ازدواج به مثابه حق انسانی: تحلیل چالش های ازدواج افراد دارای معلولیت در بستر اجتماعی- فرهنگی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
پژوهشنامه مددکاری اجتماعی سال ۱۱ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴۲
53 - 96
حوزههای تخصصی:
ازدواج به عنوان یکی از حقوق بنیادین انسانی و شاخصی از ادغام اجتماعی، برای افراد دارای معلولیت اهمیتی دوچندان دارد. با این حال، آن ها در مسیر دستیابی به ازدواج با موانع متعددی چون نگرش های منفی، تبعیض های فرهنگی، نابرابری های قانونی و کمبود حمایت های اجتماعی مواجه اند. این پژوهش با رویکردی کیفی و مبتنی بر مدل اجتماعی معلولیت، تجربه های زیسته افراد دارای معلولیت را در زمینه ازدواج بررسی می کند. یافته ها نشان می دهد که ازدواج برای بسیاری از این افراد نه تنها منبعی برای حمایت عاطفی و کاهش انزوا، بلکه ابزاری برای افزایش اعتمادبه نفس، ارتقاء کیفیت زندگی و مشارکت اجتماعی است. با این حال، تصور عمومی از افراد دارای معلولیت به عنوان «فاقد نیازهای عاطفی یا جنسی» همچنان مانعی جدی برای پذیرش اجتماعی آن ها به شمار می رود. روایت های مشارکت کنندگان به تفاوت در توقعات پیش از ازدواج و چالش های پس از آن اشاره دارد و بر اهمیت آموزش، درک متقابل و حمایت خانواده ها تأکید می کند. همچنین، ترجیحات متفاوت در انتخاب همسر و نقش اساسی عوامل روانی، اقتصادی و خانوادگی در تصمیم گیری برای ازدواج مورد توجه قرار گرفته است. این مطالعه با هدف ارتقاء درک اجتماعی از نیازها، توانمندی ها و آرزوهای ازدواج در افراد دارای معلولیت، به بازاندیشی در سیاست گذاری های اجتماعی و فرهنگی فرا می خواند و بر ضرورت احترام به عاملیت و کرامت انسانی در تمامی ابعاد زندگی تأکید می ورزد.