پژوهشنامه انتقادی متون و برنامه های علوم انسانی

پژوهشنامه انتقادی متون و برنامه های علوم انسانی

پژوهشنامه انتقادی متون و برنامه های علوم انسانی سال بیستم آبان 1399 شماره 8 (پیاپی 84)

مقالات

۱.

بررسی و نقد کتاب آواشناسی فرانسه

نویسنده:
تعداد بازدید : ۵۴ تعداد دانلود : ۶۲
در زمینه آواشناسی زبان فرانسه به عنوان زبان خارجی در دهه های اخیر مطالعات و پژوهش هایی انجام گرفته و از جمله اولین کتاب های آموزشی برای دانشجویان ایرانی مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد زبان فرانسه کتاب آواشناسی فرانسه را می توان نام برد. در این مقاله با استفاده از تحلیل روش مند مبتنی بر جایگاه و نقش توانش آوایی در رویکردهای ارتباطی-کنشی (communicativo-actionnelles)و روش های آواشناسی بروز در آموزش زبان های خارجی سعی شده تا کتاب آواشناسی فرانسه در راستای تحقق اهداف و نیازهای آموزش زبان فرانسه مورد بررسی و نقد قرار گیرد. تحلیل های انجام شده بیانگر این نکته هستند که رویکرد آموزشی کتاب مورد بررسی، ترکیبی از آواشناسی عضوی(phonétique articulatoire) و توصیفی (phonétique descriptive) با تمرکز بر آموزش آوایی زبان خارجی (مدل فرانسه استاندارد پاریسی) بدون در نظر گرفتن گونه کاربردی آن و تنوع زبان مادری زبان آموزان ایرانی است و با توجه به پیشرفت های علمی در زمینه آموزش زبان های خارجی، زبانشناسی و به ویژه آواشناسی (از قبیل روش آهنگی-کلامی (phonétique verbo-tonale)و آواشناسی فیزیکی (phonétique acoustique) مبتنی بر بکارگیری فن آوری)، این کتاب آموزشی نتوانسته با وجود هشتمین دوره چاپ همگام با دانش روز و در راستای نیازهای فعلی یاددهی/یادگیری آواهای زبان فرانسه حرکت نماید.
۲.

تحلیل انتقادی محتوای کتاب های درسی فرانسه سال اول و دوم دوره راهنمایی تحصیلی دانش آموزان ایرانی از منظر آموزش زبان-فرهنگ و مؤلفه های آن

نویسنده:
تعداد بازدید : ۶۲ تعداد دانلود : ۱۴۵
در این مقاله با استفاده از روش توصیفی و تحلیل انتقادی و با تأکید بر مفهوم آموزش زبان-فرهنگ و اهمیت آموزش مهارت های بینافرهنگی در یادگیری زبان های خارجی سعی شده است تا دو کتابزبان فرانسه آموزش و پرورش ( کتاب فرانسه سال اول و دوم دوره راهنمایی تحصیلی)مورد نقد و بررسی قرار گیرد. در این تحقیق سعی کردیم ارتباط آموزش فرهنگ و زبان مادری (مبدأ) و زبان خارجی (مقصد) در این دو کتاب را بررسی کنیم. رویکرد آموزشی این کتاب ها، رویکرد نیمه سمعی-بصری است و با توجه به پیشرفت های علمی در زمینه آموزش زبان های خارجی، این کتاب ها نتوانسته اند همگام با دانش روز و منطبق با رویکردهای نوین یاددهی/یادگیری زبان فرانسه روزآمد شوند. با وجود این، تنها کتاب های موجود برای دانش آموزانی هستند که زبان فرانسه، زبان اصلی آن ها در مدرسه می باشد و آزمون نهایی پایه نهم نیز بر مبنای آن ها طرح می شود. مقاله حاضر با هدف توصیف و تحلیل انتقادی محتوای کتاب های فرانسه سال هفتم و هشتم متوسطه یک از لحاظ پرداختن به آموزش زبان-فرهنگ و مقوله های بینافرهنگی نگاشته شده است. در راستای آموزش فرهنگ مقصد و با ملاحظات بینافرهنگی، ایجاد انسجام بیشتر میان آموزش فرهنگ و زبان مادری با آموزش مؤلفه های بینافرهنگی ضروری می نماید.
۳.

