درخت حوزه‌های تخصصی

در نظام آموزش و پرورش، بهره وری تابع نوآوری خلاقانه است و هدف از تدوین مقاله بیان این نکته است که نوآوری خلاقانه معطوف به بهره وری با تغییر در نگاه دست اندرکاران نظام تربیتی به مسئله تفکر حاصل می گردد. سه گفتمان نوآوری که شامل تغییر در محصول، فرایند و ساختار می باشد، از دهه های گذشته در ایران مورد توجه قرار گرفتند و با تدوین سند تحول بنیادین آموزش و پرورش نیز تلاش های گسترده ای در راستای اعمال اصلاحات نوآورانه با هدف افزایش بهره وری به عمل آمده است، اما در نظام تربیتی ایران، بهره وری، روند افزایشی نداشته است. این مقاله به روش تحلیل مفهوم، نومفهوم پردازی، تحلیل انتقادی سند تحول و در نهایت استنتاج دلالت هایی برای نظام تربیتی تدوین شده است. یافته ها حاکی از آن است که در نظام تربیتی ایران یکی از موانع اصلی ایجاد نوآوری های خلاقانه، نوع نگاه به تفکر و به تبع آن دانش برآمده از آن تفکر است. در واقع این نوع نگاه ما به تفکر است که کم و کیف نوآوری را تعیین می کند. نتیجه نشان می دهد یکی از دلایل اصلی ناکام ماندن تلاش های معطوف به نوآوری در چند دهه اخیر، می تواند حاکمیت تفکر خطی و دانش منتج از آن بر سیاست گذاری های تربیتی ایران باشد. تلاش هایی که بیشتر به تغییر بازی در زمین ثابت و دارای مناسبات خطی، معطوف بوده است؛ در حالی که نوآوری خلاقانه نه به معنی تغییر بازی در زمین ثابت، بلکه ایجاد زمین بازی جدید است که این امر با بازنگری در گفتمان تدوین اسناد بالادستی امکا ن پذیر خواهد بود.

زمینه و هدف: هدف این مطالعه مقایسه رشد ابعاد شناختی و عاطفی نظریه ذهن بین کودکان معمولی، دوقلوهای همسان و ناهمسان با کودکان پرورشگاهی بود تا مشخص گردد که این رشد تا چه حد تحت تاثیر عامل توارث و تا چه حد تحت تاثیر عامل محیط می باشد. روش : در این مطالعه علی – مقایسه ای، عملکرد 96 کودک چهار تا شش ساله که بر اساس نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند در آزمایه های شناختی و عاطفی نظریه ذهن با هم مقایسه شدند. مهارت های کلامی به عنوان یک متغیر تعدیل کننده در رشد نظریه ذهن با کمک دو خرده مقیاس کلامی آزمون هوشی وکسلر کودکان اندازه گیری و داده های آن از راه تحلیل کوواریانس کنترل شد. یافته ها: یافته ها حاکی از آن بود که در نظریه ذهن بین کودکانی که در خانواده خود پرورش یافته بودند (اعم از دوقلوها و کودکان معمولی) با کودکان پرورشگاهی تفاوتی معنادار وجود نداشت. بین کودکان معمولی و دوقلوهای همسان و ناهمسان در بعد شناختی نظریه ذهن تفاوتی معنادار وجود نداشت ولی بین دوقلوی همسان با کودکان معمولی و ناهمسان در بعد عاطفی نظریه ذهن تفاوتی معنادار وجود داشت. نتیجه گیری: به طور کلی نتایج نشان داد که در مقایسه با عامل توارث، محیط در صورت حذف اثر رشد کلامی نقش کمرنگ تری در پرورش نظریه ذهن کودکان دارد.

