مطالب

مقدمه و اهداف: طی سال های گذشته یکی از مسائل مهم و محوری کشور، ناترازی در بخش انرژی بوده که تمامی صنایع، اقتصاد کشور و رضایت اجتماعی در میان مردم را تحت تأثیر قرار داده است. از آن جایی که ایران یک کشور در حال توسعه محسوب می شود، نباید از رشد و توسعه در زمینه انرزی غافل شود و با توجه به ظرفیت مناسبی که در دست دارد باید به سمت رفع ناترازی انرژی حرکت کند. این پژوهش با هدف بررسی آینده ناترازی انرژی در ایران، رویکردهای دیمتل و سناریونویسی را به کار می گیرد تا چارچوبی برای درک بهتر عوامل مؤثر و مسیرهای پیش رو ارائه دهد. روش ها: این پژوهش با رویکردی کاربردی، به بررسی آینده ناترازی انرژی در ایران می پردازد و از منظر پارادایمی، مبتنی بر رویکرد پراگماتیستی است که بر حل مسائل واقعی و ارائه راهکارهای عملی تأکید دارد. از نظر نحوه گردآوری داده ها، این پژوهش از نوع توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری این تحقیق شامل اساتید دانشگاهی، مدیران ارشد و خبرگان برجسته فعال در صنعت انرژی ایران است که دارای دانش و تجربه کافی در این زمینه هستند. فرآیند پژوهش با شناسایی پیشران های اولیه از طریق ادبیات موضوع، آغاز و در مرحله بعد با تعیین پیشران های کلیدی مؤثر بر آینده ناترازی انرژی با استفاده از روش دیمتل ادامه یافت. روش دیمتل امکان شناسایی روابط علت و معلولی بین عوامل مختلف و تعیین میزان تأثیرگذاری و تأثیرپذیری هر پیشران را فراهم می کند. پس از تعیین پیشران های کلیدی، تحلیل اثرات متقابل این پیشران ها با استفاده از نرم افزار تخصصی سناریو ویزارد انجام شده است. این نرم افزار، با تحلیل روابط پیچیده بین عوامل مختلف، امکان تدوین سناریوهای محتمل برای آینده ناترازی انرژی در ایران را فراهم می سازد. در نهایت، بر اساس تحلیل های انجام شده، چهار سناریوی متمایز برای آینده ناترازی انرژی در ایران استخراج و تشریح شدند. یافته ها: چهار سناریوی اصلی که برای آینده ناترازی انرژی در ایران شناسایی شده اند، عبارتند از: بهار انرژی: سناریویی مطلوب با حکمرانی یکپارچه، تاب آوری در برابر تحریم ها، بهینه سازی مصرف، همکاری های منطقه ای گسترده و سرمایه گذاری در زیرساخت های مدرن که منجر به رشد پایدار می شود. سراب انرژی: تلاشی ظاهری برای بهبود با وجود ناتوانی های نهادی، محدودیت در همکاری های منطقه ای و کمبود سرمایه گذاری که به نتایج ناپایدار منجر می شود. باتلاق انرژی: وضعیت فاجعه بار ناشی از ضعف ساختاری، تحریم های فلج کننده، الگوهای مصرف نامناسب، تنش های منطقه ای و بحران زیرساختی که به فروپاشی صنعت انرژی منجر می شود. زمستان انرژی: وضعیت بحرانی ناشی از ضعف های ساختاری، تحریم های جامع، عدم تغییر الگوهای مصرف، ناکافی بودن همکاری های منطقه ای و بحران زیرساخت ها به دلیل کمبود سرمایه گذاری که نیازمند بازنگری اساسی است. این سناریوها بر اساس تحلیل پیشران های کلیدی از جمله «ساختار حکمرانی و سیاست گذاری انرژی»، «تحریم های بین المللی»، «تحولات اجتماعی و الگوی مصرف انرژی»، «همکاری های منطقه ای» و «سرمایه گذاری و زیرساخت های انرژی» تدوین شده اند. نتیجه گیری: نتایج پژوهش نشان می دهد که آینده ناترازی انرژی در ایران به شدت وابسته به حکمرانی یکپارچه و کارآمد در بخش انرژی و توسعه زیرساخت های مناسب است. سناریوهای بحرانی مانند «باتلاق انرژی» و «زمستان انرژی» نیازمند مداخلات فوری و جدی در سیاست گذاری ملی هستند، در حالی که سناریوهای مطلوب مانند «بهار انرژی» فرصت های ارزشمندی برای رفع ناترازی انرژی و توسعه پایدار در کشور فراهم می کنند. این پژوهش با ارائه یک چارچوب تحلیلی جامع، به سیاست گذاران و تصمیم گیرندگان کمک می کند تا با شناسایی روندها، عدم قطعیت ها و پیامدهای محتمل، استراتژی های مؤثرتری را برای مقابله با چالش ناترازی انرژی در ایران اتخاذ نمایند. این پژوهش تاکید دارد که توجه به پویایی سیستم انرژی، شناخت تاثیر عوامل کلیدی و ایجاد آمادگی برای مواجهه با سناریوهای مختلف، لازمه مدیریت موفق ناترازی انرژی در ایران است.

