کاربست داده های رسانه های اجتماعی در دستور کارگذاری سیاست گذاری علم و فناوری (مطالعه موردی: پلتفرم ایکس)(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
بررسی های مدیریت رسانه دوره ۴ پاییز ۱۴۰۴ شماره ۳
489 - 514
حوزههای تخصصی:
هدف: رسانه های اجتماعی یکی از مهم ترین بسترها برای شناخت و درک افکار عمومی و بهره گیری از آن در فرایند سیاست گذاری به شمار می روند. این رسانه ها فرصت شایان توجهی را برای دولت ها فراهم می کنند تا درباره شهروندان یاد بگیرند و با آنان به طور مؤثر ارتباط برقرار کنند. با وجود این، سیاست گذاران علم و فناوری در ایران، تاکنون به صورت نظام مند از داده های رسانه های اجتماعی در فرایند سیاست گذاری علم و فناوری استفاده نکرده اند. غیبت دیدگاه های کاربران حساس به موضوعات سیاستی در این حوزه، می تواند فرایند تدوین، اجرا و ارزیابی سیاست ها را با چالش مواجه سازد. از این رو، پژوهش حاضر با هدف بررسی چگونگی کاربست داده های کاربران رسانه های اجتماعی در مرحله دستورکارگذاری سیاست گذاری علم و فناوری انجام شده است.
روش: این پژوهش با رویکردی اکتشافی، ابتدا به مرور نظام مند پژوهش های پیشین در حوزه کاربست داده های رسانه های اجتماعی و دستورکارگذاری سیاستی پرداخته است. با تمرکز بر یک رویداد مشخص در حوزه فناوری، یعنی طرح «صیانت از حقوق کاربران در فضای مجازی»، پُست های پُرنفوذ منتشرشده در پلتفرم ایکس، در یک بازه زمانی یک ساله استخراج شد. پُست های پُرنفوذ بر اساس تعریف عملیاتی ارائه شده در بخش روش شناسی انتخاب و با استفاده از روش های تحلیل محتوا و تحلیل تم، بررسی و تحلیل شدند.
یافته ها: نتایج تحلیل نشان داد که در پُست های پُرنفوذ پلتفرم ایکس، مجموعه ای از ویژگی های محتوایی و ساختاری وجود دارد که می تواند ظرفیت ایجاد دستورکار سیاستی در حوزه سیاست گذاری فناوری را داشته باشد. این ویژگی ها شامل ابعاد مختلفی از جمله نحوه بیان محتوا، بار احساسی، زمان انتشار و ویژگی های مرتبط با ساختار شبکه و تعامل کاربران است که در مجموع، به افزایش نفوذ و برجستگی موضوعات سیاستی منجر می شوند.
نتیجه گیری: پژوهش حاضر نشان می دهد که داده های رسانه های اجتماعی، به ویژه پُست های پُرنفوذ در پلتفرم ایکس، می توانند به عنوان منبعی ارزشمند برای شناسایی مسائل اولویت دار و شکل دهی به دستورکار سیاست گذاری علم و فناوری استفاده شوند. تمرکز بر مرحله دستورکارگذاری، امکان شناسایی ویژگی های مؤثر پُست های رسانه های اجتماعی را فراهم می سازد و می تواند مبنایی برای توسعه ابزارها و مدل های سیاست گذاری مبتنی بر داده های رسانه های اجتماعی در آینده باشد.







