ترتیب بر اساس: جدیدترینپربازدیدترین
فیلترهای جستجو: فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۲٬۸۶۱ تا ۲٬۸۸۰ مورد از کل ۸۳٬۶۱۷ مورد.
۲۸۶۱.

صورت بندی الگوی مطلوب در نسبت اخلاق با هوش مصنوعی با تأکید بر مبانی اخلاقی علامه مصباح یزدی (ره)(مقاله پژوهشی حوزه)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۰۲ تعداد دانلود : ۱۱۶
با وجود تحولات اساسی در زمینه های مختلف زندگی انسان که محصول پیشرفت های اخیر هوش مصنوعی است، آسیب پذیری جامعه و افراد در برابر تهدیدات این فناوری، به ویژه خودمختاری و استقلال روز افزون آن در تصمیم سازی ها، دغدغه های بسیاری در مورد پیامدهای اخلاقی در دو سطح طراحی و تعامل با آن ایجاد کرده و موضع گیری های متفاوتی در مواجهه با آن شکل گرفته است. در این تحقیق با روش توصیفی۔ تحلیلی با تأکید بر سطح «اخلاق با طراحی» به عنوان یکی از سطوح نسبت اخلاق با هوش مصنوعی که ناظر به مرحله طراحی و پیاده سازی نظریه های اخلاقی در ماشین است، می توان دیدگاه اخلاقی علامه مصباح را با تأکید بر مبانی و تمایزات خاصی که دارد ذیل نظریه «تعادل تأملی» و در سطح «اخلاق با طراحی» ذیل رویکرد «تلفیقی» در میان رویکردهای رایج موجود صورت بندی کرد. مبنای نظام اخلاقی ایشان بر پایه «غایت گرایی قُرب الهی» مستلزم این است که از اخلاق با طراحی برای ارتقای اخلاق انسانی و کسب کمال نهایی به عنوان یک ابزار مصنوع، استفاده کرد و اخلاق هوش مصنوعی را بر مبنای «غایت گرایی زمینه ساز کمال» صورت بندی کرد.  
۲۸۶۲.

یادداشتهای شاهنامه (7)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹۵ تعداد دانلود : ۱۲۵
موضوع این هفتمین شماره از «یادداشت های شاهنامه » ملاحظاتی است کوتاه درباره کتاب فرهنگواره لغات و ترکیبات عربی در شاهنامه ؛ بحثی درباره صورت به ظاهر بی قاعده فعل نرفتی در مصراع «اگر من نرفتی به مازندران»؛ اشاره ای درباره نام خاص «گرجهان گوش»؛ روشن تر کردن معنای قید همانا در شاهنامه ؛ و دو ملاحظه درباره مصراع «اگر تند بادی برآید ز کنج».
۲۸۶۳.

بررسی تطبیقی دعای سمات با نسخه های مختلف کتاب مقدّس(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۵۸ تعداد دانلود : ۱۳۸
ارتباط میان دعای سمات با کتاب مقدّس از دیرباز بر اهل نظر آشکار بوده است. این مقاله با فرض گرفتن این ارتباط، می کوشد کشف کند که آیا متن اصلی عبری کتاب مقدّس مورد توجه دعای سمات است، یا یکی از ترجمه های آن. با بررسی پنج عبارت کلیدی از دعای سمات و مقایسه ی آن با متن عبری و پنج ترجمه ی کتاب مقدّس (به زبان های آرامی، سریانی، و عربی) که در قرون اولیه ی اسلامی رواج داشتند، این مقاله نتیجه می گیرد که دعای سمات با ترجمه ی سریانی موسوم به پشیطتا در ارتباط است. در احادیث اسلامی اشارات متعدّدی به سریانی دانی امامان شیعه شده است که تاکنون چندان به آن ها توجه نمی شد. زین پس باید در حدیث پژوهی، به خصوص در مواردی که متون حدیثی به کتاب مقدّس اشاره دارند، به ترجمه ی سریانی کتاب مقدّس توجه ویژه داشت.
۲۸۶۴.

