درخت حوزه‌های تخصصی

علوم مرتبط

حوزه‌های تخصصی
ادبیات اقتصاد تاریخ تربیت بدنی جغرافیا حقوق روانشناسی زبان شناسی علم اطلاعات و دانش‌شناسی علوم اجتماعی علوم اسلامی علوم انسانی علوم تربیتی علوم سیاسی فلسفه و منطق مدیریت مطالعات زنان هنر و معماری
زبان شناسی چیست؟ زبان شناسی کاربردی زبان شناسی نظری سیر تحول زبان شناسی (تاریخچه) علوم مرتبط میان رشته ای ها نقد و بررسی کتاب
آموزش زبان دوم ترجمه شناسی زبان شناسی در هنر و ادبیات زبان شناسی عمومی زبان های باستانی شنوایی شناسی گفتار درمانی
ترتیب بر اساس: جدیدترینپربازدیدترین
فیلترهای جستجو: فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۲٬۰۲۱ تا ۲٬۰۴۰ مورد از کل ۲٬۰۴۶ مورد.
۲۰۲۱.

ارتباط میان هیجانات، هوش هیجانی-حسی و نمره نوشتاری: مقایسه دانشجویان ایرانی و عراقی رشته زبان انگلیسی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲ 1 - 36

کلیدواژه‌ها: هیجانات هوش هیجانی-حسی دانشجویان ایرانی زبان انگلیسی دانشجویان عراقی زبان انگلیسی نمره نوشتاری

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۸۳ تعداد دانلود : ۹۴
با معرفی هوش هیجانی-حسی و نقش آن در آموزش و یادگیری در سال های اخیر، مطالعه تأثیر حواس و هیجانات بر یادگیری مهارت های زبانی اهمّیّت یافته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوش هیجانی-حسی و هیجانات در مهارت نوشتاری و مقایسه آن بین زبان آموزان ایرانی و عراقی انجام شده است. ازاین رو از 301 دانشجوی ایرانی و عراقی رشته زبان انگلیسی خواسته شد تا دو پرسشنامه «هوش هیجانی-حسی» و «هیجانات در حین نوشتن» را پر کنند. نتایج نشان داد نمره نوشتاری زبان آموزان با هیجانات مثبت آن ها رابطه معنادار مثبت و با هیجانات منفی آن ها رابطه معنادار منفی دارد. همچنین بین برخی از هیجانات تجربه شده زبان آموزان ایرانی و عراقی مانند خستگی، لذّت، امید و آسودگی تفاوت معناداری مشاهده شد و در برخی از هیجانات ازجمله اضطراب، لذّت و غرور از نظر عوامل انسانی و غیرانسانی به وجود آورنده هیجانات تفاوت معناداری وجود داشت. افزون بر این، یافته ها نشان داد هوش هیجانی-حسی به طور مثبت و معناداری نمرات مهارت نوشتاری زبان آموزان ایرانی و عراقی را پیش بینی می کند. درنهایت، نتایج موردبحث قرار گرفت و کاربردهای آن در زمینه آموزش زبان ارائه شد.
۲۰۲۲.

مفهوم فرهنگی اجتماعی جنسیت در ترجمه بین نشانه ای: نگاهی به سینمای اقتباسی مهرجویی با محوریت زنان(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲ 96 - 131

کلیدواژه‌ها: ترجمه بین نشانه ای سینمای اقتباسی مهرجویی زنان زنانه زدایی کلیشه های جنسیتی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۸۳ تعداد دانلود : ۸۵
در تحقیق حاضر به بررسی تغییرات مفهوم فرهنگی اجتماعی جنسیت با تمرکز بر زنان در انتقال از آثار ادبی مکتوب به سینمای اقتباسی به عنوان نوعی ترجمه بین نشانه ای پرداخته شده است. دو فیلم پری (۱۳۷۳) و مهمان مامان (۱۳۸۲) به کارگردانی داریوش مهرجویی به همراه آثار ادبی متناظر آن ها به عنوان پیکره تحقیق انتخاب شده اند. از مدل پردیکاکی (۲۰۱۷) برای بررسی عناصر همیشه حاضر در داستان گویی شامل پی رنگ، تکنیک های روایت، شخصیت پردازی و زمینه استفاده شد و تحلیل داده ها با استفاده از یک چارچوب نظری تجمیعی صورت گرفت. نتایج نشان داد کارگردان با به کارگیری تکنیک زنانه زدایی و با تأکید بر ویژگی های تأثیرگذار زنان در مقابل تفکر قالبی مقاومت کرده و تصویری بهتر و ارتقا یافته از شخصیت های زن در مقایسه با شخصیت های زن آثار اصلی ارائه داده است. همچنین پری که اقتباس از اثری غیر بومیست، نسبت به مهمان مامان که اقتباس از اثری بومیست، به دلیل ملاحظات فرهنگی تغییرات بیشتری داشته است.
۲۰۲۳.

