درخت حوزه‌های تخصصی

نارسانویسی یک اختلال یادگیری ویژه با مشکلات در نوشتن است که می تواند به مشکلات در اجرای حرکتی، دیداری_حرکتی و عملکرد شناختی مرتبط باشد. این پژوهش باهدف تعیین اثربخشی آموزش مهارت های ادراکی_حرکتی بر تبحر حرکتی و پردازش دیداری_فضایی دانش آموزان نارسانویس انجام شد. طرح پژوهش شبه تجربی با طرح پیش آزمون_پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش دانش آموزان 8 تا 12 ساله با اختلال نارسانویسی مراجعه کننده به مراکز اختلالات یادگیری شهر رشت در سال 1403_1402 بودند. نمونه شامل 26 دانش آموز نارسانویس بود که با روش در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در گروه آزمایش و کنترل جایدهی شدند. گروه آزمایش مدت 12 جلسه 45 دقیقه ای تحت آموزش مهارت های ادراکی_حرکتی قرار گرفتند. ابزار مورد استفاده شامل آزمون مهارت دست نویس مینه سوتا، آزمون تبحر حرکتی برونینکس_ اوزرتسکی و خرده آزمون های طراحی مکعب و معماهای دیداری مقیاس هوشی وکسلر ویرایش پنجم بود. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس تحلیل شد. نتایج نشان داد آموزش مهارت های ادراکی_حرکتی با اثرگذاری مثبت بر حرکات درشت و ظریف، ادراک دیداری و فضایی در بهبود تبحر حرکتی و پردازش دیداری_فضایی دانش آموزان نارسانویس مؤثر است؛ بنابراین استفاده از آموزش مهارت های ادراکی_حرکتی پیشنهاد می شود.

مطالعه حاضر با هدف تعیین اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر پایه مداخلات ذهن-بدن (تمرینات ورزش تایچی) بر پرخاشگری و حساسیت در روابط متقابل مددجویان کانون اصلاح و تربیت انجام شد. روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون - پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را مددجویان کانون اصلاح و تربیت استان بوشهر در بازه زمانی بهمن 1402 تا خرداد 1403 تشکیل دادند. 22 نفر به روش در دسترس انتخاب شدند و در دو گروه آزمایش (11 نفر) و کنترل (11 نفر) به روش تصادفی ساده قرار گرفتند. جهت جمع آوری داده ها از چک لیست نشانه های بیماری 90 سوالی تجدید نظر شده (SCL-90-R؛ داراگتویس، 1992) استفاده شد. گروه آزمایش به مدت 12 جلسه 60 دقیقه ای یک بار در هفته شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر پایه مداخلات ذهن-بدن (تمرینات ورزش تایچی) را به صورت گروهی دریافت کردند و گروه کنترل هیچ گونه مداخله ای دریافت نکرد. تحلیل داده ها با آزمون آماری تحلیل کوواریانس چندمتغیره انجام شد. نتایج نشان داد که با کنترل اثر پیش آزمون بین میانگین نمرات پس آزمون پرخاشگری و حساسیت در روابط متقابل در دو گروه آزمایش و کنترل تفاوت معناداری در سطح 05/0 وجود داشت. در مجموع می توان نتیجه گرفت که شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر پایه مداخلات ذهن-بدن (تمرینات ورزش تایچی) نقش موثری بر پرخاشگری و حساسیت در روابط متقابل در مددجویان کانون اصلاح و تربیت داشته است.

با وجود تلاش های مستمر برای بهبود روش های تدریس در مدارس ابتدایی، کاهش اشتیاق تحصیلی درمیان دانش آموزان، به ویژه در پایه های بالاتر دوره ی ابتدایی، هم چنان یکی از چالش های اصلی نظام آموزشی ایران به شمار می رود. شواهد نشان می دهد که روش های تدریس یکنواخت، کمبود فعالیت های چالش بر انگیز و نبود ابزار های نوین آموزشی از جوله عوامل موثر در افت انگیزه ی یادگیری هستند. از این رو این اقدام پژوهی با هدف افزایش اشتیاق تحصیلی دانش آموزان پایه ی پنجم ابتدایی طراحی و اجرا شد و برای تحقق این هدف مجموعه ای از راهبردهای متنوع به کار گرفته شد. نتایج حاصل نشان داد که با ایجاد تنوع در روش های تدریس و فعال سازی کلاس اشتیاق و درگیری دانش آموزان به طور محسوسی افزایش می یابد.

