درخت حوزه‌های تخصصی

علوم سیاسی

حوزه‌های تخصصی
ادبیات اقتصاد تاریخ تربیت بدنی جغرافیا حقوق روانشناسی زبان شناسی علم اطلاعات و دانش‌شناسی علوم اجتماعی علوم اسلامی علوم انسانی علوم تربیتی علوم سیاسی فلسفه و منطق مدیریت مطالعات زنان هنر و معماری
آثار و زندگینامه اندیشمندان سیاسی آثار و زندگینامه بزرگان روابط بین الملل اصول روابط بین الملل اقتصاد سیاسی بین الملل امنیت ملی و بین المللی اندیشه سیاسی تاریخ تحولات سیاسی اجتماعی ایران تاریخ روابط بین الملل توسعه و مسایل سیاسی اجتماعی مربوط به شمال و جنوب جامعه شناسی سیاسی جهانی شدن روابط خارجی ایران روانشناسی سیاسی روش شناسی سازمان های بین المللی سیاست خارجی (مبانی و مفاهیم نظری) سیاست خارجی ایران سیاستگذاری عمومی فرهنگ و سیاست مبانی علم سیاست مسایل ایران مطالعات منطقه ای نظریه های روابط بین الملل نقد و بررسی کتاب
ترتیب بر اساس: جدیدترینپربازدیدترین
فیلترهای جستجو: فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۳۳٬۶۴۱ تا ۳۳٬۶۶۰ مورد از کل ۳۳٬۸۹۱ مورد.
۳۳۶۴۱.

روش شناسی و روش فهم نظام فکری و اندیشه ولی فقیه(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: راهبرد سال ۳۴ تابستان ۱۴۰۴ شماره ۱۱۵ 255-282
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۰ تعداد دانلود : ۴۸
با پیروزی انقلاب اسلامی و آرمان تمدن سازی، همواره یکی از مهمترین چالش ها؛ بر سر تبیین نظریه و الگوی اداره ی حکومت اسلامی در تمامی ابعاد آن از اقتصاد، سیاست و فرهنگ تا مدیریت شئون و نیازهای فردی آحاد جامعه است. ازجمله دغدغه های پژوهشگران علوم انسانی نیز، تبیین نظری و استخراج الگوهای مورد نیاز علمی و تفحص در اندیشه ی رهبران انقلاب اسلامی در جایگاه «ولایت فقیه» می باشد. مسئله اصلی این که برای فهم بیانات و انکشاف اندیشه های ولی فقیه، به مثابه یک متن یا یک اندیشه؛ مشابه دیگر متون و اندیشه ها مواجهه مرسوم صورت گیرد یا با توجه به جایگاه قدسی آن در اندیشه ی اسلامی، روش شناسی و روش متفاوتی برای استخراج الگو و نظریه از اندیشه ی «ولی» و فهم باطنی آن لازم بوده و نمی توان تقلیل گرایی روشی و استنباطی داشت. این پژوهش با ابتنا به فلسفه اسلامی، به لحاظ هدف بنیادین و از حیث گردآوری اطلاعات، کتابخانه ای و میدانی و ابزارهای مصاحبه های عمیق است. راهبرد تحلیل داده ها تحلیل مضمون، که در سه مرحله از مجموع 188 گزاره ماخوذ از مصاحبه های تخصصی، 198 مضمون پایه، 17 مضمون سازمان دهنده و 7 مضمون فراگیر استخراج گردید. دریافته ها با رویکرد تاسیسی و نوآورانه، الگوی اکتشافی روش شناسی و روش فهم و کشف نظام فکری و اندیشه ای ولی، با ابتنا به چهار رکن« قواعد عام اصول فقه و استبصار از مأنوسین ولی فقیه»؛« مبنایابی و تحلیل تاریخی و سیره پژوهی»؛« تحلیل گفتمان اندیشه ولی فقیه»؛« مبنایابی قرآنی و کمی سازی داده های موضوع مورد بحث»، تحت عنوان روش «اُنس» پیشنهاد شده است.
۳۳۶۴۲.