مقایسه تطبیقی «صحنه اهدای نمادهای مقدس به پادشاه» در سکه های اشکانی و ساسانی با رویکرد بینا تصویری(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال ۴ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۲ (پیاپی ۷) 1 - 27

کلیدواژه‌ها: سکه اشکانیان ساسانیان نماد مقدس رویکرد بیناتصویری

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۹ تعداد دانلود : ۸۹
سکه در دنیای باستان واحد استانداردی از جنس فلز بود که ابزار مبادله ای شمرده می شد. سکه ها را یکی از منابع مطالعاتی دستِ اول می دانند زیرا اطلاعاتی فراتر از ارزش مادی خود در اختیار پژوهشگران رشته های مختلف قرار می دهند. این داده ها شامل موضوعاتی مرتبط با تاریخ، زبان ، اسطوره ، اقتصاد، سیاست و هنر است. این پژوهش در نظر دارد با مطالعه در زمانی سکه های اشکانی و ساسانی رابطه میان تصویر صحنه اهدای نمادهای مقدس به پادشاه را مورد مطالعه قرار دهد. در سکه هایی که مورد بررسی قرار می گیرند یک شخصیت اسطوره ای فرّه یا نماد مقدسی را به شاه تقدیم می کند. این بن مایه تصویری بر برخی از سکه های اشکانی دیده می شود که ادامه آن را در سکه های ساسانی نیز می توان دنبال کرد. این مطالعه نشان می دهد که ارتباط شخص پادشاه با نیروی قدسی که نمادی از جهان مقدس را به پادشاه هدیه می دهد، از دوران اشکانی بن مایه ای نقش شده بر سکه ها بوده که با توجه به شرایط تغییر یافته، به حیات خود در سکه های ساسانی ادامه می دهد. در اصل پرسش اصلی این پژوهش چگونگی تحولات تصویری در هنر ایران پیش از اسلام و بررسی روند تبدیل یک مفهوم تصویری به شمایل است. این پژوهش با روش کتابخانه ای و مشاهده ای (مشاهده سکه های مربوط به دوران اشکانی و ساسانی) و رویکرد پژوهشی بیناتصویری انجام می گیرد.
۲۰۲۴.

تهیه منشور و مقیاس اخلاق حرفه ای در آموزش دانشگاهی: اعتبار سنجی با مدل راش(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲ 162 - 199

کلیدواژه‌ها: اخلاق حرفه ای در آموزش دانشگاهی اساتید دانشگاه اعتبارسنجی مدل رتبه بندی راش-اندریچ منشور اخلاق حرفه ای

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۸۱ تعداد دانلود : ۹۹
پژوهش حاضر برای تهیه نسخه فارسی منشور و اعتبار سنجی مقیاس اخلاق حرفه ای در آموزش دانشگاهی، با عنایت به رویکردهای اساتید رشته های گوناگون دانشگاهی، صورت گرفت. ابتدا، ترجمه فارسی منشور تهیه شد؛ سپس، با تحلیل داده های کیفی به بررسی نظرات کتبی و شفاهی اساتید دانشگاه ها پرداخته شد. در ادامه، نسخه فارسی منشور ذیل چهارمولفه تعهد به دانشجو، حرفه، سازمان و جامعه، در قالب 54 گزاره، ارائه گردید. در فاز کمّی، مقیاس 7 مقوله ای سنجش اخلاق حرفه ای و بر اساس منشور تهیه شده و در اختیار 200 استاد دانشگاه قرار گرفت. داده های این مرحله با استفاده از مدل مقیاس رتبه بندی راش-اندریچ و به منظور سنجش برازندگی محتوا و تک بعدی بودن ابزار بررسی گردید و ابزاری روا شده و پایا تهیه شد. بدین صورت، 6 آیتم حذف شده و تعداد مقوله ها به 5 مقوله کاهش یافت. نهایتا، مقیاس سنجش اخلاق حرفه ای در آموزش دانشگاهی با 48 آیتم 5 مقوله ای معرفی شد
۲۰۲۵.

