مطالب

زمینه و هدف: هدف این پژوهش بررسی نقش میانجی تاب آوری روان شناختی در ارتباط بین سبک های فرزندپروری و سلامت روان دانش آموزان بود. مواد و روش ها: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش را تمامی دانش آموزان دختر مقطع متوسطه دوم شهر دامغان تشکیل دادند. تعداد 226 نفر بر اساس معیارهای ورود به پژوهش و با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه تاب آوری کانر و دیویدسون (CD-RISC)، پرسشنامه سلامت عمومی (GHQ-28) و پرسشنامه سبک های فرزندپروری بامریند (نسخه ادراک فرزندان از شیوه های فرزندپروری والدین) گردآوری شد. داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، مدل یابی معادلات ساختاری و نرم افزارهای SPSS نسخه 25 و AMOS تحلیل شدند. سطح معناداری آزمون ها 05/0>P P در نظر گرفته شد. یافته ها: نتایج نشان داد سبک های فرزندپروری سهل گیرانه و استبدادی با سلامت روان و تاب آوری روان شناختی رابطه منفی و معناداری دارند (05/0>P). همچنین تاب آوری روان شناختی با سلامت روان رابطه مثبت و معناداری نشان داد (05/0>P). نتایج مدل یابی معادلات ساختاری بیانگر آن بود که تاب آوری روان شناختی نقش میانجی کامل در رابطه بین سبک های فرزندپروری و سلامت روان دانش آموزان ایفا می کند. نتیجه گیری: یافته های پژوهش نشان می دهد سبک های فرزندپروری ناکارآمد، به ویژه سبک های سهل گیرانه و استبدادی، از طریق کاهش تاب آوری روان شناختی می توانند سلامت روان دانش آموزان را تضعیف کنند. بنابراین، طراحی مداخلات آموزشی برای ارتقای مهارت های فرزندپروری و تقویت تاب آوری روان شناختی می تواند راهبردی مؤثر برای ارتقای سلامت روان دانش آموزان باشد.

امنیت یکی از بنیادی ترین نیازهای انسان به شمار می رود. در دهه های اخیر با افزایش تهدیدات و مخاطرات طبیعی و انسانی، نیاز به بازاندیشی در شیوه های تأمین امنیت کالبدی و عملکردی فضاهای مسکونی بیش ازپیش احساس می شود. ازاین رو مفهوم اتاق امن به عنوان فضایی باقابلیت پناه دهی و حفاظت در شرایط بحران در بسیاری از کشورها موردتوجه قرار گرفته است. در این پژوهش به بررسی مؤلفه های تأثیرگذار جهت ایجاد یک مدل مناسب برای اتاق امن می پردازیم. پژوهش از نوع توصیفی - تحلیلی است با رویکرد کیفی و روش توصیفی - تحلیلی و ابزار گردآوری داده ها فیش برداری و روش گردآوری داده ها کتابخانه ای است و تجزیه وتحلیل داده ها به کمک استدلال منطقی انجام شده است. ازاین رو، نتایج به دست آمده از این پژوهش نشان می دهد که شاخصه ها و عواملی همچون: فرم، مکان یابی، ابعاد و اندازه، تهویه، سیستم های بهداشتی، تجهیزات اضطراری، روشنایی، ارتباطات، ساختار سازه، آب و مواد غذایی، بستگی (نفوذپذیری، تراکم)، مصالح به کاررفته، دسترسی و دکوراسیون داخلی از عوامل تأثیرگذار در طراحی اتاق امن است و در این پژوهش به ارائه مدل کاربردی و راهبردی جهت بهره گیری در ساخت اتاق امن پرداخته ایم.