در پرتو تحولات جهانی ناشی از توسعه پایدار و افزایش فشارهای محیط زیستی، اجتماعی و نهادی بر صنایع غذایی، بازاریابی پایدار به عنوان یک رویکرد راهبردی نوین برای پاسخ گویی به انتظارات ذی نفعان و ارتقا رقابت پذیری بنگاه ها مطرح شده است؛ لذا این پژوهش، با هدف طراحی و ارائه الگویی جامع برای تدوین راهبرد بازاریابی پایدار در صنایع غذایی ایران انجام شده است. از منظر روش شناسی، پژوهش حاضر در زمره مطالعات غیرآزمایشی (توصیفی) قرار می گیرد و با رویکرد پیمایشی - مقطعی طراحی و اجرا شده است. جامعه مشارکت کنندگان پژوهش متشکل از خبرگان نظری (اعضا هیئت علمی دانشگاه در حوزه مدیریت بازاریابی) و خبرگان تجربی (مدیران ارشد شرکت های تولیدکننده فرآورده های پروتئینی) بود. انتخاب مشارکت کنندگان به صورت هدفمند و براساس روش نمونه گیری نظری، با بهره گیری از معیارهای کلیدی بودن، سرشناس بودن، برخورداری از دانش تخصصی، تنوع دیدگاه ها و انگیزه مشارکت صورت گرفت و درمجموع 15 نفر در فرایند پژوهش مشارکت کردند. برای گردآوری داده ها از ابزارهای مصاحبه نیمه ساختاریافته و پرسش نامه دلفی فازی استفاده شد. داده های بخش کیفی با روش نظریه پردازی داده بنیاد و داده های کمی با روش دلفی فازی تحلیل شد. در بخش کیفی، روایی داده ها براساس معیارهای اعتبارپذیری، انتقال پذیری، تأییدپذیری و اطمینان پذیری و با نظر خبرگان تأیید و پایایی تحلیل کیفی نیز ازطریق روش هولستی بررسی شد و میزان توافق 802/0 به دست آمد که بیان کننده اعتبار مناسب تحلیل کیفی است. براساس الگوی پژوهش مشخص شد شرایط علّی (فناوری تحول آفرین، اقتصاد چرخشی و پایداری، روان شناسی مصرف کننده پایدار و مدیریت هوشمند زیست محیطی در بازاریابی پایدار) بر پدیده محوری (راهبرد بازاریابی پایدار) تأثیرگذارند. پدیده محوری، شرایط زمینه ای (دیجیتالی سازی دولت و تسهیل حکمرانی هوشمند و محیط کلان و بازار) و شرایط مداخله گر (چالش های ساختاری و تنظیم گری در نظام پشتیبانی از بازاریابی پایدار) بر راهبردها و اقدام ها ( راهبردهای عملیاتی بازاریابی پایدار ) اثرگذارند. در نهایت راهبردها و اقدام ها منجر به پیامدهای اقتصادی و بازاریابی، اجتماعی و فرهنگی و نیز زیست محیطی می شوند. این الگو، تصویری جامع از عوامل تأثیرگذار و سازوکارهای درونی توسعه بازاریابی پایدار در صنعت غذایی کشور ارائه می دهد.

هدف اصلی این پژوهش، طراحی، تبیین و اعتبارسنجی یک مدل مفهومی برای کاربردهای هوش مصنوعی در بازاریابی دیجیتال با تمرکز بر تقویت وفاداری مصرف کننده است. پژوهش در چهار مرحله انجام شد: ابتدا با استفاده از روش فراترکیب، مؤلفه های کلیدی از میان 53 منبع علمی معتبر استخراج و سپس در مرحله دوم، با بهره گیری از تکنیک دلفی فازی و نظرسنجی از 10 نفر از خبرگان، روایی محتوایی و توافق تخصصی مؤلفه ها سنجش و تثبیت شد. در مرحله سوم، با به کارگیری روش مدل سازی ساختاری-تفسیری (ISM)، روابط بین 26 مؤلفه کلیدی تحلیل و لایه بندی شدند. در مرحله نهایی نیز تحلیل MICMAC برای طبقه بندی مؤلفه ها براساس قدرت نفوذ و وابستگی صورت گرفت. مدل نهایی، تلفیقی از مؤلفه های فناورانه (نظیر یادگیری ماشین، NLPS، LLMS، سیستم های توصیه گر وGNNS) و ابعاد انسانی روان شناختی (نظیر تجربه جریان، ارزش درک شده، اعتماد، درگیری و رضایت) را در چهار لایه ساختاری ارائه می دهد. یافته ها نشان داد که مؤلفه هایی همچون «یادگیری تقویتی» و «پردازش زبان طبیعی» در لایه های پایه ای، و مؤلفه هایی چون «رضایت»، «وفاداری» و «حمایت از برند» در لایه های سطح بالا جای می گیرند. نوآوری این مدل در ترکیب ساخت یافته داده محورهای هوش مصنوعی با ادراکات انسانی مصرف کننده است که کمتر در پژوهش ها و منابع پیشین دیده شده است. در پایان، کاربردهای مدیریتی مدل در طراحی تجربه دیجیتال مشتری، پیاده سازی عملی سیستم های توصیه گر و تحلیل احساسات مشتری ازطریق NLP  تبیین شده است. همچنین، پیشنهادهایی برای توسعه مدل در صنایع خاص و چالش های اجرایی آن مطرح شد.

افزایش اهمیت گزارشگری پایداری به عنوان یکی از آخرین و مهم ترین روندهای تحول در عرصه گزارشگری شرکتی، سبب افزایش قابل توجه پژوهش ها در این حوزه شده است. یکی از موضوعات کلیدی مورد توجه در پژوهش های مرتبط با گزارشگری پایداری، تأثیر آن بر عملکرد مالی شرکت ها است. با توجه به نتایج متنوع پژوهش های این حوزه، در این پژوهش به مرور سیستماتیک پژوهش های مرتبط با تأثیر گزارشگری پایداری بر عملکرد مالی پرداخته شده است. نمونه نهایی پژوهش شامل 95 مقاله نمایه شده در پایگاه های اسکاپوس و وب آف ساینس در بازده زمانی 2013 تا پایان ژوئن 2025 است. برای تدوین پروتکل مرور مقالات از چک لیست پریزما استفاده گردید. یافته های پژوهش حاکی از آن است که 70 درصد از مطالعات نشانگر تأثیر مثبت گزارشگری پایداری بر نرخ بازده دارایی ها، 64 درصد نشانگر تأثیر مثبت آن بر نرخ بازده حقوق مالکانه و 72 درصد نشانگر تأثیر آن بر شاخص های ارزیابی عملکرد مبتنی بر بازار هستند. این نتایج نشانگر اجماع نسبی در خصوص تأثیر مثبت گزارشگری پایداری بر عملکرد شرکت ها است. یافته های پژوهش همچنین نشان می دهد برخی عوامل زمینه ای و متغیرهای تعدیلگر نظیر سطح توسعه یافتگی، سازوکارهای حاکمیت شرکتی، حضور سرمایه گذاران علاقه مند به پایداری، رعایت استانداردهای GRI، می توانند این رابطه را تحت تاثیر قرار دهند. علاوه بر این یافته های پژوهش نشان می دهد که اجزای مختلف افشای محیطی، اجتماعی و راهبری می توانند اثرگذاری های متفاوتی بر عملکرد شرکت ها داشته باشند. پژوهش های مورد بررسی در مجموع پیشنهاد می کنند که گزارشگری پایداری نه تنها یک الزام نظارتی، بلکه یک دارایی استراتژیک است و شرکت ها نیاز به توسعه استراتژی بلندمدت برای اجرای گزارشگری پایداری دارند.