شکسته نویسی در ترجمه: مطالعه موردی رمان ماجراهای هاکلبری فین(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲ 132 - 161

کلیدواژه‌ها: شکسته نویسی طبقه ی اجتماعی زبان ماجراهای هاکلبری فین ترجمه

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۹ تعداد دانلود : ۱۰۸
تعیین مرز شکسته نویسی در زبان فارسی همواره مورد مناقشه بوده است و در ترجمه که مترجم با دو زبان سروکار دارد نمود بیشتری پیدا می کند. مطالعه حاضر با رویکردی توصیفی - مقایسه ای در تحقیق کیفی از نوع موردپژوهی و با استفاده از نمونه گیری هدفمند و بر مبنای اصول شکسته نویسی طبیب زاده به بررسی 15 ترجمه از رمان «ماجراهای هاکلبری فین» می پردازد تا به راهکارهای مترجمان در انتقال افت وخیز کشمکش های طبقانی میان فرادستان و فرودستان به واسطه استفاده آنان از زبان پی ببرد. بررسی 15 ترجمه مذکور روشن ساخت که هرگاه مترجمان با به کاربردن واژگان و نحو محاوره، متن را به گفتگو نزدیک کرده اند ترجمه انسجام زبانی بیشتری دارد و هرگاه مترجمان به طور افراطی جهت نشان دادن طبقه اجتماعی فرودستِ قهرمانِ داستان، واژگان شکسته به کار برده اند رسایی و روانی متن را مختل کرده اند که همین امر نهایتاً با معرفی واژگان نامأنوس، می تواند به آسیب جدی به زبان فارسی بینجامد.
۲۰۲۶.

بازشناسی ساختار حقوقی جهان شاهی هخامنشی: مطالعه ای بر قوانین مرکزی در برابر قوانین منطقه ای(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال ۴ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۲ (پیاپی ۷) 193 - 216

کلیدواژه‌ها: جهانشاهی هخامنشی میان رودان نظام حقوقی منابع یونانی داریوش بزرگ

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۵ تعداد دانلود : ۹۶
تداوم و تحول فرایندی است که در آسیای غربی باستان بیش از هر چیز دیگر قابل مشاهده است. تحولات سیاسی و به قدرت رسیدن اقوام و گروه های گوناگون از سویی زمینه تغییرات بسیاری را فراهم می کرد؛ اما آنچه بیشتر قابل مشاهده بود ساختارهای فرهنگی و اقتصادی و اجتماعی است که در طول هزاره های باستان با تحولات یا دگرگونی های کران مند به زندگی خود ادامه می دادند. بسیاری از این ساختارهای پیشین در دوره هخامنشی نیز قابل مشاهد است. همواره در پژوهش های معاصر به تأثیرپذیری پارسیان از میان رودان باستان پرداخته شده است. یکی از مهم ترین ساختارها که کم تر موردتوجه واقع شده است نظام های حقوقی عصر باستان است. براین اساس این پژوهش در نظر دارد به بررسی دو پرسش اساسی در این زمینه بپردازد. نخست آنکه نظام حقوقی هخامنشیان دقیقاً چه ویژگی هایی دارد؟ و دودیگر آنکه آیا می توان نظام حقوقی هخامنشیان را در چارچوب فرایند تداوم و تحول تأثیر پذیرفته از میان رودان باستان دانست؟ براین اساس این مقاله با بررسی منابع حقوقی این عصر به دنبال پاسخ به این پرسش هاست. روش این پژوهش توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه-ای است. یافته های این پژوهش نشان می دهد که علی رغم فقدان منابع بنیادین حقوقی مربوط به عصر هخامنشی، می توان با تحلیل تطبیقی اسناد و مدارک گوناگون این عصر نتیجه گرفت که نظام حقوقی پارسیان بر ساختاری مرکز-پیرامون استوار بوده است؛ ساختاری که در آن قوانین محلی و منطقه ای نقش برجسته ای ایفا می کردند.
۲۰۲۷.

ورزش و اخلاق در دوره هخامنشی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال ۴ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۲ (پیاپی ۷) 29 - 54

کلیدواژه‌ها: هخامنشیان ورزش اخلاق متون دینی کتیبه های هخامنشی متون کلاسیک

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۴ تعداد دانلود : ۸۴
هخامنشیان (550-330 ق.م) به عنوان یکی از دولت های ایرانی در عرصه فرهنگ و تمدن جهانی آثار شگرفی از خود برجای گذاشته اند. ورزش و اخلاق از مسائل مهم فرهنگی دوره هخامنشی بوده اند. تقویت قوای جسمانی و معنوی از همان نخست مورد توجه ایرانیان بوده و این امر در دوره هخامنشی نمود بیشتری پیدا کرد. در پژوهش حاضر تلاش شده تا با روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از منابع دست یکم به این پرسش پاسخ داده شود که ورزش و اخلاق در دوره هخامنشی چه جایگاهی داشته اند و چه ارتباطی میان آنها وجود داشته است؟ یافته های پژوهش بیانگر آن است که در دوره هخامنشی میان پرورش قوای جسمانی و معنوی رابطه متقابلی وجود داشته و پرورش هرکدام از این دو در گرو پرورش دیگری بوده است و انسان کامل کسی بوده که در هر دو زمینه پرورش یافته باشد. در این دوره ورزش هایی از جمله تیراندازی، نیزه اندازی، سوارکاری، شنا، چوگان، شطرنج و تخته نرد در کنار راست گویی، درست کاری، تحمل سختی هایی چون گرما و سرما، گرسنگی و تشنگی، تسلط بر خشم و هوای نفس، آموزش داده می شد.
۲۰۲۸.