بررسی تطبیقی حدس از دیدگاه ابن سینا و ملاصدرا(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۰۹ تعداد دانلود : ۱۱۵
ابن سینا از جمله فیلسوفان مسلمانی است که به نحو نظام مند در آثار خود به بحث حدس و چیستی آن پرداخته است. در مقاله حاضر با استفاده از روش تحلیلی- تطبیقی به این سؤال اساسی پاسخ داده می-شود که چه تفاوتی بین دیدگاه ملاصدرا و ابن سینا در باب چیستی حدس و کارکرد آن وجود دارد و ملاصدرا در این بحث تا چه حد وامدار ابن سینا می باشد. دیدگاه ابن سینا درمورد حدس در طول حیات فکریش تغییر یافته است و ما با دو نظریه یکی نظریه استاندارد و دیگری نظریه بازبینی شده در آثار ابن سینا در بحث چیستی حدس مواجهیم. فیلسوفان پس از ابن سینا از جمله ملاصدرا ضمن عدم توجه به این دو رویکرد ابن سینا در تبیین چیستی حدس، خوانشی تلفیقی از آثار وی داشته اند که بر اساس آن فکر عبارت است از حرکت ذهن برای کشف حد وسط. این حرکت در حقیقت نوعی تکاپوی ذهنی در بین معلومات برای کشف حد وسط است. اما حدس کشف آنی حد وسط بدون نیاز به حرکت و تکاپوست و وقتی حدس به اوج قوت خود برسد از آن با نام ذکاء یاد می شود. ملاصدرا نیز همین خوانش تلفیقی از چیستی حدس را در آثار خود دنبال می کند هر چند وی در برخی موارد اختلافاتی با ابن سینا دارد که از جمله آنها می توان به بحث کارکرد حدس در حیطه تصورات یا تصدیقات، حدس و مراتب عقل، نقش عقل فعال در حدس، تفاوت انسانها در دارا بودن حدس، حصولی یا حضوری بودن حدس اشاره کرد.
۲۸۶۵.

نگرشی نو در تعیین ضامن دیه ی قتل و جنایت خطا در فقه و حقوق در پرتو تحلیل فقهی راه های اثبات(مقاله پژوهشی حوزه)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹۹ تعداد دانلود : ۱۲۵
فقیهان براساس شریعت، برای قتل و جنایت خطا، قائل به ثبوت دیه هستند و از دیه به عنوان امر مالی یاد کرده اند. از نظر مشهور، ده راه برای اثبات قتل و جنایت خطا وجود دارد: بینه (دو شاهد مرد)، علم قاضی، اقرار، قسامه مدعی، یک شاهد مرد و دو زن، یک شاهد مرد و سوگند مدعی، دو شاهد زن و سوگند مدعی، نکول از قسامه، نکول از سوگند، ورد سوگند به مدعی توسط مدعی علیه؛ البته مشهور علم قاضی، اقرار و بینه را، راه های مستقل اثبات دانسته و سایر راه ها را در حکم بینه یا اقرار می دانند. در مورد مسئولیت پرداخت دیه، دو دیدگاه مطرح است: 1. پرداخت دیه بر عهده عاقله، مگر اینکه جنایت خطا از طریق اقرار یا راهی در حکم اقرار اثبات شود؛ در این حالت دیه بر عهده قاتل است.2. پرداخت دیه بر عهده قاتل، مگر اینکه جنایت خطا از طریق بینه یا راهی در حکم بینه اثبات شود؛ در این صورت دیه بر عهده عاقله است. ماده463 قانون مجازات اسلامی، دیدگاه اول را پذیرفته، منتها مسئولیت پرداخت دیه، شش راه مشخص شده (بینه، علم قاضی، قسامه، اقرار، نکول از سوگند، نکول از قسامه)، اما مسئولیت چهار راه دیگر تعیین نشده است. با تحلیل داده های فقهی، راه های اثبات به طور مستقل معتبر هستند و تنها شهادت «یک مرد و دو زن» از نظر عرفی در حکم بینه است، و براساس آیه و روایات مربوط به دیه، به ضمیمه قاعده استناد جنایت به جانی، مسئولیت پرداخت دیه بر عهده قاتل یا جانی است و فقط در صورت اثبات از طریق بینه یا شهادت یک مرد و دو زن، عاقله مسئولیت دارد.
۲۸۶۶.

«دیباچه» از یاد رفته سیر حکمت در اروپا بازچاپ نوشته ای از محمدعلی فروغی

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۲۶ تعداد دانلود : ۱۵۸
در این نوشته کوشش شده است تا از رهگذر عرضه نسخه ای «آراسته» از دیباچه از یاد رفته سیر حکمت در اروپا مدعایی با گمانه زنی در میان نهاد شود. مدعا این است که سیر حکمت در اروپا تنها گزارشِ تاریخ فلسفه باخترزمین نیست، بلکه افزون بر آن، دربردارنده پیشنهادی نیز برای بیان فلسفه در فارسی نوین است و آن اینکه فروغی با این اثر زبانی را برای نگارش فلسفی در فارسی نوین پیش می نهد که با آن بیانِ گسستگی و تازگی مطلب در عین نگاهداشت پیوستگیِ زبانِ فلسفی فارسی محقق گردد. از این گذشته، چون از یاد رفتن دیباچه تا اندازه ای برخاسته از روند تکوینیِ کمابیش پیچیده سیر حکمت در اروپا است، کوشش شده است تا این روند بر پایه اسناد پیگیری و بازنمایی شود.
۲۸۶۷.