هدف: هدف این پژوهش شناسایی و واکاوی دلایل انفعال دولت در برخی از عرصه های عمومی است تا به این پرسش بنیادین پاسخ داده شود که چرا دولت در ایران، در برخی حوزه های عمومی، با وجود شناسایی مسئله و وجود انتظار اجتماعی برای اقدام، راهبرد انفعال یا بی عملی را انتخاب می کند. روش: روش پژوهش این مطالعه، تحلیل محتوای کیفی بر اساس رویکرد الو و کینگاس (۲۰۰۸) است. نمونه گیری با رویکرد هدفمند صورت گرفته و در مجموع ۳۳ مصاحبه نیمه ساختاریافته با افرادی از جمله مسئولان دولتی، نمایندگان مجلس، استادان دانشگاهی با سابقه اجرایی و دانش پژوهان خط مشی انجام شده است. فرایند تحلیل شامل سه مرحله آماده سازی، سازمان دهی و گزارش دهی بوده و در نهایت با استخراج چهار مقوله اصلی (ساختاری و نهادی، شناختی و رفتاری، سیاسی و انتخاباتی و محیطی و زمینه ای) الگوهای جامع و چندبُعدی انفعال دولت تحلیل و تبیین شده است. یافته ها: دلایل انفعال دولت در ۴ مقوله اصلی و ۲۰ زیرمقوله شناسایی شد. در خصوص مؤلفه های ساختاری و نهادی، ناکارآمدی بوروکراسی، چسبیدگی به رویه های سنتی، وابستگی به سیستم های تاریخی و کاغذبازی، ناهماهنگی بین نهادهای دولتی و تداخل وظایف، به عنوان مهم ترین عوامل دخیل در ایجاد شرایط انفعال مطرح شده است. همچنین، نظام انتفاعات و تعارض منافع در محیط های دولتی، انگیزه های فردی و گروهی برای حفظ منافع خاص و جلوگیری از تحولات ساختاری را تقویت می کند. در بُعد شناختی و رفتاری، سوگیری های روانی مانند اجتناب از سرزنش، ریسک گریزی، سوگیری خوش بینانه به وضعیت موجود، میان بُرهای شهودی و نقص در ظرفیت تحلیل مسائل، باعث تثبیت نگرش مقابل تغییر و تشکیل چرخه ای از پاس کاری در میان خط مشی گذاران شده است. علاوه براین، در سطح سیاسی و انتخاباتی، محاسبات کوتاه مدت به دلیل فشارهای انتخاباتی، پوپولیسم، موضوع زدایی و نزدیکی سیاستی، به اتخاذ تصمیمات نمایشی وعدم ورود به عرصه های بلندمدت و اقدامات بنیادی منجر شده است. در نهایت، عوامل محیطی، از جمله بحران ها و بلایای طبیعی، شرایط اقلیمی و ژئوپلیتیکی، فشارهای بین المللی و رسانه ای، زمینه ای برای ناتوانی دولت در پاسخ گویی سریع به تحولات ایجاد کرده است. نتیجه گیری: انفعال خط مشی، یک پدیده چندبعدی و متأثر از تعامل عوامل ساختاری/نهادی، شناختی/رفتاری، سیاسی/انتخاباتی و محیطی/زمینه ای است. این انفعال نه تنها مانع پاسخ گویی به موقع به نیازهای اساسی جامعه می شود، بلکه مستلزم بررسی دقیق و بازنگری در رویه ها و ساختارهای اداری، بهبود قابلیت های تحلیلی و ارتقای هماهنگی بین نهادهای مختلف دولتی است. همچنین باید به سوگیری های موجود در فرایند اتخاذ تصمیم ها توجه ویژه شود تا سیاست مداران با بهره گیری از داده های دقیق و چارچوب های تحلیلی جامع، بتوانند علاوه بر کاهش ریسک های کوتاه مدت، چشم انداز بلندمدتی برای حل مسائل بنیادی ارائه دهند. از این رو، اصلاح روند عمل دولت و تغییر نگرش به انفعال، ضمن ایجاد فضای دانشی و فرهنگی مناسب، می تواند به ارتقای کارایی و مشروعیت نظام بینجامد. یافته ها همچنین نشان می دهد که طراحی استراتژی های اصلاحی متکی بر تقویت هماهنگی داخلی، کاهش تضاد منافع و پذیرش ریسک های منطقی، ضرورت دارد تا علاوه بر بهبود پاسخ گویی به مسائل فوری، بتوان از بروز پیامدهای بلندمدت ناشی از انفعال جلوگیری کرد. این پژوهش در نهایت، چارچوبی تحلیلی برای درک بهتر علل بی عملی دولت ارائه می دهد که می تواند راه گشای تحول در خط مشی گذاری های عمومی، به ویژه در کشورهایی با ساختارهای پیچیده و چالش های چندبُعدی باشد.

موضوع و هدف مقاله: این پژوهش باهدف بررسی تأثیر نوسان مالی و سیاسی بر ارتباط ارزشی اطلاعات حسابداری با تأکید بر نقش نوع مالکیت انجام شد. روش پژوهش: پژوهش حاضر ازنظر روش شناسی توصیفی همبستگی است و از روش تحقیق شبه تجربی و پس رویدادی برای تحلیل داده ها استفاده شده است. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی 1392 تا 1402 می باشد. از میان این شرکت ها، با استفاده از روش نمونه گیری غربالگری، تعداد 151 شرکت به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. تجزیه وتحلیل داده ها با استفاده از روش رگرسیون چندمتغیره در سطح اطمینان 95 درصد و با بهره گیری از نرم افزار استاتا انجام شد. یافته های پژوهش: نتایج تحقیق نشان داد که انتخابات ریاست جمهوری بر ارتباط ارزشی اطلاعات حسابداری تأثیر معناداری دارد که این تأثیر به صورت مستقیم بوده است. در شرکت های دولتی این ارتباط تضعیف میشود و در سال های قبل انتخابات و سال انتخابات ریاست جمهوری،ارتباط ارزشی اطلاعات حسابداری کاهش می بابد. نتیجه گیری، اصالت و افزوده آن به دانش: این نتایج می تواند به تصمیم گیری های مالی و سرمایه گذاری در بازارهای مالی کمک کند و همچنین در طراحی سیاست های اقتصادی و مالی مؤثر در محیط های با نوسان سیاسی بویژه در شرکت های دولتی مفید واقع شود. واژه های کلیدی: ارتباط اطلاعات حسابداری، انتخاب ریاست جمهوری، شرکت دولتی. طبقه بندی موضوعی: G18-M48-M41