اهداف درد مزمن یک بیماری فراگیر است که میلیون ها نفر را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار می دهد و تأثیرات قابل توجهی بر کیفیت زندگی افراد دارد. این مطالعه با هدف بررسی نقش پذیرش درد و سواد سلامت در پیش بینی شدت درد در میان افراد مبتلا به درد مزمن و ارائه بینشی در مورد عوامل غیردارویی که ممکن است بر تجربیات درد تأثیر بگذارد، انجام شد. مواد و روش ها این مطالعه مقطعی شامل 350 شرکت کننده از ریچموند هیل، انتاریو، کانادا بود. شدت درد با استفاده از مقیاس عددی درجه بندی درد و پذیرش درد و سواد سلامت به ترتیب با استفاده از پرسش نامه پذیرش درد مزمن و پرسش نامه سواد سلامت ارزیابی شدند. همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون خطی برای بررسی روابط بین متغیرهای مطالعه انجام شد. یافته ها پذیرش درد و سواد سلامت هر دو با شدت درد رابطه منفی معنی داری داشتند (به ترتیب 0/01>r=-0/45, P و 0/01>r=-0/38, P). در مدل رگرسیون، هر دو متغیر به طور قابل توجهی شدت درد را پیش بینی کردند و ۲۶ درصد از واریانس را تشکیل دادند (0/26=R²، R² تعدیل شده=0/24، 0/001>F-19/56, P). پذیرش درد (0/001>B=-0/15, B=-0/25, t=-5/00,P) و سواد سلامت (0/001 >t=-4/00 ,0/20=B=-0/10, B, P) به عنوان پیش بینی کننده های معنی دار ظاهر شدند. نتیجه گیری یافته های مطالعه نشان می دهد که پذیرش درد و سواد سلامت در مدیریت شدت درد در افراد مبتلا به درد مزمن نقش مهمی دارد. این یافته ها نشان داد مداخلات با هدف افزایش پذیرش درد و سواد سلامت می تواند در کاهش شدت درد و بهبود کیفیت زندگی برای مبتلایان به درد مزمن مفید باشد.

این تحقیق با هدف طراحی یک کارگاه آموزشی برای فنون کلاس داری در امور تربیتی و بررسی تأثیر آن بر مدیریت کلاس معلمان پرورشی انجام شد. روش تحقیق ترکیبی با رویکرد اکتشافی (کیفی و کمی) بود. در مرحله اول، برای طراحی کارگاه آموزشی از روش توصیفی-تحلیلی استفاده شد. در مرحله دوم، تأثیر کارگاه بر مدیریت کلاس معلمان با طرح پیش آزمون – پس آزمون با گروه کنترل ارزیابی شد. جامعه آماری شامل تمامی معلمان پرورشی مقطع متوسطه اول شهر بهار در سال تحصیلی 1403-1402 بود، که از بین آنها 33 نفر (17 نفر گروه کنترل و 16 نفر گروه آزمایش) به طور تصادفی انتخاب شدند. هر دو گروه ابتدا در پیش آزمون پرسشنامه مدیریت کلاس عالی و امین یزدی (1387) را پاسخ دادند. سپس، گروه آزمایش در 10 جلسه 45 دقیقه ای فنون کلاس داری را یاد گرفتند، اما گروه کنترل هیچ گونه آموزشی دریافت نکرد. پس از پایان آموزش، پس آزمون مدیریت کلاس برای هر دو گروه انجام شد. داده ها با تحلیل کواریانس و کواریانس چندمتغیری در نرم افزار SPSS25 تحلیل شد. نتایج نشان داد که کارگاه آموزشی فنون کلاس داری بر توانایی مدیریت کلاس معلمان تأثیر معناداری داشته است. همچنین تأثیر آن بر ترکیب خطی مدیریت آموزش، مدیریت رفتار و مدیریت افراد نیز معنادار بود. یافته های این پژوهش حاکی از آن است که برای افزایش اثربخشی آموزش های مدیریت کلاس، باید روش های تعاملی، فناوری های آموزشی، و فعالیت های عملی بیشتری در دوره های آموزشی معلمان پرورشی گنجانده شود تا آنان بتوانند با چالش های جدید کلاس های تربیتی به طور مؤثرتری مواجه شوند.

هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی درمان هیجان مدار بر کاهش حساسیت اضطرابی و عدم تحمل بلاتکلیفی در دانش آموزان مبتلا به اختلال وسواسی–اجباری بود. این مطالعه به شیوه نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل دانش آموزان دختر دوره دوم متوسطه مبتلا به اختلال وسواسی–اجباری در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ در شهر بابلسر بود. از میان آن ها، ۳۰ نفر به صورت هدفمند انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۱۵ نفر) گمارده شدند. گروه آزمایش طی ۸ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت درمان هیجان مدار قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل هیچ گونه مداخله ای دریافت نکرد. ابزارهای گردآوری داده شامل پرسشنامه حساسیت اضطرابی (ASI) و مقیاس عدم تحمل بلاتکلیفی (IUS) بود که در دو مرحله پیش آزمون و پس آزمون اجرا شدند. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس (ANCOVA) و آزمون حداقل تفاوت معنادار تحلیل شد. نتایج نشان داد درمان هیجان مدار به طور معناداری موجب کاهش حساسیت اضطرابی و عدم تحمل بلاتکلیفی در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل گردید (p<0.01). بر این اساس، می توان نتیجه گرفت درمان هیجان مدار رویکردی مؤثر برای کاهش مؤلفه های شناختی–هیجانی مرتبط با اختلال وسواسی–اجباری در نوجوانان است.

هدف از مطالعه حاضر مقایسه نیمرخ آسیب شناسی روانی میلون بین افراد دارای تاتو و بدون تاتو شهر مهاباد بود. پژوهش حاضر ازنوع مطالعات علّی مقایسه ای بود و جامعه آماری پژوهش را تمام افراد 18 تا 40 ساله دارای تاتو و بدون تاتو شهر مهاباد در سال 1402 تشکیل می دادند. نمونه آماری پژوهش شامل 200 نفر(100 نفر دارای تاتو و 100 نفر بدون تاتو) بود که با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و به سیاهه بالینی چندمحوری میلون 3 پاسخ دادند. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون آماری تحلیل واریانس چند متغیره (مانوا) و نرم افزار SPSS ویراست 23 استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد در کل بین نمرات آسیب شناسی روانی دو گروه تفاوت معنادار وجود داشت و میانگین نمرات گروه دارای تاتو بیشتر از گروه بدون تاتو بود. این تفاوت های معنادار در محور الگو های بالینی شخصیت مربوط به اختلال اسکیزوئید، شخصیت های ضد اجتماعی و دگرآزار (01/0> p)، شخصیت های اجتنابی، نمایشی، خودشیفته و منفی گرایی بودند (05/0>p). در محور آسیب شدید شخصیت تفاوت معنادار نمرات مربوط به اختلال شخصیت مرزی بود (05/0> p). در محور نشانگان بالینی تفاوت های معنادار نمرات مربوط به افسرده خویی، مصرف الکل، مصرف مواد، اختلال استرس پس از سانحه (01/0> p)، اختلال اضطرابی، جسمانی کردن و مانیک بودند (05/0> p). درنهایت تفاوت نمرات دو گروه در محور نشانگان بالینی شدید مربوط به اختلال های تفکر؛ افسردگی عمده و هذیانی بودند (01/0> p). با توجه به نتایج می توان گفت تاتو با احتمال انجام رفتار های پر خطر و بروز شماری از مشکلات روان شناختی و اختلالات مرتبط است، بنابراین به عنوان یک هشدار و پیش آگاه منفی می تواند در آگاه کردن اطرافیان فرد و جامعه تأثیر بسزایی داشته باشد.

هدف از انجام پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش شناختی رفتاری مبتنی بر معنویت بر تاب آوری و حل مسئله در نوجوانان دارای بزه ضرب و شتم ساکن در کانون اصلاح و تربیت بود. پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل و دوره پیگیری سه ماهه بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه نوجوانان دارای بزه ضرب و شتم ساکن در کانون اصلاح و تربیت در سال 1403 که به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه جایگذاری شدند. همه آنها قبل از اجرای مداخله پرسشنامه تاب آوری کانر و همکاران (CD-RISC) (2003) و حل مسئله هپنر و همکاران (PSI) (1982) را تکمیل کردند. پس از آن گروه آزمایش برنامه آموزش شناختی رفتاری مبتنی بر معنویت را در 8 جلسه 90 دقیقه و هفته ای یک بار دریافت کردند. داده های پژوهش به روش تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که بین پیش آزمون و پس آزمون در بین گروه ها تفاوت معناداری وجود دارد (05/0>p). همچنین نتایج نشان داد در متغیرهای تاب آوری و حل مسئله بین دو گروه در مرحله پس آزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود دارد (05/0>p). بر این اساس می توان گفت استفاده از برنامه آموزش شناختی رفتاری مبتنی بر معنویت می تواند در افزایش تاب آوری و حل مسئله نوجوانان دارای بزه ضرب و شتم ساکن در کانون اصلاح و تربیت موثر باشد.