ترجمه مفاهیم ناهنجار در سه ترجمه فارسی رمان ماتیلدا(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲ 37 - 67

کلیدواژه‌ها: ادبیات کودک و نوجوان ترجمه تحت الفظی رولد دال ناهنجاری های اجتماعی ماتیلدا

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۶ تعداد دانلود : ۸۹
هدف این پژوهش بررسی روش هایی است که مترجم های ایرانی برای ترجمه ناهنجاری های اجتماعی در آثار ادبی کودک و نوجوان از انگلیسی به فارسی به کار برده اند. در این پژوهش از سه ترجمه فارسی رمان ماتیلدا (۱۹۸۸) اثر رولد دال تشکیل شد. تمرکز این پژوهش بر ترجمه ناهنجاری های اجتماعی در سطح جمله است. در ابتدا بر اساس پیکره و ناهنجاری های موجود در متن، جملات ناهنجار اجتماعی به دو دسته کلامی و رفتاری تقسیم شد. دسته کلامی به بی ادبی، تهدید و دروغ گویی و دسته رفتاری به کودک آزاری جسمی، کودک آزاری ناشی از غفلت، انتقام و پرخاشگری رفتاری تقسیم شد. در مرحله دوم مدل کارکردگرا و پویای مولینا و هورتادو آلبیر (۲۰۰۲) برای دسته بندی های ناهنجاری های اجتماعی به کار گرفته شد تا از طریق آن متن مبدأ با معادل هایش در ترجمه های فارسی بررسی شود. نتایج نشان داد که رویکرد مترجم ها، ترجمه تحت اللفظی است. ترجمه ها بومی سازی نشده اند و تکنیک های متفاوتی برای آن ها به کار رفته است.
۲۰۲۹.

پیوند شاه و آیین در اساطیر ایران و یونان و بررسی استمرار آن در مشروعیت بخشی هخامنشیان (مطالعه موردی: کوروش دوم و داریوش اول)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال ۴ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۲ (پیاپی ۷) 83 - 108

کلیدواژه‌ها: شاه آیین اساطیر ایران و یونان کوروش دوم داریوش اول

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۲ تعداد دانلود : ۹۳
آیین و سیاست همواره دو رکن اساسی جوامع باستانی و در تمدن های کهن به نحوی با یکدیگر در ارتباط و پیوستگی بوده اند. اولین شواهدی که می توان از چگونگی شکل گیری آیین های نخستین به دست آورد در اساطیر یافت می شود. ایران و یونان به مثابه دو تمدن هماورد که با یکدیگر در تعامل و تقابل سیاسی-اجتماعی و فرهنگی-هنری به سر می بردند، بستری ارزشمند برای ریشه یابی مفاهیمی همچون آیین و پادشاهی هستند. بررسی تطبیقی اساطیر این دو تمدن ما را در تحلیل مناسبات و کنش ها و برهمکنش های اجتماعی-فرهنگی آنان یاری می کند. هدف اصلی این پژوهش که به روش توصیفی-تحلیلی با استناد به شواهد ادبی تدوین شده، بررسی تطبیقی پیوند شاه و آیین در اساطیر ایران و یونان و نسبت آن با دوران فرمانروایی کوروش دوم و داریوش اول است. پرسش بنیادین پژوهش حاضر این است که با توجه به روایات اساطیری ایرانی و یونانی، ارتباط شاه و آیین در اساطیر این دو تمدن به چه شیوه ای بوده و این ارتباط در دوران هخامنشی چگونه در فرآیند مشروعیت بخشی برای شاهان ایفای نقش کرده است. فرضیه مطرح در این پژوهش بر این بنیان است که با توجه به ارائه نمونه های شاه آرمانی در سنت اساطیری هندواروپایی، تصور شاه بدون پیوند او با آیین، ناممکن و به همین طریق امکان در نظر گرفتن آیین بدون شاه نیز وجود نداشته است؛ بدین سان با قدرت گرفتن هخامنشیان نیز این مسئله با کارکرد مشروعیت بخشی به حکومت به استوارترین شکل خود ادامه می یابد.
۲۰۳۰.

