ترتیب بر اساس: جدیدترینپربازدیدترین
فیلترهای جستجو: فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۳۸۱ تا ۴۰۰ مورد از کل ۸۳٬۰۳۰ مورد.
۳۸۱.

دراسه بنیویه تکوینیه للشخصیات فی روایه «أضغاث مدینه» لعبدالرضا صالح محمد(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۰ تعداد دانلود : ۳۱
تنطلق البنيويه التكوينيه – كما صاغها لوسيان غولدمان – من أن العمل الأدبي بنيه دالّه تعبّر في شكلها الداخلي ومحتواها عن رؤيه جماعيه للواقع، أي عن وعي طبقي أو اجتماعي محدّد، عبر وساطه وعي الكاتب الفردي. تسعی هذه المقاله أن تدرس شخصیات روایه «أضغاث مدینه» لعبدالرضا صالح محمد، علی ضوء نظریه البنيويه التكوينيه للوسيان غولدمان معتمده علی المنهج الوصفي التحلیلي. وبناءً على ذلك، يمكن النظر إلى الشخصيات في روايه "أضغاث مدينه" بوصفها تمثيلاً للبنيه الذهنيه والاجتماعيه التي يعيشها المجتمع العراقي في سياق الحروب والاضطرابات السياسيه والأمنيه. الشخصيات الرئيسه، بما تحمله من قلق وتشظٍّ وخوف، لا تُفهم بوصفها سمات فرديه فحسب، بل باعتبارها انعكاساً لأزمه جماعيه، أي أنّها تجسّد رؤيه مأزومه للعالم ناتجه عن التناقض بين طموحات الأفراد والقيود التاريخيه والاجتماعيه التي تكبّلهم. وهذا ما يجعلها، وفق المنظور الغولدماني، بنى دالّه على الوعي الجمعي في لحظه تاريخيه محدده. كذلك يتيح توزّع الشخصيات بين رئيسه وثانويه، وتنوّعها بين مثقفه ومغتربه واشكاليه وقامعه، الكشف عن تنوّع المواقع داخل البنيه الاجتماعيه، وعن تعدّد أشكال استجابه الأفراد للواقع. فالشخصيه المثقفه، مثلاً، تمارس وظيفه وعي نقدي يسعى إلى الربط بين وعي الفرد ووعي الجماعه، ما يتوافق مع مفهوم غولدمان لوظيفه الأدب بوصفه فعلاً يعبّر عن رؤيه طبقيه أو جماعيه تسعى إلى تجاوز أزمتها. على هذا الأساس، فإن روايه «أضغاث مدينه» تُقرأ – في إطار البنيويه التكوينيه – بوصفها بنيه أدبيه متماسكه تعكس رؤيه للعالم تعبّر عن وعي جماعه اجتماعيه مأزومه، وتعيد ترتيب هذا الوعي في بناء رمزي يضيء التناقضات الكامنه في الواقع العراقي ويمنحها شكلاً فنياً قابلاً للتأويل.
۳۸۲.

مشترکات الأئمه (ع) و اختلافاتهم فی استعمال الروایات التفسیریه المختلفه (الإمام علی (ع) الى الإمام الصادق (ع))(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۴ تعداد دانلود : ۲۷
قد وردت عن أهل البيت (ع) روايات كثيره في تفسير القرآن الكريم تصل في مجموعها إلى عشرات الأنواع. وقد ساعد هذا التنوع في الأحاديث على فهم آيات القرآن بشكل مؤثّر. وقد ترك كل من الأئمه (ع) خلفه ماده ثمينه في أنواع مختلفه من أساليب تفسير الآيات رغم اختلاف الزمان والأحوال الاجتماعيه والسياسيه؛ ونظراً لأهميه السنه ومكانتها في تفسير الآيات الإلهيه، كان لابد من التعرف على أنواع أحاديث أهل البيت (ع) وبيان القواسم المشتركه بينهم والاختلاف في هذا الصدد. وقد تم ذلك بالرجوع إلى مختلف الكتب والمقالات والتفاسير السرديه الشيعيه و السنيه، وحصلت على نتائج قيمه. منها؛ قد استخدم هؤلاء النبلاء في تفاسیرهم أساليب مختلفه مثل تفسير القرآن بالآيات، تفسیر القرآن بالروايات، التعبير لمعاني الكلمات، تفسير عموم الآيات، الرد على الشبهات، التفسير من خلال التعبير عن الأحداث التاريخيه، استخدام الأمثال و قد استخدموا الأدب والمثال و الظاهر والباطن وغيرها. والفرق أن بعض الأئمه (ع) استخدموا أساليب لم يستخدمها آخرون. أو أن عدد الروايات في بعض الحالات كان أكثر أو أقل من البعض الآخر. كما أن في الروايات المتعلقه بالجري والتطبیق، في أنواع الجري، أن هناك قواسم مشتركه كثيره بينهم، كما أن هناك اختلافات ترجع بالأساس إلى تيارات هؤلاء الشيوخ وأحوالهم السياسيه والاجتماعيه. نحاول في هذا المقال البحث والتحقيق في قواسم المشترکه واختلافات الأئمه المذكورين (ع) في مجال الروايات التفسيريه باستخدام المنهج الوصفي التحليلي.
۳۸۳.