هدف : تبیین معناداری اضطراب جدایی و بیش فعالی کودکان 2 تا 7 سال بر اساس سبک هایدلبستگی والدین در این مقاله بررسی شده است. روش : جامعه آماری این پژوهش، یک نمونه به حجم ۲۸۰ نفر به روش نمونه گیری در دسترس و با فرمول کوکران، از بین کودکان ۲ تا ۷ سال مهد کودک های منطقه ۱ شهر تهران انتخاب شدند. به کمک پرسشنامه های سبک دلبستگی کولینز و رید (۱۹۹۰)، نسخه والدین مقیاس اضطراب جدایی هان و همکاران (۲۰۰۳) و مقیاس درجه بندی اختلال نقص توجه بیشفعالی کانرز (۱۹۹۸)؛ اطلاعات جمع آوری شد و با کمک نرم افزار SPSS و ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه به روش همزمان، تحلیل و روایی و پایایی آن تایید شده است. یافته ها :ارتباط بین اضطراب جدایی با سبک های دلبستگی به این شرح بود؛ اجتنابی ۴۳۸/۰ ، دوسوگرا ۵۴۲/۰ ، ایمن ۳۸۱/۰- . همچنین ارتباط بیش فعالی با سبک های دلبستگی در سطح خطای ۰۱/۰ به این شرح بود؛ اجتنابی ۲۲۹/۰ ، دوسوگرا ۳۸۳/۰ و ایمن ۳۷۷/۰- .نتیجه گیری : در این پژوهش مشخص شد که سبک دلبستگی ایمن والدین در کاهش هر دو متغیر اضطراب جدایی و بیش فعالی تاثیر چشم گیری دارد. و از آن طرف سبک های اجتنابی و دوسوگرا والدین، در افزایش اضطراب جدایی و بیش فعالی کودک موثر است.

هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر متغیر مستقل آموزش تنظیم هیجان، بر متغیرهای وابسته شامل عملکرد تحصیلی، حساسیت بین فردی و سازگاری اجتماعی دانش آموزان دختر دارای علائم اضطرابی انجام شد. روش این پژوهش، کاربردی و طرح پژوهشی، نیمه آزمایشی بود و در آن از طرح پیش آزمون-پس آزمون بهمراه گروه کنترل استفاده شد. جامعه آماری دربردارنده کلیه دانش آموزان دختر دوره ابتدایی سال چهارم تا ششم در سال تحصیلی 1400-1401 بود که با تکیه بر نمونه گیری تصادفی خوشه ای چند مرحله ای انتخاب شد.این جامعه آماری از بین مناطق آموزش وپرورش شهرتهران پنج منطقه به شکل تصادفی انتخاب و از میان مدارس هر منطقه چهار مدرسه برگزیده و ازمیان کلاس های مقاطع چهارم تا ششم،یک کلاس به صورت تصادفی انتخاب و نهایتا 200 دانش آموز جهت نمونه گیری لحاظ شدند. ابزار جمع آوری داده ها شامل پرسشنامه عملکرد تحصیلی درتاج (فام و تیلور، 1990)، پرسشنامه سازگاری اجتماعی دانش آموزان ابتدایی(سینها و سینگ، 1993) و پرسشنامه حساسیت بین فردی بویس و پارکر (1989) بود. یافته ها: عملکرد تحصیلی، حساسیت بین فردی و سازگاری اجتماعی دانش آموزان دختر دارای علائم اضطرابی از آموزش تنظیم هیجان تاثیر گرفته و باعث بهبود این متغیر ها در دختران دارای علائم اضطرابی شده است. نتیجه گیری: آموزش تنظیم هیجان در بهبود روابط بین فردی ، تعاملات اجتماعی و همچنین موفقیت تحصیلی دانش آموزان دارای علائم اضطرابی موثر است.

زمینه و هدف: هدف پژوهش حاضر تدوین بسته ی آموزشی بر اساس مولفه های ادراکی-شناختی و بررسی میزان اثربخشی بسته ی تدوین شده بر متغیر کارکردهای اجرایی دانش آموزان نارساخوان بود. مواد و روش ها: روش این پژوهش ترکیبی-اکتشافی است که ماهیت کیفی و کمی دارد در بخش کیفی از تحلیل مضمون به شیوه آتراید-استرلینگ (2001) و در بخش کمی روش آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل بود که بعد از دو ماه نیز پیگیری انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل دانش آموزان دوره ی دوم ابتدایی شهرستان سامان در سال تحصیلی 1403-1402 بود که 40 دانش آموز با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس به عنوان گروه نمونه انتخاب شده و به روش تصادفی در گروه آزمایش و گواه گنجانده شدند. گروه آزمایش 18 جلسه در طول 8 هفته و هر جلسه 50 دقیقه تحت آموزش بسته آموزشی ادراکی-شناختی به صورت انفرادی قرار گرفتند. ابزار پژوهش شامل خرده مقیاس کارکردهای اجرایی آزمون عصب-روانشناختی کولیج (CNI؛ 2002) و چک لیست نشانگان نارساخوانی (میکائیلی منیع و فراهانی، 1384) بود. داده ها به شیوه تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم افزار آماری SPSS-23 تجزیه و تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد که بسته آموزشی ادراکی-شناختی ویژه کودکان نارساخوان از نظر متخصصان دارای روایی محتوایی کافی است. همچنین این بسته ی آموزشی بر کارکردهای اجرایی (0001/0>P؛ 57/0>Eta؛ 43/51>F) دانش آموزان نارساخوان تاثیر داشته است. نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش می توان نتیجه گرفت که بسته آموزشی ادراکی-شناختی می تواند به عنوان یک روش کارآمد جهت بهبود کارکردهای اجرایی دانش آموزان نارساخوان مورد استفاده قرار گیرد.

