راهبردهای آموزش در علوم پزشکی

راهبردهای آموزش در علوم پزشکی

راهبردهای آموزش سال دوم پاییز 1388 شماره 3 (پیاپی 5)

مقالات

۱.

شاخص های سنجش اثربخشی آموزش در دانشکده های پرستاری

کلید واژه ها: ارزشیابی اثربخشیدانشکده پرستاری

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹۷۹
مقدمه: ضرورت انجام ارزشیابى در دانشکده­هاى پرستارى از یک سو به دلیل اطمینان از درستى هزینه بودجه و از سوى دیگر تربیت دانش­آموختگان کارآمد است. ارزشیابى یا سنجش اثربخشى به­ درستى انجام کار گفته می­شود. اثربخشى به معنى اجراى کار در نهایت اخلاص و بدون هرگونه انحرافى است. بنابراین، تعیین کیفیت این­چنینی سهل و آسان نیست و نیازمند تفکر و تلاشى مضاعف است. براى به­کارگیرى شاخص­هاى سنجش اثربخشى در دانشکده­هاى پرستارى ابتدا لازم است به نشانگرهاى ارزشیابى موثر در آموزش عالى، انتظارات دانشجویان به­عنوان اثرپذیران آموزش عالى، توصیه­هاى کاربردى براى ساخت ابزارهاى ارزشیابى و انواع ارزشیابى از نظر زمانى اشاره شود.
۲.

تاثیر آموزش درس

نویسنده:

کلید واژه ها: آموزشتنظیم خانوادهآگاهینگرش

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۷۵ تعداد دانلود : ۲۷۴
اهداف: تنظیم خانواده به­عنوان راهکاری برای مقابله با افزایش جمعیت از سوی اکثر کشورها پذیرفته شده است. یکی از عوامل موفقیت برنامه­های تنظیم خانواده، آموزش اهداف آن به دانشجویان است. این مطالعه به­منظور بررسی تاثیر آموزش درس «جمعیت و تنظیم خانواده» بر آگاهی و نگرش دانشجویان پسر دانشگاه آزاد اسلامی واحد مهاباد انجام شد. روش­ها: این مطالعه، نیمه­تجربی و از نوع قبل و بعد است. روش نمونه­گ ی ر ی غ ی رتصادف ی ساده و در دسترس بود که 195 پسر مشغول به تحصیل در رشته­ها ی مختلف در مقاطع کاردان ی و کارشناس ی انتخاب شدند. داده­ها با استفاده از پرسش­نامه در دو مرحله جمع­آوری شد. برای تجزیه و تحلیل داده­ها از نرم­افزار SPSS 13 و روش­های آماری توصیفی و استنباطی از جمله آزمون T و ضریب همبستگی استفاده شد. یافته­ها:3% دانشجویان سابقه انتخاب مجدد این واحد درسی را داشتند. میانگین نمره آگاهی دانشجویان قبل از آموزش 2/3 از 15 امتیاز قسمت آگاهی پرسش­نامه بود که بعد از آموزش به 67/9 افزایش یافت (001/0= p ). همچنین میانگین نمره نگرش دانشجویان قبل از آموزش 75/4 از 15 امتیاز قسمت نگرش پرسش­نامه بود که بعد از آموزش به 29/8 افزایش یافت (002/0= p ). بین سن، وضعیت تاهل، نوع رشته تحصیلی، سابقه انتخاب این درس، سال ورود به دانشگاه، مدرک تحصیلی والدین، مدرک و رشته تحصیلی همسر با آگاهی و نگرش دانشجویان اختلاف معنی­داری وجود داشت (05/0>p). نتیجه­گیری: ارایه خدمات تنظیم خانواده به­واسطه آموزش واحد درسی «جمعیت و تنظیم خانواده» در دانشگاه­ها برای ارتقای سطح آگاهی و نگرش دانشجویان و در نتیجه بهبود عملکرد آنان نسبت به تنظیم خانواده موثر است
۳.