أثر انطباعات المترجم الذهنیه من مصادره المعلوماتیه فی عملیه ترجمه النص القرآنی (دراسه کلمات «مجنون»، «أُمّی» و «رَبّ» فی ترجمات أنصاریان وفولادوند وآیتی)(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۲ تعداد دانلود : ۳۱
إن المصادر المعلوماتيه التي تشكل التصورات والانطباعات الذهنيه للمترجم تؤثر على أدائه في عمليه الترجمه أيضاً. قد تكون المصادر المعلوماتيه للمترجم مواضيع مثل المصادر الصرفيه والنحويه والبلاغيه واللغويه والأدبيه والاجتماعيه والتاريخيه والدينيه والسياسيه أو المصادر المستنده إلى السياق لنص معين خاص يتأثر بعوامل مثل خطاب معين أو فلسفه أو القضايا النفسيه والجماليه والدلاليه وما إلى ذلك. كما وقد توفر كل من اللغه والاجتماع والثقافه منصه مستقله تكوّن سلسله من المصادر المعلوماتيه لتؤثر في نوعيه الانطباعات المتعلقه بالنصوص وعمليه ترجمتها. وهذه التصورات العقليه والانطباعات الذهنيه للمترجم والتي تنجم عن مصادر معلوماته في ترجمه القرآن الكريم يمكن أن تغير المعنى والرساله الموجوده في النص. حاول هذا المقال انطلاقاً من المنهج الوصفي- التحليلي، بيان مدى جوده التأثير المباشر أو غير المباشر للمصادر المعلوماتيه للمترجمين في عمليه ترجمه القرآن الكريم. وأظهرت بعض النتائج أن مصادر المترجم المعلوماتيه فعاله في تغيير معنى ودلاله النص المقصود الهدف من خلال التأثير على اتجاهه وتوجهاته. وعلى الرغم من انسجام الترجمه المنتجه المنطبقه مع ذوق وثقافه اللغه المقصوده الهدف، إلا أنها تفقد الدقه الدلاليه اللازمه، وكانت كلمات "مجنون" و"أمّي" و"رَبّ" كنماذج من هذا النوع اُختيرت بسبب انطواء كل منها على حموله من معان لغويه وثقافيه واجتماعيه تسببت في إشكاليات في ترجمتها، حيث أصيبت مضامينها بالتدهور الدلالي والتراجع المعنوي في حدودها الدلاليه وقد اختزلت معانيها من دلالاتها الأصليه التي كانت مبنيه على معان اجتماعيه وثقافيه في بدايه نزول الوحي، إلى مجرد معان معجميه ودلالات أخرى.
۳۸۴.

شاکله و تأثیر آن بر سلامت روان بر اساس رهیافت های علامه طباطبایی و ارائه راهکارهای عملی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۶ تعداد دانلود : ۲۵
آیات قرآن بر سلامت روان انسان تاکید ویژه دارند؛ که توجه به آنها بهترین دستورالعمل جهت رسیدن به آرامش روح و روان می باشد. یکی از مفاهیم قرآنی "شاکله "می باشد که فقط یک بار در سوره اسراء آیه 84 آمده است. یافته های پژوهش نشان می دهد بین دو متغیر شاکله و سلامت روان رابطه ای تنگاتنگ و معناداری وجود دارد به گونه ای که شاکله سالم موجب رشد و تعالی و منشأ رفتارها و عواطف سالم؛ و در مقابل شاکله ناسالم منشأ بروز و ایجاد بسیاری از نابهنجاری های رفتاری در افراد می باشد. علامه در تفسیر "شاکله" دیدگاه ملکه انگاری را برگرفته و بر این باور است که تکرار اندیشه و عمل، نخست حالت است و سپس عادت می گردد و به تدریج ملکه می شود و این ملکات به اعمال انسان شکل می دهد. با واکاوی مفهوم شاکله و با تدبر در آیات قرآن می توان به این نتیجه رسید که ریشه بسیاری از امراض و معضلات روانی افراد را باید در شاکله آنها جستجو کرد. موضوع مهمی که قرآن توجه ویژه ای به آن داشته و از بعد انسان شناسی راه حل های کلی و عملی برای پیشگیری و درمان شاکله های ناسالم و شکل گیری شاکله سالم همچون: بازگشت به فطرت، توبه، خودسازی و تهذیب نفس، خودشناسی، عادت پروری و عادت زادیی، تربیت دینی ارائه نموده است.
۳۸۵.