هدف از پژوهش حاضر، تبیین عزت نفس براساس ویژگی های شخصیت با میانجی گری رضایت از تصویر بدن بود. پژوهش حاضر، در زمره پژوهش های توصیفی از نوع همبستگی با روش مدل یابی معادلات ساختاری است. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان دختر متوسطه دوم شهر تهران هستند، که در سال (1402-1401) مشغول به تحصیل بودند و از بین آن ها 410 آزمودنی با روش نمونه گیری تصادفی مرحله ای در میان مناطق جغرافیایی شمال، جنوب، شرق و غرب و مرکز تهران، انتخاب شدند و از پرسشنامه های عزت نفس روزنبرگ (1965)، پرسشنامه ابعاد دلبستگی بزرگسالان هازان و شیور (1990) و پرسشنامه رضایت از تصویر بدن (2002)، برای گردآوری داده ها استفاده شد. تحلیل داده ها با استفاده از روش معادلات ساختاری با نرم افزار SPSS-27 و AMOS-26 انجام شد. یافته ها نشان داد که مسیر مستقیم متغیر روان رنجورخویی، به صورت منفی و مسیر مستقیم گشودگی، به طور مثبت با متغیر عزت نفس معنی دار است و مسیر مستقیم متغیر موافق بودن، وجدان مندی و برون گرایی به متغیر عزت نفس معنی دار نیست. همچنین، مسیر مستقیم متغیر رضایت از تصویر بدن به متغیر عزت نفس معنی دار بود و مسیر غیرمستقیم ویژگی های شخصیتی به عزت نفس از طریق رضایت از تصویر بدن تائید شد و رضایت از تصویر بدن نقش میانجی در رابطه بین ویژگی های شخصیتی و عزت نفس داشت. بنابراین طبق نتایج حاصل، به درمانگران پیشنهاد می شود که با تدوین برنامه ها و مداخلات هدفمند به نوجوانان، در جهت بهبود رضایت از تصویر بدن و تعدیل مشکلات شخصیتی و کمبود عزت نفس، می توانند نقش مهمی را در کاهش تأثیرات منفی این پدیده ها بر عزت نفس و مسائل روانشناختی کلی ایفا کنند.

هدف: موقعیت زندگی زنان دارای معلولیت، پیچیده و سرشار از موانع نگرشی، اجتماعی و اقتصادی بر سر راه آسایش اجتماعی-روانی آنهاست. حال اگر این زنان مادر نیز باشند، مسلماً پیامدهایی نیز برای فرزندان چنین مادرانی به دنبال دارد. ازاین رو، هدف از مطالعه حاضر درک عمیق تجارب زیسته دخترانی بود که مادری با معلولیت جسمی و ذهنی داشتند. روش: روش پژوهش حاضر کیفی از نوع پدیدارشناختی بود. نمونه مورد مطالعه شامل 11 نفر از دخترانی با میانگین سنی 5/20 سال بودند که مادری با معلولیت جسمی و ذهنی داشتند و به روش نمونه گیری هدفمند و گلوله برفی انتخب شدند. از افراد مصاحبه نیمه ساختاریافته به عمل آمد، سپس کلمه به کلمه پیاده سازی شده و به روش پدیدارشناسی تفسیری اسمیت و اوسبورن مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته ها: در این مطالعه 4 مضمون اصلی شناسایی شد:رویارویی با معلولیت مادر، احساس خلاء مادری، ادراک تفاوت در ساختار خانواده و چالش های شخصی ایجاد شده برای فرزند. برخی از مضامین اصلی، شامل زیر مجموعه هایی بودند. نتیجه گیری: با توجه به یافته ها می توان گفت زندگی دختران تحت تأثیر معلولیت مادر قرار گرفته است و لازم است برای خانواده هایی که با چنین مشکلاتی روبرو می شوند، یک سیستم حمایتی فراهم شود.