بررسی و نقد کتاب Versification française et genres poétiques (انواع شعر فرانسه)

تعداد بازدید : ۱۰۷ تعداد دانلود : ۴۱
کتاب انواع شعر فرانسه اثر مؤلفین شهناز شاهین و مهوش قویمی، چاپ انتشارات دانشگاهی سمت در سال ۱۳۷۹ به چاپ رسیده و در سال ۱۳۸۳ مورد بازبینی و ویرایش قرار گرفته است. این کتاب که با مخاطب دانشگاهی و به منظور تدریس در دوره کارشناسی و کارشناسی ارشد ادبیات فرانسه طراحی شده است علی رغم برخورداری از نگارشی واضح و گویا کاستی هایی نیز دارد. هدف این نوشته بررسی نگارش و نحوه ارائه مطالب این کتاب بوده است و در آن به برخی از کاستی ها که عمدتاً به نوع ترتیب بندی مطالب در درون فصل های کتاب، نظام ارجاع دهی به آثار استفاده شده و مثال های ارائه شده از نقطه نظر ساختاری و محتوایی به تأکید بیش از اندازه بر صورت شعری فرانسه و عدم معرفی جامع شعرای فرانسوی و آثار تأثیرگذار آنان مربوط می شود اشاره می شود.
۴.

بررسی هنجارگریزی معنایی در مجموعه شعر گل های شر و ترجمه های فارسی

تعداد بازدید : ۴۶ تعداد دانلود : ۱۰۴
هنجارگریزی معنایی به مفهوم تخطی از معیارهای تعیین کننده هم آیی واژگان و عدول از زبان معیار است. بر حسب آمار پژوهش، می توان گفت که هنجارگریزی معنایی عامل مهمی در آفرینش شعر است؛ بدین مفهوم که هر چه بسامد وقوع این نوع هنجارگریزی بیشتر باشد، افق های معنایی گسترده تری در شعر حاصل شده و رسیدن به معنا دیرتر اتفاق می افتد. در اشعار بودلر، ایجاد ترکیبات خاص و تازه، تصویر جزئیات، نیروی تخیل، ایجاد مناظر زیبا و به کار بردن تشبیهات و استعارات مطبوع، منجر به تجلی این نوع هنجارگریزی شده است. هدف از پژوهش حاضر، بررسی هنجارگریزی معنایی در مجموعه شعر گل های شر اثر شارل بودلر با ارجاع به استعاره و مجاز و بازتاب آن در ترجمه های حسن هنرمندی، محمدعلی اسلامی ندوشن و محمدرضا پارسایار است تا ترجمه ها از لحاظ کیفی مقایسه شوند. برای نیل به این هدف، ابتدا هنجارگریزی معنایی که از مباحث مهم نقد صورتگرایی است، با توجه به تقسیم بندی جفری لیچ، زبان شناس صورتگرا، مورد بررسی قرار گرفته و سپس به مقابله متن اصلی و ترجمه های صورت گرفته از آن پرداخته و تفاوت های موجود در هر یک بررسی شده است.
۵.

بررسی و نقد دو کتاب راهنمای املای فرانسه و آئین نگارش فرانسه

نویسنده:
تعداد بازدید : ۲۷ تعداد دانلود : ۳۸
وجود پیوند تنگاتنگ میان املا و نگارش موجب شده است تا به بررسی و نقد دو اثر آموزشی و دانشگاهی با نام های راهنمای املای فرانسه و آئین نگارش فرانسه بپردازیم که مرکز نشر دانشگاهی آنها را چاپ کرده است. جستار پیش رو کوشیده است تا پس از نگاه کوتاهی به پیدایش و تحول املا، به نقش دیکته در یادگیری املای فرانسه و پیوند آن با مهارت نوشتاری بپردازد. بررسی محتوا و به ویژه تمرین هایی که نویسندگان در این دو کتاب گنجانده اند به این پژوهش اجازه داده است تا با تعیین نوع تمرین ها، هم رویکرد نویسندگان کتاب ها به آموزش زبان را آشکار سازد، و هم راهکارهایی را برای اصلاح، بهبود و به روزرسانی آنها پیشنهاد دهد. هدف اصلی نویسندگان در دو کتاب این است که نخست به شیوه ای کاملا تجویزی، در کتاب اول، نکات اساسی املای فرانسه را، و در کتاب دوم، جمله نویسی و عناصر سازنده آن را به دانشجویان کارشناسی زبان و ادبیات فرانسه و مترجمی فرانسه آموزش دهند. بررسی های نشان می دهند که این دو کتاب، با وجود اینکه قدیمی و ادبیات محورند و از ظاهر جذابی برخوردار نیستند، توانسته اند قوانین املایی و نگارشی را با شیوه ای گام به گام، از ساده به مشکل، و بر اساس نظم پیشنهادی نویسندگان، به دانشجویان آموزش دهند.
۶.

