نظریه فطرت امام خمینی (ره)؛ چهارچوبی برای گونه بندی حکمرانی های بشری(مقاله پژوهشی حوزه)
منبع:
آیین حکمرانی سال ۲ پاییز و زمستان ۱۴۰۳ شماره ۲ (پیاپی ۴)
33 - 62
حوزههای تخصصی:
گونه شناسی حکمرانی های بشری بر اساس نظریه فطرت امام خمینی(ره) به عنوان چهارچوبی تحلیلی، نقشی محوری در شناسایی الگوهای حکمرانی فطری و غیرفطری ایفا می کند. این پژوهش با هدف دسته بندی حکمرانی ها و تحلیل پیامدهای هریک، درراستای تقویت یا تضعیف فطرت انسانی انجام شده است. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی تحلیلی، هشت گونه حکمرانی را در دو دسته کلان فطری و غیرفطری طبقه بندی کرده است. داده ها، مبتنی بر مفاهیم کلیدی نظریه فطرت و ویژگی های هر الگو ، استخراج و ساختارمند شده اند. یافته ها نشان می دهد که حکمرانی غیرفطری (متدانی) در هفت گونه (لذت گرایانه، سلطه جویانه، فریب کارانه، لذت گرایانه سلطه جویانه، فریب کارانه لذت گرایانه، سلطه جویانه فریب کارانه، استکباری سه وجهی) جای می گیرد که ویژگی هایی چون خودخواهی، ظلم، فساد ساختاری و تحریف حقایق را دربرمی گیرد. درمقابل، حکمرانی فطری (متعالی) به عنوان الگوی حکمرانی مطلوب، مبتنی بر عدالت، خردورزی و عقل تعریف می شود و مشروعیت آن ریشه در فطرت الهی دارد. همچنین مشخص شد که حکمرانی های غیرفطری به بحران های هویتی، نابرابری، و تضعیف کرامت انسانی منجر می شوند، درحالی که حکمرانی فطری با تقویت خوداتکایی و شکوفایی استعدادها، جامعه را به سوی عدالت سوق می دهد.