ادبیات رفتاری پیامبر(ص)در اندیشه های مولانا وعطار با تکیه بر مبانی ساختاری قرآن کریم(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۸ تعداد دانلود : ۸۱
سخن گفتن پیرامون زندگی پیامبر و ویژگی های رفتاری ایشان دارای روابط ومناسبات گسترده ایست واین امر برخاسته ازشخصیت متمایز ایشان نسبت به سایر افراد است .با عنایت بر این امر ومناسباتی که در جامعه دروان پیامبر حاکم بوده است می توان این گونه اذعان نمود که ضرورت اصلی پژوهش حاضر،شناخت ویژگی های فردی و اخلاقی پیامبر ومناسبات اجتماعی دوران زندگی ایشان با تکیه بر آیات واحادیث وروایات است، زیرا که این امر به شناخت و درک انسان ازجامعه دوران ایشان آگاهی می بخشد.هدف پژوهش حاضر با تاکید بر مبانی فلسفه ی وجودی سیره نبوی ومولفه های ساختاری افکار واندیشه های ناب وعرفانی پیامبر در مثنوی های عطار ومولانا است.از این رو پژوهش حاضر به تمامی مصادیق مشترکی که بیانگرویژگی ها ومناسبات اخلاقی ایشان دراین دو مثنوی باشد، پرداخته است .مساله ی اصلی این پژوهش کشف رهیافت هایی است که مولانا وعطار جهت تبیین مولفه های رفتاری وساختارهای فکری پیامبر مکرم اسلام از آن بهره جسته اند.با تکیه بر این امر پیشینه پژوهش حاضر منابع گسترده ایست که تاکنون پیرامون سیره ی نبوی پیامبر از آن سخن گفته اند.این پژوهش به روش کتابخانه ای ومطالعات کتاب ها وپایان نامه ها صورت پذیرفته است.
۲۸۶۸.

الگوی تدریس اخلاق اسلامی در رشته های علوم پزشکی؛ با تأکید بر مسائل موردنیاز دانشجویان(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۸ تعداد دانلود : ۴۸
مسئله اصلی این پژوهش آن است که پیشرفت های شتابان علوم پزشکی چالش های اخلاقی جدیدی را برای دانشجویان این رشته ایجاد کرده است. از سوی دیگر، الگوهای آموزشی موجود نتوانسته اند به خوبی ارزش های اسلامی را با چالش های اخلاقی ناشی از نیازهای نوظهور تلفیق کنند. این پژوهش، با درک ضرورت تربیت نیروهای متعهد که هم زمان از تسلط علمی و توانمندی اخلاقی برخوردار باشند، به طراحی الگویی نیازمحور پرداخته است. با روش تحلیل نظام مند منابع اسلامی و علمی، الگویی پنج مرحله ای طراحی شد که شامل تبیین مبانی نظری متناسب با چالش های بالینی، نیازسنجی سه سطحی (نیازهای بنیادین، فضیلت محور و مهارتی)، تولید محتوای تخصصی مبتنی بر نیازهای شناسایی شده، روش های تدریس انعطاف پذیر و ارزشیابی چندبعدی (سنجش دانش، نگرش و عملکرد) است. یافته ها نشان می دهد نوآوری اصلی این الگو تلفیق آموزه های اسلامی با نیازهای بالینی دانشجویان و نظام ارزشیابی جامع در آموزش علوم پزشکی است. درنتیجه این چهارچوب نوین، با رفع کاستی های نظام آموزش اخلاق و تأکید بر ابعاد اخلاقی، الگویی کارآمد برای آموزش اخلاق اسلامی در علوم پزشکی ارائه می دهد که اجرای موفق آن مستلزم بازنگری برنامه های درسی، آموزش مدرسان و هماهنگی نظام مند آموزش و بالین است.
۲۸۶۹.