عوامل مرتبط با پذیرش

کلید واژه ها: مدل پذیرش تکنولوژیدانشجویان پرستاری

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۸۳۳ تعداد دانلود : ۳۷۲
اهداف: هم ­ زمان با تغییرات سریع فنون و مهارت­ها و ظهور پدیده­های نوین در فناوری اطلاعات، وجود شبکه­های ارتباطی بسیار گسترده از جمله اینترنت و ابزارها و امکانات آموزشی پیشرفته، روش­های آموزشی متحول شده است و این امکان فراهم آمده که طیف وسیعی از جویندگان علم و دانش در نقاط مختلف جهان و از فاصله­های دور تحت پوشش شبکه آموزشی از راه دور درآیند و با روش­هایی متفاوت از روش­های سنتی و معمول، آموزش ببینند. در آموزش از راه دور، امکان یادگیری مادام العمر بدون محدودیت مکانی و زمانی برای هر فرد وجود دارد. با به کارگیری روش آموزش از راه دور، فرآیند پژوهش در جامعه به­دلیل محور واقع شدن یادگیرنده در فرآیند آموزش و کنجکاوی­های او در جهت رفع نیازهای اطلاعاتی خویش، توسعه می یابد. روش­ها: این پژوهش مطالعه توصیفی- همبستگی است. جامعه پژوهش، دانشجویان پرستاری بودند که براساس روش نمونه­گیری آسان، 33 نفر از آنها به­عنوان نمونه وارد مطالعه شدند. ابزار گردآوری اطلاعات پرسش­نامه سه­بخشی بود که پرسش­های آن براساس سازه­ها و عوامل تشکیل­دهنده «مدل پذیرش فناوری» تنظیم شد. روایی پرسش­نامه با روش اعتبار محتوی و پایایی آن با روش آلفای کرونباخ تعیین شد. یافته­ها: میزان درک از سهولت، هم­چنین درک از مفید بودن یادگیری الکترونیکی در سطح خوب بود. در حدود نیمی از افراد پژوهش نگرش و تمایل به یادگیری به شیوه الکترونیکی را متوسط بیان نمودند. نتیجه­گیری: دو عامل درک از سهولت استفاده و درک از مفید بودن با پذیرش یادگیری به شیوه الکترونیکی همبستگی دارند.
۴.

تاثیر آموزش در زمینه ایدز بر میزان آگاهی و نگرش دانشجویان

نویسنده:

کلید واژه ها: آموزشآگاهینگرشبیماری ایدز

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۹۱ تعداد دانلود : ۳۳۹
اهداف: شیوع بیماری ایدز در جوامع مختلف در حال افزایش است و دانشجویان به علت عدم آگاهی کافی در این زمینه در معرض خطر ابتلا به ایدز قرار دارند. لذا این مطالعه با هدف بررسی تاثیر آموزش در زمینه بیماری ایدز بر میزان آگاهی و نگرش دانشجویان پسر دانشگاه آزاد اسلامی واحد مهاباد انجام گرفت. روش­ها: این مطالعه، نیمه­تجربی و از نوع قبل و بعد است. روش نمونه­گیری غیرتصادفی ساده و در دسترس بود که 195 پسر مشغول به تحصیل در رشته­های مختلف مقاطع کاردانی و کارشناسی انتخاب شدند. داده­ها با استفاده از پرسش­نامه در دو مرحله جمع­آوری شد. برای تجزیه و تحلیل داده­ها از نرم­افزار SPSS 13 و روش­های آماری توصیفی و استنباطی از جمله آزمون T و ضریب همبستگی استفاده شد. یافته­ها: 60% دانشجویان، آگاهی درباره بیماری ایدز و راه­های پیشگیری از آن را از طریق رادیو و تلویزیون و 3% آنها از خانواده، دوستان و اطرافیان به­دست آورده بودند. میزان آگاهی دانشجویان بعد از آموزش نسبت به قبل از آن افزایش قابل­توجهی یافت و براساس آزمون T این اختلاف معنی­دار بود (001/0 >p). 85% نمونه­ها دارای نگرش منفی و 15% دارای نگرش مثبت نسبت به بیماری بودند. بعد از آموزش، نگرش مثبت به 81% ارتقا و نگرش منفی به 19% کاهش یافت. نتیجه­گیری: در حال حاضر، بسیج مبارزه با گسترش بیماری ایدز ضرورتی اساسی است و دانشگاه­ها باید به­عنوان یکی از کانون­های اصلی در استراتژی کاهش بیماری ایدز مدنظر قرار گیرند و آموزش­های لازم درخصوص جنبه­های بیماری در تمامی دانشگاه­های کشور به دانشجویان ارایه شود.
۵.