تحلیل نوین مؤلفه های معنایی صراط مستقیم در قرآن کریم(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۳ تعداد دانلود : ۴۴
در قرآن، علی رغم بسامد بالا و جایگاه محوری آن در گفتمان وحی، کمتر به مثابه نظام معنایی «صراط مستقیم» مفهوم تحلیل شده است.پژوهش حاضر با رویکردی نوین به تحلیل مؤلفه های معنایی صراط مستقیم و «دین» جامع و معادل مفهومی بررسی جایگاه آن به عنوان یکی از کلیدی ترین واژگان جانشین مفهوم دین در قرآن می پردازد.هدف اصلی این پژوهش، ارائه الگویی نظام مند از مؤلفه های معنایی این مفهوم و تبیین نسبت آن با نظام هدایتی قرآنی است. نوآوری های پژوهش شامل: ارائه نخستین نقشه جامع معناشناختی صراط مستقیم با استخراج ۱۰ مؤلفه کلیدی (قیمومیّت، اعتدال، یگانگی، عبودیت، قرب حضور رهرو، تمسک به خدا، کلیت گرایی، اتمام حجّت، وسعت وجودی و وحدت آفرینی)، توسعه چارچوب نظری جدیدی برای تحلیل واژگان قرآنی با در شبکه معنایی «صراط مستقیم» تلفیق روشهای تفسیر موضوعی، تحلیل سیاقی و معناشناسی ساختگرا، اثبات جایگاه ب تبدیل و تحلیل محتوای کیفی «صراط مستقیم» در قرآن. این پژوهش با بررسی تمامی آیات قرآن کریم مرتبط با مفهوم «دین» واژگان حوزه آیات آن ها را در سه سطح: آیات ناظر به چیستی صراط مستقیم، آیات مرتبط به عوامل هدایت به صراط مستقیم و آیات بیانگر مصادیق عینی صراط مستقیم تقسیم می کند. و از بررسی تطبیقی آراء مفسران برجسته و تحلیل شبکه معنایی بهره مند شده است. این با دارا بودن مؤلفه های معنایی کامل و جامع، به عنوان گویاترین واژه جانشین «صراط مستقیم» پژوهش به روشنی نشان می دهد که دین در قرآن قابل طرح است. این مفهوم نه تنها تصویری همه جانبه از دین ارائه می دهد، بلکه قابلیت بالایی برای پاسخگویی به نیازهای انسان معاصر دارد.
۳۸۶.

مدل یابی نقش میانجی یادگیری سازمانی در رابطه بین رهبری اخلاقی و رهبری خدمتگزارانه با رفتار کاری نوآورانه در مدیران مدارس ابتدایی اهواز(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۱ تعداد دانلود : ۲۹
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی یادگیری سازمانی در رابطه بین رهبری اخلاقی و خدمتگزارانه با رفتار کاری نوآورانه در مدارس ابتدایی شهر اهواز انجام گرفت. روش: پژوهش حاضر از نظر هدف توصیفی بر اساس آزمون معادلات ساختاری، از نظر بعد زمان یک پژوهش پیمایشی (مقطعی) و از نظر گردآوری داده ها پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش را کلیه مدیران مدارس ابتدایی شهر اهواز به تعداد (597) در سال تحصیلی 1404-1403 تشکیل دادند. حجم نمونه با استفاده ازجدول مورگان برابر با 234 نفر تعیین شد. نمونه گیری به روش تصادفی ساده انجام شد. ابزار گردآوری داده های پژوهش، پرسشنامه استاندارد رفتارکاری نوآورانه هولمن و همکاران (2012) ، پرسشنامه رهبری اخلاقی کارلشون و همکاران (2011)، پرسشنامه یادگیری سازمانی جرزگومز و همکاران (۲۰۰۵) و پرسشنامه رهبری خدمتگزارانه قلی پور و حضرتی (1388) بود. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار آماری SPSS و PLS انجام شد. روش های آماری به کاررفته شامل آزمون همبستگی پیرسون، ارزیابی پایایی ترکیبی، شاخص های برازش مدل و مدل سازی معادلات ساختاری بود. یافته ها: یافته های پژوهش نشان داد که رهبری اخلاقی بر رفتار کاری نوآورانه مدیران، به صورت مستقیم (β = 0.77, t = 6.26, p < 0.01) و همچنین به واسطه نقش میانجی یادگیری سازمانی(β = 0.58, t = 9.31, p < 0.01) اثر معناداری دارد. همچنین، رهبری خدمتگزارانه نیز به صورت مستقیم (β = 0.85, t = 8.96, p < 0.01) و به واسطه یادگیری سازمانی (β = 0.62, t = 9.29, p < 0.01) با رفتار کاری نوآورانه مدیران ارتباط معناداری نشان داد. نتیجه گیری: بنابرای، یادگیری سازمانی موجب تقویت اثر سبک های رهبری اخلاقی و خدمتگزارانه بر نوآوری کاری مدیران می شود. پیشنهاد می شود مدیران مدارس با تقویت فرهنگ یادگیری سازمانی و به کارگیری سبک های رهبری اخلاقی و خدمتگزارانه، بستر توسعه نوآوری را در مدارس فراهم کنند.
۳۸۷.