بررسی انتقادی انگیزه های فرزندکشی جاهلی و سقط جنین مدرن بر پایه آیات قرآن و روایات(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۴ تعداد دانلود : ۴۰
انسان فطرتاً فرزنددوست است، اما حتی در قرن 21، کسانی با انگیزه هایی گاه مشابه با انگیزه های اعراب جاهلی، فرزندکشی می کنند. این رفتار که تحت سه عنوان دخترکشی، فرزندکشی و سقط جنین جای می گیرد، ریشه های خاصی دارد که این پژوهش به دنبال کشف آنهاست. هدف تحلیل و نقد این انگیزه ها از طریق آیات و روایات است. این پژوهش در گردآوری اطلاعات از شیوه کتابخانه ای و در پردازش، از روش توصیفی تحلیلی تفسیری استفاده کرده است. یافته های پژوهش حاکی است: 1. باورهای کژکار از قبیل اینکه دختران آفریدگان شیطان اند یا غیرت بیجا نسبت به دختران، موجب دخترکشی در جاهلیت می شدند؛ 2. باور به روزی رسان بودن والدین برای فرزندان، به فرزندکشی در شرایط فقر می انجامید؛ 3. امروزه تمایل به تحدید فرزندان، بارداری های ناخواسته و باور به حق مدیریت بدن، انگیزه های اصلی و پرتکرار سقط جنین اند؛ 4. فقر علت مشترک فرزندکشی در عصر جاهلیت و سقط جنین در دنیای مدرن است. این نتایج نشان می دهد که گرچه تفاوت هایی میان دو دوره وجود دارد، اما زمینه های مشترکی همچنان استمرار یافته اند.
۲۸۷۰.

تأثیر بیماری آلزایمر بر وجوب و صحت نماز(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۳۱ تعداد دانلود : ۱۳۶
آلزایمر از بیمارهای مغزی غیرقابل برگشت و شایع دوران بزرگ سالی است که به علت رسوب ترکیبات شیمیایی آسیب زا در ساختار سلول های مغزی پدید آمده و سبب اختلال در انتقال پیام های عصبی بین سلول ها و کارایی حافظه کوتاه مدت و سپس بلندمدت شده و بر ابعاد مختلف زندگی فردی و اجتماعی بیمار تأثیر گذاشته و توانایی ذهنی و جسمی وی را به مرور کاهش می دهد. با وجود شیوع، گستردگی و روند روبه رشد این بیماری، پژوهش های فقهی محدودی درباره تأثیر آلزایمر بر احکام و تکالیف شرعی افراد مبتلا به این بیماری انجام شده است. در این پژوهش که براساس روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای صورت گرفته است، به بررسی و تحلیل فقهی تأثیر بیماری آلزایمر بر وجوب، صحت و ادای نماز از دیدگاه مذاهب اسلامی پرداخته می شود. حاصل بررسی ادوار هفت گانه آلزایمر آن است که از مرحله پنجم بیماری به بعد، علاوه بر آنکه بیمار شرط قدرت یعنی اراده، علم و آگاهی اش را از دست می دهد، شرط عقل را نیز دارا نخواهد بود؛ چراکه وی به حیات نباتی نزدیک شده و برای انجام کارهای روزمره خود نیازمند یاری اطرافیانش است، در این حالت بیمار علاوه بر آنکه اهلیت ادایش را ازدست می دهد، به تبع، مخاطب حکم تکلیفی نیز نیست.
۲۸۷۱.

تأثیرات مکاتبات علمای مشروطه خواه در حوزه علمیه نجف اشرف پیرامون انقلاب مشروطه ایران(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۳ تعداد دانلود : ۱۵۷
علمای مشروطه خواه  در نجف اشرف سهم قابل توجهی در روند توسعه انقلاب مشروطه ایران داشته اند، به طوری که نمی توان نقش برجسته آن ها را در مراحل مختلف این انقلاب سرنوشت ساز در تاریخ ایران نادیده گرفت. ارسال بیانیه ها، نامه ها و تلگراف های مختلف از سوی این علمای بزرگ، به ویژه در دوران استبداد صغیر ( ۱۳۲۶-۱۳۲۷ ق) به عنوان اعتراضی علیه حکومت استبدادی مطلقه خاندان قاجاریه، و نیز علیه وام های خارجی، وضعیت اقتصادی رو به وخامت، استفاده از خشونت و قساوت علیه رعایا و همچنین دفاع از مشروطه و مجلس ملی،ازعوامل مهم در گسترش مشارکت مردم ایران در روند حرکت مشروطه و تزلزل پایه های حکومت قاجاریه بود بر این اساس، این مقاله قصد دارد تا نقش مکاتبات علمای نجف اشرف در حرکت مشروطه ایران را بررسی کرده و به سه سئوال زیر پاسخ دهد : آیا مکاتبات این علمای نجف اشرف تاثیری در روند تحولات این انقلاب داشته است؟ مهم ترین انتقاداتی که این علمای بزرگ در نامه های خود مطرح کردند، چه بود؟ تعامل و ارتباط علمای نجف با مشروعه خواهانه و در رأس آنان با آیت الله شیخ فضل الله نوری چگونه بود؟
۲۸۷۲.