ادبیات شفاهی کهگیلویه و بویراحمد با گستره ای از گونه های منظوم، از ترانه های کار و لالایی ها تا حبسیه ها و اشعار آیینی، بخش مهمی از هویت فرهنگی قوم لُر را شکل می دهد. در این میان، ترانه های آیینی «شیره دوما» به عنوان نمونه ای برجسته از شعر غنایی زنانه، در آیین های شادی و به ویژه مراسم عروسی، به وسیله زنان روستایی و عشایر اجرا می شوند و جلوه ای از پیوند زبان، احساس و آیین را آشکار می سازند. این پژوهش با رویکرد تلفیقی میدانی و کتابخانه ای و در چارچوب نظری قوم ادبی و اجرا محور، به تحلیل ساختار زبانی، موسیقایی و صور خیال این اشعار پرداخته است. در بخش میدانی، داده ها، از طریق مصاحبه مستقیم، آوانگاری صوتی و مشاهده مشارکتی میان گویشوران بومی گردآوری شد و سپس با روش تحلیل سه سطحی زبانی، زیبایی شناختی و فرهنگی، بررسی گردید. نتایج نشان می دهد که عناصر تشبیه، استعاره، کنایه، اغراق و مجاز، بیشترین بسامد را دارند و تخیل بومی در این قالب ها، واقعیت زیسته را به قلمرو معنا و احساس جمعی ارتقا می دهد. بررسی موسیقی کناری و ریتم گفتار، نیز نشان داد که الگوی وزنی اشعار شیره دوما مبتنی بر آهنگ طبیعی زبان لری است و این ویژگی، به استمرار سنت شفاهی و وحدت فرهنگی قوم لُر یاری رسانده است. در جمع بندی، ترانه های شیره دوما نه صرفاً متون شاعرانه، بلکه اسناد ارزشمند مردم نگارانه ای اند که پیوند پویای زبان، جنسیت و آیین را در زیست فرهنگی جنوب غرب ایران انعکاس می دهند و نمونه ای گویا از کارکرد آیینی زبان در خلق معنا و حفظ هویت قومی به شمار می آیند.

این مقاله به ابداع و صورت بندی یک روش تحقیق نوین در حوزه تحلیل کیفی با عنوان «تحلیل محتوای کیفی تطبیقی» می پردازد؛ روشی کاملاً کیفی و میان پارادایمی که با اتکا بر منطق «ابداکتی»، امکان تلفیق نظام مند فرایندهای استقرایی (کشف مضامین نوظهور) و قیاسی (سازمان دهی چارچوب محور) را در قالب یک پروتکل تحلیلی فراهم می سازد، بدون اینکه داده ها به شاخص های کمی تقلیل یابند یا ادعای علیت قطعی مطرح گردد. طراحی این روش در قالب یک پژوهش توسعه ای–کیفی؛ مبتنی بر مرور نظام مند ادبیات روش شناختی در سال های2000تا 2025 و متاسنتز کیفی ۳۰ منبع منتخب انجام و در نتیجه، تحلیل محتوای کیفی تطبیقی به صورت یک چارچوب عملیاتی پنج مرحله ای شامل: گردآوری و آماده سازی داده ها، کدگذاری ترکیبی (باز و هدایت شده)، نرمال سازی فازی و تحلیل تطبیقی چندلایه، تفسیر نتایج و بازنمایی یافته ها صورت بندی شده است. برای نمایش ظرفیت تحلیلی و اعتبار روش، تحلیل محتوای کیفی تطبیقی در یک مطالعه موردی با موضوع «امنیت» به کار گرفته شد و نتایج نشان داد که این چارچوب قادر است الگوهای شرطی، هم پوشانی ها و تنش های مفهومی را در خوانش های پارادایمی متفاوتِ مدرن (امیل دورکیم) و پست مدرن (ژاک دریدا) از امنیت آشکار سازد و امکان تحلیل تطبیقی معنای امنیت را در درون پارادایم کیفی فراهم آورد. یافته ها نشان می دهد که تحلیل محتوای کیفی تطبیقی با ایجاد پیوندی درونی میان کشف معنای داده محور و انسجام نظری، الگویی روشمند، بازتولیدپذیر و میان رشته ای برای تحلیل پدیده های پیچیده اجتماعی و فرهنگی ارائه می دهد؛ هرچند شفاف سازی سطوح فازی و توسعه شاخص های روایی و پایایی از الزام های توسعه آتی این روش به شمار می آید.