قویمی و متن گرایی

نویسنده:
تعداد بازدید : ۳۲ تعداد دانلود : ۴۰
بررسی برخی از نوشته های مهوش قویمی در دانشگاه و محیط غیردانشگاهی نشان می دهد که او به رویکردهای متن گرا اهمیت ویژه ای می دهد. برخلاف بسیاری از کتاب ها که تنها به بازگویی و شرح نظریه ها بسنده می کنند، قویمی در سه کتاب شعر نو در بوته نقد، آوا و القاء و گذری بر داستان نویسی فارسی،پس از شناساندن اندیشه های صورت گرایی روسی و ساختارگرایی فرانسوی به هم سخنانش، برای اثبات کارآمدی شان در پژوهش های ادبی، از آنها در بررسی و واکاوی انواع متفاوتی از متن های ادبیات فارسی بهره می گیرد. جستار پیش رو می کوشد تا افزون بر نحوه به کارگیری قویمی از رویکرد متن گرا در تحلیل متن های فارسی، خاستگاه و پیامدهای این رویکرد را نیز واکاوی کند. گرچه قویمی در تحلیل شعرها و رمان های فارسی به مدد رویکرد متن گرا درست عمل می کند، اما گاه برخی از مبانی بنیادین آن را از جمله پرهیز از داوری و ارزش گذاری و هم چنین دوری جستن از ملی گرایی در بررسی ادبیات زیر پا می گذارد. پیوند عاطفی او با رویکرد متن گرا، چه در بخش نظری، چه در بخش عملی، چنان ژرف است که او نمی تواند به سنجش درستی از این رویکرد دست یازد.
۷.

مروری بر بازترجمه های دکتر مهوش قویمی از دو نمایشنامه کامو

تعداد بازدید : ۴۴ تعداد دانلود : ۷۸
دکتر مهوش قویمی محقق و استاد دانشگاه و یکی از متخصصان بنام در زبان و ادبیات فرانسه که عمده شهرت ایشان در ترجمه، مربوط به آثار کریستین بوبن است، بازترجمه نمایشنامه های Le malentendu و Les Justes ،دو اثر از آلبر کامو را در کارنامه خود رقم زده است. نشر آشیان سال 1389 این دو بازترجمه را در یک مجلد با نام سوء تفاهم و عادل ها روانه بازار کرد، سپس در سال 1397 به چاپ دوم رساند. در نوشتار پیش رو نگاهى اجمالى به پیرامتنیت، رویکردهای ترجمه نمایشنامه و مشکلات آن، پیشینه ترجمه دو اثر مورد بحث در ایران و چرایی بازترجمه داشته سپس با طرح مثال هاى عینى از هر دو برگردان، این دو نمایشنامه را از بعد متنی بررسی می کنیم و می کوشیم نگاهی کلی به رویکرد ترجمه در این دو اثر داشته باشیم. بحث در باب اجراپذیری که عنصر بنیادین هر نمایشنامه است، مفصل است و در این نوشتار نمی گنجد و به خبرگان این حوزه سپرده می شود. در برگردان این دو اثر محتوای متن اصلی ، تا آنجا که مقصود را می رساند ترجمه و پیام منتقل شده اما صرف نظر از جنبه اجراپذیری در بعد متنیت گاهی شتابزدگی و ترجمه لفظ به لفظ مشهود است.
۸.

عوامل آموزشی در شاهنامه فردوسی وتأثیر آن بر ادبیات غرب دیدگاهی تطبیقی بر فردوسی و بالتاسار گراسیان

نویسنده:
تعداد بازدید : ۳۸ تعداد دانلود : ۳۴
این مقاله، به تأثیرات شاهنامه فردوسی بر نویسنده و ادیبِ اسپانیایی بالتاسار گراسیان می پردازد، تأثیراتی که در طی تاریخ به آن کمتر پرداخته شده و یا اصلاً به آن توجهی نشده است. همچنین در ادامه این پژوهش از طرفی بازتاب آثار فردوسی بر تفکر مدرن غرب که از طریق برخی فلاسفه و متفکران اروپایی خاص نمایان شد، مورد بررسی قرار می گیرد و از طرف دیگر در یک دیدگاه مقایسه ای از جنبه های آثار هر دو نویسنده ، تلاش خواهد شد تا میراث فردوسی در اندیشه غربی، به ویژه در جنبه های آموزشی و اخلاقی آن بازنمایی شود.
۹.