The Quran's Merciful Perspective on Women in the Three Dimensions of Individual, Familial, and Social Life

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۶ تعداد دانلود : ۷۰
This article aims to demonstrate the dominance and prevalence of mercy and compassion over all principles and rulings related to women in the Holy Qur'an. The Qur'anic view of women has always been subject to criticism and evaluation. Numerous verses in the Qur'an address the status of women in Islam. An overall review of these verses shows that mercy and compassion are two overarching principles that permeate all these principles and rulings. This article examines the supremacy of the principle of mercy in the Qur'anic perspective on women. This examination is conducted across three dimensions of a woman's life: the individual, familial, and social dimensions. In the individual dimension, the Qur'anic merciful view of women is manifested in the following principles:1- Equality of men and women in the essence and substance of creation.2- Shared participation of both genders in the balance of creation, a common human identity, shared servitude as the purpose of creation, similarity in the Divine nature, and shared fundamental human dignity with its various aspects and forms.3- The value of women's deeds in the Qur'an and their equal status in attaining spiritual ranks are other facets of the Qur'anic merciful view regarding the individual dimension of a woman's personality. In familial roles, the dominance of mercy manifests itself in a different, and perhaps more explicit, way. Examples of the Qur'anic merciful view of women in the familial dimension include: The principle of living together amicably. The introduction of affection and mercy as the fundamental pillars of the family. Emphasis on kindness and the invitation to good even in the most critical of marital relationships. The supremacy of mercy in the social sphere can be clearly seen in the presentation of women as role models for the community of believers. This is demonstrated by women such as Asiya, the wife of Pharaoh, who is introduced as an example of faith, resistance against tyranny, and steadfastness against oppression, and Mary, who is introduced as a model of chastity, purity, and innocence. The totality of these cases indicates that the overall and overarching view of the Qur'an regarding women is a perspective founded on mercy, and all other specific issues must be explained and interpreted in light of this perspective.
۲۸۷۳.

ضرورت استقامت اجتماعی و الزامات محقق شدن آن، ازدیدگاه قرآن و حدیث(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۲۹ تعداد دانلود : ۱۳۸
کلام الله مجید استقامت را ضرورت انکارناپذیر برای حیات اجتماعی بشر می داند. اگر زوایای مختلف این ضرورت به طور شایسته تبیین گردد، می تواند زمینه مناسب برای عینیت بخشیدن استقامت در بستر اجتماع را فراهم سازد. در این پژوهش تلاش شد تا با استفاده از روش تحلیل محتوا ضمن بررسی محتوایی آیات و روایات، برجسته ترین و مهمترین مضامین مورد اشاره، احصا و مورد بررسی قرارگیرد. ماموریت انبیای الهی برای تحقق بخشیدن استقامت در جامعه انسانی و همچنین استقامت اجتماعی است تا دفاع از ارزش های توحیدی، دفع فساد و دشمنی از اجتماع، محقق شدن امنیت و نشاط اجتماعی شکل بگیرد. بعد از بیان ضرورت گام بعدی که مورد واکاوی قرار گرفت، الزاماتی که بسترساز تحقق بخشیدن استقامت در جامعه بشری است و با عمل به آنها، استقامت اجتماعی به عینیت خواهد رسید. پایبندی به عهد و پیمان، تعاون، الگوپذیری از زوایای شخصیتی راد مردان مقاوم تاریخ و لزوم دعوت به تواصی به عنوان وظیفه اجتماعی، تنها بخشی از الزامات است که در قرآن و روایات مورد بررسی قرار گرفت که تبیین آن در تحقق و تقویت استقامت اجتماعی بسیار مؤثر است.
۲۸۷۴.