مروری بر فرآیند ترجمه و تطابق فرهنگی پرسش نامه ها

کلید واژه ها: ترجمهپرسش نامه

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹۸۰ تعداد دانلود : ۴۳۶
مقدمه: فعالیت­های پژوهشی در پرستاری روندی رو به رشد دارد. جمع­آوری داده­ها با بهره­گیری از پرسش­نامه، یکی از مراحل مهم پژوهش است. تاکنون پرسش­نامه­های فراوانی به زبان­های رایج دنیا طراحی شده و در سایر کشورها مورد استفاده قرار گرفته است. معمولاً پرسش­نامه­ها برحسب نیاز، به­صورت فردی تهیه یا ترجمه می­شوند و هنوز رعایت اصول استاندارد برای هدایت فرآیند ترجمه از سوی پژوهشگران ضروری شناخته نشده است. متخصصان روان­سنجی ابزارهای پژوهشی، به­طور مرتب بر فرآیند صحیح ترجمه پرسش­نامه­ها تاکید می­کنند، زیرا در صورت عدم توجه به این مهم، نمی­توان یافته­های داخلی و خارجی را با یکدیگر مقایسه کرد. دست­یابی به استانداردهای مورد توافق برای ترجمه مناسب، کیفیت ترجمه ابزار را بالا می­برد و منجر به افزایش همکاری و مشارکت بین محققان از فرهنگ­های متفاوت و بهبود نتایج مشترک می­شود. پژوهشگران و طراحان پرسش­نامه­ها گام­های متعددی درخصوص ترجمه پرسش­نامه و انطباق فرهنگی آن برداشته­اند. هدف این مقاله معرفی گام­های مهم فرآیند ترجمه بر مبنای حفظ برابری­های فرهنگی است.
۶.

به سازی برنامه های درسی آموزش عالی؛ گامی در جهت پرورش دانش آموختگان خلاق

کلید واژه ها: خلاقیتبرنامه درسی مبتنی بر مساله

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۸۷ تعداد دانلود : ۳۱۷
مقدمه: منابع انسانی محدودتر از منابع غنی طبیعی نیستند. در عین حال، همان ­ طور که منابع طبیعی اندازه معینی دارند و باید با برنامه­ریزی­های دقیق علمی مورد بهره برداری قرار گیرند، منابع انسانی نیز نامحدود نیستند و در بهره گیری کارآمد از آنها باید کمال مراقبت به­عمل آید. پیشرفت هر جامعه، پیش از امکانات مالی به تولید و نوآوری افراد و نه تقلید و استفاده از راهنمای مکشوف و تقریباً منسوخ بستگی دارد. اولین شرط اجرای چنین سیاستی ایجاد زمینه های مناسب برای پرورش خلاقیت­ها است. برای انجام این مهم باید برنامه­های درسی آموزش عالی به­صورت مساله­محور و تلفیقی تدوین شوند. در این مقاله، به ضرورت و مزایای بهره­گیری از این رویکرد در برنامه درسی دانشگاه­ها به­منظور پرورش خلاقیت و نوآوری در دانش­آموختگان پرداخته شد.
۷.

