اندازه گیری تربیتی

اندازه گیری تربیتی

اندازه گیری تربیتی سال هشتم پاییز 1396 شماره 30 (مقاله علمی وزارت علوم)

مقالات

۱.

معرفی و کاربرد نظریه رویه و تحلیل کوچک ترین فضا: مورد مطالعه تمرین های مرکز ارزیابی(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: نظریه رویه تحلیل کوچکترین فضا مرکز ارزیابی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۰۶ تعداد دانلود : ۵۰۵
زمینه: اگرچه امروزه تحلیل های آماری تک متغیره جای خود را به تحلیل های پیچیده چندمتغیره با مفروضاتی سخت گیرانه داده اند، ولی این روش ها نمی توانند به خوانندگان درک روشن و مطمئنی از این مفاهیم ارائه کنند؛ چراکه روش های آماری یادشده بسان قالبی از پیش تعیین شده اند و بدون توجه به معانی و مفاهیم سازه های پژوهش، به برآوردن اهدافی از قبل تعیین شده می پردازند و نیاز به روش های تفسیرپذیرتر کاملاً محسوس است.هدف: معرفی یکی از رویکردهای پژوهش به نام نظریه رویه، اجزا و ساختار آن به همراه کاربرد روش تحلیلی مربوطه (تحلیل کوچکترین فضا) بر روی داده های حاصل از تمرین های کانون ارزیابی هدف پژوهش حاضر است. یافته ها: رویکرد تفسیر پذیر نظریه رویه با استفاده از تحلیل کوچک ترین فضا امکان شناسایی رویه های مختلف از جمله رویه های موقعیت، شیوه پاسخ گویی و میزان تعامل را به صورت بازنمود تصویری ارائه ساخته است. نتیجه گیری: استفاده از این رویکرد در تحلیل های داده هایی که ساختار پیچیده انسانی دارند می تواند رهگشای بسیار مناسبی در اعتباریابی و تفسیر نزدیک به واقع آنها داشت.
۲.

باز ساخت، رواسازی، پایاسازی، و هنجاریابی مقیاس خودپنداره ریاضی(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: رواسازی پایاسازی هنجاریابی خودپنداره خودپنداره ریاضی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۰۳ تعداد دانلود : ۳۶۵
هدف:هدف اصلی این پژوهش، بازساخت، رواسازی، پایاسازی و هنجاریابی مقیاس خودپنداره ریاضی بود. در این پژوهش آزمون سازی، 812 نفر از دانش آموزان دبیرستانی شهرستان ملارد، مشارکت کردند. روش: در این پژوهش، گویه های مقیاس بازسازی شده خودپنداره ریاضی، با استفاده از ضریب تمیز و روش هماهنگی درونی سوالات، مورد تحلیل قرار گرفت. پایایی مقیاس با روشهای تنصیف و آلفای کرونباخ، سپس روایی سازه، و روایی افتراقی آن بررسی شد. برای هنجاریابی مقیاس، از نمرات استاندارد Z و T استفاده شد. یافته ها: پایایی مقیاس، عدد 0/898 به دست آمد و روایی افتراقی آن در سطح کمتر از 0/01 معنادار بود و در بررسی دیگری، روایی افتراقی، عدد 0/76 به دست آمد. روایی سازه نیز سه عامل (قابلیت ها و مهارتها، اجتناب از ریاضی و لذت بردن از ریاضی) را در مقیاس نشان داد. مقیاس خودپنداره ریاضی بازسازی شده، می تواند در امر هدایت تحصیلی و بهبود شرایط درسی ریاضی برای دانش آموزان و همچنین تحقیقات مرتبط، مفید باشد.
۳.