اسماء الهی در خواتیم آیات سوره حدید: تحلیل ارتباط معنایی با محتوا و مضامین محوری(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۶ تعداد دانلود : ۳۸
این پژوهش در پی تبیین کارکرد معنایی اسماء الهی در پایان آیات سوره حدید و نقش آن ها در تکمیل پیام آیه و تقویت مضامین محوری سوره (ایمان، انفاق، جهاد) است. با استفاده از رویکرد توصیفی - تحلیلی و روش تحلیل محتوا، پس از ریشه یابی لغوی اسماء، ارتباط هر اسم با مضمون آیه و ساختار کلی سوره با استناد به تفاسیر معتبر تحلیل گردید. یافته ها نشان می دهد چینش اسماء در سوره هدفمند و دارای سیری تربیتی است؛ به طوری که اسمائی چون «العزیز الحکیم» و «قدیر» پایه های معرفتی توحید را تثبیت می کنند، صفاتی مانند «بصیر» و «علیم بذات الصدور» با تأکید بر نظارت مطلق الهی، کارکردی تربیتی و انذاری دارند و اسماء دیگری نظیر «غنی حمید»، «قوی عزیز» و «رؤوف رحیم» به ترتیب با تبیین بی نیازی، قدرت و رأفت خداوند، انگیزه های لازم برای انفاق، جهاد و امید را در مؤمنان برمی انگیزند. در نهایت، این تحلیل نشان می دهد که این اسماء صرفاً مکمل آیه نیستند، بلکه ابزارهای بیانی و تربیتی قدرتمندی برای تحقق اهداف سوره محسوب می شوند که فهم مخاطب از ابعاد توحیدی، اخلاقی و عملی سوره را تسهیل و تعمیق بخشیده و وجهی از اعجاز بیانی قرآن را آشکار می سازند.
۳۸۸.

تحلیل گفتمانیِ پیامدهای ترجمه «فاء تعلیل» بر ساختار استدلالی سوره آل عمران در ترجمه های فارسی معاصر(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۲ تعداد دانلود : ۲۱
انسجام گفتمان در ترجمه متون مقدس، به بازآفرینی دقیق روابط منطقی وابسته است که توسط نشانگرهای گفتمان چون «فاء تعلیل» برقرار می شود. پژوهش های پیشین در این حوزه، عمدتاً توصیفی بوده و فاقد تحلیلی از پیامدهای گفتمانی انتخاب های مترجمان در یک بافت منسجم هستند. این پژوهش با هدف پر کردن این خلأ، به این پرسش می پردازد که راهکارهای ترجمه «فاء تعلیل» چگونه بر ساختار استدلالی سوره آل عمران تأثیر می گذارند. با اتخاذ یک روش شناسی کیفی- تحلیلی و مبتنی بر تحلیل گفتمان، تمام موارد «فاء تعلیل» در سوره آل عمران در پیکره ای متشکل از ترجمه های فارسی معاصر مورد تحلیل تطبیقی قرار گرفت. راهکارهای ترجمه در سه دسته «حفظ علیت»، «تقلیل نتیجه محور» و «خنثی سازی» کدگذاری شدند. یافته اصلی، یک گرایش نظام مند و فراگیر به «تقلیل نتیجه محور» است: جایگزینی نظام مند نشانگر سببی صریح با معادل نتیجه ای «پس». تحلیل نشان داد که این تغییر کارکردی، جهت گیری استدلال متن را معکوس کرده و با تضعیف بنیان توجیهی آن، ساختار منطقی گفتمان را مخدوش می سازد. نتایج بر ضرورت گذار از معادل یابی واژگانی به یک رویکرد آگاه به گفتمان تأکید دارد تا تمامیت استدلالی متن مقدس در ترجمه حفظ شود.
۳۸۹.

بررسی رابطه سه گانه تاریک شخصیت و ایده آل گرایی اخلاقی با بدرفتاری تحصیلی در دانشجویان: نقش میانجی با وجدان بودن و صداقت-تواضع(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۰ تعداد دانلود : ۳۴
هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه سه گانه تاریک شخصیت (ماکیاولیسم، خودشیفتگی و جامعه ستیزی) و ایده آل گرایی اخلاقی با تقلب تحصیلی با در نظر گرفتن نقش میانجی ویژگی های شخصیتی باوجدان بودن و صداقت-تواضع در دانشجویان انجام شده است. روش: روش پژوهش، توصیفی و از نوع همبستگی مبتنی بر مدل معادلات ساختاری است. جامعه آماری پژوهش را دانشجویان دانشگاه ارومیه (12000 =N) در سال تحصیلی 1402-1403 تشکیل می دادند. از میان دانشجویان دانشگاه ارومیه 384 نفر با استفاده با توجه به فرمول کوکران با در نظر گرفتن خطای 05/0 ، و به روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شدند و به پرسشنامه سه گانه های تاریک شخصیت جانسون و وبستر (۲۰۱۰)، پرسشنامه ایدئولوژی های اخلاقی فورسیث (1980)، فرم کوتاه پرسشنامه صفات شخصیت (NEO) مک کری و کاستا (1985)، پرسشنامه تقلب تحصیلی مک کابی و تروینیو (1996) و پرسشنامه شخصیتی هگزاکو (2004) پاسخ دادند. تجزیه و تحلیل داده های پژوهش با استفاده از نرم افزار AMOS 24 استفاده شده است. یافته ها: یافته های پژوهش نشان می دهد که تمامی مسیرهای مدل تحقیق، بر اساس آماره های T و ضرایب مسیر، در سطح اطمینان 95 درصد معنادار هستند. این نتایج تأثیرات مثبت و منفی متغیرهای شخصیتی (خودشیفتگی، ماکیاولیسم، جامعه ستیزی و ایده آل گرایی اخلاقی) را بر متغیرهای میانجی (باوجدان بودن و صداقت) و در نهایت بر تقلب تحصیلی نشان می دهد. نتیجه گیری: با توجه به نتایج به دست آمده از تحلیل ها و ارتباط مستقیم صفات تاریک شخصیت و تقلب تحصیلی، ضرورت ارتقای فضایل اخلاقی در محیط های دانشگاهی با استناد به آموزه های اسلامی پیشنهاد می گردد.
۳۹۰.