زمینه و هدف: حیات و بقاء هر سازمان تا حد زیادی به صلاحیت حرفه ای کارکنان آن سازمان بستگی دارد. از این رو، هدف این پژوهش طراحی مدل صلاحیت حرفه ای کارکنان سازمان تامین اجتماعی شهر شیراز بود. روش: روش پژوهش به صورت کیفی با استفاده از تکنیک تحلیل مضمون بوده و نمونه گیری به شیوه اشباع نظری انجام شد که در نتیجه آن، نمونه آماری پژوهش از 16 نفر از مدیران سازمان تامین اجتماعی شهر شیراز تشکیل شد. جهت جمع آوری داده ها از چک لیستی استفاده شد که در نتیجه بررسی 128 مقاله منتشرشده 5 سال اخیر در پایگاه های معتبر داخل کشور تهیه شد. کلید واژه های انتخاب شده برای جستجوی مقالات، 4 کلید واژه صلاحیت، حرفه ای، سازمان و تامین اجتماعی بود و روش تحلیل داده ها، براساس تحلیل مضمون با تکیه بر شبکه مضامین بود. یافته ها: یافته ها نشان داد مدل صلاحیت حرفه ای براساس نظر خبرگان و تکنیک شبکه مضامین، دارای 11 مضمون سازمان دهنده بوده که در دو مضمون فراگیر اثرگذار (6 مضمون) و اثرپذیر (5 مضمون) قرار گرفتند. 5 مضمون سازمان دهنده روان شناختی، اجتماعی، سازمانی، فردی، اقتصادی-سیاسی و آموزشی با پوشش 125 مضمون پایه نقشی تعیین کننده در صلاحیت حرفه ای کارکنان داشته که به نوبه خود عوامل روان شناختی، اجتماعی، سازمانی، فردی و اقتصادی-سیاسی درون سازمان را با پوشش 74 مضمون پایه، تحت تاثیر قرار می دهند. نتیجه گیری: براساس یافته ها، در هر دو مضمون فراگیر، مضمون سازمان دهنده عوامل سازمانی، فردی و روان شناختی براساس تعداد مضامین پایه شناسایی شده به ترتیب، اولویت اول تا سوم را به خود اختصاص دادند. مدل طراحی شده در این پژوهش می تواند زیربنای ساخت ابزاری به منظور اندازه گیری صلاحیت حرفه ای کارکنان سازمان تامین اجتماعی قرار گیرد.

پژوهش حاضر با هدف تعیین رابطه تجارب آسیب زای دوران کودکی و رفتار فابینگ با نقش میانجی تجارب تجزیه ای و ذهن آگاهی در افراد متأهل انجام شد. روش پژوهش توصیفی- همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش متشکل از مردان و زنان متاهل شهر اردبیل در سال 1404 بود که به مراکز مشاوره و خدمات روان شناختی مراجعه کرده بودند. 250 نفر به روش در دسترس انتخاب شدند، اما تحلیل نهایی در 238 نمونه انجام شد. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه ترومای کودکی (CTQ؛ برنستاین و همکاران، ۲۰۰۳)، مقیاس عمومی فابینگ (GSP؛ چوتپیتایاسونوند و داگلاس، 2018)، سیاهه ذهن آگاهی فرایبورگ (FMI-SF؛ والش و همکاران (2006) و مقیاس تجارب تجزیه ای (BES-II؛ برنستاین و پاتنم، 1986) استفاده شد. تحلیل داده ها به روش مدل یابی معادلات ساختاری انجام شد. یافته ها نشان داد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوب برخوردار بود. تجارب آسیب زای دوران کودکی، ذهن آگاهی و تجارب تجزیه ای بر رفتار فابینگ به طور معنادار اثر مستقیم داشتند (05/0>P). تجارب آسیب زای دوران کودکی بر تجارب تجزیه ای و ذهن آگاهی اثر مستقیم و معنادار داشت (05/0>P). همچنین نتایج آزمون بوت استرپ نشان داد که تجارب تجزیه ای و ذهن آگاهی در رابطه بین تجارب آسیب زای دوران کودکی و فابینگ نقش میانجی داشتند (05/0>P). یافته ها دلالت بر این دارند که تجارب آسیب زای دوران کودکی به طور مستقیم و غیرمستقیم با نقش میانجی تجارب تجزیه ای و ذهن آگاهی بر رفتار فابینگ در افراد متاهل اثر داشت.

هدف :پژوهش حاضر به بررسی عملکرد حافظه روزمره کودکان مبتلاء به سرطان، پیش، حین و پس از شیمی درمانی پرداخته است.روش :روش پژوهش علی _ مقایسه ای، شامل 23کودک سالم و بدون بیماری، 12کودک پیش از درمان، 23 کودک در حال درمان و 14 کودک پس از درمان، از سن 8 تا 17 ساله، به صورت نمونه در دسترس، از بیمارستان محک و مدارس شهر تهران انتخاب شده و با استفاده از آزمون حافظه رفتاری ریورمید (ویلسون و همکاران، 2008) مورد سنجش قرار گرفتند. ▐داده های پژوهش با استفاده از روش آمار توصیفی (میانین و انحراف معیار) و آزمون استنباطی (تحلیل واریانس) مورد تحلیل قرار گرفتند. ▐یافته ها:نتایج نشان داد که عملکردکودکان ونوجوانان سرطانی درحافظه روزمره، یادگیری جدید، فضایی، جهت یابی، کلامی و مربوط به آینده، درچهار گروه نمونه، تفاوت معناداری نداشت. فقط میانگین حافظه دیداری در گروه سرطانی حین درمان و پس از درمان، به صورت معناداری از گروه سالم و قبل از درمان کمتر بوده و تفاوت آنها معنادار بود (p<0.5، 261/2= F). ▐نتیجه گیری: با توجه به یافته های پژوهش، شیمی درمانی باعث کاهش عملکرد حافظه دیداری بیماران سرطانی، در حین درمان و پس از آن می شود. این مسئله از یک سو، به دلیل تأثیر داروهای شیمی درمانی بر هیپوکامپ و قشر مغز و ایجاد اختلال در حافظه بوده، ازسوی دیگر حافظه به شدت تحت تاثیر استرس ها و مسائل روحی _ روانی حاصل از این بیماری و درمان های سنگین آن و عدم دریافت حمایت های لازم شناختی، قرار می گیرد.