ایران، با تمدنی چند هزار ساله، در طول تاریخْ پیوسته در معرض تهاجمات، بحران های سیاسی و دگرگونی های اجتماعی بوده است. این مواجهه مستمر با ناپایداری، تجربه ای متفاوت از جوامعی با ثبات تاریخیِ بیشتر پدید آورده و پرسشی بنیادین را مطرح می کند: «هویت ایرانی چه نقشی در تاب آوری این ملت در برابر بحران های تاریخی داشته است؟» این مقاله، با تکیه بر مفهوم ناخودآگاه جمعی کارل یونگ، نشان می دهد که حافظه تاریخی ایرانیان، آبشخور اسطوره ها، روایت ها و الگوهای تکرارشونده ای است که نسل به نسل منتقل شده اند. شاهنامه فردوسی به مثابه یکی از مهم ترین بازتاب های این ناخودآگاه جمعی، الگوی «خردورزی» را به عنوان شیوه اصیل مواجهه ایرانی با بحران معرفی می کند؛ رویکردی که نه بر تکنیک های فوری، بلکه بر چشم انداز و معنا استوار است. در برابر این میراث، تمدن مدرن، با تأکید بر کنترل، راه حل های آنی و ابزارمحوری، ایرانیِ امروز را از هویت اصیل خود دور کرده است. بازگشت به این هویت، نه به معنای نفی مدرنیته، بلکه بازیابیِ چشم اندازی است که در آن، «بودن» بر «چگونه بودن» تقدم دارد و اندیشیدن در دل ابهام، نه تهدید، که ظرفیتی تاریخی به شمار می آید.

از مسائل مهمی که امروزه به طور روزافزون و تا حدی خارج از کنترل در سرتاسر دنیا اتفاق می افتد، آزمایش روی حیوانات است. این دسته از آزمایش ها با اهداف گوناگونی انجام می شوند؛ از مطالعات پزشکی، داروسازی، روان شناسی، نظامی، آرایشی، بهداشتی، زیست شناسی، آموزشی گرفته تا مواردی همچون بازی و سرگرمی. در این مقاله، تلاش شده است این آزمایش ها از منظر حقوق بین الملل و با تأکید بر کنوانسیون اروپایی استراسبورگ ۱۹۸۶، حفاظت ازحیوانات مهره دار استفاده شده برای مقاصد آزمایشی و دیگر اهداف علمی بررسی و تحلیل شود؛ بنابراین به این سؤال مهم و اساسی پاسخ داده می شود که آزمایش های روبه افزایش حیوانات تا چه اندازه با سنجه ها و معیارهای این کنوانسیون مطابقت داشته و توجیه پذیر است. به منظور حفظ چهارچوب بحث، به رویکردهای موجود در فلسفه و حقوق حیوانات به صورت مختصر و در حد نیاز برای تحلیل و نظریه پردازی مقاله اشاره شده است.

بحث تاب آوری بافت های فرسوده از بحث های مهم در برنامه ریزی شهری است. بافت های فرسوده بخشی از شهر هستند که موجب کاهش سطح تاب آوری می شود و سیاست های به کارگرفته شده در این گونه بافت ها که دارای آثار قدیمی نیز هستند نمود بیشتری پیدا می کند. هدف پژوهش، تحلیل وضعیت تاب آوری در بافت های فرسوده منطقه ۴ شهرداری تهران است. پژوهش از نظر هدف، کاربردی؛ از نظر ماهیت، اکتشافی و از نظر روش، کیفی کمی است. روش جمع آوری داده ها کتابخانه ای است. جامعه آماری را ۸۰ نفر از کارشناسان شهرداری منطقه ۴، اساتید شهرسازی و دانشجویان دکتری تشکیل می دهند. روش نمونه گیری مورد استفاده در پژوهش غیر احتمالی و از نوع گلوله برفی بوده است. ا بزار گردآوری داده ها پرسشنامه از نوع بسته است. برای تحلیل داده ها از تیم پانل دلفی استفاده شده است. بر این اساس، کارشناسان به شاخص های کالبدی و محیطی، اجتماعی، اقتصادی و مدیریتی استخراج شده از مبانی نظری و اسناد محدوده مورد مطالعه امتیاز می دهند. نتایج تحلیل داده ها نشان می دهد وضعیت ۲۰ معیار مدیریتی سیاسی در ۳ شاخص قوانین و مقررات، آموزش و حمایت و نظارت نامطلوب است. وضعیت ۲۰ معیار اقتصادی در ۴ شاخص امکانات و زیرساخت ها، فعالیت و اشتغال، توانایی جبران خسارت و توانایی برگشت به شرایط مناسب نامطلوب است. وضعیت ۲۰ معیار کالبدی محیطی در ۴ شاخص فرسودگی، دسترسی، آسیب پذیری و مقاومت نامطلوب است. وضعیت ۲۵ معیار اجتماعی فرهنگی در ۵ شاخص امنیت، خدمات، سنت و فرهنگ، مشارکت و همبستگی و آگاهی و آموزش نامطلوب است. می توان نتیجه گرفت که سطح تاب آوری در بافت های فرسوده منطقه ۴ شهرداری تهران در تمام ابعاد یادشده پایین است.