رابطه منش اخلاقی و بی صداقتی تحصیلی دانش آموزان: نقش واسطه ای کمال گرایی(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۱ تعداد دانلود : ۴۰
هدف: بی صداقتی تحصیلی یکی از چالش های مهم نظام های آموزشی معاصر است. این پدیده نه تنها اعتبار آموزشی و سلامت علمی را خدشه دار می کند، بلکه اصول اخلاقی و ارزش های اجتماعی را نیز تضعیف می سازد. منش اخلاقی به عنوان یکی از ویژگی های بنیادین شخصیت، می تواند در پیشگیری از رفتارهای غیراخلاقی نقش تعیین کننده ای داشته باشد. بااین حال، ویژگی های شخصیتی دیگری مانند کمال گرایی ممکن است این رابطه را تقویت یا تضعیف کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه منش اخلاقی و بی صداقتی تحصیلی با نقش واسطه ای کمال گرایی در میان دانش آموزان انجام گرفت. روش : د. پژوهش از نظر هدف کاربردی، از نظر رویکرد کمی و از نظر ماهیت توصیفی–همبستگی (مقطعی) بود و با استفاده از مدل یابی معادلات ساختاری اجرا شد. جامعه آماری شامل دانش آموزان مقطع متوسطه دوم شهر رودان در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۲ بود که ۳۵۲ نفر به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. داده ها با استفاده از مقیاس های منش اخلاقی، کمال گرایی و بی صداقتی تحصیلی گردآوری و با نرم افزار AMOS-24 تحلیل شدند. اصول اخلاقی پژوهش شامل رضایت آگاهانه، اختیار شرکت در پژوهش و محرمانگی اطلاعات رعایت گردید. یافته ها: نتایج نشان داد منش اخلاقی به صورت مستقیم و منفی بی صداقتی تحصیلی را پیش بینی می کند. همچنین کمال گرایی نقش واسطه ای معناداری در رابطه بین منش اخلاقی و بی صداقتی تحصیلی دارد. نتیجه گیری: به نظر می رسد تقویت منش اخلاقی و تعدیل جنبه های نابهنجار کمال گرایی می تواند در کاهش بی صداقتی تحصیلی مؤثر باشد. بنابراین، مداخلات آموزشی مبتنی بر پرورش منش اخلاقی و مدیریت کمال گرایی نابهنجار می تواند به ارتقای سلامت اخلاقی و تحصیلی دانش آموزان منجر شود.
۳۹۱.

دینداری در کودکان پیش دبستانی: یک مطالعه تکوینی(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۵ تعداد دانلود : ۴۲
هدف: تربیت دینی و آموزش دینداری به دانش آموزان و همچنین برنامه ریزی درسی متناسب با سطح رشد شناخت دینی آنان مستلزم دانش کافی از چگونگی دینداری در هر دوره رشدی است. بنابراین شناسایی مؤلفه هایی که دینداری هر گروه سنی را شکل می دهد، ضرورتی اجتناب ناپذیر است. هدف این پژوهش هستارشناسی دینداری کودکان پیش دبستانی بود. روش: روش پژوهش نیمه تجربی تکوینی از نوع هستارنگاری توصیفی استنتاجی است. مشارکت کنندگان در این پژوهش 9 کودک پیش دبستانی (4 پسر و 5 دختر) شهر کرمان بودند که به روش نمونه گیری هدفمند از نوع نمونه گیری معرف که نشان دهنده سطح گویا، عادی و معمول نشانگرهای دینداری بود، انتخاب شدند و از طریق مصاحبه مدبرانه و تحلیل محتوای جهت مند نشانگرهای دینداری در این گروه سنی شناسایی، طبقه بندی، توصیف و تعریف شدند. یافته ها: یافته های پژوهش 21 مؤلفه شکل دهنده هستار دینداری در این گروه سنی را مورد شناسایی قرار داد که در این میان مؤلفه های آزار نرساندن، کمک کردن، نماز خواندن، دعا خواندن و مهربان بودن وضوح و ظهور بیشتری داشته است. نتیجه گیری: نمود این نشانگرهای به عنوان مؤلفه های هستار دینداری کودکی تلویحات مهمی در شناخت تکوینی و تحول دینداری در این دوره سنی و همچنین برنامه ریزی جهت تربیت دینی کودکان دارد.
۳۹۲.