برنامه هفتم توسعه جمهوری اسلامی ایران ابزاری کلیدی برای دستیابی به اهداف بلندمدت اقتصادی، اجتماعی و علمی محسوب می شود. برنامه هفتم توسعه جمهوری اسلامی ایران در انرژی های تجدیدپذیر، تلاش دارد تا با به کارگیری ظرفیت های علمی و فناورانه، بسترهای لازم برای تحقق توسعه پایدار و افزایش توانمندی های ملی را فراهم کند. پژوهش حاضر، با هدف شناسایی پیشران های موثر جهت اجرای موثر برنامه هفتم توسعه در حوزه انرژی های تجدیدپذیر بر پایه روش تحلیل اثرات متقاطع می باشد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی، از حیث روش پیمایشی در سطح اکتشافی صورت گرفته است. در پژوهش حاضر با استفاده از مطالعات کتابخانه ای پیشرانها شناسایی شده و از نرم افزار میک مک جهت بررسی تاثیرگذاری و تاثیرپذیری پیشران ها بر یکدیگر بهره گرفته شده است. 40 عامل از طریق مطالعات کتابخانه ای شناسایی و طبقه بندی شده که در 5 گروه به تایید خبرگان رسیده است و درجه اهمیت آنها توسط خبرگان بین 0 تا 3 در نظر گرفته شد. خبرگان پژوهش شامل پژوهشگران و اساتید دانشگاهی بودند که در حوزه سیاست گذاری و حکمرانی تجربه علمی و عملی داشتند. برای نمونه گیری از روش هدفمند گلوله برفی استفاده شد که یک روش نمونه گیری غیر تصادفی است. پیشران های شناسایی شده عبارت است از: (1) فناوری ها (2) سیاست ها و حمایت ها (3) اقتصادی و تجاری (4) محیط زیست و منابع طبیعی (5) مدیریت و بهینه سازی انرژی. لذا سیاست گذاران و دستگاه های اجرایی می توانند با در نظر گرفتن ابعاد فوق، برنامه هفتم توسعه در حوزه علم و فناوری را به طور موثری اجرا نمایند.

در سال های اخیر، پدیده جهانی شدن و شکل گیری زنجیره های ارزش جهانی ساختار تجارت بین الملل را دگرگون کرده و نقش کشورها را از صادرکنندگان صرف کالاهای نهایی به مشارکت کنندگان در فرآیند جهانی تولید تغییر داده است. در این چارچوب، ماندگاری صادرات به عنوان شاخصی کلیدی برای سنجش موفقیت صادرات پایدار، اهمیت فزاینده ای برای کشورها یافته است. با توجه به اهمیت صنعت لبنیات در صادرات غیرنفتی ایران و بروز چالش هایی همچون ناپایداری بازارهای مورد نظر، هدف این پژوهش بررسی تأثیر مشارکت در زنجیره های ارزش جهانی بر ماندگاری صادرات شرکت های لبنی ایرانی است. در این راستا، تحلیل نقش متغیرهای میانجی چون کیفیت محصول، دسترسی به فناوری و سرمایه، تنوع بخشی جغرافیایی و عضویت در توافق نامه های تجاری، و همچنین متغیرهای تعدیل گر مانند پیچیدگی محصول، عمودی بودن صنعت و نهایی بودن کالا نیز مورد توجه قرار گرفته اند. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر شیوه اجرا، تحلیلی با رویکرد کمّی است. به منظور آزمون فرضیه ها، از روش معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی استفاده شده است. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه محقق ساخته ای بود که با استفاده از پیشینه پژوهش و مطالعات نظری تدوین شده و همچنین روایی محتوایی این پرسشنامه با استفاده از نظر تعدادی از خبرگان سنجیده شد. جامعه آماری شرکت های لبنی ایران و نمونه آماری شامل 12 شرکت فعال در این صنعت می باشد و داده ها از مدیران، کارشناسان این شرکت ها (در مجموع 96 پاسخ دهنده) گردآوری شده است. همچنین در این پژوهش تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار SmartPLS انجام شده است. نتایج تحلیل معادلات ساختاری نشان داد که مشارکت در زنجیره های ارزش جهانی تأثیر مثبت و معناداری بر ماندگاری صادرات دارد. همچنین مشخص شد که برخی متغیرهای میانجی مانند دسترسی به فناوری و سرمایه، کیفیت محصول و تنوع بخشی جغرافیایی در انتقال این اثر نقش معناداری ایفا می کنند. همچنین عضویت در توافق نامه های تجاری نیز به عنوان متغیر میانجی (واسط)، مسیر اثرگذاری GVC را بر ماندگاری صادرات تقویت می کند. از سوی دیگر، متغیرهای تعدیل گری چون پیچیدگی محصول، عمودی بودن صنعت و نهایی بودن کالا، اثرگذاری معناداری بر رابطه بین مشارکت در GVC و ماندگاری صادرات نداشتند. یافته های پژوهش نشان می دهد که مشارکت در زنجیره های ارزش جهانی، به ویژه از مسیر بهبود کیفیت محصول، افزایش دسترسی به فناوری و توسعه بازارهای صادراتی، می تواند نقشی کلیدی در پایداری صادرات صنایع لبنی ایران ایفا کند. در عین حال، عدم معناداری برخی متغیرهای تعدیل گر نظیر پیچیدگی محصول و عمودی بودن صنعت بیانگر آن است که ساختار زنجیره تأمین و ویژگی های تکنولوژیکی محصولات لبنی در ایران نیازمند بازنگری و ارتقاء هستند. بر این اساس، تدوین راهبردهای صادراتی مبتنی بر ارتقاء مشارکت در GVC ها، توسعه زیرساخت های فناوری و ارتقاء استانداردهای کیفی می تواند در تقویت موقعیت ایران در بازارهای صادراتی مؤثر واقع شود