بررسی تحلیل عاملی تأییدی، اعتبار و روایی مقیاس خودکارآمدی اجتماعی در دانشجویان(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: اعتبار روایی تحلیل عاملی تأییدی خودکارآمدی اجتماعی دانشجویان

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۲۹ تعداد دانلود : ۳۱۱
زمینه:خودکارآمدی به عنوان یک عامل مهم در خودپنداره، نظریات انگیزشی و رفتارهای مرتبط با سلامتی در نظر گرفته شده است. هدف:این مطالعه با هدف بررسی تحلیل عاملی تأییدی، اعتبار و روایی مقیاس خودکارآمدی اجتماعی در دانشجویان ایرانی صورت گرفته است. روش:این مطالعه همبستگی از نوع اعتبارسنجی بود که پرسشنامه های خودکارآمدی اجتماعی گریو و همکاران (2014)، خودکارآمدی عمومی شوارتز و جروسلم (1995)، بی تفاوتی اجتماعی، پذیرش و همبستگی اجتماعی در اختیار 750 دانشجوی دانشگاه های پیام نور کرمانشاه و کنگاور و دانشگاه آزاد کرمانشاه که به صورت در دسترس انتخاب شده بودند، قرار گرفت. برای محاسبه اعتبار، از روش همسانی درونی و برای سنجش روایی همزمان از همبستگی بین نمرات ابزارهای مذکور استفاده شد. برای مشخص شدن روایی سازه نیز از روش تحلیل عاملی استفاده گردید. نرم افزار مورد استفاده برای تحلیل داده ها SPSS و Amos بود. یافته ها:نتایج تحلیل عاملی نشان داد که اکثر گویه های ابزار به جز گویه های 4،5، 9 و 16 از بار عاملی مناسب برخوردار بوده و پنج عامل ارزش ویژه بالاتر از یک داشتند و 04/47 درصد واریانس های مشاهده شده را تبیین کردند. این امر می تواند حاکی از روایی عاملی نسبتاً مناسب پرسشنامه خودکارآمدی اجتماعی باشد. ضرایب همبستگی نشان داد که روایی همزمان مقیاس خودکارآمدی اجتماعی با دیگر ابزارهای مذکور در حد مطلوبی بود. برای همسانی درونی نیز با استفاده از روش آلفای کرونباخ و دونیمه کردن به ترتیب مقادیر 83/0 و 76/0 به دست آمد. نتیجه-گیری: مقیاس خودکارآمدی اجتماعی دارای اعتبار و روایی مناسبی است و از این مقیاس می توان در موقعیت های بالینی و پژوهشی استفاده کرد.
۴.