هدف : هدف پژوهش حاضر، طراحی مدل ساختاری تفسیری شاخص های مؤثر بر اجرای موفق واحد عمومی درس تربیت بدنی در دانشگاه های ایران بود. روش شناسی : جامعه آماری پژوهش شامل 10 نفر از خبرگان و صاحب نظران ورزش و تربیت بدنی دانشگاه ها، مدیران ارشد تربیت بدنی وزارت علوم و روسای دانشکده ها و اعضای هیأت علمی بودند که به صورت هدفمند انتخاب شدند. ابزار جمع آوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته بود. جهت سطح بندی شاخص های مؤثر بر اجرای موفق واحد عمومی درس تربیت بدنی از تکنیک مدلسازی ساختاری تفسیری به کمک نرم افزار MATLAB استفاده شد. به همین منظور از سیستم قضاوت خبرگان استفاده شد و پرسشنامه ای به صورت زوجی از لحاظ تأثیرپذیری و تأثیرگذاری بر یکدیگر مابین گروهی خبره توزیع شد. یافته ها : در بررسی روابط مولفه های پژوهش، مؤلفه های "رضایت از زندگی و سلامت" در سطح اول و "ساختارمندی و بهسازی" در سطح دوم قرار گرفتند که نشان دهنده تاثیرپذیری بالای این متغیرها می باشد. همچنین مولفه های "مدیریت و زیرساخت" در سطح سوم و چهارم قرار گرفتند و در سطح پنچم و آخرین سطح نیز مولفه "آموزش" قرار گرفت که به عنوان تأثیرگذارترین شاخص ها بودند. در نهایت با استفاده از تکنیک MICMAC متغیر ها بر حسب قدرت هدایت و وابستگی مورد تحلیل قرار گرفتند. نتیجه گیری : ورزش دانشجویی نیازمند برنامه ریزی دقیق است و می توان با توجه به الزامات قانونی آموزش، ساختار مناسب برای پیاده سازی برنامه های آموزشی درس تربیت بدنی در دانشگاه ها مهیا شود.

روابط فرهنگی ایران وعربستان سعودی تحت تأثیر تحولات سیاسی، اجتماعی و مذهبی شکل گرفت. به سبب تقابل اسلامیت ووهابیت، تفاوت دیدگاهها وسیاست های فرهنگی دو کشور،روابط فرهنگی طرفین با تنش هایی همراه بود. نتایج ویافته های این پژوهش نشان می دهد اختلافات مذهبی مردم این دو کشور و رفتارهای نادرست م اموران سعودی با زائرین ایرانی و رقابت های منطقه ای بین این دو کشور از دلایل رقابت و خصومت دو کشور دراوایل حکومت محمدرضاشاه بود. تلاش های مدرنیزاسیون در ایران و تأکید عربستان بر حفظ سنت ها و اصول اسلامی، سبب فضای پیچیده فرهنگی و اجتماعی بین دو کشور بود.روابط فرهنگی دوکشورهمواره تحت تأثیر تحولات سیاسی ،اقتصادی واجتماعی قرار داشت وازدهه۱۳۵۰ به سبب سیاست دوستونی امریکا همکاری های فرهنگی ،آموزشی ،اعزام دانشجو به ایران،قراردادهای فرهنگی،تاسیس دانشکده پزشکی با کمک ایران وهم بستگی اسلامی بین دوکشوربرقرار بود. گسترش روابط سیاسی واقتصادی سبب تعاملات فرهنگی دو کشور گردید واعزام دانشجو برای تحصیل درایران وهمکاری ایران درتاسیس دانشکده پزشکی در ریاض،ستایش از دانشمندان ایرانی چون ابوعلی سینا،ابوریحان بیرونی در مطبوعات عربستان بازتاب گسترده ای داشت.مسافرت به شهرهای ایران وتعریف وتمجید از فرهنگ وتمدن ایرانیان در نشریات عربی،انعقاد قرارداد فرهنگی بین دوکشورواعزام دانشجو به ایران وتعمیر بقاع متبرکه وابنیه ها... نیز ازدیگر تعاملات فرهنگی بین دوکشور بود.