بررسی دیدگاه شورای نگهبان در خصوص زمان قابل قبول برای احیای اراضی در محدوده منابع طبیعی، با تحلیلی بر تبصره 6 الحاقی قانون ابطال اسناد فروش رقبات آب و اراضی موقوفه(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۵۲ تعداد دانلود : ۱۸۰
مطابق اصل چهل وپنجم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، انفال و ثروت های عمومی، از جمله جنگل ها و مراتع غیرحریم، اراضی موات و معادن و... در اختیار حکومت اسلامی قرار گرفته است. مقررات ملی شدن به عنوان یکی از قوانین سلب مالکیتی، مالکیت خصوصی اشخاص را تحت تأثیر قرار داده است، لکن به دلیل عدم لحاظ شرایط خاص فقهی و حقوقی اراضی وقفی، به ویژه در مقررات ملی شدن، پس از انقلاب اسلامی، قوانین و مقرراتی در جهت احیا و صیانت از موقوفات کشور وضع شده است که در طول سالیان بعد از تصویب نامه ملی شدن جنگل ها و مراتع مورخ ۲۷/۱۰/۱۳۴۱ در چندین مرحله دستخوش تغییرات و اصلاحات بعدی شده است. تبصره ۶ الحاقی به ماده واحده قانون ابطال اسناد فروش رقبات آب و اراضی موقوفه در تاریخ ۱۹/۱۲/۱۳۸۰ به عنوان آخرین اراده قانون گذار در خصوص حل اختلافات اراضی موقوفه که مشمول مقررات ملی شدن جنگل ها و مراتع واقع شده اند، به تصویب رسیده است. با ملاحظه سابقه اختلاف و نظرات شرعی شورای محترم نگهبان در این خصوص و همچنین آیین نامه اصلاحی مصوب ۲۵/۱۲/۱۳۹۵ و دستورالعمل اجرایی، آن را می توان به عنوان قاعده حل تعارض اراضی وقفی با مقررات اراضی ملی در جنگل ها و مراتع شناسایی کرد و از نظر اجرایی ملاک عمل قرار داد. بنابراین، با مرور نظرات فقهای شورای محترم نگهبان در این خصوص که مبنای صدور آرای متعدد قضایی به ویژه هیئت عمومی دیوان عدالت اداری بوده است، می توان تحلیل جامعی از زمان قابل قبول برای احیای اراضی وقفی در محدوده اراضی منابع طبیعی ارائه نمود. یکی از وجوه افتراق اراضی وقفی، ماهیت خاص این اراضی در شرایط جواز بیع و خروج از وقفیت است که در قواعد و مقررات سلب مالکیتی نیز باید لحاظ شود. لذا در موقوفات، پس از وقف، امکان فروش و سلب مالکیت بدون مجوز شرعی وجود ندارد، مگر با شرایط مجاز مربوط به وقف.  
۲۸۷۵.

تحلیل و نقد سازوکار دلالت معجزه برصدق مدعای نبی در اندیشه اشاعره و معتزله با تکیه بر مبانی کلامی-فلسفی امامیه(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۰ تعداد دانلود : ۶۹
مقاله حاضر به بررسی و نقد سازوکار دلالی معجزه در اثبات نبوت از منظر اشاعره و معتزله و با تأکید بر آموزه های امامیه می پردازد. پرسش اصلی این است که از نظر اشاعره و معتزله سازوکار دلالی معجزه بر صدق مدعای نبی چگونه است و مبتنی بر نگاه امامیه چه انتقاداتی به آن ها وارد است؟ فرضیه این است که رویکرد امامیه با تکیه بر عقلانیت و مبانی فلسفی، دلالتی استوار و قابل دفاع برای معجزه ارائه می کند که در مکاتب دیگر یافت نمی شود. روش تحقیق تحلیلی انتقادی و مبتنی بر منابع کلامی و فلسفی مکاتب سه گانه است. یافته ها نشان می دهد اشاعره دلالت معجزه را سمعی می دانند؛ یعنی تنها از طریق نقل شرعی قابل فهم است و معتزله دلالت را وضعی، یعنی قراردادی فرض می کنند؛ هر دو رویکرد با چالش های دلالی و معرفتی مواجه اند. اما امامیه با استناد به مبانی معرفت شناسانه و انسان شناسانه خود و کاربست صحیح قواعدی چون قاعده لطف، حسن و قبح عقلی و قبح اغراء به جهل، پیوندی منطقی و عقلانی میان معجزه و صدق مدعی برقرار می کند که این چالش ها را پاسخگوست. بنابراین نظریه امامیه در اثبات نبوت از انسجام معرفتی بیشتری برخوردار و در گفت وگوی عقلانی کارآمدتر است.
۲۸۷۶.

مبانی هدنه و تفاوت آن با مداهنه از منظر آیات و روایات(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۸۹ تعداد دانلود : ۹۴
از جمله مفاهیم کلیدی در تعاملات سیاسی اسلام با دیگران، مسئله «هدنه» و «مداهنه» است. این دو واژه علی رغم شباهت ظاهری، از حیث معناشناسی، آثار فقهی و جایگاه شرعی تفاوت های بنیادینی دارند. هدنه به معنای برقراری صلح موقت و مشروط در شرایط خاص، با لحاظ مصالح عمومی مسلمانان و حفظ اهداف کلان دین، در قرآن کریم و سیره پیامبر اکرم (ص) مشروع شناخته شده است. آیات متعددی مانند «وَإِنْ جَنَحُوا لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَهَا» (الانفال، ۶۱) و روایات معصومان (ع) بر جواز و ضرورت هدنه در مواقع مقتضی تأکید دارند. در مقابل، مداهنه غالباً به عنوان نوعی سازش ناپسند کوتاه آمدن از اصول دینی معرفی می شود؛ مفهومی که قرآن کریم در آیه «وَدُّوا لَوْ تُدْهِنُ فَیُدْهِنُونَ» (القلم، ۹) به آن اشاره کرده است. این مقاله با روش توصیفی تحلیلی و با بهره گیری از منابع تفسیری، فقهی و حدیثی، به بررسی تطبیقی این دو مفهوم پرداخته و مرزهای دقیق میان صلح مشروع و سازش غیرقابل قبول را از منظر قرآن و روایات اهل بیت (ع) تبیین می کند. هدف اصلی مقاله، ارائه چارچوبی روشن برای فهم بهتر سیاست های اسلامی در زمینه مدیریت جنگ و صلح و تمایز آن از سازش های ضعیف و زیان بار است.
۲۸۷۷.