روایت پژوهی و تحلیل مضمونی روایتی از تولد بودا(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال ۴ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۲ (پیاپی ۷) 55 - 81

کلیدواژه‌ها: روایت مضمون تولد بودا وسنتره جاتکه زبان سغدی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۰ تعداد دانلود : ۱۰۳
روایتی از تولد بودا ترجمه یکی از مهم ترین متن های سُغدی بودایی است که در گروه زبان های ایرانی میانه شرقی قرار دارد و به همین سبب بارها پژوهشگرانِ زبان های باستانی آن را مورد تخقیق و تفحص های زبان شناختی قرار داده اند؛ اما از آنجا که این متن، نه داستانی خطی و بی فروغ، که روایتی پرفراز و نشیب از زندگی بودا را روایت می کند، جای آن دارد که ازمنظر روایت پژوهی نیز به بحث گذاشته شود. در این مقاله روایت سغدی تولد بودا از دو منظرِ روایت پژوهی (ساختاری) و تحلیل مضمون مورد بررسی قرار می گیرد تا هم شیوه روایت و هم مضامین به کار رفته در آن که گاهی متأثر از باورهای مترجم ایرانی و گاه مطابق با اندیشه های بودایی است، بیشتر واکاوی و نشان داده شود؛ چراکه در طول متن تنها به اشاره ای گذرا به این مضمون ها بسنده شده است. پژوهش با روش تحلیل محتوا صورت گرفته و نشان می دهد که این داستان به لحاظ شگردهای روایی، در میان داستان های همتای خود، منحصر به فرد، و به لحاظ مضمون، تلفیقی از اندیشه های ایرانی و بودایی است
۲۰۳۱.

خدمات مردان انیرانیِ تورانی به ایرانیان بر مبنای شاهنامه و متون باستانی ایران(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال ۴ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۲ (پیاپی ۷) 171 - 192

کلیدواژه‌ها: اسطوره ایرانیان تورانیان خدمات راستی جویی شاهنامه

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۷ تعداد دانلود : ۸۱
اخلاق ریشه در ژرف ترین بخش باورهای انسانی دارد. بسیاری متون باستانی ایران بر رعایت اخلاقیات تاکید دارند. در روایات اسطوره ای و حماسی ایران، برخی دشمنان بیگانه در تقابل با ایرانیان، به یاری ایشان کوشیده اند؛ در راستای اقدامات این بیگانگان که در این پژوهش با عنوان "انیرانیان" بررسی می شوند، این پرسش مطرح می شود که دلیل یاری رسانی ها چه بوده و چقدر پیروی از موازین اخلاقی و مقاصد خیرخواهانه در تصمیم ایشان موثر بوده است؟ این پژوهش، مطالعه ای مروری است که به شیوه کتابخانه ای انجام شده است. منابع مورد بررسی آن، برخی متون باستانی ایران و نیز شاهنامه فردوسی است، که منابعی قابل اطمینان در مورد روایات کهن اسطوره ای و حماسی ایران می باشند. در این پژوهش مردان انیرانی ِتورانی بررسی شده است که دربرخی موارد نسبت به سایر قهرمانان، کمتر شناخته شده اند. اما اقداماتی بس نیک و درخور توجه انجام داده اند. اساس تصمیمات انیرانیانی که در موقعیت های مختلف، به نحوی در مواجهه با ایرانیان تصمیم به یاری آنان گرفته اند، گاهی منافع و خواست فردی را نیز در برمی گیرد اما انگیزه بیشترشان زنده نگه داشتن ارزش های اخلاقی است. این افراد یا شخصیت هایی مانند افراسیاب هستند که در گستره قدرتهای سیاسی، و غیر مستقیم به ایرانیان خدماتی کردند، و یا کسانی چون اغریرث و پیران که از روی موازین جوانمردی و اخلاقی به ایرانیان یاری رسانیدند. در نهایت با تحلیل و بررسی انگیزه های پنهان هر شخصیت برای خدمت به ایران، میتوان گفت که چه بسا مشاهده و الگوبرداری از اخلاق نیک ایرانیان، انیرانیان را به چنین اقدامات نیک و خیر خواهانه ای واداشته است.
۲۰۳۲.

عاملیت ترجمه در ورود علم روان شناسی به ایران (۱۳۰۰ تا ۱۳۴۰)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲ 68 - 95

کلیدواژه‌ها: عاملیت ترجمه روان شناسی نشر صفی علیشاه مجله کاویان

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۸ تعداد دانلود : ۸۳
آغاز ترجمه از زبان های اروپایی در ایران در عصر قاجار مبتنی بر نیاز کشور به علوم جدید بود که ایران از آن عقب مانده بود. این دلیل تابه امروز، یکی از دلایل عمده ترجمه به خصوص از زبان های اروپایی بوده است. بنابراین بررسی عاملیت ترجمه در ورود علوم مختلف به ایران ضروری می نماید. پژوهش حاضر به بررسی عاملیت ترجمه در زمینه سازی برای ورود علم روان شناسی به صورت آکادمیک در دهه ۴۰ به ایران می پردازد. پژوهش حاضر بااتکابه مفهوم عاملیت در ترجمه، به بررسی نهادها (مؤسسه انتشارتی صفی علیشاه و مجله کاویان) و افرادی (برادران مشفق همدانی و علی اکبر کسمایی) می پردازد که در چهار دهه نخست ۱۳۰۰ش عامل ورود این علم به ایران بوده اند. بررسی موضوعی و محتوایی دقیق آثار ترجمه شده در انتشارات صفی علیشاه و نشریه کاویان، به علاوه فعالیت های برادران مشفق همدانی و علی اکبر کسمایی و همین طور مطالعه مقدمه های آنان از نقشی که ترجمه و مترجمان در زمینه سازی برای ورود رشته روان شناسی به صورت آکادمیک به ایران داشته اند پرده برداری می کند.
۲۰۳۳.