اثربخشی تحریم های اقتصادی اتحادیه اروپا علیه روسیه (2022- 2023)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات اوراسیای مرکزی سال ۱۸ پاییز و زمستان ۱۴۰۴ شماره ۲ (پیاپی ۳۷) 317-348
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۱ تعداد دانلود : ۵۳
تهاجم روسیه به اوکراین نشان می دهد همچنان از ابزارهای اقتصاد سیاسی بین الملل، مانند تحریم ها استفاده می شود. یکی از این ابزارهای مهم برای فشار بین المللی علیه روسیه در جنگ با اوکراین، تحریم های اقتصادی علیه روسیه و مسائل مربوط با آن و اثربخشی رژیم تحریم علیه روسیه است. در این نوشتار در پی پاسخ این پرسش هستیم که تحریم های اقتصادی اتحادیه اروپا علیه روسیه در پی حمله این کشور به اوکراین (2022- 2023) چقدر اثر داشته است؟ در پاسخ این فرضیه مطرح می شود که تحریم های اقتصادی اتحادیه اروپا علیه روسیه در واکنش به حمله روسیه به اوکراین، اثربخشی متفاوتی داشته و از نظر بازدارندگی، نمادگرایی بین المللی و نمادگرایی داخلی تأثیر قابل توجهی داشته است. روش این نوشتار آمیخته اکتشافی است. ابتدا داده ها را به وسیله منابع اسنادی، کتابخانه ای و مجازی گردآوری شد. سپس با استفاده از نظریه لیندسی، پرسشنامه نیمه ساختمند تنظیم و تدوین و با روش دلفی فازی، نظرهای خبرگان را گرد آوری و در پایان داده ها را با استفاده از نرم افزار اس پی اس اس تحلیل شد. یافته ها نشان می دهد اثربخشی رژیم تحریم اتحادیه اروپا علیه روسیه در هدف های بازدارندگی، نمادگرایی بین المللی و نمادگرایی داخلی 63 درصد موفقیت آمیز بوده و از نظر سازگاری و براندازی به ترتیب 44 و 34 درصد بوده که اثربخشی قابل ملاحظه ای نداشته و با توجه به تحلیل به دست آمده، می توان گفت موفقیت آمیز نبوده است.
۳۳۶۴۳.

جایگاه خاورمیانه در سیاست خارجی قدرت های بزرگ: بررسی الگوهای رقابت، همکاری و مواجهه ژئوپولیتیک(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: راهبرد سیاسی سال ۹ پاییز ۱۴۰۴ شماره ۳۴ 151-171
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۵ تعداد دانلود : ۴۵
خاورمیانه به عنوان یکی از حساس ترین و راهبردی ترین مناطق جهان، همواره در کانون توجه قدرت های جهانی قرار داشته و متغیرهای ژئوپلیتیک، ژئواکونومیک و امنیتی آن نقش تعیین کننده ای در جهت گیری سیاست خارجی این قدرت ها ایفا کرده است. پژوهش حاضر با بهره گیری از رویکردی تحلیلی توصیفی و اتکاء بر چارچوب های نظری رئالیسم نو و ژئوپلیتیک انتقادی، به بررسی الگوهای رقابت، همکاری و مواجهه میان قدرت های بزرگ در خاورمیانه می پردازد. یافته ها نشان می دهد که بازیگران جهانی—به ویژه ایالات متحده، روسیه، چین و اتحادیه اروپا— بر اساس اهدافی چون کنترل منابع انرژی، مدیریت گذارهای امنیتی، مقابله با رقبای راهبردی و تثبیت نفوذ منطقه ای، راهبردهای متفاوت اما در برخی حوزه ها هم پوشانی یافته ای را در قبال خاورمیانه اتخاذ کرده اند. در این راستا، رقابت های ژئوپلیتیک در حوزه های انرژی، فناوری های نوین، خطوط ارتباطی و موازنه سازی امنیتی از مهم ترین محورهای کنش این قدرت ها محسوب می شود.در این راستا، رقابت های ژئوپلیتیکدر این راستا، رقابت های ژئوپلیتیک در حوزه های انرژی، فناوری های نوین، خطوط ارتباطی و موازنه سازی امنیتی از مهم ترین محورهای کنش این
۳۳۶۴۴.

