سید احمد رئیس السادات

هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان شناختی-رفتاری و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر اضطراب و کیفیت خواب در بیماران مبتلا به فیبرومیالژیا بود. پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون_ پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری سه ماهه بود. جامعه پژوهش را بیماران مبتلا به فیبرومیالژیا مراجعه کننده به کلینیک توانبخشی بیمارستان مدرس تهران در سال های ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۳ تشکیل دادند که از بین آنها با روش نمونه گیری هدفمند 45 نفر انتخاب و به صورت تصادفی در سه گروه 15 نفره جایگذاری شدند. ابزارهای این پژوهش شامل پرسشنامه اضطراب بک (BAI؛ بک، 1998) و پرسشنامه کیفیت خواب پیتزبورگ (PSQI؛ بویس و همکاران، 1989) بود. گروه های آزمایش هر یک به مدت 8 جلسه 90 دقیقه ای مداخله را به صورت گروهی دریافت کردند. داده ها با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بن فرونی تحلیل شدند. نتایج نشان داد که نمرات پیش آزمون اضطراب و کیفیت خواب با نمرات پس آزمون و پیگیری تفاوت معناداری داشت (01/0>p). همچنین، نتایج دلالت بر این داشت که بین دو درمان در طول زمان تفاوت معناداری وجود داشت (01/0>p)؛ که نشان دهنده اثربخشی بیشتر درمان شناختی-رفتاری نسبت به روش درمانی دیگر بود. بنابراین، می توان نتیجه گرفت هر دو درمان به عنوان مداخله هایی پایدار بر کاهش اضطراب و بهبود کیفیت خواب بیماران مبتلا به فیبرومیالژیا مؤثر می باشند؛ اما درمان شناختی-رفتاری اثربخش تر است.