ساختار ازدواج های برون همسری شاهنامه (مطالعه موردی: زال، بیژن، کیکاوس)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال ۴ پاییز و زمستان ۱۴۰۲ شماره ۲ (پیاپی ۷) 239 - 264

کلیدواژه‌ها: شاهنامه ساختارگرایی لوی استروس تقابل های دوگانه برون همسری

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۴ تعداد دانلود : ۸۴
رویکرد ساختارگرایانه میراث ارزشمند مردم شناس فرانسوی، لوی استروس است. وی پدیده های اجتماعی و روایات اسطوره ای را به مثابه متنی در نظر می گیرد و با استخراج تقابل های دوگانه و ترسیم جدول اسطوره واجی، به تحلیل داستان و یا پدیده مدنظر می پردازد. در پژوهش حاضر به شیوه توصیفی-تحلیلی، رابطه وصلت در ازدواج های برون همسری زال، بیژن و کیکاوس در شاهنامه بر مبنای شیوه ساختارگرایانه استروس بررسی می شود و در پی پاسخ به این پرسش است که نظام ساختاری و الگوی حاکم بر این ازدواج ها چگونه است؟ نتایج پژوهش نشان می دهد جایگشت های چهارگانه هرکدام از این ازدواج ها بر الگوی ریاضی پیشنهادی استروس تطابق دارد و روایاتشان نیز دربردارنده تقابل های دوگانه متعددی است که مهم ترین آن ها، یعنی تقابل ما/ایشان، بیان کننده اهمیت مرزبندی های درون گروهی با افراد خارج از گروه نزد ایرانیان است. وصلت با بیگانگان از نظر اختلاط با چنین نژادهایی چندان خوشایند نیست؛ اما از جنبه آنکه در اثر این نوع ازدواج ها بخشی از سرزمین بیگانه به تصرف ایرانیان درمی آید، از قبح برون همسری می کاهد. در این ازدواج ها، تضعیف پیوندهای خانوادگی به صورت تقابل پدر/پسر یا پدر/دختر چشمگیر است.
۲۰۳۴.

بررسی رابطه اضطراب و یادگیری زبان انگلیسی و راهکارهای احتمالی برای کاهش آن(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ پاییز ۱۴۰۳ شماره ۳ 1 - 31

کلیدواژه‌ها: احساسات اضطراب زبان خارجی انگلیسی به عنوان زبان خارجه توانایی های شناختی یادگیری

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۳ تعداد دانلود : ۲۹
به طور کلی، اضطراب نقش بسزایی در یادگیری و به خصوص یادگیری زبان های خارجی دارد. باید دقت داشت این نوع از احساسات ممکن است به مشکلی لاینحل در یادگیری زبان انگلیسی به عنوان زبان خارجه ( EFL) برای زبان آموزان تبدیل شود و حتی به ترک تحصیل در میان آنان بینجامد. مطالعه حاضر از ظرفیت مطالعات موجود در این زمینه، که در سال های اخیر گسترش بیشتری یافته اند، و به طور ویژه مقاله های مربوطه در سال های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ میلادی، استفاده کرده است. با تلفیق مطالعات روانشناسی در حیطه اضطراب و چیستی آن با مطالعات آموزشی حوزه اضطراب، یک جمع بندی جامع و کاربردی حاصل شده است. این مطالعه با استخراج ۲۳ استراتژی برای کاهش اضطراب زبان خارجی در کلاس های درس آموزش زبان انگلیسی به عنوان زبان خارجه، به رشد توانایی های زبانی زبان آموزان و بهبود شرایط تدریس در موسسات زبان انگلیسی کشور کمک می کند.
۲۰۳۵.