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی خودافشایی هیجانی در رابطه بین تجارب آسیب زای دوران کودکی و کیفیت روابط بین فردی در دانشجویان بود. این پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع مدلیابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش دانشجویان دانشگاه اصفهان در سال 1404 بود. از میان این دانشجویان 250 نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و پرسشنامه های ترومای کودکی_فرم کوتاه (CTQ-SF؛ برنستاین و فینک، 1998)، مقیاس خودافشایی هیجانی (ESDS، اسنل و همکاران، 1998) و پرسشنامه کیفیت روابط (QRI؛ پیرس و همکاران، 1991) پاسخ دادند. داده ها با استفاده از روش مدل یابی معادلات ساختاری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که تجارب آسیب زای دوران کودکی به صورت منفی و معنادار (05/0>P) و خودافشایی هیجانی به صورت مستقیم، مثبت و معنادار (05/0>P) کیفیت روابط بین فردی را تحت تاثیر قرار دادند؛ همچنین تجارب آسیب زای دوران کودکی بر خودافشایی هیجانی اثر مستقیم منفی و معنادار داشت (05/0>P)؛ نتایج آزمون بوت استرپ نشان داد که خودافشایی هیجانی در رابطه بین تجارب آسیب زای دوران کودکی و کیفیت روابط بین فردی نقش میانجی داشت (05/0>P). بنابراین می توان گفت تروماهای دوران کودکی هم به طور مستقیم و هم به واسطه اثرگذاری بر خودافشایی هیجانی کیفیت روابط بین فردی در دوران بزرگسالی را تحت تاثیر قرار می دهند.

زمینه و هدف: یکی از رایج ترین اختلال های بالینی در کودکان و نوجوانان اختلال نافرمانی مقابله ای است. این پژوهش با هدف اثربخشی آموزش غنی سازی روابط بین فردی بر واکنش پذیری بین فردی و عملکرد اجتماعی_انطباقی دانش آموزان با نشانگان اختلال نافرمانی مقابله ای انجام شد. روش: روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و با دو گروه آزمایش و کنترل بود. جامعه آماری پژوهش دانش آموزان پسر دارای نشانگان نافرمانی مقابله ای 10 تا 12 ساله مدارس شهر شاهرود در سال تحصیلی 1403-1402 بودند. تعداد 30 دانش آموز دارای نشانگان نافرمانی مقابله ای به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شده و با گمارش تصادفی در دو گروه کنترل و آزمایش (هر گروه 15 نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش آموزش غنی سازی روابط بین فردی را در 8 جلسه 60 دقیقه ای دریافت کردند و گروه کنترل تا پایان پژوهش مداخله ای دریافت نکرد. ابزارهای پژوهش پرسشنامه های اختلال نافرمانی کودکان هومرسن و همکاران (2006)، واکنش پذیری بین فردی دیویس (1983) و عملکرد اجتماعی_انطباقی پرایس و همکاران (2002) بود. داده ها با استفاده از نسخه 22 نرم افزار SPSS و آزمون تحلیل کوواریانس تک متغیره در سطح معنا داری 05/0 تحلیل شدند. یافته ها: یافته ها نشان داد که آموزش غنی سازی روابط بین فردی بر واکنش پذیری بین فردی و عملکرد اجتماعی_انطباقی دانش آموزان با نشانگان اختلال نافرمانی مقابله ای اثربخش است (05/0>p). نتیجه گیری: بر این اساس می توان نتیجه گرفت که آموزش غنی سازی روابط بین فردی راهبردهایی کارآمد و سودمند برای بهبود واکنش پذیری بین فردی و عملکرد اجتماعی_انطباقی، در اختیار مراکز روان درمانی کودک و نوجوان قرار می دهد؛ بدین منظور به کارگیری الگوی یاد شده در مراکز درمانی و مشاوره ای، در جهت گسترش سلامت روانی، پیشنهاد می شود.