ارائه الگوی عوامل مؤثر بر ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی: یک مطالعه کیفی(مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)

نویسنده:
منبع: پژوهش های سیاسی و بین المللی سال ۱۳ بهار ۱۴۰۱ شماره ۵۰ 225 - 242
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۴ تعداد دانلود : ۶۷
پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد و مؤلفه های ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی و ارائه مدل مناسب و در راستای ارتقاء وضع موجود انجام شده است. روش پژوهش حاضر مطالعه کیفی بود که به شیوه داده بنیاد انجام شد. جامعه آماری شامل 15 نفر از افراد صاحب نظر در حوزه تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی بودند که با روش نمونه گیری هدفمند و نظری انتخاب شدند. بر اساس یافته های پژوهش، ابعاد و مؤلفه های ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی در 6 طبقه شامل بُعد پدیده مرکزی (ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی)، لزوم توجه یکپارچه و سیستمی به همه ابعاد ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی الزامی بوده و باعث توسعه متوازن، هماهنگ، یکپارچه و اثربخش تاب آوری اجتماعی در شرایط بحرانی در کشور است.پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد و مؤلفه های ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی و ارائه مدل مناسب و در راستای ارتقاء وضع موجود انجام شده است. روش پژوهش حاضر مطالعه کیفی بود که به شیوه داده بنیاد انجام شد. جامعه آماری شامل 15 نفر از افراد صاحب نظر در حوزه تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی بودند که با روش نمونه گیری هدفمند و نظری انتخاب شدند. بر اساس یافته های پژوهش، ابعاد و مؤلفه های ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی در 6 طبقه شامل بُعد پدیده مرکزی (ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی)، لزوم توجه یکپارچه و سیستمی به همه ابعاد ارتقاء تاب آوری اجتماعی در شرایط تحریم های سیاسی و اقتصادی الزامی بوده و باعث توسعه متوازن، هماهنگ، یکپارچه و اثربخش تاب آوری اجتماعی در شرایط بحرانی در کشور است.
۳۳۶۴۵.

تحلیل نقش هیأت های مذهبی در پایداری هویت انقلاب اسلامی: بررسی مکانیسم های هویت سازی و چشم اندازهای آینده(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: آینده پژوهی انقلاب اسلامی سال ۶ زمستان ۱۴۰۴ شماره ۴ (پیاپی ۲۳) 107-124
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۸ تعداد دانلود : ۵۲
این پژوهش با هدف واکاوی مکانیسم های هویت سازی هیأت ها و طراحی الگوی آینده نگر به منظور تقویت نقش آنان در استحکام هویت اسلامی انجام شده است. هدف اصلی، شناسایی و تحلیل عوامل کلیدی و ارائه چشم اندازهای ممکن جهت تحول ساختاری هیأت ها در چارچوب انقلاب اسلامی است. روش تحقیق از رویکرد ترکیبی بهره برد؛ از یک سو با استفاده از نظریه داده بنیاد، مصاحبه های عمیق با ۳۰ مدیر هیئات مذهبی صورت گرفت و از سوی دیگر با سناریونویسی به کمک نظرسنجی دلفی از ۲۰ خبره، سناریوهای محتمل برای آینده تدوین گردید. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه های ساختاریافته، گزارش های روایی و شاخص های پایداری بودند. داده ها با استفاده از روش های کیفی و کمی تحلیل شده و نرم افزارهای آماری مرتبط به کار گرفته شدند. یافته های پژوهش نشان از وجود مکانیسم های کلیدی در فرآیند هویت سازی دارد؛ که شامل: (۱) الگوسازی معنایی (تبدیل عاشورا به سبک زندگی)، (۲) جامعه پذیری دینی (مشارکت آیینی) و (۳) انباشت سرمایه نمادین (شهید، پرچم)؛ است. همچنین، چهار سناریوی آینده به دست آمده به ترتیب تمدن ساز با احتمال وقوع (۳۵ درصد)، بوروکراتیک (۳۰ درصد)، مقاومت خودجوش (۲۵ درصد) و انزوای کامل (۱۰ درصد) ارائه شده است. به علاوه، راهبرد بهینه به صورت شبکه سازی سه ضلعی (هیأت-حوزه-دانشگاه) به همراه اقتصاد هیئتی (وقف دیجیتال) پیشنهاد گردید. نتیجه گیری پژوهش نشان می دهد که پایداری هویت انقلاب اسلامی، مستلزم تحول هیأت به «پلتفرم های تمدن ساز» با محوریت نوآوری دیجیتال و مدیریت پارادوکس حمایت نهادی است.
۳۳۶۴۶.