زمینه: تعلیم و تربیت کثرت گرا، معلمان کثرت گرا را می طلبد و هر معلمی نمی تواند این نقش مهم را به عهده گیرد. بنابراین نیاز جامعه علمی است که صلاحیت ها و ویژگی های این گونه معلمان را شناسایی نموده و نسبت به تربیت آن ها اقدام نماید. اگر چه در ایران، مطالعاتی در زمینه صلاحیت های معلمان در حوزه های مختلف انجام شده است، اما در مورد شناسایی صلاحیت های معلمان کثرت گرا در قالب مطالعات کیفی، شکاف پژوهشی وجود دارد. هدف: هدف از انجام این پژوهش، شناسایی صلاحیت های معلم کثرت گرا در نظام آموزش ایران بود. روش: این پژوهش با رویکرد کیفی و روش اکتشافی متوالی انجام شد. جامعه مورد مطالعه پژوهش شامل تمامی معلمان و اساتید استان فارس بود. نمونه مورد مطالعه نیز با روش هدفمند انتخاب شد. اطلاعات جمع آوری شده پژوهش، از نفر بیست و هشتم به اشباع نظری رسید. ابزار جمع آوری داده ها در پژوهش حاضر، مصاحبه های نیمه ساختاریافته بود. هم چنین داده های جمع آوری شده پژوهش از طریق روش تحلیل مضمون آتراید استرلینگ تحلیل شدند. یافته ها: نتایج این پژوهش، صلاحیت های معلم کثرت گرا را در 4 مضمون فراگیر (دانش، نگرش، مهارت و رفتار)، 16 مضمون سازمان دهنده و 81 مضمون پایه شتاسایی کرد. هم چنین بر اساس اطلاعات جمع آوری شده و طبقه بندی آن ها در قالب مضامین سه گانه، یک الگوی مرتبط با صلاحیت معلمان کثرت گرا در نظام آموزشی ایران، پیشنهاد شد. نتیجه گیری: با توجه به یافته های این پژوهش، پیشنهاد می شود آموزش و پرورش در آزمون های استخدامی معلمان، صلاحیت های شناسایی شده معلمان کثرت گرا را از مؤلفه های اصلی خود قرار دهد. هم چنین لازم است، آموزش و پرورش با بیان و معرفی شاخص ها و صلاحیت های معلم کثرت گرا، نگرش معلمان در ارتباط با نحوه تعامل با دانش آموزان را اصلاح نماید.

زمینه و هدف: هدف پژوهش حاضر، بررسی ساختار عاملی و ویژگی های روان سنجی نسخه فارسی پرسشنامه ارزیابی کمی افسردگی مختلط (DMX-12) در دانشجویان بود. مواد و روش ها: پژوهش حاضر از لحاظ هدف جزو پژوهش های کاربردی، به لحاظ روش گرد آوری اطلاعات پیمایشی، و از نظر روش شناسی از جمله مطالعات روان سنجی بود که در قالب یک طرح پژوهش همبستگی انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه افراد 18 تا 40 ساله با تابعیت ایرانی در شش ماه نخست سال 1403 بود. حجم نهایی پژوهش به تفکیک کل تحلیل، تحلیل عاملی اکتشافی و تحلیل عاملی تأییدی به ترتیب 342 نفر (264 زن و 78 مرد)، 138 نفر و 204 نفر بود که با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. روایی سازه این پرسشنامه با تحلیل عاملی اکتشافی و تحلیل عاملی تأییدی، پایایی آن با روش آلفای کرونباخ و پایایی بازآزمایی، روایی همگرای آن از طریق بررسی همبستگی پیرسون آن با ویراست دوم سیاهه افسردگی بک (BDI-II) و سیاهه نشانه شناسی سریع افسردگی (QIDS-SR) ارزیابی گردید. داده ها با کمک نسخه 27 نرم افزار SPSS و نسخه 24 نرم افزار Amos تحلیل شدند. یافته ها: نتایج تحلیل عاملی اکتشافی نشان داد که گویه های این پرسشنامه سه عامل تنش و حواس پرتی، واکنش پذیری و بی ثباتی و تکانشگری و پرخاشگری را تشکیل داده و در مجموع 08/37 درصد واریانس کل پرسشنامه را تبیین می کنند. تحلیل عاملی تأییدی نیز مؤید ساختار عاملی حاصل از تحلیل عاملی اکتشافی بود. نتایج نشان داد ضریب آلفای کرونباخ برای کل پرسشنامه، عامل تنش و حواس پرتی، عامل واکنش پذیری و بی ثباتی و عامل تکانشگری و پرخاشگری به ترتیب 84/0، 78/0، 72/0 و 74/0 می باشد که حاکی از همسانی درونی مطلوب آنها است. تحلیل های همبستگی نیز روایی همگرای این پرسشنامه را تأیید کردند. نتیجه گیری: نتایج ذکر شده نشان می دهند که نسخه فارسی پرسشنامه ارزیابی کمی افسردگی مختلط از ویژگی های روان سنجی مطلوبی برخوردار است؛ لذا می توان از آن به عنوان ابزاری معتبر برای سنجش اختلال افسردگی با ویژگی های مختلط در زمینه های پژوهشی و بالینی مختلف استفاده کرد.