داشتن مهارت های کوانتومی همچون به کارگیری شیوه های خلاقانه و توانایی ارتباط با دیگران می تواند محیطی حمایتگر ایجاد نماید که منجر به خروجی هایی مانند بهبود اثربخشی گردد و نشان می دهد که موقعیت فرد در فضای اجتماعی کجاست. هدف از این پژوهش، بررسی نقش تعدیل کنندگی منزلت اجتماعی ادراک شده در رابطه بین مهارت های کوانتومی و اشتیاق شغلی معلمان مدارس مقطع ابتدایی شهر شهرضا است. روش پژوهش، توصیفی_ همبستگی بوده است. جامعه آماری این پژوهش تمامی معلمان مقطع ابتدایی شهر شهرضا می باشد و اطلاعات مورد نیاز از نمونه ای 218 نفری مبتنی بر فرمول کوکران به روش نمونه گیری تصادفی ساده جمع آوری شده است. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه های استاندارد اشتیاق شغلی سالوناوا و شوفلی (2001)، منزلت اجتماعی عمرانی و یقوبی (۱۳۹۶)، مهارت های کوانتومی عظیمی و رضوی (1393) بوده است که روایی و پایایی آنها از طریق روایی محتوا و سازه، پایایی ترکیبی و آلفای کرونباخ مورد تأیید قرارگرفت. در این پژوهش از تحلیل های توصیفی (درصد، میانگین و انحراف معیار) و تحلیل های استنباطی (مدل معادلات ساختاری) استفاده گردید. نتایج حاصل از آزمون فرضیه های پژوهش، نشان داد که مهارت های کوانتومی نقش مؤثری در افزایش اشتیاق شغلی معلمان ایفا می کنند. ضریب تأثیر مثبت و معنادار 673/0 نشان دهنده آن است که هرچه سطح مهارت های کوانتومی معلمان بالاتر باشد، میزان اشتیاق آنها نسبت به شغل خود نیز افزایش می یابد. از سوی دیگر، نقش تعدیل کننده منزلت اجتماعی ادراک شده نیز در رابطه بین مهارت های کوانتومی و اشتیاق شغلی تأیید شد. ضریب تعدیل 406/0 بیانگر آن است که ادراک معلمان از جایگاه اجتماعی خود می تواند شدت و کیفیت تأثیر مهارت های کوانتومی بر اشتیاق شغلی آنها را تحت تأثیر قرار دهد.

پژوهش حاضر با هدف پیش بینی تعهد زناشویی زوجین بر اساس سبک های دلبستگی و طرح واره های ناسازگار اولیه انجام شد. پژوهش حاضر توصیفی_همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش زوج های مراجعه کننده به مراکز مشاوره منطقه 7 کرج در سال 1403 بودند. به روش نمونه گیری در دسترس، نمونه ای به تعداد 384 نفر انتخاب شدند. ابزارهای این پژوهش شامل پرسشنامه تعهد زناشویی (DCI، آدامز و جونز، 1997)، مقیاس سبک دلبستگی بزرگسال (RAAS، کولینز و رید، 1990) و فرم کوتاه پرسشنامه طرحواره های ناسازگار اولیه (YSQ-SF، یانگ، 1998) بودند. داده ها با استفاده از آزمون همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که بین کلیه های حوزه های طرحواره های ناسازگار اولیه و سبک های دلبستگی اضطرابی و اجتنابی با تعهد زناشویی رابطه منفی معنادار و بین سبک دلبستگی ایمن با تعهد زناشویی رابطه مثبت معنادار وجود دارد (01/۰p‹). از سویی دیگر طرحواره های ناسازگار اولیه و سبک های دلبستگی در مجموع قادر به پیش بینی متغیر ملاک بودند و توانستند که 50 درصد از تغییرات تعهد زناشویی زوجین را تبیین کنند (۰01/۰p‹). این نتایج نشان می دهد که طرحواره های ناسازگار اولیه و سبک های دلبستگی تبیین کننده تعهد زناشویی زوجین هستند و بر اهمیت توجه به این عوامل در بهبود تعهد زناشویی تأکید می کند و لزوم تقویت این عوامل را در برنامه های زندگی زناشویی نشان می دهد.