واکاوی مفهومی مثبت اندیشی و مثبت نگری در نهج البلاغه به منظور ارائه ی استلزامات تربیتی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۷ تعداد دانلود : ۴۰
هدف :پژوهش حاضر با هدف واکاوی مفهومی مثبت اندیشی و مثبت نگری در نهج البلاغه به منظور ارائه ی استلزامات تربیتی انجام شده است. روش: پژوهش حاضر تحلیل محتوای کیفی با نظام مقوله بندی قیاسی بود. حوزه پژوهش شامل متون مرتبط با نهج البلاغه با استفاده از رویکرد هدفمند بود. ابزار گردآوری اطلاعات شامل فیش برداری مرتبط با مفاهیم مثبت اندیشی و مثبت نگری در نهج البلاغه بود. در مرحله اول متون مرتبط با نهج البلاغه و جملات مرتبط با هدف اصلی پژوهش انتخاب شدند. در مرحله دوم متون مورد مطالعه قرار گرفتند و پاراگراف های مرتبط با سوالات پژوهش انتخاب گردید. در مرحله سوم کدمفاهیم مرتبط با موضوع از هر پاراگراف مستخرج و در مرحله چهارم کدمفاهیم استخراج شده در دسته های هم مفهوم قرار گرفتند و در مرحله پنجم برای دسته های هم مفهوم، نام و عنوان مناسب که بیانگر مقوله اصلی پژوهش است تبیین شدند. روش کدگذاری و پارگراف به عنوان واحد تحلیل، جهت تجزیه و تحلیل متون استفاده گردید. یافته ها: یافته ها در بحث واکاوی مفهومی مثبت اندیشی و مثبت نگری در نهج البلاغه شامل 43 کدمفهوم و 3 مقوله محوری امید، آینده نگری و دوراندیشی و تعقل گری مثبت بود. همچنین استلزامات تربیتی مثبت اندیشی و مثبت نگری در نهج البلاغه شامل 3 مقوله محوری و 15 استلزام تربیتی بود. نتیجه گیری: واکاوی مفهومی مثبت اندیشی و مثبت نگری بر اساس نهج البلاغه امروزه از دغدغه های علما و متولیان تربیتی در حوزه تعلیم و تربیت می باشد.
۳۹۳.

بررسی و نقد دیدگاه منکران عصمت علوی در نهج البلاغه با مبنای توحیدی (در بینامتنیتی قرآن و نهج البلاغه)(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۰ تعداد دانلود : ۳۱
در فرهنگ تشیّع، بارزترین اختلاف اهل سنت با شیعه پس از اصل انتصاب الهی، عصمت امام است، از این روی در دوران معاصر برخی نویسندگان اهل تسنن با تمسک به برخی از عبارات نهج البلاغه، عصمت امام را مخالف دیدگاه علوی تصور کرده اند. پرواضح است که بررسی دیدگاههای علی(ع) -اولین امام و برگزیده رسول(ص)-، به عنوان مبنای فکری تشیع از اهمیت ویژه ای برخوردار است و گفته ها و نوشته های مذکور، تحلیلی محققانه و عالمانه می طلبد. مقاله حاضر با جستجو در سخنان و نامه های نهج البلاغه، اعتبار دیدگاه مورد نظر را مورد تحلیل قرار داد. برای نیل به هدف، توحید عملی از نظر قرآن و هماهنگی دیدگاه نهج البلاغه با آن مورد ارزیابی قرار گرفت و آنگاه جلوه های توحیدی حضرت را از زبان ایشان درباره خود به اثبات رساند. به این مفهوم که علی(ع)، خود را مظهر تام توحید الهی در اثبات عصمت معرفی می کنند و در این تعریف هماهنگی عینی و بینامتنی بین قرآن و نهج البلاغه وجود دارد.
۳۹۴.

علل تکرار از نگاه مفسران ساختارنگر و نقل و نقد آرائشان ذیل(بقره/61 و 91)(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۰ تعداد دانلود : ۳۲
بیان یک موضوع در چند محل، ممکن است در ذهن خواننده چنین تجسم شود که این امر به معنای عدم توانایی گوینده در بیان آن مفهوم با الفاظ متفاوت و ضعف او در ارائه معانی است؛ ازین رو مساله تکرار در قرآن مورد توجه مفسران ساختارنگر قرار گرفته و سعیشان بر این بوده تا به حکمت های تکرار بپردازند و در عین حال در مواضعی که تکرار رخ داده آن را به وسیله سیاق برای مخاطبان تبیین نمایند. پژوهش حاضر، با روش توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای صورت گرفته است که در باب علل تکرار می توان به مناسبت با غرض سوره، اثبات اعجاز بلاغی قرآن، تثبیت و تاکید و فهماندن معنا، اقتضای سیاق، کارکرد هنری و موارد دیگر اشاره نمود؛ همچنین در میان مصادیقی که ذیل عنوان تکرار قرار می گیرند، مساله کشتار انبیاء در آیات 61 و 91 سوره بقره است؛ با این تفاوت که قتل انبیاء در آیه 61، به اسلاف یهودیان عصر نزول نسبت داده شده اما تکرار این موضوع در آیه 91، با آمدن فعل مضارع، شائبه مرتکب شدن این قتل، توسط یهودیان عصر نزول را شکل داده که با بررسی سیاق مشخص شد که فعل «تَقْتُلُونَ»، به معنای مضارع به کار رفته است.
۳۹۵.