هدف: جهت استفاده از کاربردهای هوشمندانه مالی در فرآیند طاقت‌فرسای شناسایی اوراق بهادار از نقطه‌نظر ارزش‌گذاری در تصمیم‌گیری معاملات با توجه به ایده قیمت‌گذاری نسبی، داشتن یک استراتژی قوی نسبت به شرایط مختلف بازار سرمایه پیشنهاد می‌شود. علاقه مشارکت‌کنندگان بازار به مدل‌های معاملاتی کمی، منجر به افزایش استفاده از استراتژی‌های آربیتراژ آماری، از جمله معاملات زوجی شد که طی دو مرحله، شناسایی دو ورقه بهادار (یک زوج) و کشف بی‌نظمی در شکاف قیمتی بین آن‌ها (انجام معامله) است. روش‌شناسی پژوهش: از یادگیری ماشینی می‌توان برای تعیین فضای جست‌وجو جهت گروه‌بندی اوراق بهادار مرتبط در خوشه‌ها و شناسایی زوج‌های برتر درون آن‌ها استفاده نمود. از طرفی پس از یافتن شکاف قیمتی زوج‌ها، امکان دارد حتی پس از باز کردن یک موقعیت در بازار، واگرایی وجود داشته باشد و احتمالا سرمایه‌گذار شاهد کاهش ارزش سبدش باشد. در این مورد می‌توان از یک مدل معاملاتی مبتنی بر پیش‌بینی سری‌زمانی استفاده نمود تا ضمن افزایش بازده، تعداد روزهای کاهش ارزش سبد کاهش یابد. یافته‎ها: در خوشه‌بندی با استفاده از مدل OPTICS، شاهد تعداد معاملات کم‌تری (4) در ازای شناسایی درصد بالاتر زوج‌های سودآور (100) همراه با نسبت شارپ بالاتر (10.25) بودیم. با استفاده از یادگیری عمیق و مدل LSTM در ارایه سیگنال‌های معاملاتی، نتایج خاطرنشان می‌سازند این مدل در مقایسه با مدل استاندارد پایه، در بازار سرمایه ایران چندان موفق عمل نکرده است. اصالت/ارزش‌افزوده علمی: تواتر زمانی 5دقیقه‌ای داده‌ها، بازده‌های خالص با احتساب هزینه‌های معاملاتی و استفاده از یادگیری ماشینی برای هر دو مرحله این استراتژی، از موارد نوآورانه این مقاله است.

در این مقاله به بررسی تأثیر کاهش الزامات گزارشگری بر کیفیت حسابرسی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره ۷ ساله (۱۳۹۵-۱۴۰۱) پرداخته شده است. پژوهش از نظر هدف، کاربردی است و از نظر روش اجرا، توصیفی همبستگی است. جامعه آماری شامل ۲۴۵ شرکت بود که با اعمال محدودیت هایی مانند سال مالی منتهی به ۲۹ اسفند، پذیرش در بورس از سال ۱۳۹۲، عدم تغییر سال مالی، و حذف شرکت های سرمایه گذاری، واسطه گری و بانک ها، حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران ۱۵۰ شرکت تعیین شد. فرضیه تحقیق (تأثیر کاهش الزامات گزارشگری بر کیفیت حسابرسی) با ضریب کاهش الزامات گزارشگری ۰.۱۲۰۰ - و احتمال ۰.۰۱۴ تأیید شد، که حاکی از کاهش معنادار کیفیت حسابرسی است ( R-squared۰.۱۲۵). آزمون های جارک- برا و دوربین- واتسون نرمال بودن و عدم خودهمبستگی باقی مانده ها را تأیید کردند. این نتایج نشان می دهند که کاهش الزامات گزارشگری تأثیر منفی بر تلاش و کیفیت حسابرسی دارد، اما محافظه کاری حسابرس را به طور محدود افزایش می دهد. پیشنهاد می شود سیاست گذاران با تقویت نظارت بر گزارشگری، از کاهش کیفیت حسابرسی جلوگیری کنند.

این پژوهش به بررسی چگونگی بازتاب مفهوم دفرمگی در بوتوهای تاتسومی هیجیکاتا با تأثیرپذیری از نقاشی‌های فرانسیس بیکن می‌پردازد. در فضای پس از جنگ جهانی دوم، هنرمندان ژاپنی ازجمله هیجیکاتا در جست‌وجوی بازتعریف هویت خویش، بدن را به‌عنوان رسانه‌ای برای بیان تجربیات جمعی و فردی موردتوجه قرار دادند. هیجیکاتا با خلق اجراهایی مبتنی بر دفرمگی بدن، مفاهیمی چون زوال، سقوط و فروپاشی را بازنمایی کرد، درحالی‌که فرانسیس بیکن نیز در نقاشی‌های خود با تحریف فیگورهای انسانی به بیان مفاهیم مشابهی پرداخته بود. این پژوهش با هدف تحلیل تطبیقی دفرمگی در بوتوهای هیجیکاتا و نقاشی‌های بیکن و با روش تحلیل بینامتنی انجام شده است تا نحوۀ انتقال این مفاهیم مشترک از رسانۀ تصویری به اجرای زنده را واکاوی کند. سؤال اصلی این است که نقاشی‌های بیکن چگونه بر بازنمایی دفرمگی در بوتوهای هیجیکاتا تأثیر گذاشته‌اند. برای پاسخ به این سؤال، دو نمونه از نقاشی‌های بیکن موجود در بوتوفوهای هیجیکاتا و صحنه‌ای از اجراهای او موردبررسی قرار گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهند که هیجیکاتا نه به تقلید مستقیم، بلکه به اقتباس از مضمون دفرمگی در قالب بدن‌مندی پرداخته است. هر دو هنرمند با گریز از روایت‌های کلاسیک و شکستن فرم‌های ازپیش‌تعیین‌شده، در پی بیان حقیقتی مبهم و غیرقابل تعیّن بوده‌اند. نتایج پژوهش حاکی از ارتباط معنادار بین نقاشی‌های بیکن و اجراهای هیجیکاتا است و نشان می‌دهد که بوتوفوها به‌عنوان نقطۀ آغازینی برای کشف بدن‌های دفرمه و بازتعریف هویت ژاپنی پس از جنگ عمل کرده‌اند. در سطح تکنیک‌های هنری، پژوهش نشان می‌دهد که هیجیکاتا در فرآیند انتقال مفاهیم بصری به عرصۀ اجرا، از سه مکانیسم اصلی بهره برده است: ترجمۀ ساختاری (تبدیل ترکیب‌بندی بصری به روابط بدنی)، گسترش فضایی (تعمیم دفرمگی از چهره به کل بدن) و تحول زمانی (تبدیل لحظۀ ثابت نقاشی به فرآیند پویای اجرا). این مطالعه بر اهمیت رویکرد تطبیقی در تحلیل تأثیرات میان‌رشته‌ای در هنرهای اجرایی تأکید دارد و گویای آن است که دفرمگی در هر دو رسانه، وسیله‌ای برای بیان وضعیت انسانی در مواجهه با بحران‌های وجودی بوده است.