ساخت و اعتباریابی پرسشنامه رفتارهای سبک زندگی تحصیلی ارتقادهنده و بازدارنده سلامت تحصیلی: چشم اندازی بر نظریه های معاصر انگیزش پیشرفت(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: انگیزش پیشرفت روان شناسی سلامت تحصیلی سبک زندگی تحصیلی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹۳۷ تعداد دانلود : ۵۵۲
مقدمه: ضرورت سرمایه گذاری هرچه بیشتر فکری/اطلاعاتی پیرامون تحلیل روشمند نشانگرهای ذهنی اثربخشی زندگی تحصیلی و اهمیت اجتماع اَشکال متفاوت رفتارهای منتخب برای پاسخ دهی به مطالبات زندگی تحصیلی و تبعات مختلف انتخاب گزینه های رفتاری چندگانه در شکل دهی به نیمرخ شناختی، انگیزشی و رفتاری یادگیرندگان، ضرورت توسعه ابزاری با هدف سنجش مدل های رفتاری تسهیل گر و بازدارنده سلامت تحصیلی را موجب شده است. هدف: مطالعه حاضر با هدف توسعه پرسشنامه رفتارهای سبک زندگی تحصیلی سلامت محور و تعیین ویژگی های روان سنجی آن در بین گروهی از دانشجویان ایرانی انجام شد. روش: این تحقیق در دو مرحله انجام شد. در مرحله نخست، محقق کوشید تا با استناد به ظرفیت فکری نظریه های معاصر انگیزش پیشرفت تحصیلی متعارف ترین مدل های رفتاری منتخب فراگیران را شناسایی کند. سپس، در همین مرحله محقق با همفکری دو عضو متخصص در حوزه روان شناسی تربیتی و روانسنجی، نسخه اولیه بانک سوالات مشتمل بر اشکال مختلف مدل های رفتاری را تشکیل داد. در ادامه، محقق با اخذ رویکردی استقرایی و به کمک فنون تحلیل جزء نگر، از میان بانک اولیه سوالات، مناسب ترین ماده های مربوط به هر مدل رفتاری را برگزید. در مرحله دوم تحقیق، محقق با اخذ رویکردی قیاسی ضمن تحلیل ساختار عاملی ابزار توسعه داده شده، به شواهدی در دفاع از ویژگی های فنی روایی و پایایی ابزار دست یافت. یافته ها: نتایج تحلیل عاملی تاییدی بر پایه نرم افزار AMOS نشان داد که ساختار چندبُعدی رفتارهای تسهیل گر سلامت تحصیلی و همچنین، ساختار چندبُعدی رفتارهای بازدارنده سلامت تحصیلی با داده ها برازش مطلوبی نشان دادند. علاوه بر این، نتایج مربوط به پراکندگی مشترک بین اشکال چندگانه رفتارهای تسهیل گر و بازدارنده سلامت تحصیلی با هیجان های پیشرفت تحصیلی، خودکارآمدی تحصیلی و تنیدگی تحصیلی ادراک شده نشان داد که پرسشنامه سبک زندگی تحصیلی سلامت محور از روایی سازه برخوردار است.. نتیجه گیری: در مجموع، نتایج این تحقیق از یک سوی، شواهدی در دفاع از منطق نظری زیربنایی پرسشنامه سبک زندگی تحصیلی سلامت محور فراهم کرد و از دیگر سوی، نشان داد که این ابزار برای اندازه گیری مفهوم رفتارهای سبک زندگی تحصیلی در بین دانشجویان ایرانی ابزاری روا و پایا تلقی می شود.
۵.

تحلیل روایت: روش های نو در تجزیه و تحلیل داده ی روایی(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: روایت هویت روایی تحلیل کمی کیفی کدگذاری پایایی ارزیاب ها

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۶۸۹ تعداد دانلود : ۱۵۵۱
استعاره ی فرد به عنوان نمایش نامه نویس و راوی در قلب حوزه ی روان شناسی روایی قرار دارد و اهمیت آن تا به جایی است که مفهوم هویت روایی در حوزه ی روایت و هویت، مفهومی آشنا و بدیهی است. امروزه رویکرد و نظریه ی روایت به جای جای روانشناسی راه یافته و پژوهش های متنوع و وسیعی را به خود اختصاص داده است. هدف از مقاله ی حاضر بیش تر معرفی روش های مختلف اعم از کمی و کیفی در تجزیه و تحلیل داده ی روایی و همچنین مرور مراحل مختلف تحلیل کمی و برقراری پایایی در تحقیق روایی است. بدین منظور نخست به مرور کلیاتی در باب روایت پرداخته، سپس روش شناسی پژوهش های روایی به طور مشروح مرور گردید. ضمن ایجاد تمایز میان روش های تجزیه و تحلیل کمی و کیفی روایت، به معرفی روش های مختلف تحلیل کمی و کدگذاری داده ی روایی پرداختیم. برقراری پایایی در ادبیات تحقیق کمی روایت، فرآیندی است بسیار الزامی و پراهمیت. ضمن بحث در باب مراحل مختلف این فرآیند، شاخص های آماری پایایی ارزیاب ها معرفی و موارد استفاده از هر کدام به طور مشروح بیان گردید.
۶.