لقب أمیرالمؤمنین ( با تکیه بر کلام أمیر در نهج البلاغه)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۲ تعداد دانلود : ۳۴
«أمیرالمؤمنین» لقبی اسلامی، سیاسی و اختصاصی است. شیعیان با توجه به حدیث نبی مکرم اسلام( صلّی الله علیه و آله و سلّم) و منابع اسلامی و سخن و نوشته امام اول خود و کاربرد أئمه معصومین(علیهم السلام)، اختصاص آن لقب را به حضرت علی(علیه السلام) پاس داشته اند. أما خلیفه دوم، برای اولین بار، با بی توجهی به سخن رسول خدا (صلّی الله علیه و آله و سلّم) و به دلیلی واهی آن لقب را برای خود برگزید و پیروانش آن را گسترش دادند و زمامداران پس از او، اختصاص آن را به خود او پاس نکردند و دیگر خلفاء وحاکمان دنباله رو او(خلیفه دوم) هم چنین أمیرالمؤمنین خوانده شدند. در این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی، لقب «أمیرالمومنین» در منابع حدیثی، بررسی می شود و با توجه به قرآن مجید و با تأکید در نهج البلاغه و منابعی دیگر، معنی و خواست گاه آن روشن می گردد و کاربردهای آن در کلام علی(ع) در نهج البلاغه و در اقدامی نوآورانه با توجه به روابط همنشینی و نیز مخاطبان و ... سزاواری حضرتش به آن لقب، تاکید می شود. از این مقاله به دست می آید که «أمیرالمؤمنین» لقبی الهی و اسلامی است و اختصاص به حضرت علیّ بن أبی طالب دارد و دیگران را نرسد که خود یا دیگری را به آن ملقّب سازند.
۳۹۶.

مطالعه تطبیقی روایت آفرینش و مبانی جهان بینانه آن در اوستا و قرآن(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۶ تعداد دانلود : ۲۱
اوستا و قرآن هر یک در مواضع گوناگونی روایت آفرینش آغازین را شرح می دهند. این پژوهش، تمرکز خود را بر نخستین روایت آفرینش که هر یک از دو متن مقدس زرتشتی و اسلامی، در فرم تدوین نهایی شان، با آن آغاز می شوند قرار می دهد. آن گاه از خلال مقایسه شباهت ها و تفاوت های میان این دو روایت از آفرینش آغازین، تلاش می شود گام به گام به اندیشه های عمیق تری که در پس هر یک از دو روایت وجود دارد نقب زده شود تا به ریشه ای ترین عنصرِ موجود در جهان بینی نهفته در ورای هر یک از دو روایت راه یابیم. در این مسیر پس از بررسی روایت آفرینش در هر دو متن مقدس، به تحلیل و مقایسه هدف آفرینش در اوستا و قرآن می پردازیم، و در مرحله بعد منشأ و نقش شر در جهان را از نگاه هر دو روایت می کاویم تا در نهایت به توصیف جهان بینی های خاص هر یک از دو متن مقدس دست پیدا کنیم. این پژوهش نشان می دهد چگونه می توان از تجزیه و تحلیل و مقایسه روایت آفرینش در دو متن مقدس به جهان بینی های زیربنایی شکل دهنده دستگاه الهیاتی ادیان راه یافت.
۳۹۷.

توقف در ورشکستگی بانک ها و مؤسسات مالی و نقش بانک مرکزی در احراز آن(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۵۶ تعداد دانلود : ۲۸۷
زمینه و هدف: بانک ها و مؤسسه های مالی به دلیل نقش محوریی که در تأمین مالی و گردش پول و ثروت در جامعه دارند، نیروی محرکه اقتصاد هر کشور محسوب می شوند. هر گونه اختلال در عملیات آنها آثار بسیار مخربی بر نظام مالی کشورها بر جای خواهد گذاشت که می تواند به بحران های پولی منجر شده و تبعات اقتصادی و حتی اجتماعی، سیاسی و امنبتی غیرقابل پیش بینی ای را در پی داشته باشد؛ ازاینرو در نظام های پولی دنیا چگونگی برخورد با این پدیده اهمیت ویژه ای داشته و با حساسیت بسیار انجام می شود. هدف مقاله حاضر، بررسی توقف در ورشکستگی بانک ها و مؤسسات مالی و اعتباری و نقش بانک مرکزی در احراز ورشکستگی و عملیات تسویه است. مواد و روش ها: مقاله حاضر توصیفی تحلیلی است. مواد و داده ها نیز کیفی است و از فیش برداری در گردآوری مطالب و داده ها استفاده شده است. ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانت داری رعایت شده است. یافته ها: یافته ها نشان داد بانک مرکزی در احراز توقف و تصفیه امور ورشکستگی بانک ها و مؤسسات مالی نقش نظارتی دارد و این نظارت استصوابی است. نتیجه: ملاک توقف در ورشکستگی بانک ها و مؤسسات مالی آستانه نظارتی است که در مقررات پولی و بانکی تعیین می شود.
۳۹۸.