زمینه و هدف: فراجا، به مثابه نهاد اصلی تأمین کننده امنیت اجتماعی، نیازمند مدیریت راهبردی فرهنگی با محوریت افکار عمومی است. پژوهش حاضر با هدف تدوین الگویی بومی برای ادغام هدفمند افکار عمومی در فرایندهای فرهنگی-امنیتی فراجا و تقویت امنیت اجتماعی پایدار در برابر این تهدیدات، صورت گرفته است. روش: پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی است و با رویکرد کیفی و به روش تحلیل مضمون براون و کلارک، در بازه زمانی 1404-1402 در کشور ایران انجام گرفته است. جامعه مشارکت کنندگان پژوهش خبرگان فراجا و امنیت فرهنگی بودند. با نمونه گیری هدفمند و فن گلوله برفی، پانزده نفر (ده نفر از فراجا و پنج نفر از نهادهای مرتبط) تا اشباع نظری انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته گردآوری و با نرم افزار مکس کیودا 2022 کدگذاری و مضامین از آن ها استخراج شد. روایی با مثلث سازی و بررسی اعضا و پایایی با توافق بین کدگذاران (89 درصد) تأمین گردید. یافته ها: پنج مضمون فراگیر استخراج شد: اشراف اطلاعاتی پلیس از طریق پایش دیجیتال افکار عمومی، بسیج مردمی با ابزارهای فرهنگی، چالش های مدیریت راهبردی فرهنگی، ارزیابی اثربخشی اقدامات پلیسی با محوریت مشارکت عمومی و سیاست گذاری فرهنگی راهبردی مبتنی بر داده های افکار عمومی. این مضامین یک شبکه پویا تشکیل می دهد که افکار عمومی در تمام مراحل آن نقش محوری دارد. نتیجه گیری: نتایج نشان داد ادغام راهبردی افکار عمومی، در چرخه پایش، بسیج، چالش زدایی، ارزیابی و سیاست گذاری فرهنگی، رویکرد انتظامی را از واکنشی به پیشگیرانه، مشارکتی و هوشمند ارتقا می دهد و امنیت اجتماعی پایدار را در برابر تهدیدات ترکیبی فرهنگی تقویت می کند.

از گذشته تا به امروز همواره نقش دولت ها و حکومت ها در پیشرفت و تعالی جوامع و یا عقب افتادگی آن ها مورد بحث و مناقشه بوده است.از طرفی پدیده «حکمرانی اسلامی» به عنوان یک نظریه جدید خودش را در عرصه جهانی نشان داده است. هرچند بصورت یک پارادایم مطرح نیست ولیکن در معادلات حکمرانی در جهان مطرح است. نگاه اسلام به حکمرانی که همان حکمرانی الهی یا حکمرانی خوب با رویکرد اسلامی می باشد، نگاهی است بسیار عمیق و تعیین کننده که تعالی انسان در سایه آن رقم می خورد و تعبیر نور و ظلمت برای حکمرانی الهی و حکمرانی غیرالهی بکار برده شده است. حکمرانی اسلامی بر کلیه فرآیندهای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی تاثیرگذار بوده، محیط رشد و تعالی انسان را تأمین می کند. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نوع توصیفی پیمایشی است. هدف اصلی از نگارش پژوهش حاضر، شناسایی عوامل اثرگذار حکمرانی اسلامی بر موفقیت حکمرانی در ج.ا.ا می باشد. جامعه آماری پژوهش، شامل اساتید و نخبگان دانشگاهی می باشد که نمونه ای 210 عددی برای انجام پژوهش انتخاب شد. متغیرهای مهم تأثیرگذار بر حکمرانی اسلامی با استفاده از مطالعات کتابخانه ای از ادبیات موضوع استخراج شد و در نهایت 21 متغیر انتخاب شد و با تحلیل نتایج حاصل از پرسشنامه نهایی، شش مولفه بدست آمد. از این شش مولفه عامل مشارکت بر حکمرانی اسلامی مؤثر نبود. 5 عامل دیگر مربوط به پاسخگویی، قانون مداری، عدالت، کارآمدی و اثربخشی و شفافیت است که بر موفقیت حکمرانی در ج.ا.ا موثر بودند.