مواجهه مترجمان در انتقال واقعیت ها در ترجمه به روسی «حماسه پهلوانان اوستیا: نارت ها» (بر اساس ترجمه آ.آ. دزانتیف، ت.آ.هامیتسایوا)

نویسنده:
تعداد بازدید : ۲۳ تعداد دانلود : ۵۱
حماسه نارت ها برگرفته از ادبیات فولکلور مردم اوستیا و مایه فخر و غرور آن مردم است. در پژوهش پیش روی به بررسی معادل اسامی و واقعیت های فرهنگی و تاریخی در ترجمه روسی متن به قلم آ.آ. دزانتیف و ت.آ.هامیتسایوا می پردازیم. سیریلیک گشتن الفبای نگارش زبان اوسی به سال 1954 موجب تغییرات آوایی به ویژه در اسامی خاص فرهنگ زبان آسی گشته است. مترجمان که هر دو دارای ملیت اوستیایی هستند و مسلط به زبان روسی، در بسیاری موارد کوشیده اند واقعیت ها را به زبان اصلی نگاه دارند: در متن ترجمه شاهد آنیم که حتی واژگان دارای معادل به دلیل بار فرهنگی و اهمیت سلسله مراتب سنی و اجتماعی در آن فرهنگ به زبان اصلی متن نگاه داشته شده اند. اصوات یکسره در متن ترجمه به زبان آسی هستند. در برگردان ضرب المثل ها هر چند در پاره ای موارد مترجمان بر معادل های روسی تکیه دارند، اما نمونه هایی نیز از ترجمه واژه به واژه نیز مشاهده می شود. در برگردان واحدهای اندازه گیری، مترجمان از واژگان منسوخ روسی بهره برده اند. در ایران مبنایی برای دانش «نارت پژوهی» و یا «نارت شناسی» وجود ندارد. لیک در قفقاز شمار بسیاری نقد در زمینه حماسه نارت ها نگاشته شده است که دو مقاله با عنوان های «برخی ویژگی های گویش شناسی متون حماسه پهلوانان چرکس نارت نامه» (Берсиров, Хазретовна: 2018 ) و «بازتاب واژگان اجتماعی و سیاسی در حماسه نارت» (Жилетежев, Бухуров: 2015 ) با رویکرد بررسی ویژگی های زبانشناختی از آن جمله اند.
۱۰.

تحلیل مجموعه اشعار ایرانی ولیمیر خلبنیکوف، فوتوریست روس

تعداد بازدید : ۸۴ تعداد دانلود : ۴۷
هدف از پژوهش حاضر نشان دادن قدرت نفوذ فرهنگ و ادب ایران بر سرزمینی دیگر است. وِلیمیر خِلِبنیکوف (1922-1884)، فوتوریست روس، از آن دسته شاعرانی بود که فرهنگ و ادب ایران را بسیار می ستود و تحت تأثیر آن قرار داشت. او از جمله شاعران روس بود که شانس حضور در ایران را پیدا کرد و در زمان قیام میرزا کوچک خان همراه با نیروهای ارتش سرخ به بهانه کمک به جنگلی ها وارد گیلان شد و توانست از نزدیک با ایران آشنا شود. شرق گرایی یکی از بارزترین وجوه اشعار اوست که در پژوهش حاضر تنها به بررسی مضامین ایرانی مجموعه اشعار شش جلدی وی خواهیم پرداخت. بازآفرینی مضامین ایرانی با جلوه ای تازه در اشعارش، شعر خلبنیکوف را زیبا و بدیع جلوه داده است. با وجود آن که تأثیر ایران بر وی تنها به ابعاد ادبی و اسطوره ای ایران منتهی نمی شود و بسیار فراتر از آن، در ابعاد فرهنگی، مذهبی، تاریخی و جغرافیای زیستی و طبیعی نیز قابل بررسی است، اما محققان ایرانی بسیار اندک به آثار وی پرداخته اند. بررسی اشعار خلبنیکوف حاکی از عشق وی به حکیم گنجه است و بازتاب اشعار نظامی و همچنین اسطوره های شاهنامه نیز بر آثار او قابل مشاهده است. همچنین بررسی مضامین اشعار ایرانی او نشان می دهد که شعر او از جوهره ای انسانی برخوردار است که بر حول ایده وحدت جهانی می چرخد.
۱۱.