مقدمه: قربانی قلدری به عنوان یکی از پدیده های شایع در محیط های آموزشی و اجتماعی، تهدیدی جدی برای سلامت روان، عزت نفس و کیفیت زندگی افراد به ویژه در دوران کودکی و نوجوانی محسوب می شود. تجربه مکرر قلدری می تواند منجر به مشکلاتی چون اضطراب، افسردگی، احساس تنهایی و کناره گیری اجتماعی گردد و حتی پیامدهای بلندمدتی بر رشد هیجانی و روابط اجتماعی افراد برجای گذارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین اضطراب اجتماعی و انزوای اجتماعی با قربانی قلدری، با در نظر گرفتن نقش میانجی تنظیم هیجان در میان دانش آموزان انجام شده است . روش: این پژوهش توصیفی-همبستگی است . جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان متوسطه دوم شهر اسلامشهر در سال تحصیلی ۱۴۰4 – ۱۴۰3 بود که از میان آن ها 368 نفر با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای به صورت تصادفی انتخاب شدند . ابزار گردآوری داده ها شامل پرسش نامه های قربانی قلدری کالیفرنیا ( فلیکس و همکاران،2011)، اضطراب اجتماعی (جرابک، ۱۹۹۶) ، انزوای اجتماعی (چلپی و امیرکافی، ۱۳۸۳) و تنظیم هیجانی گروس و جان (2003) بود . بررسی و ارزیابی الگوی پیشنهاد شده با روش معادلات ساختاری و نرم افزار SPSS 26 و AMOS 24 انجام گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد بین اضطراب اجتماعی (01/0 <P ، 30/0 β = )، انزوای اجتماعی (05/0 <P ، 25/0 β = )، تنظیم هیجان (001/0 <P ، 50/0 β = ) با قربانی قلدری و بین اضطراب اجتماعی (001/0 <P ، 45/0- β = ) و انزوای اجتماعی (001/0 <P ، 40/0- β = ) با تنظیم هیجان رابطه ی معنادار وجود دارد. نتایج نشان داد که تنظیم هیجان رابطه بین اضطراب اجتماعی (001/0 <P ، 22/0- β = ) وانزوای اجتماعی (001/0 <P ، 20/0- β = ) با قربانی قلدری را میانجی گری می کند. نتیجه گیری: نتایج پژوهش حاکی از آن است که اضطراب اجتماعی و انزوای اجتماعی می توانند خطر قربانی شدن در قلدری را افزایش دهند، اما تنظیم هیجان به عنوان یک متغیر میانجی مؤثر می تواند نقش محافظتی ایفا کرده و این ارتباط را تعدیل نماید . بر این اساس، تقویت مهارت های تنظیم هیجان در دانش آموزان می تواند به کاهش آسیب های ناشی از قلدری در مدارس کمک کند .