تحلیل کیفری افشای اسرار ژنتیکی بیماران در نظام های حقوقی ایران و آلمان

نویسنده:
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۵۳ تعداد دانلود : ۸۷
تحولات ژنتیک پزشکی و گسترش آزمایش های مولکولی، موجب ظهور دسته ای از داده های زیستی با ماهیتی عمیقاً شخصی و حساس تحت عنوان «اطلاعات ژنتیکی» شده اند که واجد آثار حقوقی، اجتماعی و کیفری گسترده ای هستند. افشای غیرمجاز این اطلاعات از سوی پزشک یا آزمایشگاه، علاوه بر نقض حریم خصوصی بیمار، می تواند منجر به تبعات جبران ناپذیری از جمله تبعیض ژنتیکی، لطمه به کرامت انسانی و اختلال در اعتماد عمومی به نظام سلامت گردد. در این مقاله، با روش توصیفی–تحلیلی و رویکرد تطبیقی، به تحلیل کیفری افشای اطلاعات ژنتیکی بیماران در نظام حقوقی ایران و آلمان پرداخته شده است.یافته های پژوهش حاکی از آن است که در نظام کیفری ایران، به رغم شمول ماده ۶۴۸ قانون مجازات اسلامی نسبت به اسرار حرفه ای، هیچ گونه جرم انگاری اختصاصی و صریحی در خصوص افشای اطلاعات ژنتیکی وجود ندارد. همچنین، ضعف در تعریف مفاهیم، عدم تعیین حدود مشروع افشا، فقدان نهاد نظارتی تخصصی، و نبود استانداردهای فنی حفاظت از داده های زیستی، از مهم ترین خلأهای قانونی ایران در این حوزه به شمار می روند. در مقابل، نظام حقوقی آلمان با بهره گیری از قوانین خاص (نظیر قانون تشخیص ژنتیکی) و مقررات اتحادیه ای (GDPR)، ضمن شناسایی دقیق داده های ژنتیکی، حمایت کیفری مؤثری از بیماران در برابر افشای غیرمجاز فراهم آورده است.
۲۸۷۸.

سیر تطور رویکرد مادی گرایانه به مفاهیم غیبی قرآن در ایران معاصر(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۲ تعداد دانلود : ۸۴
تجربه گرایی در دوران معاصر، به رشد مادّی گرایی کمک کرد و موجب شد برخی اندیشمندان معاصر، به همه ابعاد هستی با رویکرد مادّی گرایانه بنگرند. بر این اساس، اندیشه وران ایرانی ، با معیار قرار دادن فلسفه حسی در بررسی مفاهیم غیبی، رویکرد مادّی گرایانه به این مفاهیم را دنبال کردند. از آن جا که این رویکرد، با تطوّراتی مواجه بود، تحقیق حاضر در صدد برآمد با روش کتابخانه ای و رویکرد توصیفی- تحلیلی، به تبیین این مسئله بپردازد که رویکرد مذکور، چه مراحلی را پشت سر گذاشته و این مراحل از چه زمینه و پیامدهایی برخوردار بوده است. طبق بررسی های انجام شده، رویکرد مورد نظر سه مرحله را پشت سر گذاشته است: 1- مرحله انکار مفاهیم غیبی: در این مرحله، مفاهیم غیبی، متعارض با یافته های علوم تجربی تلقّی شده و غالباً از سوی روشنفکران انکار شدند. 2- مرحله تطبیق مادّی گرایانه علمی فعّالانه: در این دوره، تلاش های گسترده ای برای تطبیق مفاهیم غیبی با علوم تجربی صورت گرفت. 3- مرحله تطبیق مادّی گرایانه علمی نیمه فعّالانه: در این مرحله، با تحوّلات نوپوزیتویستی و نگاه هرمنوتیکی به مفاهیم قرآن، تطبیق مادّی تا حدودی فروکش کرد.
۲۸۷۹.