در سال های اخیر، شرایط آب وهوایی در ایران به چالشی جدی تبدیل شده است. این مسئله بر ابعاد مختلف زیست روزمره شهروندان تأثیرگذار بوده و آن را تحت تأثیر قرار داده است. تأثیرات تغییر اقلیم از جمله سیلاب های ناگهانی و دوره های طولانی مدت خشکسالی، در کنار عدم مدیریت صحیح منابع و همچنین عدم توانایی مالی و مدیریتی در بهسازی و نوسازی زیرساخت های انرژی، به ناترازی در حوزه انرژی منجر شده است که نمود آن را می توان در قطع برنامه ریزی شده آب، برق و گاز در فصول مختلف سال مشاهده نمود. در فصول سرد سال، برخی مناطق با افت فشار یا قطع کامل گاز و همچنین قطعی برق مواجه هستند و در فصول گرم سال نیز، تقاضای بالای مصرف موجب محدودیت در تأمین آب و برق می شود. این وضعیت، به اختلال جدی در روند معمول فعالیت های شغلی، تحصیلی و خانوادگی برای شهروندان ایرانی منجر شده و نارضایتی های اجتماعی را تشدید نموده؛ به علاوه، مسئله ناترازی انرژی برای گروه های حساس همچون سالمندان، بیماران و کودکان پیامدهای جدی تری به همراه داشته است. به دلیل آنکه مراقبت از سالمندان بدون دسترسی به برق و ازکارافتادن وسایل مراقبتی برقی، عملاً غیرممکن است؛ همچنین نگهداری از افراد بیمار در خانه و یا مراکز درمانی نیز بدون دسترسی به انرژی می تواند صدمات جبران ناپذیری به همراه داشته باشد. از منظر مبانی حقوق بشری، استمرار چنین شرایطی ممکن است تحقق برخی حقوق پایه و اساسی نظیر دسترسی به آب سالم، انرژی پایدار، سلامت و رفاه را با چالش هایی مواجه کند.

پدیده ی پناهندگی، به ویژه در دهه های اخیر، به یکی از بحران های اخلاقی و انسانی در نظام بین الملل بدل شده است. در این میان، کودکان پناه جو به عنوان آسیب پذیرترین گروه انسانی، با چالش های متعددی روبرو هستند که از محرومیت از آموزش، سلامت، و امنیت گرفته تا طرد اجتماعی، تبعیض نهادی، و آسیب های روانی را در بر می گیرد. ازآنجاکه حقوق کودکان پناه جو در تلاقی میان الزامات حقوق بشری، منافع عالیه کودک و سیاست های امنیت محور دولت ها قرار می گیرد، بررسی وضعیت این گروه به ویژه از منظر حقوق بشر اهمیتی دوچندان دارد. این یادداشت بر آن است تا ضمن بررسی مفصل وضعیت کودکان در نظام های پناهندگی، به تحلیل چالش های حقوقی، روانی، آموزشی و اجتماعی این گروه بپردازد و نقش دولت ها، سازمان های مردم نهاد و جامعه میزبان را در حمایت یا طرد کودکان پناه جو ارزیابی کند.

در دهه های اخیر، پدیده مهاجرت به یکی از مسائل محوری و چندلایه در عرصه سیاست گذاری های ملی و بین المللی بدل شده است. رشد فزاینده این پدیده، نه صرفاً در ابعاد کمی، بلکه در پیچیدگی های ساختاری و تنوع الگوهای آن، تحت تأثیر عوامل متعددی همچون بحران های اقتصادی، بی ثباتی های سیاسی، ناامنی های منطقه ای، تحولات اجتماعی و شتاب فزاینده فرآیند جهانی شدن قرار گرفته است. چنین شرایطی سبب شده تا جریان های مهاجرتی از نظر جهت گیری، انگیزه، ترکیب جمعیتی و پیامدهای اجتماعی دگرگون شوند و سیاست گذاران را با ضرورت اتخاذ رویکردهای جامع، چندسطحی و تطبیقی مواجه سازند. جمهوری اسلامی ایران، به واسطه موقعیت ژئوپلیتیک و جایگاه راهبردی خود در خاورمیانه، هم زمان با دو وجه از پدیده مهاجرت روبه رو است: از یک سو، به عنوان کشور مقصد، میزبان جمعیتی قابل توجه از مهاجران و پناه جویان، به ویژه از کشورهای همسایه نظیر افغانستان و عراق بوده است؛ و از سوی دیگر، به عنوان کشور مبدأ، با روند مستمر مهاجرت اتباع خود به سایر کشورها به دلایل گوناگون مواجه است. این وضعیت دوسویه، چالش هایی عمیق و میان رشته ای را در حوزه های حقوقی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی پدید آورده که تحلیل و مدیریت آن مستلزم نگاهی کل نگر و مبتنی بر شواهد می باشد. بر همین اساس، گزارش حاضر بر پایه گفت وگویی با دکتر سید امیرمسعود شهرام نیا، استاد دانشگاه اصفهان، تدوین شده است. هدف این گفت وگو، واکاوی واقع بینانه و انتقادی وضعیت جاری مهاجرت در ایران، بررسی ابعاد و پیامدهای این پدیده و ارائه چشم اندازهایی برای اصلاح سیاست ها و ارتقای اثربخشی فرآیندهای تصمیم گیری در این حوزه است.

هدف: این تحقیق با هدف مصورسازی تولیدات علمی کلان داده ها در پایگاه استنادی وب آو ساینس نوشته شده است.روش: این تحقیق از نوع تحقیقات کاربردی بوده و با رویکرد علم سنجی انجام شده است. استخراج داده ها از طریق جستجوی عبارت" Ts=Big Data" در قسمت جست و جوی پیشرفته وب آو ساینس، انجام شد که در مجموع ۱۰۵۳ رکورد اطلاعاتی استخراج شد. جامعه آماری این تحقیق کلیه داده های مرتبط با تولیدات علمی ایران در این پایگاه استنادی در رابطه با کلان داده است. داده ها پس از استخراج، وارد نرم افزارهای علم سنجی شد.از نرم افزارهای علمی مثل ووس ویوور، بایب اکسل و یوسی نت استفاده شد. ووس ویور برای ترسیم نقشه، بایب اکسل برای مشخص شدن همایندی واژگان و یوسی نت برای ارتباط بین کلید واژه ها استفاده شده است.محتوا و یافته ها: یافته ها نشان داد در مجموع ۱۰۵۳ رکورد اطلاعاتی از ایران در رابطه با کلان داده ها در این پایگاه استنادی نمایه شده است. اولین مقاله مربوط به سال 2013بوده است. بیشترین همکاری کشور ایران در نوشتن مقالات با کشورهای آمریکا، استرالیا و انگلستان بوده است. همه تولیدات علمی به زبان انگلیسی بوده و دانشگاه آزاد با تولید ۲۴۰ رکورد اطلاعاتی، بیشترین میزان تولیدات علمی را داشته است. در بین نویسندگان امیر موسوی از Obdu Univ با ۴۸ رکورد اطلاعاتی و با ۱۸۵۱ استناد و با H-Index ۲۶ در رتبه اول قرار دارد.در این پژوهش واژه big data از خوشه ۲ با ۳۷۴ تکرار پربسامدترین کلیدواژه است. یافته های این خوشه نشان داد که بجز این واژه کلماتی مانند machine learning، deep learning، artificial intelligence و internet of thing نیز واژه های پر تکرار بوده اند و مورد توجه قرار گرفته اند. برای یافته های این پژوهش ۱۰۵۳ مدرک بازیابی شده است.به طور کلی داده ها از 4 خوشه تشکیل شده و خوشه دوم با 20 کلیدواژه، بزرگترین خوشه است.نتیجه گیری: تحلیل و مصورسازی تولیدات علمی کلان داده ها در پایگاه استنادی Web of Science می تواند به درک بهتر روندهای پژوهشی، شناسایی مفاهیم کلیدی و روابط میان آن ها کمک کند. با استفاده از روش های علم سنجی و ابزارهای مصورسازی، امکان تحلیل دقیق تر و بصری سازی اطلاعات فراهم می شود. این رویکرد می تواند به ارتقاء کیفیت پژوهش ها و تسهیل تصمیم گیری های استراتژیک علمی کمک شایانی کند.