مقدمه: منطقه قفقاز در سه دهه اخیر، از یک حوزه پیرامونی تحت نفوذ روسیه به یکی از کانون های اصلی رقابت ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیک در اوراسیا تبدیل شده است. این منطقه در پیوند میان شرق و غرب و شمال و جنوب، نقشی حیاتی در شبکه کریدورهای اقتصادی جهانی ایفا می کند و بازیگران متعدد منطقه ای و فرامنطقه ای در تلاش اند تا مسیرهای تجاری و انرژی آن را در جهت منافع خود سامان دهی کنند. جمهوری اسلامی ایران نیز به دلیل قرارگرفتن در تقاطع مسیرهای شمال – جنوب و شرق – غرب، از ظرفیت مهمی برای ایفای نقشی محوری در ترانزیت کالا و انرژی برخوردار است. بااین حال، تحولات ژئوپلیتیکی پس از جنگ دوم قره باغ، جنگ اوکراین، ظهور کریدورهای مختلفی مانند کریدور میانی و پروژه زنگزور، و استمرار فشارهای تحریمی، وضعیت ایران را در چهارراه فرصت ها و تهدیدهای ژئواکونومیک قرار داده است. پرسش اصلی این پژوهش آن است که ایران در کریدورهای اقتصادی منطقه قفقاز چه جایگاهی دارد و با چه فرصت ها و چالش هایی روبه رو است؟ فرضیه پژوهش بر آن است که جایگاه ژئواستراتژیک ایران، به خودی خود منجر به ارتقای نقش این کشور در شبکه کریدورهای منطقه ای نمی شود، بلکه تنها در صورت تبدیل این موقعیت به مزیت ژئواکونومیک از طریق کریدور شمال – جنوب و سرمایه گذاری در زیرساخت های ترانزیتی، ایران قادر خواهد بود در رقابت کریدوری منطقه قفقاز جایگاهی مؤثر و پایدار کسب کند. روش شناسی: پژوهش حاضر با استفاده از روش کیفی و با رویکردی توصیفی – تحلیلی انجام شده است. داده های پژوهش از طریق مطالعه اسناد کتابخانه ای، گزارش های رسمی سازمان های بین المللی، اسناد سیاستی، پژوهش های دانشگاهی و تحلیل های راهبردی گردآوری شده اند. تحلیل داده ها در چارچوب مفهومی ژئواکونومی صورت گرفته است؛ به این معنا که جایگاه ایران در کریدورهای اقتصادی منطقه قفقاز نه صرفاً از منظر ژئوپلیتیکی یا امنیتی، بلکه بر اساس تعاملات اقتصادی منطقه ای بررسی شده است. در این چارچوب، کریدورهای رقیب و مکمل (شمال _ جنوب، میانی، زنگزور و ارس) به عنوان واحدهای تحلیل در نظر گرفته شده و پیامدهای ژئواکونومیک هر یک بر موقعیت ایران به صورت تطبیقی و تحلیلی مورد ارزیابی قرار گرفته است. همچنین برای جمع بندی بهتر یافته ها از روش SWOT استفاده شده است. یافته ها: یافته های پژوهش نشان می دهد که ایران از موقعیتی ژئواستراتژیک برخوردار است که امکان ایفای نقش در چندین کریدور کلیدی را برای کشور فراهم می کند؛ مهم ترین آن ها کریدور شمال – جنوب است که ایران را به حلقه اتصال هند، خلیج فارس، روسیه و اروپا تبدیل می کند. این مسیر از نظر زمان و هزینه حمل ونقل نسبت به مسیرهای سنتی مزیت رقابتی دارد و در صورت تکمیل زیرساخت هایی مانند خط ریلی رشت – آستارا، می تواند ایران را به یک هاب ترانزیتی منطقه ای بدل کند. در مقابل، قدرت گیری کریدورهایی چون کریدور میانی و کریدور زنگزور می تواند تهدیدی جدی برای موقعیت ایران محسوب می شود. در واکنش، ایران با تقویت کریدور ارس، همکاری با روسیه و هند، و تلاش برای ارائه مسیرهای جایگزین در چارچوب شبکه ای از کریدورها، می کوشد جایگاه ژئواکونومیک خود را تثبیت کند. تحلیل روابط ایران با بازیگران منطقه ای و فرامنطقه ای نشان می دهد که ایران در محیطی رقابتی قرار دارد که در آن منافع و تهدیدها به شدت درهم تنیده اند. نتیجه گیری: نتایج پژوهش نشان می دهد که جایگاه ایران در کریدورهای اقتصادی قفقاز حاصل تعامل سه عامل کلیدی است: تحولات ژئوپلیتیکی منطقه، رقابت کریدورهای رقیب، و توان داخلی ایران در توسعه زیرساخت ها و دیپلماسی کریدوری. ایران در عین برخورداری از فرصت هایی مانند همگرایی با اینستک و کریدور میانی و نیاز جدی روسیه به مسیرهای جایگزین، با تهدیدهایی چون پروژه زنگزور، نقش آفرینی ترکیه، حضور فعال اسرائیل در آذربایجان، و فشار تحریم ها مواجه است. تثبیت جایگاه ایران در نظم نوظهور اوراسیا نیازمند تسریع در تکمیل کریدور شمال – جنوب، توسعه کریدور ارس، دیپلماسی فعال اقتصادی، و تقویت همکاری با روسیه، هند و ارمنستان است.