جمال زاده در میدان ادبی ایران و مطالعه جامعه شناختی ترجمه دشمن مردم براساس نظریه عمل بوردیو(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴ 29 - 64

کلیدواژه‌ها: جامعه شناسی ترجمه هنریک ایبسن محمدعلی جمال زاده نظریه عمل دشمن مردم

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۲ تعداد دانلود : ۳۳
این پژوهش براساس «نظریه عمل» بوردیو، موقعیت جمال زاده در میدان ادبی ایران و انگیزه های احتمالی او را در انتخاب ترجمه نمایشنامه دشمن مردم ایبسن بازنمایی می کند. ابتدا ساختار میدان تئاتر و زیرمیدان ترجمه نمایشی در دهه سی بررسی می شود. سپس «عادت واره»ی جمال زاده در جایگاه «مترجمی در خودتبعیدی» تحلیل و رویدادهای دهه سیِ منجر به کودتای 28 مرداد 1332 به موازات وقایع نمایشنامه قرائت و مقابله می شوند. همچنین، برای تعیین مواضع جمال زاده و تبیین دلایل ترجمه دشمن مردم چند اثر تأثیرگذار بر «خط سیر» او مانند صحرای محشر، با استفاده از مفاهیم «خط سیر» بوردیو و «مترجم ایده آل» دریدا تحلیل می شود. یافته های این پژوهش نشان می- دهند چگونه صداهای خاموش در تاریخ در ترجمه (ها) شنیده می شوند. براساس تحلیل جامعه شناسانه این ترجمه، نویسندگان معتقدند انتخاب متن ایبسن ابزاری است برای سرزنش آنچه که جمال زاده کوته بینی و ریاکاری نخبگان سیاسی آن زمان و در نتیجه یکی از دلایل سردرگمی توده مردم می داند.
۲۰۳۶.

یادگیری زبان های خارجی زبان آموزان ناشنوا و کم شنوای ایران(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ پاییز ۱۴۰۳ شماره ۳ 153 - 195

کلیدواژه‌ها: آموزش زبان های خارجی زبان آموزان ناشنوا و کم شنوای ایرانی چالش های آموزش زبان های خارجی زبان اشاره ایرانی فرهنگ ناشنوایان

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۸ تعداد دانلود : ۲۶
ناشنوایان بخش کوچکی از جامعه انسانی را دربرمی گیرند؛ باوجوداین توجه به آن ها به عنوان زبان آموزان زبان سوم در جوامع چندزبانه در حال افزایش است. در این مقاله به مرور وضعیت یادگیری زبان های خارجی، به ویژه زبان انگلیسی، در میان زبان آموزان ناشنوا و کم شنوا در ایران پرداخته شده و چالش های مربوط به آموزش زبان های خارجی و روش های آموزشی بررسی شده است. همچنین، انواع الگوهای ناتوانی همچون الگوی پزشکی، الگوی اجتماعی و تأثیر آن ها بر تجربیات آموزش ناشنوایان تحلیل گردیده است. اهمیت زبان اشاره به عنوان زبان نخست ناشنوایان و نیاز به آشنایی آنان با این زبان برای تقویت مهارت های زبانی و شناختی مطرح شده و روش های یادگیری شامل فنون شنیداری و دیداری نیز بررسی شده اند. مقاله همچنین به محدودیت های زبان انگلیسی در ایران و ضرورت تسلط معلمان به زبان اشاره می پردازد و پیشنهاد هایی برای افزایش آگاهی درباره فرهنگ ناشنوایان، طراحی محتوای درسی و ایجاد محیط های آموزشی دسترس پذیر ارائه می دهد.
۲۰۳۷.

نقش دانش فراشناختی و تأثیر نوع تکلیف در بهبود یادگیری ساختارهای صرفی-نحوی زبان آموزان انگلیسی به عنوان زبان خارجی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴ 171 - 206

کلیدواژه‌ها: بار شناختی تکالیف کار محور دانش فراشناختی ساختارهای صرفی-نحوی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۷ تعداد دانلود : ۲۳
این مطالعه به بررسی تأثیر تکالیف کارمحور با سطوح مختلف بار شناختی بر یادگیری ساختارهای صرفی-نحوی، به ویژه افعال ترکیبی و عبارات فعلی، توسط زبان آموزان انگلیسی به عنوان زبان خارجی می پردازد. همچنین، نقش دانش فراشناختی در پیش بینی توانایی زبان آموزان برای شناسایی و تولید این ساختارها مورد ارزیابی قرار گرفت. 90 زبان آموز ایرانی (58 زن و 32 مرد) در رده سنی 18 تا 24 سال به سه گروه تقسیم شدند: گروه A (مطالعه)، گروه) B مطالعه با تقویت متنی)، و گروه C (مطالعه و بازسازی متن). آزمون های قضاوت دستوری و ویرایش متن برای سنجش تأثیر تکالیف بر شناسایی و تولید استفاده شد. نتایج تحلیل های آماری (برگشت، همبستگی و ANOVA) نشان داد گروه C با بالاترین بار شناختی بهترین عملکرد را داشت. همچنین، تولید افعال ترکیبی به دانش رویه ای و شناسایی ساختارها به دانش بیانی مرتبط بود. این یافته ها اهمیت بار شناختی بالا و دانش فراشناختی را در بهبود یادگیری ساختارهای صرفی-نحوی نشان می دهد.
۲۰۳۸.