آسیب شناسی نقش شبکه های اجتماعی در جنگ ترکیبی علیه ایران (مطالعه موردی: نقش شبکه اجتماعی اینستاگرام)(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۱۵ تعداد دانلود : ۹۸
اینستاگرام به دلیل قابلیت های فروان و جذاب خود یکی از محبوب ترین شبکه های اجتماعی در ایران و جهان است، اما در کنار جذابیت ها، این شبکه اجتماعی آسیب های فراوانی را به جوامع بشری وارد کرده است. این پژوهش با استفاده از مدل آسیب شناسی تجزیه و تحلیل میدان – نیرو لوین به شناسایی نیروهای فشار مثبت و منفی اینستاگرام در جنگ ترکیبی علیه ایران پرداخته است. با وجود فیلتر شدن این شبکه در ایران همچنان این شبکه اجتماعی مورد اقبال بسیاری از کاربران ایرانی است. مناقشات اجتماعی سال های اخیر ایران، منتج از جنگ ترکیبی تمام عیار نظام سلطه و مخالفین سیاسی حاکمیت جمهوری اسلامی علیه ایران بود. اینستاگرام با توجه به ماهیت خود و به عنوان ابزاری در اختیار نظام سلطه و مخالفین نظام سیاسی حاکم بر ایران به رهبری مناقشات داخلی، جهت دادن به اعتراضات با انجام عملیات روانی بر اذهان عمومی و تبدیل آن به جنگ داخلی نقش اساسی داشته است. همچنین به دلیل عدم سواد رسانه ای برخی از کاربران، این بستر آسیب های فراوانی را بر فرهنگ جامعه ایران تحمیل کرده است و به مسائل اساسی جامعه ایران دامن زده است، این شبکه اجتماعی بستری برای کسب اطلاعات، اخبار و مبادله اندیشه بوده است اما عموماً اخبار و اطلاعات این فضا با سو گیری های فراوانی نسبت به جامعه و نظام سیاسی ایران همراه بوده است. با توجه به نتایج به دست آمده از این پژوهش، نیروهای فشار منفی بیش از نیروهای فشار مثبت اینستاگرام بر جامعه ایران اثرگذار است و در ایجاد چالش های اساسی در جامعه نقش مهمی را ایفا کرده است 
۲۸۸۰.

تاثیرمفهوم مشارکت عمومی _ خصوصی بر ساختاردولت ها درحوزه تصدی خدمات عمومی(مقاله علمی وزارت علوم)

حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۲ تعداد دانلود : ۵۱
امروزه قراردادهای مشارکت عمومی - خصوصی به عنوان ابزاری کارآمد در انجام پروژه های زیرساختی و ارائه خدمات عمومی محسوب می شوند. دولت ها نابسامانی های حاکم بر دیوانسالاری دولتی به ویژه کمبود بودجه و فقدان مدیریّت  و تخصّص بهینه و بروز را با استفاده از توان مالی ، مدیریّتی و رقابتی بخش خصوصی که منجرّ به کارایی و کیفیّت بیشتراین پروژه های می گردد جبران می کنند. این که این قراردادها در فرایند تحول رویکرد تصدّی دولت به خدمات عمومی چه جایگاهی داشته و کدام یک از اشکال دولت موجب رواج این قالب قرارداد اداری به عنوان کلید واژه تغییر در ارائه خدمات عمومی شده و متقابلاً تأثیر این قراردادها بر ساختار دولت ها در حوزه خدمات عمومی چه بوده است، موضوع این مقاله است. نگارنده بر این باور است که در جهان امروزی وجود طیف وسیعی از مطالبات اجتماعی و اقتصادی و لزوم پاسخگویی به آنها موجب فروپاشی مرزهای بین حوزه های عمومی و خصوصی و تعامل هرچه بیشتر دولت ها و بخش خصوصی شده آنگونه که با زایش و تکامل این نوع قرارداد می توان در آینده به تحولات جدیدی درساختارها و نهادهای مبتنی بر تصدّی دولت باور داشت که با ماهیّتی عمومی - خصوصی اداره خواهند شد و تغییری سترگ در ساختاردولت ایجاد خواهند کرد. این مقاله از طریق گردآوری اطّلاعات کتابخانه ای و با روش توصیفی - تحلیلی به اثرات این نوع قراردادها بر رویکرد حکمرانی دولت ها در زمینه ارائه خدمات عمومی از طرف بخش خصوصی پرداخته است.

پالایش نتایج جستجو

تعداد نتایج در یک صفحه:

درجه علمی

مجله

سال

زبان