بررسی ویژگی های روانسنجی پرسشنامه درجه بندی رفتاری کارکردهای اجرایی ( بریف) درکودکان 6 تا 12 سال(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: کارکردهای اجرایی پرسشنامه مطالعات اعتبارسنجی جامعه ایرانی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۸۸۴ تعداد دانلود : ۸۵۸
با توجه به گستردگی کارکردهای اجرای پرسشنامه های موجود جنبه های محدودی از این کارکردها را می-سنجد. پرسشنامه درجه بندی رفتاری کارکردهای اجرایی بریف جامعیت بیشتری دارد و بر اساس جدیدترین دیدگاه ها در مورد کارکرد اجرایی ساخته شده است.موضوع: هدف از پژوهش حاضر، اعتبارسنجی می باشد.پژوهش حاضر از نوع توصیفی می باشد، نمونه ای با حجم 516 نفر با روش نمونه گیری خوشه-ای استانهای تهران،آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی و کردستان انتخاب شدند، تعداد 75 آزمودنی به دلیل پاسخ ناقص به پرسشنامه ها از تحلیل های آماری کنار گذاشته شدند و به این ترتیب نمونه نهایی مورد پژوهش به 441 پدر و مادر تقلیل یافت. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 20 مورد تحلیل قرار گرفتند.یافته ها: پرسشنامه حاضر از هشت مقیاس شکل گرفته و از ترکیب این هشت مقیاس دو شاخص تنظیم رفتار و شاخص شناختی به دست می آید و در نهایت از ترکیب نمره 8 مقیاس نمره کل آزمون BRIEF حاصل می شود، نتایج به دست آمده نشان می دهد آلفای کرونباخ محاسبه شده برای 8 مقیاس پرسشنامه بین 68 تا 86 می باشد و همچنین آلفای کرونباخ محاسبه شده برای شاخص تنظیم رفتار ، شاخص شناختی و نمره کل پرسشنامه BRIEF به ترتیب 86/0، 89/0 و 93/0 می باشد. نتیجه-گیری: بنابر یافته های پژوهش حاضر، پرسشنامه بریف در جامعه ایرانی به عنوان ابزار سنجش کارکردهای اجرایی اعتبار مطلوبی دارد و در تحقیقات و کارهای بالینی به عنوان یک ابزار معتبر قابل کابرد می باشد.
۷.

انطباق و هنجاریابی آزمون هوش نوجوانان کتل (فرم B )(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: آزمون هوش اعتبار روایی و کتل

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۷۰ تعداد دانلود : ۳۹۷
هدف پزوهش حاضر انطباق و هنجاریابی آزمون هوش نوجوانان کتل برای دانش آموزان 14-8 ساله ی شهر آذرشهر است. روش پژوهش از منظر هدف، کاربردی و از حیث گردآوری داده ها توصیفی و از نوع پیمایشی بود. جامعه ی آماری پژوهش شامل دانش آموزان پایه های دوم ابتدایی تا هشتم ابتدایی شهر آذرشهر در سال تحصیلی 1395-1394 بود که تعداد 562 تفر از آنان به عنوان نمونه ی پژوهش با استفاده از روش نمونه گیری طبقه ای نسبتی انتخاب شدند و ابزار مورد استفاده ی پژوهش، آزمون هوش نواجوانان کتل فرمB بود که پایایی آن از طریق آلفای کرونباخ 84/0 به دست آمد و روایی سازه آن از طریق تحلیل عاملی تأییدی صورت گرفت که تمامی شاخص برازش و مدل تأیید شد. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که این آزمون از روایی و اعتبار قابل قبول برخوردار است. هم چنین معناداری آزمون براساس تفکیک سنی با استفاده از آزمون واریانس یک راهه و تعامل جنسیت و پایه های تحصیلی از طریق واریانس دوراهه مورد بررسی قرار گرفت که نتایج آن ها نشان دهنده ی تفاوت معناداری بین گروه ها بود. و جدول نرم برای آزمون هوش کتل براساس نمره های هوش بهر انحرافی (15= Sd و100M= ) محاسبه و تنظیم شد.
۸.