سنجش تفکر انتقادی دانشجویان زبان انگلیسی به عنوان یک زبان خارجی: طراحی و اعتبارسنجی یک مقیاس جدید(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴ 104 - 134

کلیدواژه‌ها: تفکر انتقادی خواندن آموزش زبان انگلیسی حوزه محور اعتبارسنجی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۶ تعداد دانلود : ۲۷
کیفیت مهارت خواندن تا حد زیادی وابسته به بهره گیری از تفکر انتقادی در خواندن متون است.علی رغم انجام تحقیقات گسترده در ارتباط با تفکر انتقادی در حوزه آموزش زبان انگلیسی ، پیشینه تحقیق حاکی از آن است که پژوهشگران مهارت خواندن برای سنجش تفکر انتقادی عمدتاً از مقیاس های عمومی استفاده می کنند و ظاهرا مهارت خواندن فاقد یک مقیاس سنجش تفکر انتقادی حوزه محور است. پژوهش حاضر به دنبال طراحی و اعتبارسنجی یک ابزار روان سنجی خودگزارشی چند بعدی برای سنجش تفکر انتقادی در مهارت خواندن برای دانشجویان زبان انگلیسی است. با بهره گیری از رویکرد نظری خواندن تعاملی و با استفاده از نتایج مصاحبه های نیمه ساختارمند، یک مدل فرضی تفکر انتقادی متشکل از هفت مولفه معرفی شد و بر اساس آن یک مقیاس 41 سوالی طراحی گردید. نتایج تحلیل نشان داد که مقیاس طراحی شده یک مقیاس جامع برای سنجش مهارت های تفکر انتقادی در خواندن آکادمیک است.
۲۰۳۹.

بررسی حس شوخ طبعی و فرسودگی شغلی در بین مدرسان زبان انگلیسی: نقش میانجی خودکارآمدی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴ 135 - 170

کلیدواژه‌ها: حس شوخ طبعی خودکارآمدی فرسودگی شغلی مدرّسان زبان انگلیسی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۵ تعداد دانلود : ۲۴
این مطالعه به بررسی رابطه بین حس شوخ طبعی، خودکارآمدی و فرسودگی شغلی در بین مدرسان ایرانی زبان انگلیسی پرداخته و تأثیر میانجی خودکارآمدی بر رابطه بین شوخ طبعی مدرسان و فرسودگی شغلی آنان موردبررسی قرار داده است. ازاین رو، صد و هفت مدرس زبان انگلیسی از موسسات خصوصی زبان به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شده است. یافته های تحلیل مدل سازی معادلات ساختاری نشان می دهد حس شوخ طبعی و خودکارآمدی می تواند به طور مستقیم و معناداری فرسودگی شغلی را پیش بینی کند. علاوه بر این، حس شوخ طبعی به طور مثبت با خودکارآمدی مرتبط است. بخش دیگری از یافته ها نشان می دهد خودکارآمدی به طور قابل توجهی تأثیر حس شوخ طبعی بر فرسودگی شغلی را میانجی می کند.
۲۰۴۰.

بررسی شخصیت های یاوه گو بر اساس قواعد گرایس در: یک روز خوش برای موزماهی نوشته جی.دی. سلینجر(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و ترجمه سال ۵۷ پاییز ۱۴۰۳ شماره ۳ 69 - 85

کلیدواژه‌ها: یاوه گویی گرایس شخصیت های یاوه گویانه یک روز خوش برای موزماهی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۴ تعداد دانلود : ۳۳
یکی از ویژگی های سبک یاوه گویی ، شخصیت های مرتبط با آن هستند، که می توانند از جنبه های متفاوتی مورد بررسی قرار بگیرند. یکی از حوزه های سبک شناسانه ای که شخصیت های یاوه گویانه کمتر از آن منظر مورد توجه قرار گرفته اند، جنبه ی نحوه ی تعامل آنها بر اساس قواعد همکاری زبانی گرایس می باشد. پس به لحاظ روش شناسی، ابتدا باید اثری را که به این سبک تعلق دارد بازشناخت و سپس، نحوه ی تعامل شخصیت آن اثر را مورد بررسی قرار داد. اینکه آیا او همواره به یک نحو ثابت با این قواعد برخورد می کند، یا متغیراست؟ تحقیق حاضر پس از اثبات یاوه گویانه بودن اثر یک روز خوش برای موزماهی نوشته ی جی.دی. سلینجر، نشان می دهد که رابطه ی شخصیت های این سبک با قواعد گرایس، متغیر و پیچیده است.

پالایش نتایج جستجو

تعداد نتایج در یک صفحه:

درجه علمی

مجله

سال

زبان