Recent Measures of The Organisation of Islamic Cooperation in Developing Women’s Status(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات بین المللی سال ۲۲ تابستان ۱۴۰۴ شماره ۱ (پیاپی ۸۵) 167-200
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۸ تعداد دانلود : ۴۶
Improving the status and position of women, and identifying effective pathways to address the associated challenges, has for decades been a key priority across diverse societies, engaging numerous international and non-governmental organizations. The Organization of Islamic Cooperation (OIC), as the only comprehensive intergovernmental body committed to Islamic teachings at the international level, has actively contributed to ongoing global efforts in this domain. This study examines first-hand OIC documents up to 2024, with a focus on activities during the last decade, to explore whether these initiatives have evolved into a particularist and transregional model in normative and institutional terms, or remain limited compared to global standards. The findings suggest that while OIC activities in the field of women have shown increased quantitative and qualitative momentum, they largely operate within a soft-law framework lacking binding conventions and effective enforcement mechanisms. Moreover, internal divergences across OIC institutions and member states, coupled with external pressures, have so far prevented the emergence of a coherent or influential model for women’s rights promotion. As such, the OIC has yet to establish a significant normative or operational presence either within its member states or on the broader transregional stage.
۳۳۶۴۷.

از جهانگیری به جهانداری: بنیادهای استقرار سلطنت پاتریمونیال در ایران سنتی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: سیاست دوره ۵۵ زمستان ۱۴۰۴ شماره ۴ 1085-1055
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۱ تعداد دانلود : ۴۶
تأسیس دولت در ایران پیشامدرن از رهگذر فتوحات موفق یک ائتلاف ایلی صورت می گرفت که در رأس آن جنگاوری فرهمند قرار داشت. فرجام فرایند فتوحات ایلی تأسیس دولتی مستعجل و ناپایدار حول رهبر فرهمند بود. اما این دولت ها در مراحل بعدی دگرگونی های ساختاری و عملکردی مهمی را تجربه می کردند. هدف اصلی این تحقیق بررسی دلایل، ابعاد و نتایج این گذار تاریخی است. برای تحقق این هدف در پی پاسخگویی به سه پرسش هستیم: چه عواملی موجب ضرورت یافتن گذار از شکل اولیه دولت به سنخ نهادینه تر آن می شد؟ مختصات، عناصر و ارکان تحول در ساختار و عملکرد دولت شامل چه مواردی بوده است؟ نتیجه نهایی این تحولات استقرار چه گونه ای از دولت در ایران سنتی بوده است؟ یافته های پژوهش نشان می دهد که سرشت ناپایدار دولت تأسیس شده توسط جنگاوران فرهمند و الزامات اداره سرزمینی بزرگ، فاتحان را به سوی گذاری سوق می داد که فراورده آن تحولی کمی و کیفی در ساختار و عملکرد دولت بود. مقاله این تحول را به تأسی از مباحث ماکس وبر ذیل گذار از«سلطه فرهمندانه» به «سلطه سنتی» صورت بندی کرده است. ارکان این تحول شامل دگرگونی در اندیشه دولت و پذیرش الگوی پادشاهی متمرکز، تضعیف نظامیان ایلی و تأسیس سپاه غلامان، احیای ساختار دیوانسالاری ایرانی، سازماندهی نظام مالی، تضعیف نیروهای گریز از مرکز، پیوند یافتن با جامعه مغلوب و در نهایت مجموعه ای از اقدامات نمادین بوده است. تحقق موفقیت آمیز این فرایند به استقرار گونه سلطنت پاتریمونیال ایرانی منجر می شد. البته همه گروه های فاتح در تحقق چنین گذاری موفقیت یکسانی نداشتند و همین مسئله بر دوام و سرنوشت دولت های تأسیس شده توسط آنان تأثیری کلیدی داشت.
۳۳۶۴۸.