مقایسه دیدگاه ابن سینا، سهروردی و ابن عربی درباره ضرورت نیاز به رسولان الهی(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۰ تعداد دانلود : ۲۴
یکی از تفاوت های انسان با موجودات دیگر در اندیشه ورزی است. علیرغم دیگر موجودات، انسان به تمدن دستیافته و مرحله به مرحله در حال پیشرفت است. یک سؤال جدی این است که آیا عقل انسان برای یافتن مسیر سعادت کفایت می کند؟ این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی به بررسی دلایل ابن سینا، سهروردی و ابن عربی در جبران آسیب های عقل می پردازد. یافته های تحقیق حاکی از آن است که این اندیشمندان طبق روشی که در مکتب فکری خود در پیشگرفته اند نیاز بشر به انسان های بهتر و کاملتر برای راهنمایی افراد و جوامع بشری به سعادت حقیقی را موردتوجه قرار داده اند و غیر از این مسیر را بیراهه تلقی نموده اند. سهروردی در آثار مشایی خود طبق استدلال ابن سینا به اثبات نیاز بشر به رسولان الهی پرداخته و اجتماع را بدون این نوع انسان ها اجتماعی دارای هرج و مرج تلقی نموده است؛ از دیگر سو، ابن عربی از راه هایی دیگر مانند نقش مهم انسان آرمانی و محدودیت های عقلی بشر وجود رسولان الهی و نیاز انسانها را اثبات نمود.
۳۹۹.

نگاهی بر ایمان ابوطالب از منظر زیدیه؛ با تاکید بر آراء قاسم بن الحسن در کتاب بیان الأدلّة و ضیاء الأهلّة(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹۲ تعداد دانلود : ۱۲۹
درباره ایمان ابوطالب بین عالمان اهل تسنن و تشیع گفتگوها و مجادلاتی وجود دارد. در این راستا به رغم ارائه پاسخهای علمی از سوی دانشمندان شیعه به علمای اهل سنت، شاهد عدم اقناع مخالفان این امر هستیم و بر این پایه احساس می شود هنوز عرصه پژوهش در این زمینه باز باشد. از دیگر سو با توجه به اینکه اصلی ترین دلایل مورد استناد در منابع اهل تسنن در مسئله ایمان ابوطالب، روایات مرتبط با این موضوع است، برای نقد چنین روایاتی، بررسی به لحاظ سندی و متنی ضرورت پیدا می کند. قاسم بن الحسن عالم معاصر زیدی تحقیقاتی در این باره به انجام رسانده که به واسطه نوآوری های روشی و محتوایی آن ها شایسته نقد و بررسی است. پژوهش پیش رو که با روش توصیفی، تحلیلی صورت گرفته، نشان می دهد که او در تحقیقات خود درباره موضوع ایمان ابوطالب به بازخوانی روایات مورد استناد اهل سنت پرداخته و با دو رویکرد اساسی نقد سندی و نقد متنی به بررسی اعتبار و حجیت روایات ایشان اقدام کرده است. نتیجه پژوهش های او که مبتنی بر کاربست ملاک های متعددی برای شناسایی احادیث ساختگی، از لحاظ سند و محتواست، نشانگر: «مخالفت جدّی این روایات با قرآن، سنت قطعی و اجماع» و «ناسازگاری آنها با ادله عقلی، مسلمات علمی و حقایق تاریخی» است.
۴۰۰.

تحلیل فقهی گستره حکم حرمت ابدی ناشی از ارتکاب لواط(مقاله پژوهشی حوزه)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۳ تعداد دانلود : ۶۲
در ماده 1056 قانون مدنی به نحو مجمل، چنین آمده است که اگر کسی با پسری عمل شنیع کند؛ نمی تواند مادر، خواهر یا دختر او را تزویج کند. اگرچه اصل این مسئله مورد اتفاق فقهای امامیه است؛ اما نظر به اجمال این مقرره و سکوت قوانین، قاضی در پی عمل به اصل یکصد و شصت و هفتم قانون اساسی و رجوع به منابع معتبر اسلامی با نظرات مختلفی مواجه خواهند شد. در این نوشتار با رویکرد توصیفی تحلیلی و با تتبع در منابع معتبر فقهی، به تبیین دیدگاه فقها در مورد گستره ایجاد حرمت ابدی نکاح در پی ارتکاب لواط، پرداخته شده و ابهام موجود برطرف گردیده است. ابهاماتی نظیر نوع لواط مؤثر در ثبوت حکم، شمول یا عدم شمول حکم نسبت به خط صعودی و نزولی، تفاوت یا یکسانی حکم نسبت به صغر یا کبر فاعل یا مفعول و شمول حکم نسبت به محارم رضاعی، برخی از این ابهامات هستند که در این مقاله طرح و پاسخ داده شده اند. این مقرره در مورد زمان ارتکاب فعل نیز ابهام دارد. پیشنهاد می گردد، ماده 1056 قانون مدنی بدین شرح اصلاح گردد: «اگر کسی با فردی مذکر، مرتکب عمل لواط شود، پس از ارتکاب فعل، ازدواج لائط با خواهر، مادر و دختران نسبی یا رضاعی و اجداد و نوادگان مفعول صحیح نیست».

پالایش نتایج جستجو

تعداد نتایج در یک صفحه:

درجه علمی

مجله

سال

زبان