استفاده از رسانه های آموزشی

کلید واژه ها: شنیداریرسانه آموزشیدیداری

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۲۳۰ تعداد دانلود : ۵۸۹
مقدمه: با پیشرفت­هایی که امروزه در روش­های آموزشی به­وجود آمده، این روش­ها بسیار به هم نزدیک شده­اند و آن­چه در حال حاضر دراین ­ باره بیشتر مورد توجه و بحث قرار می­گیرد، نقش رسانه­های آموزشی در پیشرفت سیر آموزش است. ضرورت و اهمیتی که استفاده از رسانه­ها دارند، این مقوله را به تخصص تبدیل کرده است و متخصصان بسیاری برای چگونگی استفاده مطلوب از این ابزار به تحقیق و بررسی مشغولند و همواره چگونگی استفاده از آنها را زیرنظر دارند تا وظیفه­ای که این وسایل به­عهده دارند، به­درستی انجام شود. بنابراین اگر مفهوم وسایل آموزشی درک نشده و جایگاه آنها در روند فعالیت­های تدریس- یادگیری شناخته نشوند، هیچ­گاه نمی­توان به­صورت علمی و تجربی از آن­چه این امکانات عرضه می­دارند، در حل مشکلات آموزشی استفاده کرد. به همین جهت، این مطالعه به تعریف و تحلیل وسایل آموزشی می­پردازد. نتیجه­گیری: به­طور یقین یکی از موثرترین فعالیت­ها در بهره­گیری از رسانه و وسایل کمک آموزشی جلب مشارکت یادگیرندگان در تولید آنهاست. بر همین اساس با توجه به امکانات و شرایط موجود می­توان درصدد تهیه و تدارک مواد آموزشی لازم برای ارایه آموزش موفق و اثربخش­تر بود.
۸.

عوامل موثر در استفاده کارآمد از نرم افزار پاورپوینت در ارایه دروس تخصصی دانشگاهی

نویسنده:
حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۱۹۰ تعداد دانلود : ۵۸۰
مقدمه: شما، به­ویژه اگر در مقطع دانشگاهی مشغول تدریس هستید، چگونه تدریس میکنید؟ آیا از تکنولوژیهای موثر و مدرن وابسته به کامپیوتر (مثل برنامه پاورپوینت) یا از روش قدیمی «گچ و تخته» استفاده میکنید؟ کاربرد روزافزون نرم­افزار پاورپوینت در تدریس کلیه مقاطع تحصیلی و ارایه سمینارها، ضرورت نگاهی جامع و حرفه ای برای بررسی این نوع تدریس را ایجاب میکند. این مقاله به مرور مزایا و معایب این روش آموزشی پرداخته و در ادامه براساس تجارب شخصی نگارنده درخصوص استفاده از این دو روش، نحوه تعامل و استفاده بهینه از آنها در درس تخصصی بیوشیمی، راه کارها و راهبرد های عملی مبتنی بر فن تدریس را عرضه میدارد.
۹.

مفهوم پردازی بین المللی کردن برنامه درسی در آموزش عالی؛ ابعاد و روندها

کلید واژه ها: جهانی شدنبرنامه درسی آموزش عالیبین المللی کردن برنامه درسیبین المللی کردن مطالعات برنامه درسیبین المللی کردن حرفه برنامه درسی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۸۵۱ تعداد دانلود : ۳۷۹
. بین­المللی کردن برنامه درسی (IOC) مفهومی جدید و در حال تحول است که به­طور ویژه از اوایل قرن بیست­ویکم در ادبیات برنامه درسی مورد توجه قرار گرفته است. علیرغم اهمیت و جایگاه چنین ایده­ای، برداشت­ها و تفسیرها از این واژه در بسیاری از ممالک به­ویژه ایران توام با ابهام، سردرگمی و عدم شفافیت است. مقاله حاضر در راستای بررسی این مفهوم در ادبیات برنامه درسی تلاش کرده تا برداشت های مختلف از این واژه و حدود و دامنه آنها را مفهوم­پردازی کرده و در این راستا 3 برداشت متفاوت از IOC تحت عنوان بین­المللی کردن دروس و رشته­های دانشگاهی، بین­المللی کردن رشته مطالعات برنامه درسی و بین­المللی کردن حرفه برنامه درسی را شناسایی و معنی مؤلفه های آنها را معرفی کند.

آرشیو

آرشیو شماره ها:
۵۳