نقد کتاب Français Général pour les étudiants des universités (فرانسه عمومی برای دانشجویان دانشگاه ها)

تعداد بازدید : ۲۸ تعداد دانلود : ۳۰
اثر فرانسه عمومی (1370-1373) کتابی دانشگاهی در حوزه آموزش زبان فرانسه در ایران است و انتشار مجدد آن نشانه استقبال از آن است. جستار حاضر نقدی است بر اهداف اثر، نوع متون، محتوی آن از نظر تخصصی و غیرتخصصی بودن و نهایتاً رویکرد اثر در آموزش درک مطلب نوشتاری. در این تحقیق، ابتدا نشان د ادیم که تدوین کنند ه گان پروژه تدوین کتب دانشگاهی برای آموزش زبان های خارجی، اهداف شیوه ساختار-کلی-دیداری-شینداری را گرته برداری کرده اند اما رویکرد آموزشی اثر با رویکرد ساختار-کلی-دیداری-شنیداری مطابقت ندارد. در بخش دوم با تکیه بر الگوی تحلیل کوپ (1986) نشان دادیم که متون برگزیده توسط مولفان، به جزء یک متن، همگان فهم، اغلب اطلاعی و از نظر موقعیت ارتباطی بسیار کم تنوع هستند. در این بخش دیده شد که روند مد نظر کمیته تدوین، یعنی آسان به سخت و همگان فهم به نیمه تخصصی در اثر رعایت نشده است. در بخش سوم، بررسی مبتنی بر الگوی کلی موراند (1979) مشخص کرد که رویکرد آموزشی اثر برای درک مطلب نوشتاری مستقیم و پایین-بالا است. به طور کلی، عدم توجه مولفان به موقعیت های ارتباطی گوناگون، به حوزه های مفهومی گوناگون و بویژه به دست آوردهای شناختی هم عصر با اثر و حتی قدیمی تر از آن باعث روزآمد نبودن آن در سال انتشارش شده است.
۱۲.

پذیرش آثار کریستیان بوبن در ایران: با نگاهی به ترجمه های مهوش قویمی

نویسنده:
تعداد بازدید : ۲۹ تعداد دانلود : ۷۰
یک اثر ترجمه شده را با دیدگاه های متفاوتی می توان مورد مطالعه قرار داد. یکی از این دیدگاه ها، معیارهای نقد ترجمه مبتنی بر کارکرد ترجمه است. گاهی این کارکرد بیشتر فرامتنی است و گاهی به گفتمانی می پردازد که اثر ترجمه شده در جامعه مقصد تولید می کند. مطالعه و بررسی مقابله ای متن مبدا و متن مقصد، به لحاظ زبانی، آموزشی و در سنجش کیفیت ترجمه می تواند مفید باشد که به آن ارزیابی ترجمه می گوییم. نقد ترجمه «باید به این مساله بپردازد که ترجمه در جامعه مقصد چه می کند»(فرحزاد 1387 : 39) مترجم محصولی را تولید می کند و این محصول در جامعه مقصد مصرف می شود و در نتیجه تولید فکر و ایدئولوژی می کند. در این نوع مطالعه ، بازتاب کار مترجم، فراتر از بررسی درست یا اشتباه بودن ترجمه یک واژه است. تفکر انتقادی باید کل گفتمان و پیامد های مجموعه تولید شده را هدف قرار دهد. در این نوشتار، نگاهی داریم به پذیرش آثار کریستیان بوبن و نقش ترجمه های مهوش قویمی آن در معرفی این نویسنده فرانسوی به مخاطبان فارسی زبان.
۱۳.