ساخت و اعتباریابی پرسشنامه احساس عاملیت نابینایان(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: ساخت و اعتباریابی عاملیت نابینا مولفه های عاملیت

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۸۶ تعداد دانلود : ۳۹۵
این پژوهش با هدف ساخت و اعتباریابی پرسشنامه احساس عاملیت برای افراد با نقص بینایی انجام گرفت. با این هدف، 450 نفر از افراد با نقص بینایی که به شیوه در دسترس از شهرهای اصفهان، تهران و شیراز انتخاب شدند، مشارکت داشتند. پرسشنامه 33 سوالی برای بررسی احساس عاملیت با استفاده از مبانی نظری و مدل مفهومی ساخته شد و سه مولفه خودکارآمدی، خوش بینی و هدفمندی بعنوان خرده مقیاس های آن در نظر گرفته شد. پس از تکمیل پرسشنامه توسط افراد شرکت کننده و حذف موارد ناقص، 400 پرسشنامه انتخاب شدند. داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS-22 و AMOS-8.5 مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. در نتیجه تحلیل عاملی تاییدی و ماتریس ساختار عامل چرخش یافته مقیاس از طریق روش PC، 3 گویه حذف شد که دو گویه مربوط به مولفه خود کارآمدی و یک گویه مربوط به مولفه خوش بینی بود. در نهایت نتایج تحلیل عاملی تاییدی نشان داد که مدل از برازش مناسبی برخوردار است و می تواند به عنوان ابزاری مفید و معتبر در پژوهش های روانشناختی استفاده شود.
۹.

تحلیل روان سنجی نسخه کوتاه پرسشنامه هیجانهای پیشرفت در دانشجویان(مقاله علمی وزارت علوم)

کلید واژه ها: تحلیل عاملی تاییدی نسخه کوتاه پرسشنامه هیجانات پیشرفت روایی سازه پایایی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۰۵ تعداد دانلود : ۴۱۱
پژوهش حاضر با هدف تحلیل روانسنجی نسخه کوتاه پرسشنامه هیجانات پیشرفت (AEQ-SV) در گروهی از دانشجویان انجام شد. در مطالعه حاضر 317دانشجوی کارشناسی (141 پسر و 176 دختر) به نسخه کوتاه پرسشنامه هیجانات پیشرفت، نسخه تجدید نظر شده پرسشنامه ارزیابی استرس (رویلی، رویسیچ، جاریکا و واگن، 2005)، نسخه تجدید نظر شده پرسشنامه هدف پیشرفت ( الیوت و مورایاما، 2008) پاسخ دادند. به منظور توسعه نسخه کوتاه پرسشنامه هیجانات پیشرفت با انتخاب یک رویکرد جزئی نگر از دو روش تحلیل آماری مبتنی بر گویه ها مانند دستور «آلفا پس از حذف ماده» و «همبستگی هر گویه با نمره کلی مقیاس» استفاده شد. سپس به منظور تعیین روایی عاملی AEQ-SV از روش آماری تحلیل عاملی تأییدی و در نهایت به منظور آزمون روایی سازه AEQ-SV، ضرایب هبستگی بین مقیاس های هیجانات پیشرفت با فرایندهای ارزیابی شناختی و جهت گیری های هدف پیشرفت، گزارش شد. نتایج تحلیل عاملی تاییدی AEQ-SV همسو با نسخه جامع AEQ با تاکید مجدد بر تفکیک مقیاس های هیجانات مثبت (لذت، امید، غرور، آرمیدگی) و منفی (خشم، اضطراب، شرم، نامیدی و خستگی) برای اندازه گیری تجارب هیجانی مختلف در انواع موقعیت های تحصیلی مانند کلاس درس، یادگیری و امتحان به طور تجربی، از روایی درونی AEQ-SV حمایت کرد. همچنین الگوی پرکندگی مشترک بین هیجانات پیشرفت در موقعیت های تحصیلی مختلف با ارزیابی های مبتنی بر تهدید و چالش محور و با جهت گیری های هدف پیشرفت فراگیران، شواهد مضاعفی را در دفاع از روایی سازه AEQ-SV فراهم آورد. ضرایب همسانی درونی مقیاس های چندگانه در موقعیت های تحصیلی مختلف بین 74/0 تا 87/0 به دست آمد.

آرشیو

آرشیو شماره ها:
۵۰