هدف از پژوهش حاضر بررسی روایی و پایایی پرسشنامه اضطراب خواندن در دانش آموزان مقطع متوسطه دوم بود. پژوهش حاضر توصیفی- همبستگی و از نوع مطالعات روان سنجی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل دانش آموزان مقطع متوسطه دوم مدارس شهرستان فردیس در سال تحصیلی 1404-1403 بود. با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس، 351 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند و به پرسشنامه اضطراب خواندن (RAQ، ادواردز و همکاران، 2023)، پرسشنامه اختلال اضطراب فراگیر (GAD-7، اسپیتزر و همکاران، 2006) و پرسشنامه سلامت عمومی 12 سوالی (GHQ-12، گلدبرگ، 1972) پاسخ دادند. روایی پرسشنامه با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی و روایی همزمان بررسی شد و پایایی پرسشنامه با بهره گیری از ضریب آلفای کرونباخ، امگای مک دونالد، روش دونیمه سازی و پایایی بازآزمایی مورد محاسبه قرار گرفت. نتایج تحلیل عاملی تاییدی، روایی سازه تک عاملی این پرسشنامه را مورد تأیید قرار داد. همبستگی مثبت بین اضطراب خواندن و اختلال اضطراب فراگیر (01/0P<، 251/0r=) و همبستگی مثبت بین اضطراب خواندن و سلامت عمومی (01/0P<، 314/0r=)، حاکی از تایید روایی همزمان پرسشنامه بود. ضریب آلفای کرونباخ پرسشنامه اضطراب خواندن برابر با 857/0، ضریب امگای مک دونالد برابر با 857/0، ضریب دونیمه سازی گاتمن برابر با 741/0 و ضریب پایایی بازآزمایی برابر با 737/0 برآورد شد. نتایج حاکی از تأیید روایی و پایایی پرسشنامه اضطراب خواندن در دانش آموزان مقطع متوسطه دوم بود.

هدف: هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی آموزش خودشفابخشی به عنوان یک مداخله جدید بر عدم تحمل ناکامی در افراد با اختلال مصرف مواد تحت درمان نگهدارنده متادون در شهرستان شاهرود بود. روش: این پژوهش نیمه-آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری مطالعه شامل همه مردان با اختلال مصرف مواد تحت درمان نگهدارنده متادون در شهرستان شاهرود بود. از این بین، نمونه ای به حجم 30 نفر به روش نمونه گیری تصادفی و رعایت ملاکهای ورود به پژوهش انتخاب شدند و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (15 نفر) و گروه کنترل (15 نفر) قرار گرفتند. شرکت کنندگان گروه آزمایش به صورت گروهی تحت مداخله آموزش خودشفابخشی در 12 جلسه 90 دقیقه ای (هر هفته 2 جلسه) قرار گرفتند. آزمودنی های هر دو گروه مقیاس عدم تحمل ناکامی را در پیش آزمون و پس آزمون تکمیل کردند. داده ها با روش تحلیل کوواریانس تک متغیره تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: نتایج پژوهش آشکار کرد که پس از انجام مداخله آموزش خودشفابخشی نمرات افراد گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل در عدم تحمل ناکامی به طور معناداری کاهش یافت. نتیجه گیری: به نظر میرسد که آموزش خودشفابخشی میتواند به عنوان یکی از مداخلات درمانی جدید در افزایش مولفههای عملکرد مثبت در اختلال مصرف مواد اثربخشی مناسبی داشته باشد.

هدف: پژوهش حاضر ارزیابی ویژگی های روانسنجی پرسشنامه تجربه غنی شده دوران کودکی می باشد. روش: از نوع اعتبارسنجی ابزار سنجش برای مطالعات همبستگی می باشد. پرسشنامه بین 200 نفر جهت پاسخگویی توزیع شد. از تحلیل عاملی تاییدی و اکتشافی جهت ارزیابی روایی سازه بهره گرفته شد.یافته ها: نتایج تحلیل عاملی نشان داد آلفای کرونباخ برای عامل اصلی پرسشنامه خطرات محیطی دوران کودکی 0.71 می باشد. همبستگی درون گویه ای برای سوالات در دامنه ی 0.67 تا 0.71 بود. همچنین با انجام آزمون – بازآزمون در بازه زمانی دو هفته، ضریب همبستگی 0.86 در سطح معناداری 0.99 بدست آمد. روایی همزمان این پرسشنامه با پرسشنامه ی کیفیت زندگی کودکان، ضریب همبستگی 0.78 در سطح معناداری 0.99 بدست آمد. شاخص خوبی برازندگی و خوبی برازندگی که توسط مدل تبیین می شود که در اینجا به ترتیب 91/0 و 90/0 می باشند. همچنین شاخص برازندگی تطبیقی برای الگوهای خوب در اینجا 89/0 می باشد که مقدار مطلوبی است. سه عامل قوی معنادار با ارزش ویژه بالاتر از یک در این مقیاس وجود داشت که در مجموع، 70.83 درصد از واریانس کل را تبیین کردند.نتیجه گیری:پرسشنامه ی تجربه ی غنی شده ی دوران کودکی که هنجار داخلی شد، از روایی و پایایی مناسبی برخوردار است. سوالات آن متناسب با فرهنگ کشورمان ترجمه و هنجار شده است. این پرسشنامه می تواند نشان دهد که تجربیات غنی دوران کودکی، چه تاثیراتی می توانند در بزرگسالی، بخصوص جفت گزینی و زادآوری و فرزندپروری افراد داشته باشند. می توان از این پرسشنامه در پژوهش ها استفاده کرد.