جیوتیشَه شاستره، یکی از علوم مکمل وداها (ودانگه) است که سهم مهمی در تکوین سنت های دینی و علمی هند داشته است. این پژوهش با روش تاریخی-تحلیلی، و با استناد به متون کلیدی همچون ودانگه جیوتیشه و سوریا سیدّهانته ، و از طریق مقایسه با سنت های بین النهرینی-یونانی، سرچشمه های جیوتیشه را در هر سه حوزه نجوم ریاضی، تفأل آیینی و طالع بینی بررسی می کند و به این پرسش پاسخ می دهد که چرا بر خلاف بابل و یونان، طالع بینی نظام مند در هند با تأخیر پدید آمد و با وجود این وقفه، چگونه به جایگاهی محوری در نظام آموزشی و فرهنگی هند دست یافت؟ یافته های پژوهش نشان می دهد که در دوره ودایی، جیوتیشه صرفاً به شناسایی 27 نکشتره (منازل ستاره ای) و تعیین موقعیت ماه برای تفأل های آیینی محدود بود، حال آنکه سیارات در آن زمان ناشناخته باقی ماندند. محاسبات دقیق نجومی و طالع بینی تنها پس از آغاز دوران حماسی (قرون اول پیش و پس از میلاد) در جیوتیشه جذب می شود، یعنی زمانی که عرصه تاریخ و سرنوشت فردی برای نخستین بار نزد انسان هندی اهمیت می یابد. از این دوره، علم اخترشناسی به عنوان ابزاری برای پیش بینی رویدادهای فردی و جمعی، طب نجومی و تصمیم گیری های حکومتی به کار برده می شود. نکته کلیدی آن است که این دانش، اگرچه ساختار نجومی و طالع بینانه خود را تا حد زیادی مدیون سنت های یونانی-بین النهرینی است، اما با زدودن نگرش خطی به زمان و تقدیرگرایی جزمی، محتوای آن را در چارچوب اندیشه های کرمه و تناسخ از نو تفسیر می نماید و هویتی منحصربه فرد پیدا می کند.

هدف از انجام این پژوهش مقایسه موسیقی در دوره ایران باستان و اسلام است و یکی از موضوعات مهمی است که با تاریخ پیوند دارد. مهم ترین پرسش هایی که در این پژوهش مطرح است عبارت اند از: ۱) در هر دوره از حکومت های ایران باستان و اسلامی از چه نوع سازهای موسیقی استفاده می شده است؟ ۲) در چه اموری از موسیقی استفاده می شد؟ ۳) مهم ترین موسیقی دانان دوره باستان و پس از اسلام شامل چه کسانی می شود؟ ۴) این هنر در دوره باستان و اسلام چه جایگاهی در بین حکومت و مردم داشته است؟ نتایج به دست آمده از این پژوهش بیانگر آن است که موسیقی در دوران ایران باستان و اسلام، بیشتر در دربار رایج بود و تحت سلطه طبقه فرادست جامعه بود و موسیقی دانان چیره دستی هم از طبقه فرودست جامعه برای نواختن به دربار می رفتند. همچنین در دوره های مختلف ایران باستان و اسلامی، سازهای موسیقی دچار تحول شده است و در هر دوره از سازهای خاصی استفاده می شد. در انجام این پژوهش از منابع موجود در کتابخانه ها استفاده شده است و پژوهش ماهیتی توصیفی- تحلیلی دارد.

آدمی فرهنگ را به عنوان مجموعه ای از آداب و قوانین در زیست غیر ارگانیک خود می آموزد و در طی سالیان متمادی از نسلی به نسل دیگر انتقال می دهد. ابوحاتم رازی در مناظره ای که با پسر زکریای رازی دارد، به نوعی به دفاع از دینداری می پردازد که می توان گفت در نظر او، فرهنگ به معنای امروزی آن و خاستگاه هنجارهای فرهنگی و نهادهای اجتماعی برآمده از آموزه های نبوی است و از این جهت برای فرهنگ نبوی اصالت و تقدم قائل می شود. در این نوشتار دیدگاه ابوحاتم درباره کارآمدی و وجه زیر بنایی فرهنگ نبوی تبیین خواهد شد. در نظر ابوحاتم اگر نبوت نبود، پدیده زبان و بالتبع هنجارهای اجتماعی شکل نمی گرفت و نهادهایی مثل سیاست پابرجای نمی ماند. دفاع ابوحاتم رازی از دینداری متضمن نوعی نگاه کارکردگرایانه به دین است، که قابل مقایسه با نگاه دورکیم در حوزه جامعه شناسی دین است در این راستا این نوشتار با استفاده از چشم انداز کارکردگرایانه دورکیم، در پی کشف زوایای جدیدی از اندیشه ابوحاتم خواهد بود. این پژوهش در پی پاسخ به اینست که رویکرد ابوحاتم را تا کجا می توان کارکردگرایانه به معنای امروزی آن دانست.