این پژوهش به واکاوی و مقایسه دو رویکرد متمایز در تحلیل جامعه شناسی و تاریخ اجتماعی طبقه متوسط ایران در دهه های اوج گیری مدرنیزاسیون (دهه های ۱۳۴۰ تا ۱۳۷۰ شمسی) می پردازد. با وجود ظهور مفاهیم جهانی و ساختارگرا (نظیر تعاریف مصرفی و سرمایه های بوردیویی) در سطح کلان، تمرکز اصلی بر تضادهای روش شناختی میان دو مکتب تحلیلی محوری است: نگاه تاریخی- سیاسی اشرف و همکاران و دیدگاه ساختاری- اقتصادی نعمانی و بهداد. هدف این مطالعه، تفسیر تفاوت های مبنایی این دو رویکرد در فهم تحول تاریخی طبقات در ایران است. این پژوهش بر محورهای زیر تمرکز دارد: تأثیر دولت رانتی بر هویت و اتکای اقتصادی طبقه متوسط؛ نحوه سنجش و تعریف این طبقه در چارچوب آمار ملی در مقابل تحلیل های تفسیری؛ و در نهایت، تحلیل ظرفیت کنشگری سیاسی و اجتماعی این لایه در بافتار تاریخی گذار ایران از یک ساختار سنتی به یک نظم بورژوا- بوروکراتیک. نتیجه این بازخوانی، ارائه یک چارچوب ترکیبی برای درک پیچیدگی های طبقه متوسط در مواجهه با ساختارهای کلان اقتصادی و سیاسی است.

گردشگری ورزشی به عنوان یکی از مهم ترین بخش های صنعت گردشگری، نقش قابل توجهی در توسعه اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی کشورها ایفا می کند. در میان اشکال مختلف گردشگری ورزشی، سفر با هدف تماشای مسابقات فوتبال از محبوب ترین انواع این حوزه محسوب می شود. حضور گردشگران ورزشی در ورزشگاه ها و رویدادهای بین المللی فوتبال، علاوه بر ایجاد فرصت های اقتصادی، ضرورت توجه به مقوله امنیت و مدیریت جمعیت را افزایش داده است. هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه مدیریت جمعیت با احساس امنیت گردشگران ورزشی حاضر در رویدادهای بین المللی فوتبال ایران بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی-همبستگی است. جامعه آماری شامل 500 گردشگر ورزشی حاضر در مسابقات بین المللی فوتبال برگزار شده در ایران بود که بر اساس جدول کرجسی و مورگان تعداد 384 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. روش نمونه گیری در دسترس بود. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه مدیریت جمعیت و پرسشنامه احساس امنیت گردشگران ورزشی بود. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 29 و آزمون های همبستگی پیرسون و رگرسیون خطی تحلیل شدند. نتایج نشان داد بین مدیریت جمعیت و احساس امنیت گردشگران ورزشی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (r=0.68, p>0.001). همچنین مدیریت جمعیت توانست 46 درصد از واریانس احساس امنیت گردشگران را تبیین کند (R2=0.46). یافته ها نشان می دهد بهبود راهبردهای مدیریت جمعیت می تواند نقش مهمی در ارتقای احساس امنیت گردشگران ورزشی و توسعه گردشگری ورزشی کشور ایفا کند.

با توجه به افزایش وقوع سوانح طبیعی نظیر زلزله و سیل در مناطق شهری ایران، به ویژه در شهرهایی با بافت طبیعی و توپوگرافی خاص مانند خرم آباد، برنامه ریزی دقیق برای اسکان موقت مورد نیاز است. خرم آباد به دلیل قرارگیری در منطقه ای کوهستانی، عبور رودخانه های پرخروش از بافت شهری، در معرض خطرات سیل قرار دارد. این پژوهش با هدف ارائه مدلی بهینه برای مکان یابی اسکان موقت در خرم آباد، از روش منطق فازی و ابزارهای تحلیل مکانی در محیط بهره گرفته است. در این مطالعه، ابتدا معیارهای مؤثر در مکان یابی شامل ویژگی های کالبدی، زیست محیطی، اقلیمی، اجتماعی وزن دهی شدند. سپس با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) و منطق فازی، نقشه های اولویت بندی مکان ها تهیه گردید. منطق فازی به عنوان ابزاری مناسب برای تحلیل اطلاعات تخصصی چندمعیاره و غیرقطعی، امکان ترکیب اطلاعات محیطی با نظرات کارشناسی را فراهم ساخت. در بخش مخاطرات سیل، معیارهایی نظیر فاصله از رودخانه ها، ارتفاع از سطح دریا، شیب زمین، نفوذپذیری خاک، و سابقه تاریخی سیلاب ها مورد بررسی قرار گرفتند. هدف از این تحلیل، شناسایی مکان هایی با حداقل خطرپذیری در برابر سیل و قابلیت ایمن سازی در بلندمدت بوده است. نتایج پژوهش نشان داد که استفاده از منطق فازی در مکان یابی اسکان موقت، نه تنها موجب افزایش دقت در انتخاب مکان های ایمن و قابل توسعه می شود، بلکه زمینه ساز ارتقاء کیفیت زندگی بازماندگان و افزایش تاب آوری سکونتگاه ها در برابر سوانح آینده خواهد بود.