بررسی کتاب پیدایش رمان فارسی براساس نظریه وینی و داربلنه

نویسنده:
تعداد بازدید : ۸۱ تعداد دانلود : ۶۸
کریستوف بالایی یکی از ایران شناسانی است که مدتهای طولانی از عمر خود را صرف مطالعه ادبیات فارسی نمود و حاصل آن هم کتابی شد با عنوانGenèse du roman persan moderne که توسط خانم مهوش قویمی و خانم نسرین دخت خطاط به فارسی برگردانده شده است. مطالعه ترجمه این کتاب و مقایسه آن با متن فرانسوی از این لحاظ که موضع گیریهای مترجمان را در برابر متن در چالشهای گوناگون نشان میدهد می تواند برای دانشجویان و علاقمندان ترجمه جالب باشد. در تحلیل این متن از روش وینه و داربلنه استفاده شده که یکی از نظریه های پرکاربرد در این زمینه است. در این مقاله تلاش می شود نشان دهیم مترجم از چه راهکارهایی استفاده میکند تا خواننده را با متن بیشتر همراه کند و پیام موجود در آن را بهتر منتقل نماید. در حقیقت تلاش می کنیم به این سوال اساسی پاسخ دهیم که مترجم چرا به چنین انتخابهایی دست می زند و هدف او از کاربرد یک ساختار، یک فعل یا یک عبارت چیست؟ در نهایت هم این نتیجه بدست می آید که ترجمه مقصدگرای این کتاب به دنبال جلب نظر خواننده فارسی زبان و فهماندن مطالب کتاب به فارسی ترین شکل ممکن است.
۱۴.

نقدی بر کتاب Handbook of Technology and Second Language Teaching and Learning (فناوری در آموزش ویادگیری زبان دوم)

تعداد بازدید : ۳۶ تعداد دانلود : ۳۴
کتب مختلفی برای بررسی جایگاه فناوری در آموزش زبان خارجه نوشته شده است که به گفته منتقدان، اغلب آنها در نیل به اهداف خود چندان موفق نبوده اند. اما کتاب فناوری در آموزش و یادگیری زبان دوم که توسط Caral A. Chapell و Shanon Sauro گردآوری و در سال 2017میلادی توسط انتشارات Wiley Blackwell منتشر شده است، تصویر جامعی از حیطه های اصلی فناوری در آموزش و فراگیری زبان دوم ارائه می کند. این کتاب هنوز به زبان فارسی ترجمه نشده و نقدی هم بر مطالب آن نوشته نشده است، لذا این مطالعه تلاش کرده است که ضمن معرفی کتاب، نقد علمی دقیقی هم بر آن داشته باشد. نقاط قوت کتاب شامل جامعیت کتاب، تخصص نویسندگان کتاب و فصول آن، بروز بودن نسبی مطالب، نوآوری و بروزرسانی، انسجام شکلی و محتوایی و نیز اعتبار منابع استفاده شده است. نقد اصلی وارد شده برکتاب که ناشی از ماهیت دائم التغییر فناوری های نوین در آموزش است، عدم گنجاندن برخی از دستاوردهای و نرم افزارهای جدید، حجم زیاد مطالب، فشردگی اطلاعات و بحث های نظری صرف بدون معرفی عملی فناوری های مطرح شده است. اما درکل کتاب ارزش علمی بالایی داشته و می تواند خلاصه ی مفید و جامعی از حیطه های مختلف کاربرد فناوری در آموزش و یادگیری زبان دوم ارائه دهد.
۱۵.

بررسی ریتم در ترجمه های فارسی آثار کریستیان بوبن مورد مطالعه: ترجمه ی مهوش قویمی از Geai و Isabelle Bruges (ابله محله) و ( ایزابل بروژ)

نویسنده:
تعداد بازدید : ۳۴ تعداد دانلود : ۸۵
این مقاله به بررسی ریتم در ترجمه های مهوش قویمی از آثار کریستیان بوبن می پردازد. بوبن اندیشه ای ساده و صمیمانه را در قالب سبکی ساده و فارغ از جمله های پیچیده و کلمه های پرطمطراق بیان می کند؛ نوشته های او سرشار از جمله های کوتاهی است که ریتم آرام یا تند آن ها بیانگر احساس و اندیشه ی شخصیت هاست. از دیدگاه هانری مشونیک هر متن ریتم خاص خود را دارد که نقشی اساسی در معنازایی آن ایفا می کند؛ وظیفه ی مترجم کشف عناصر معنازایی در متن اصلی و سپس بازآفرینی آن در ترجمه است که مشونیک از آن به عنوان «مطابقت بوطیقایی» (Concordance poétique) بین متن اصلی و ترجمه یاد می کند. بررسی ترجمه ی دو داستانِ ابله محله و ایزابل بروژ نشان می دهد هرچند مترجم به دلیل تفاوت های زبانی یا رعایت قواعد درست نویسی گاهی از ریتم متن اصلی فاصله گرفته اما در بازآفرینی ریتم و نشانه های شفاهیت (Oralité) متن موفق شده است.
۱۶.

