مطالعات راهبردی زنان

مطالعات راهبردی زنان

مطالعات راهبردی زنان سال سیزدهم زمستان 1389 شماره 50

مقالات

۱.

تحلیل اقتصادی طلاق / بررسی ارتباط بیکاری و طلاق در ایران طی دوره 1385-1345

کلید واژه ها: طلاقاسترسبیکاریرکود اقتصادیهزینه ی طلاقمشقت اقتصادیمسئولیت فردی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۱۴۰۳ تعداد دانلود : ۱۳۳۲
این مقاله با اشاره به چهار رویکرد استرس روان شناختی، هزینه ی طلاق، شایستگی فردی و رویکرد تلفیقی ارتباط بین طلاق و بیکاری را بررسی می کند. با استفاده از داده های مربوط به طلاق و بیکاری در یک دوره ی 40 ساله (از سال 1345 تا 1385) برای ایران و با استفاده از برنامه ی Eviews ارتباط این دو در این دوره از طریق تحلیل سری های زمانی آزمون شده است. نتایج نشان می دهند که ارتباط بین طلاق و بیکاری برای کوتاه مدت غیرمعنادار ولی برای یک دوره ی بلندمدت معنادار است و این موافق با رویکرد استرس روان شناختی است که بر اثر تاخیری بیکاری بر طلاق تاکید می کند.
۲.

تبیین جامعه شناختی فعالیت های فراغتی دختران جوان

کلید واژه ها: اوقات فراغتارزش ها و نگرش هامیزان اطلاع خانوادهسبک خرید و مصرفمیزان نظارت خانواده

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۸۰ تعداد دانلود : ۶۳۰
در تحقیق حاضر عوامل موثر در آسیب زا شدن اوقات فراغت دختران دانشجو مطالعه شده است. با توجه به یافته های پژوهش ارزش ها و نگرش ها، سبک زندگی، نوع مصرف رسانه ای و میزان اطلاع خانواده از نحوه ی گذران اوقات فراغت بیشترین تاثیر را بر نحوه ی گذران فراغت برجای می گذارند. همچنین تاثیر عوامل فردی بر سالم بودن یا آسیب زا شدن اوقات فراغت به مراتب بیشتر از عوامل خانوادگی مشاهده شد. این نتایج موید آن است که امروزه در اجتماعی شدن افراد از تاثیر خانواده کاسته شده و سایر نهادهای اجتماعی از جمله رسانه-های جمعی بر نگرش و رفتار فرد تاثیر بیشتری می گذارند.
۳.

تفاوت های جنسیتی در انگیزش و پیشرفت تحصیلی دانشجویان

کلید واژه ها: جنسیتپیشرفت تحصیلیانگیزش تحصیلیآموزش عالی

حوزه های تخصصی:
  1. حوزه‌های تخصصی مطالعات زنان حقوق زن آموزش
  2. حوزه‌های تخصصی روانشناسی ارزیابی، سنجش وآمار آزمونهای پیشرفت تحصیلی
تعداد بازدید : ۸۳۰ تعداد دانلود : ۱۴۸۳
در سال های اخیر تحولات جنسیتی گسترده ای در حوزه ی آموزش عالی و تحصیلات دانشگاهی به وقوع پیوسته است که نمی توان آنها را محدود و منحصر به تحولات کمی و افزایش چشمگیر نسبت دانشجویان دختر دانست، به همین اعتبار دیدگاه های جدیدتر بر ابعاد کیفی این تحول تاکید داشته و آن را در عرصه ی وسیع تری از پیامدهای تحصیلی دنبال کرده اند که بدون شک بخش عمده ای از این بررسی ها معطوف به توضیح افزایش انگیزش و دلبستگی تحصیلی دختران و نیز پیشرفت تحصیلی بیشترآنها در مقایسه با دانشجویان پسر بوده است. در تحقیق حاضر تلاش شده است که پس از مروری نظری بر وجوه عمده ی تفاوت های جنسیتی در توانایی های شناختی، عملکرد تحصیلی و تبیین آن با استناد به برخی دیدگاه ها، به این مهم پرداخته شود.
۴.

تمایزات شناختی در باور به دنیای عادلانه در زنان و مردان

کلید واژه ها: جنسیتدنیای عادلانهعدالت مبتنی بر انصافعدالت مبتنی بر شایستگیتمایزات شناختی

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۹۳ تعداد دانلود : ۵۶۴
این پژوهش با هدف بررسی تمایزات شناختی در باور به دنیای عادلانه در میان زنان و مردان به مرحله ی اجرا درآمد. از بین کلیه ی ساکنان زن و مرد 17 سال به بالا در شهر اصفهان، تعداد 1577 نفر به شیوه ی نمونه گیری تصادفی چندمرحله ای انتخاب شدند. پرسش نامه های استفاده شده در پژوهش دو پرسش نامه هشت سوالی درباره ی باور به دنیای عادلانه برای خود و دیگران بود. داده های حاصل از پرسش نامه ها با استفاده از آزمون t تک نمونه ای و آزمون t گروه های مستقل تحلیل شد. نتایج حاکی از آن بود که زنان و مردان در باور به دنیای عادلانه برای خود با یکدیگر تفاوت معنا داری (05/0P>) ندارند، ولی در باور به دنیای عادلانه برای دیگران بین زنان و مردان تفاوت معناداری (05/0P<) به دست آمد. مهم ترین یافته ی این پژوهش آن بود که زنان در توجه به رعایت عدالت مبتنی بر انصاف و شایستگی برای دیگران و نه خودشان نسبت به مردان، متفاوت اند، بدین معنی که زنان نسبت به مردان به رعایت عدالت و انصاف بیشتری برای دیگران تمایل دارند.
۵.