پژوهش حاضر باهدف بررسی نقش میانجی استحکام روانی در رابطه بین حس انسجام و شکوفایی در زنان سرپرست خانوار انجام شد. این پژوهش توصیفی_ همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این مطالعه زنان سرپرست خانوار شهر رشت در سال 1403 بودند؛ 207 نفر به روش نمونه گیری در دسترس مشارکت داشتند. جمع آوری داده ها با استفاده از مقیاس شکفتگی (FS؛ دینر و بیسواس_ دینر، 2008)، پرسشنامه استحکام روانی (MTQ؛ پاپاگئورگیو و همکاران، 2018) و پرسشنامه حس انسجام (SOC؛ آنتونونسکی، 1993) انجام شد. تحلیل داده ها نیز با استفاده از تحلیل معادلات ساختاری انجام شد. نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوب برخوردار است؛ همچنین نتایج نشان داد که حس انسجام بر شکوفایی به طور معنادار اثر مستقیم داشت (001/۰>P)؛ همچنین متغیرهای پیش بین و میانجی توانستند 38 درصد از واریانس شکوفایی را تبیین کنند. نتیجه دیگر از روش بوت استراپ نیز نشان داد که استحکام روانی در ارتباط بین حس انسجام و شکوفایی به طور معنادار اثر غیرمستقیم داشت (001/۰>P). نتایج این پژوهش دلالت بر این دارد که استحکام روانی از طریق حس انسجام به صورت مستقیم و غیرمستقیم بر شکوفایی زنان سرپرست خانوار اثر دارد.

افسردگی مقاوم به درمان یکی از اختلالات روانی پیچیده و چالش برانگیز است که در بسیاری از بیماران، درمان های متداول قادر به کاهش مؤثر علائم آن نیستند. پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی انواع کویل های مغناطیسی در تحریک مغناطیسی فراجمجمه ای شتاب یافته و بررسی تأثیر کلی این روش بر کاهش علائم افسردگی مقاوم انجام شد. جامعه آماری شامل ۶۰ زن ۱۸ تا ۵۵ سال مبتلا به افسردگی مقاوم بود که از میان مراجعان یک مرکز درمانی روان پزشکی در ساری به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. طرح پژوهش شبه آزمایشی از نوع پیش آزمون_پس آزمون بدون گروه کنترل بود. مداخله درمانی شامل تحریک مغناطیسی با دستگاه MagVenture و کویل های B65، B70 و B80 طی پنج روز متوالی، هر روز چهار جلسه ۲۰ دقیقه ای با فاصله ۳۰ دقیقه انجام شد. شدت افسردگی با پرسشنامه های استاندارد مونتگمری-آسبرگ و بک در پیش و پس از مداخله اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که بین کویل ها تفاوت معناداری وجود ندارد، ولی تحریک مغناطیسی شتاب یافته به طور معناداری علائم افسردگی را کاهش داد. همچنین از نظر زمانی فشرده، قابل تحمل و مورد پذیرش بیماران بود. بر اساس یافته ها، پیشنهاد می شود تحریک مغناطیسی شتاب یافته به عنوان روشی مؤثر و کاربردی در بیماران مبتلا به افسردگی مقاوم مورد استفاده قرار گیرد.