تحلیلی نقادانه بر کتاب Educational Psychology (روان شناسی تربیتی)

تعداد بازدید : ۵۰ تعداد دانلود : ۴۱
نقد به معنای جدا کردن خوب از بد و پرداختن به نقاط ضعف و قوت چیزی است. نقد و ارزیابی کتاب های آموزشی، به عنوان حلقه کوچکی از زنجیره مراحل و اجزاء فرایند آموزش و یادگیری، می تواند به مخاطبان آثار علمی، بویژه استادان و دانشجویان، برای انتخاب کتاب متناسب با نیازها و علائق شان کمک کند. در مقاله حاضر کتاب ویراست سیزدهم روان شناسی تربیتی (نسخه جهانی) نوشته آنیتا وولفوک مورد تحلیل و ارزیابی قرار گرفته است. این مقاله تحلیلی است کیفی مبتنی بر تحلیل محتوا و بر اساس تجربه چندین ساله نویسنده در تدریس این کتاب در مقاطع تحصیلات تکمیلی و بر مبنای بررسی مشخصات شکلی و محتوایی اثر و میزان کامیابی آن در رسیدن به اهدافی است که نویسنده در مقدمه کتاب روی آنها تاکید کرده است. با توجه به نتایج این تحلیل نقادانه، امید است این نقد باعث آشنایی بیشتر علاقمندان این حوزه با این کتاب و استفاده بیشتر از آن در جامعه علمی ایران بشود.
۱۷.

بررسی و نقد مجموعه ماروگوتو، نیهونُ کُتُبا تو بونکا (کل و مجموع، زبان و فرهنگ ژاپن)

نویسنده:
تعداد بازدید : ۳۰ تعداد دانلود : ۴۶
مقاله حاضر معرفی و نقد مجموعه ی نه جلدی آموزش مقدماتی و متوسطه زبان ژاپنی با عنوان «ماروگوتو» است که توسط «بنیاد ژاپن» و بر اساس استانداردهای این بنیاد در چهار سطح (پایه، مقدماتی، پیش متوسطه و متوسطه) تهیه شده است. در جستار حاضر تلاش شده ویژگی ها و نقاط ضعف و قوت این مجموعه آشکار گردد. بررسی و نقد این مجموعه با نگاهی به شاخصه های ارزیابی رضی (1388) و از منظر صوری و محتوایی انجام شده است. بر اساس نتایجی که از این بررسی حاصل شد، مشخص گردید که در کنار نقاط قوت و شایستگی ها، این مجموعه دارای برخی نقاط ضعف است که جا دارد برای دستیابی به نتایج مطلوب تر در چاپ های بعدی به این نقایص پرداخته و رفع شوند تا بتواند به عنوان یک اثر نسبتاً جدید جایگاه خود را در عرصه ی آموزش زبان ژاپنی پیدا کند. اما به عنوان نتیجه گیری کلی از واکاوی مجموعه می توان گفت که علیرغم وجود برخی مشکلات، نقاط مثبت اثر بیش از نقاط ضعف آن بوده و در مجموع می تواند به عنوان یک منبع آموزشی نسبتاً مطمئن برای زبان آموزانی که هدف اصلی آنها از فراگیری زبان ژاپنی، دستیابی به توانایی گفتاری است مورد استفاده قرار گیرد.
۱۸.

نقد آموزش نظریه های غربی ترجمه در دودرسنامه آموزش ترجمه ادبی در ایران

تعداد بازدید : ۴۶ تعداد دانلود : ۵۱
آموزش ترجمه ادبی درایران علیرغم تلاشهای ارزشمندی که دراین حیطه صورت گرفته است هنوز دارای کاستیهای بسیاریست. کتب درسی مربوطه که عموما از دو بخش تئوری وعملی تشکیل شده اند بیش از آنکه نقش و مسوولیت مترجم به عنوان کنشگر در حیطه ی ترجمه را به جویندگان این علم آموزش دهند،با زبان به عنوان مقوله ای انتزاعی و نه اجتماعی برخورد میکنند و لاجرم مترجمی که تعلیم میدهند نیز تعریفی غیر اجتماعی و گاها انتزاعی از این مقوله و از خویشتن دارد .مقاله ی حاضر نقدی بربخش نظری دو کتاب "در آمدی بر اصول و وروش ترجمه" تالیف کاظم لطفی پور ساعدی و "ترجمه ی ادبی"، اثرعلی اکبر عقیلی اشتیانی به عنوان نمونه هایی از کتب دانشگاهی در این حیطه است. این مقاله با رویکردی توصیفی بخش نظری این دو کتاب را بررسی و میزان همخوانی آنها را با دیدگاه های امروزی آموزش ترجمه مطالعه میکند و به دنبال روشها و نگاه هایی جدیدتر برای آموزش ترجمه میگردد که در آنها به ترجمه نه به عنوان عملی مجرد بلکه به عنوان فرایندی در حرکت دایم نگاه شود که در واقع از تعاملی دایمی میان انسان و جهانی که مترجم در آن میزید بر می آید.
۱۹.