دروس معارفی و الهیاتی برای دانشجویان غیرالهیاتی، به ویژه دانشجویان رشته های مختلف مهندسی و علوم تجربی، گاه با چالش هایی مانند احساس بی ربطی و مقاومت ذهنی در برابر مطالب ارائه شده، روبه رو است. یکی از مباحث مطرح در کلاس های دروس معارف، اشاره به فلسفه احکام است. در این میان، به دلیل رواج شراب خواری در سطح جهانی و ممنوع نبودن نوشیدن آن در ادیان و مذاهب غیر اسلامی، این پرسش همواره در ذهن دانشجویان وجود دارد که دلیل و فلسفه حرمت آن چیست؟ این پژوهش با بهره گیری از تجربیات تدریس در این زمینه، می کوشد نحوه ارائه استدلال ها و داده های علمی در کلاس درس و گفتگو با کسانی که با زبان علم انس دارند را نشان دهد تا یکی از راه های تعلیل حرمت شراب را بنمایاند. در این رویکرد، مفاهیم الهیاتی با «مدل انسان شناختی اسلام» که عقل را محور انسان و مدیریت شهوت را ضروری می داند، تلفیق شده است. برآیند این نوع تدریس آن خواهد بود که حکم حرمت شراب نه فقط یک منع تعبدی، بلکه راهکاری پیشگیرانه برای حفظ عقل و سلامت فردی و اجتماعی است؛ امری که داده های علمی جدید نیز تأثیرات زیانبار نادیده گرفتن این حکم را تأیید می کند. بر این اساس، بازخورد نظرسنجی از جامعه آماری ۲۰۰ دانشجوی درس عمومی دانشگاه یزد نیز اثربخشی این روش را تأیید نمود؛ بیش از 75% از دانشجویان فهم عمیق تری از فلسفه حرمت شراب یافتند و حدود 80% رشد تفکر نقادانه و پرسشگری خود را اعلام کردند. این پژوهش نشان می دهد که نحوه متناسب آموزش میان رشته ای، مقاومت ذهنی نسبت به مفاهیم دینی را کاهش داده، سواد الهیاتی و علمی دانشجویان را بهبود می بخشد و نگرش مثبت تری به احکام اسلام ایجاد می کند.

پژوهش حاضر به بررسی کارکردهای اجتماعی سیاسی آیین ها و مناسک شیعی از آغاز شکل گیری تشیع تا عصر صفوی می پردازد و نشان می دهد که این مناسک چگونه از یک مجموعه اعمال عبادی محدود به سازوکاری برای شکل دهی هویت جمعی، انسجام اجتماعی، حافظه تاریخی و در نهایت تولید مشروعیت سیاسی تبدیل شدند. هدف اصلی تحقیق، فهم چندلایه ای مناسک شیعی و تحلیل فرایندهایی است که این آیین ها را از دوره های اولیه تا عصر صفوی دگرگون کرده و محتوا، شکل و کارکردهای آنان را توسعه داده است. روش پژوهش، تاریخی تحلیلی است و با بررسی منابع دسته اول تاریخی و گزارش های مورخان مسلمان و همچنین مطالعات پژوهشگران معاصر، زمینه های اجتماعی و سیاسی دگرگونی آیین ها تبیین می شود. یافته ها نشان می دهد که مناسک شیعی در آغاز بیشتر کارکرد هویتی و حافظه ساز داشته اند، اما در دوره های میانی به ابزار همبستگی اجتماعی و مبارزه نمادین تبدیل شدند و در عصر صفوی با رسمی شدن تشیع، نقش مشروعیت بخشی سیاسی نیز یافتند. نتیجه آنکه آیین های شیعی پدیده هایی ثابت نیستند بلکه در تعامل با قدرت سیاسی، ساختار اجتماعی، و حافظه تاریخی، مدام دگرگون شده و به عناصر بنیادین هویت شیعی تبدیل شده اند.