در شناسایی علل ضعف در مهارت کار گروهی، یکی از فرضیه های محققین کم توجهی به آموزش این مقوله در دوره کودکی است. به همین جهت هدف پژوهش حاضر، تحلیل محتوای کتب درسی و محتوای شبکه آموزشی دانش آموزی (شاد) در درس مطالعات اجتماعی ابتدایی از منظر انطباق با مولفه های کار گروهی ماکسول بود. این پژوهش کاربردی بود و با روش تحلیل محتوای کمی انجام شد. محتوای کتب مطالعات اجتماعی دوره ابتدایی در کشور ایران در سال تحصیلی 1403-1402 و محتوای رسمی شبکه آموزش دانش آموزی (شاد) با روش سرشماری انتخاب و با آمار توصیفی و آنتروپی شانون تحلیل شد. یافته های پژوهش نشان داد در کتب درسی مطالعات اجتماعی و در محتوای رسمی شبکه شاد، از منظر میزان اشاره و ترویج مولفه های کار گروهی ماکسول، رتبه اول به مولفه «تشریک مساعی» تعلق می گیرد و به مولفه «سازگاری» و «بها دادن» اصلاً اشاره ای نشده است. نتایج نشان از همبستگی میان رتبه مولفه های کتب درسی و شبکه شاد داشت. همچنین فراوانی کم مولفه های مطرح شده، نشان دهنده توجه کم برای آموزش این مهارت در بستر کتب درسی مطالعات اجتماعی و محتوای شبکه شاد درس مطالعات اجتماعی است.

هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی پارادوکس درمانی بر نشانه های اضطراب در بیماران دیابتی بود. روش پژوهش، شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون و دوره پیگیری یک ماهه و سه ماهه بود. بدین منظور 36 بیمار دیابتی مضطرب با استفاده از روش نمونه گیری هدف مند انتخاب شدند. شرکت کنندگان در پژوهش پرسشنامه اضطراب بک (BAI) را تکمیل کردند. پارادوکس درمانی طی 6 جلسه، هر دو هفته یک بار برای کلیه شرکت کنندگان اجرا شد. داده ها با استفاده از تحلیل واریانس آمیخته مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته های پژوهش نشان دادند که پارادوکس درمانی موجب کاهش معنادار نشانه های در افراد دیابتی می شود. (001/0P<، 38/263F=). همچنین، در پیگیری های یک ماه و سه ماه بعد نیز شواهدی دال بر بازگشت نشانه ها مشاهده نشد. براساس یافته های این پژوهش می توان نتیجه گرفت که پارادوکس درمانی می تواند به عنوان روشی مؤثر در کاهش اضطراب بیماران دیابتی مورد استفاده قرار گیرد.

پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان شناختی رفتاری و تحریک جریان مستقیم فراجمجمه ای بر تعارضات زناشویی زنان مبتلا به اختلال میل/برانگیختگی جنسی با نشانگان افسردگی انجام شد. پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری دو ماه بود. جامعه آماری پژوهش زنان مبتلا به اختلال میل/برانگیختگی جنسی با نشانگان افسردگی مراجعه کننده به مراکز مشاوره شهر قم در سال 1403تشکیل دادند. 45 نفر با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و در سه گروه آزمایش 1 (15 نفر)، آزمایش 2 (15 نفر) و کنترل (15 نفر) به صورت تصادفی جایگذاری شدند. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه تعارضات زناشویی تجدید نظر شده (MCQ-R؛ ثنایی و همکاران، 1379) استفاده شد. تحلیل داده ها به روش آماری تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر انجام شد. نتایج مقایسه بین گرروهی گویای این بود که بین نمرات پیگیری گروه های مداخله درمان شناختی رفتاری و تحریک جریان مستقیم فراجمجمه ای در مقایسه با گروه کنترل تا تفاوت معناداری وجود داشت (05/0>P)؛ علاوه بر این نتایج مقایسه زوجی نمرات پیگیری بین دو گروه درمان شناختی رفتاری و تحریک جریان مستقیم فراجمجمه ای تفاوت معناداری وجود داشت (05/0>P). در مجموع می توان نتیجه گرفت که درمان شناختی رفتاری نسبت به تحریک جریان مستقیم فراجمجمه ای تاثیر بیشتر بر کاهش تعارضات زناشویی زنان مبتلا به اختلال میل/برانگیختگی جنسی با نشانگان افسردگی داشته است.