جستاری درنگرش انتقادی دانشجویان زبان انگلیسی پیرامون برنامه زبان آموزی در ایران: مطالعه طولی درون گرایانه

تعداد بازدید : ۴۵ تعداد دانلود : ۱۰۵۳
این تحقیق با روش کمّی و به صورت پیمایشی و مطالعه ی طولی درون گرایانه با هدف بررسی نگرش انتقادی دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد صورت پذیرفت. به این شرح که پرسشنامه "نگرش انتقادی درخصوص زبان آموزی در ایران" که توسط پیشوایی و کساییان (2013)، طراحی و اعتبارسنجی شده است، بین164 دانشجو (91 دانشجوی دختر و 73 دانشجوی پسر) در نیم سال اول و نیم سال آخر تحصیل، یعنی در دو مرحله با فاصله زمانی 5/3 و 5/1 سال، (هنگام ورود و هنگام دانش آموختگی آن ها از دانشگاه) در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد در گرایش های آموزش و مترجمی زبان انگلیسی در چهار دانشگاه استان مرکزی، توزیع گردید. آلفای کرونباخ، پایایی این پرسشنامه را 93/0 نشان داد. با استفاده از آزمون های آماری از قبیل آزمون من ویتنی و تحلیل واریانس یک طرفه نشان داده شد که میزان بینش انتقادی این دانشجویان در طول تحصیل رشد معنا داری نداشته است. نتایج این پژوهش برای دانشجویان، استادان و طراحان برنامه درسی مفید بوده و زمینه رشد بینش انتقادی را برای دانشجویان رشته زبان انگلیسی فراهم می کند.
۲۰.

خیام و شاعران روس (نقد و بررسی جایگاه خیام و خیام پژوهشی در روسیه)

تعداد بازدید : ۸۸ تعداد دانلود : ۱۱۰
خیام، شاعری از «کرانه های زعفرانی» و با شهرت جهانی، به دلیل رباعیات دلفریب، اندیشمندانه و فلسفی اش در کنار سایر شاعران «سرزمین کهن» ایران، در صدر محفل شعر و ادب روسیه تکیه زده است. هدف ما در مقاله، معرفی و نقد ترجمه های رباعیات خیام به زبان روسی و نشان دادن تأثیرگذاری اشعار و اندیشه های او بر مترجمان و شاعران روسی است. مترجمان، ایران شناسان، دیپلمات ها و شاعران روسی نقش چشمگیری در شناساندن خیام به جامعه روسی را داشتند. خیام صفحاتی از دفتر اشعار توراوِرف، چاچیکِف، سورکوف، کِدرین، ایو'انِف، سانّیکِف، ویناکوروف، پلی ستسکی، یسنین و حمزه تف را به خود اختصاص داده است. مطالعات نشان می دهد که شاعران روس علاوه بر مدح خیام، گاهی نیز برای بیان ایده اثر خود، با کلامی از خیام به عنوان اپیگراف اشعار خود را شروع کرده اند. با بررسی های انجام شده به این نتیجه می رسیم که رباعیات خیام برای اکثر اندیشمندان سرچشمه الهام اندیشه های فلسفی و عرفانی و منبعی برای اشباع خلاء معنوی، درک «اسرار ازل»، حل معمای «دنیای کهن» و جهان شناسی به حساب می آید. بررسی اشعار مورد مطالعه در مقاله، حاکی از آن است که رباعیات خیام، درهای رازآلود و اسرارآمیز جهان هستی را به روی اکثر اندیشمندان و خوانندگان روسی گشوده و مستی شراب هستی را به آنها چشانده است، گرچه برخی نیز به دلیل تضاد و تناقض در اشعار خیام، به ظن خویش برداشت های متفاوتی از اشعار او داشتند.

آرشیو

آرشیو شماره ها:
۷۷