هدف: هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان پذیرش و تعهد و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر سوگیری توجه و نشانه های تصویری القاءکننده ولع مصرف در مصرف کنندگان هروئین بود. روش: این پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل همه مصرف کنندگان هروئین بود (400 نفر) که به صورت اقامتی 6 ماه در اردوگاه کرامت شهرستان مبارکه در سال 1404-1403 بستری بودند. نمونه پژوهش عبارت بود از90 نفر از مصرف کنندگان هروئین که به روش هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل تقسیم شدندکه در سه مرحله پیش آزمون، پس آزمون و دوره پیگیری مورد سنجش قرار گرفتند. جلسات هر دو مداخله در 10 جلسه 120 دقیقه ای هفته ای 2 اجرا شد. گروه کنترل مداخله خاصی دریافت نکرد. شرکت کنندگان هر سه گروه آزمون سوگیری توجه دات پروب و پرسشنامه نشانه های تصویری القاءکننده ولع مصرف را تکمیل کردند. داده ها با روش تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که درمان پذیرش و تعهد موجب کاهش نشانه های تصویری القاءکننده ولع مصرف شد، در حالی که تاثیر بر سوگیری توجه نداشت. از سوی دیگر، شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی باعث کاهش سوگیری توجه در مصرف کنندگان هروئین شد، ولی تاثیری بر نشانه های تصویری القاءکننده ولع مصرف نداشت. به علاوه، تغییرات معنادار در مرحله پیگیری نیز پایدار باقی ماندند. نتیجه گیری: با توجه به نتایج می توان اذعان نمود که روش درمانی پذیرش و تعهد و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی به ترتیب مداخلات موثری در جهت بهبود نشانه های تصویری القاءکننده ولع مصرف و سوگیری توجه مصرف کنندگان هروئین است.

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی خودکارآمدی تحصیلی در رابطه حمایت گری معلمان و والدین با اضطراب امتحان در دانش آموزان دوره متوسطه انجام گرفت. روش پژوهش توصیفی_همبستگی از نوع تحلیل مسیر بود. جامعه آماری این پژوهش شامل دانش آموزان دوره متوسطه شهر دیوانیه در سال تحصیلی 1404-1405 بودند. 382 دانش آموز با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شدند. ابزارهای این پژوهش شامل مقیاس پرسشنامه اضطراب امتحان (TAS، دریس کول،2007)، مقیاس حمایت اجتماعی (CASSS، مالکی و همکاران،2000) و پرسشنامه خودکارآمدی تحصیلی (ASS، گرین و همکاران،2004) بود. روش تجزیه و تحلیل داده ها تحلیل مسیر بود. شاخص های برازش نشان داد مدل نهایی از برازش نسبتاً مناسبی برخوردار است. همچنین، یافته ها نشان داد که اثر مستقیم حمایت گری معلم و والدین با اضطراب امتحان در دانش آموزان معنادار بود (01/0>P) و اثر غیرمستقیم حمایت گری معلم و والدین نیز به واسطه ی خودکارآمدی تحصیلی بر اضطراب امتحان در دانش آموزان معنادار بود (01/0>P). بر اساس یافته های این پژوهش می توان نتیجه گرفت، میزان حمایت گری معلمان و والدین با میانجی گری خودکارآمدی تحصیلی می تواند اضطراب امتحان در دانش آموزان را تبیین کند.

هدف این پژوهش، اثربخشی مداخله آموزشی «خودت باش» بر باورهای منفی، خودپذیری، ابراز وجود و عزت نفس نوجوانان دارای خودانتقادی بود. روش این پژوهش نیمه آزمایشی، پیش آزمون-پس آزمون و پیگیری 45 روزه با گروه کنترل بود. جامعه آماری، شامل نوجوانان 18-15 ساله دارای خودانتقادی در شهر اصفهان سال 1402 بوده که تعداد 40 نفر به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای با در نظر گرفتن معیارهای مطالعه، انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه های باورهای منفی، ابراز وجود و عزت نفس و مداخله اسکین بود که گروه آزمایش طی 12 جلسه 60 دقیقه ای هفته ای یک بار دریافت نمودند. داده ها با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه های مکرر تحلیل گردید. نتایج نشان داد، مداخله آموزشی خودت باش بر باورهای منفی، خودپذیری، ابراز وجود و عزت نفس نوجوانان دارای خودانتقادی تأثیر معناداری دارد و تأثیرات آموزش در مرحله پیگیری نیز باقی مانده است. از این رو می توان نتیجه گرفت که ذهن آگاهی کسب شده در مداخله آموزشی خودت باش به نوجوان کمک می کند تا از افکار مزاحم رد شوند و به باورهای خودشان نچسبند. براین اساس، پیشنهاد می شود این مداخله در راستای کاهش و بهبود مشکلات روان شناختی نوجوانان استفاده شود.

هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر اضطراب و کیفیت خواب در بیماران مبتلا به فیبرومیالژیا بود. پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون_ پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری سه ماهه بود. جامعه پژوهش را بیماران مبتلا به فیبرومیالژیا مراجعه کننده به کلینیک توانبخشی بیمارستان مدرس تهران در سال های ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۳ تشکیل دادند که از بین آنها با روش نمونه گیری هدفمند 45 نفر انتخاب و به صورت تصادفی در سه گروه 15 نفره جایگذاری شدند. ابزارهای این پژوهش شامل پرسشنامه اضطراب بک (BAI؛ بک، 1998) و پرسشنامه کیفیت خواب پیتزبورگ (PSQI؛ بویس و همکاران، 1989) بود. گروه های آزمایش هر یک به مدت 8 جلسه 90 دقیقه ای مداخله را به صورت گروهی دریافت کردند. داده ها با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بن فرونی تحلیل شدند. نتایج نشان داد که نمرات پیش آزمون اضطراب و کیفیت خواب با نمرات پس آزمون و پیگیری تفاوت معناداری داشت (01/0>p). همچنین، نتایج دلالت بر این داشت که بین دو درمان در طول زمان تفاوت معناداری وجود داشت (01/0>p)؛ که نشان دهنده اثربخشی بیشتر درمان شناختی-رفتاری نسبت به روش درمانی دیگر بود. بنابراین، می توان نتیجه گرفت هر دو درمان به عنوان مداخله هایی پایدار بر کاهش اضطراب و بهبود کیفیت خواب بیماران مبتلا به فیبرومیالژیا مؤثر می باشند؛ اما درمان شناختی-رفتاری اثربخش تر است.

هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر ناگویی هیجانی و حمایت اجتماعی زنان سرپرست خانواده بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل زنان سرپرست خانواده عضو خیریه محبان الرضا شهر مشهد در سال 1403 بود. تعداد نمونه مورد پژوهش 30 نفر بودند که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در گروه آزمایش (15 نفر) و کنترل (15 نفر) جایگذاری شدند. گروه آزمایش 8 جلسه ی 90 دقیقه ای آموزش شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی را به صورت هر هفته 1 جلسه دریافت کردند. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه ناگویی هیجانی تورنتو (TAS-20، تیلور و همکاران، 1985) و پرسشنامه حمایت اجتماعی فیلیپس (SS-A، واکس و همکاران، 1986) استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده ها با آزمون تحلیل کواریانس چندمتغیره انجام شد. یافته ها نشان داد که با کنترل اثر پیش آزمون بین میانگین پس آزمون ناگویی هیجانی و حمایت اجتماعی زنان سرپرست خانواده در دو گروه تفاوت معناداری در سطح 01/0 درصد وجود داشت. با توجه به این نتایج می توان بیان کرد که آموزش شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی تاثیر معناداری بر کاهش ناگویی هیجانی و بهبود حمایت اجتماعی زنان سرپرست خانوار داشت.

هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی دوره تمرینی با رویکردهای بینایی بر حساسیت اضطرابی و نشخوار فکری در نوجوانان مبتلا به وسواس فکری-عملی بود. این پژوهش به روش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری 3 ماهه انجام شد. جامعه آماری شامل نوجوانان مبتلا به وسواس فکری-عملی مراجعه کننده به مراکز مشاوره شهر تهران در سال 1403 بود که از این جامعه، 30 نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگذاری شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه حساسیت اضطرابی (فلوید و همکاران، 2005؛ ASI) و پرسشنامه سبک های پاسخ نشخواری (نولن، هوکسما و ماور، 1991؛ RS) بود. در این مطالعه، گروه آزمایش در دوره تمرینی با رویکردهای بینایی طی 6 جلسه 90 دقیقه ای شرکت کرد و گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. داده ها با استفاده از روش تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته ها نشان داد که بین پیش آزمون و پس آزمون حساسیت اضطرابی و نشخوار فکری در گروه آزمایش و کنترل تفاوت معناداری در سطح 001/0 وجود داشت و همچنین بین میانگین پس آزمون و پیگیری در گروه آزمایش تفاوت معناداری در سطح 001/0 وجود نداشت و نتایج در دوره پیگیری حفظ شد. با توجه به نتایج این پژوهش، می توان گفت دوره های تمرینی مبتنی بر رویکردهای بینایی به عنوان یک مداخله مؤثر در کاهش نشانه های حساسیت اضطرابی و نشخوار فکری در نوجوانان مبتلا به وسواس فکری-عملی پیشنهاد می شود.