عوامل اجتماعی و جمعیتی موثر بر فاصله ی سنی زوجین در استان اردبیل

کلید واژه ها: ازدواجاستان اردبیلفاصله ی سنی زوجینعوامل اجتماعی و جمعیتیسرشماری 1385

حوزه های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۹۱ تعداد دانلود : ۳۹۶
فاصله ی سنی زوجین بر باروری، تنظیم خانواده، رضایت از زندگی زناشویی، طلاق و بیوگی تاثیرگذار میباشد. با توجه به فاصله ی سنی نسبتا بالای زوجین در استان اردبیل، این مقاله با استفاده از داده های سرشماری 1385 به بررسی عوامل اجتماعی و جمعیتی موثر بر فاصله ی سنی زوجین در میان زنان 49-15 ساله ی استان اردبیل پرداخته است. میانگین فاصله ی سنی زوجین در حدود 5 سال بود و در حدود 80 درصد از ازدواج ها، زنان از شوهران خود جوان تر بودند. سن، تحصیلات، محل سکونت، وضعیت اشتغال، مهاجرت، و ازدواج مجدد دارای رابطهی معنیدار با متغیر وابسته بودند. این روابط میتوانند با توجه به تحولات اقتصادی، اجتماعی و جمعیتی تبیین شوند.
۶.

ضرورت نظریه پردازی در حوزه ی مسائل زنان از تحقیق تا نظریه

کلید واژه ها: قدرتجنسیتفمینیسمنقش های جنسیتیبازاندیشیاساس گراییکنارگذاریتئوری فمینیستی

حوزه های تخصصی:
  1. حوزه‌های تخصصی مطالعات زنان زن در تاریخ، مکاتب و جنبش ها فمینیسم و ابعاد آن
  2. حوزه‌های تخصصی مطالعات زنان زن در تاریخ، مکاتب و جنبش ها مکاتب فلسفی و دینی
تعداد بازدید : ۸۴۲ تعداد دانلود : ۱۱۴۷
بیشتر فهم ما از دنیای اجتماعی که در آن زندگی می کنیم و یا مسائلی که با آن مواجهیم بر اساس تئوری ها و دانشی است که عمدتاً توسط مردان خلق شده است. تسلط مردان در حوزه ی نظریه پردازی و تولید دانش باعث شده است که زنان از فرایندهای رسمی نظریه پردازی کنار گذاشته شوند و زمانی که این نظریه ها در منصه ی عمل به کار گرفته می-شوند، مشارکت زنان و موضوعات مهم مربوط به آنها در بسیاری از حوزه ها نادیده گرفته می شود. این مقاله ضمن تاکید بر ضرورت نظریه پردازی در مسائل زنان فهم ما را از تئوری های فمینیستی و موضوعات جنسیتی درهم می آمیزد و آن را نقد و بررسی می کند.
۷.

راهبرد نظریه پردازی در جامعه شناسی جنسیت و جامعه شناسی خانواده

نویسنده:

کلید واژه ها: تولید دانشنظریهمسئلهجامعه شناسی جنسیتمبحث بحث انگیزجامعه شناسی خانواده

حوزه های تخصصی:
  1. حوزه‌های تخصصی مطالعات زنان زن در تاریخ، مکاتب و جنبش ها فمینیسم و ابعاد آن
  2. حوزه‌های تخصصی علوم اجتماعی جامعه شناسی جامعه شناسی خانواده
تعداد بازدید : ۱۰۹۴ تعداد دانلود : ۱۱۸۸
این مقاله پس از مرور تعاریف و دیدگاه های مختلف در باب نقطه ی آغازین «نظریه» به عنوان نقطه ی ثقل تولید و خلق دانش به «مسئله» می رسد. در آغاز، مسائل به شکل تدریجی مطرح می شوند و سپس مسائل متعدد تحت عنوان موضوع واحد، انسجام یافته و دانش را به وجود می آورند. این مهم با تمرکز بر جامعه شناسی جنسیت و جامعه شناسی خانواده جست وجوی مصداقی می شود و با تمرکز بر حوزه ی «مباحث بحث انگیز»، که به نوبه ی خود نقطه ی آغازین مسئله تلقی می شود، به طرح و بحث «سوالات راهبردی» در این دو شاخه علمی می پردازد. طرح مباحث بحث انگیز در قالب سوالات راهبردی در جای خود بصیرتی ویژه در درک چشم اندازها و افق های پیش رو را موجب می شود و جایگاهی برای کندوکاو و طرح مسائل جدیدتر علمی در حوزه ی مسائل زنان و خانواده را به وجود می آورد.

آرشیو

آرشیو شماره ها:
۷۷