زمینه و هدف: نقش مسائل معنوی در زمینه مسائل روان شناختی افراد مبتلا به اعتیاد می تواند تعیین کننده باشد. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش پیش بینی کنندگی دلبستگی به خدا بر گرایش به مواد با میانجی گری تاب آوری انجام شده است. روش: این پژوهش توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه پژوهش، دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد در سال تحصیلی 1402-1403 می باشند. نمونه این پژوهش شامل 150 نفر دانشجوی دختر و پسر است که با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چند مرحله ای انتخاب شده اند و پرسش نامه های اصلاح و به روز شده دلبستگی به خدا (بک و مک دونالد، 2006)، گرایش به مواد (وید و بوچر، 1992) و پرسش نامه تاب آوری (کانر و دیویدسون، 2003) را تکمیل کرده اند. داده های جمع آوری شده از طریق ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون از طریق نرم افزار SPSS-21 تجزیه و تحلیل شده است. یافته ها: یافته ها نشان داد که بین دلبستگی به خدا با تاب آوری رابطه مثبت و معناداری (0/22 = r ، نزدیک به 0/001> P )  برقرار است و بین دلبستگی به خدا با گرایش به مواد (0/24- = r ، نزدیک به 0/001> P ) و همچنین بین تاب آوری و گرایش به مواد (0/41- = r ، نزدیک به 0/001> P ) رابطه منفی و معناداری برقرار است. علاوه براین، متغیر تاب آوری با (0/31-= P <001، ß ) و متغیر دلبستگی به خدا نزدیک به (0/16-= P <005، ß ) پیش بینی کننده های معناداری برای گرایش به مواد هستند. نتیجه گیری: پژوهش حاضر نقش میانجی تاب آوری را در بررسی رابطه بین دلبستگی به خدا و گرایش به مواد مورد تأیید قرار می دهد؛ طبق یافته ها پیشنهاد می شود آموزش های دینی و مذهبی در راستای افزایش تاب آوری برای دانشجویان در نظر گرفته شود تا در برخورد با مشکلات زندگی بتوانند از رفتارهای نادرستی از جمله گرایش به سوء مصرف مواد مخدر جلوگیری کنند.

مرورهای نظام مند سنگ بنای تصمیم گیری علمی هستند؛ ارزیابی دقیق کیفیت آنها تضمین کننده اعتبار یافته های علمی است. پژوهش حاضر با هدف معرفی چارچوب جامعی از نشانگرهای مناسب برای ارزشیابی کیفیت مقالات مرور نظام مند و ارزیابی مرورهای منتشرشده در روان شناسی انجام شد. این مطالعه کاربردی با طرح آمیخته اکتشافی در دو بخش کیفی و کمّی اجرا گردید. در بخش کیفی، نشانگرها و ملاک های زیربنایی برای سنجش کیفیت مطالعات مروری تدوین و ارائه شد. در بخش کمّی و برای ارزیابی مقالات منتشرشده، فرایند جستجو و گردآوری داده ها از خرداد تا مرداد 1403 انجام شد. با جستجو در پایگاه های مگ ایران و انسانی و اعمال ملاک های ورود و خروج، 18 مقاله روان شناسی منتشرشده بین سال های 1400 تا 1402 انتخاب شدند. مقالات با فهرست وارسی محقق ساخته ارزشیابی و یافته ها با شاخص های آمار توصیفی و آزمون دوجمله ای تحلیل شدند. نتایج مطالعه کیفی، به تدوین چارچوبی با 44 نشانگر و دسته بندی آن در قالب 8 ملاک برای ارزشیابی کیفیت مقالات مروری منجر گردید. برپایه نتایج بخش کمّی، دامنه رعایت اصول پژوهشی در مقالات مروری منتشرشده بین 65/41% تا 100% متغیر بوده و میزان رعایت کلی نشانگرهای زیربنایی 35/61% تعیین شد. بررسی های انجام شده نشان می دهد که بخش های منابع، بحث و چکیده بیشترین رعایت نشانگرها را داشتند، اما بخش های روش، یافته ها، بودجه و تضاد منافع کیفیت پایینی داشتند. در بخش روش، کیفیت پروتکل مرور نظام مند و شرح تحلیل داده ها، و در بخش یافته ها، بیان خطر سوگیری نقص های جدی داشتند. این پژوهش با معرفی فهرست وارسی برای ارزیابی مقالات مرور نظام مند و ارزیابی وضعیت موجود، به بهبود کیفیت نگارش مقالات مروری کمک می کند.