سیاست خارجی تهاجمی بوش و موازنه مجدد اوباما در منطقه آسیای شرقی؛ تفاوت تاکتیکی یا تشایه راهبردی؟(مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)

نویسنده:
منبع: پژوهش های سیاسی و بین المللی سال ۱۱ بهار ۱۳۹۹ شماره ۴۲ 1 - 31
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۵ تعداد دانلود : ۵۹
با روی کار آمدن اوباما، سیاست خارجی چندجانبه گرا و تهاجمی بوش جای خود را به سیاست "موازنه مجدد" داد که در آن منافع ایالات متحده بیشتر از هر موضوع دیگری مورد توجه قرار گرفت. "سیاست موازنه مجدد" اوباما در منطقه آسیای شرقی با هدف بازتعریف منافع، تهدیدات و راهبردهای سیاسی، اقتصادی و نظامی پیگیری شد. سوال مقاله حاضر آن است که" سیاست خارجی تهاجمی " بوش و "سیاست موازنه مجدد" اوباما چگونه در جهت ارتقاء منافع آمریکا در آسیای شرقی پیگیری شده است؟ در پاسخ به این پرسش، نگارندگان معتقدند که سیاست خارجی بوش با اتخاذ رویکردی چندجانبه گرایانه و با تمرکز بر حل بحران شبه جزیره کره و با هدف اجماع سازی در آسیای شرقی و همکاری با چین دنبال شده است.در حالی که سیاست موازنه مجدد با اتخاذ رویکردی چندجانبه گرایانه و با تمرکز بر جلوگیری از رشد اقتصادی و نظامی چین و با هدف اجماع سازی میان کشورهای همسو با سیاست های ایالات متحده در آسیای شرقی پیگیری شده است. روش پژوهش در این مقاله تحلیلی و توصیفی و استفاده از منابع کتابخانه ای است. این مقاله با بهره گیری از نظریه واقع گرایی تهاجمی و مکتب کپنهاگ درصدد است که با تبیین و تحلیل سیاست های بوش و اوباما در آسیای شرقی، به بررسی تمایز، وجوه مشترک و رویکردهای هریک پرداخته و جهت گیری سیاست خارجی ایالات متحده در منطقه آسیای شرقی در این دوران را ترسیم نماید
۳۳۶۴۹.

رویکردهای مطالعات ایرانشناسی در فدراسیون روسیه از قرن هفدهم تا اوایل قرن بیستم(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: سیاست جهانی دوره ۱۴ پاییز ۱۴۰۴ شماره ۳ (پیاپی ۵۳) 217-251
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۴ تعداد دانلود : ۴۲
ایرانشناسی در فدراسیون روسیه، موضوع بسیار مهمی محسوب می شود که بدلایل مختلف سیاسی، علمی و زبانی تاکنون ظرفیتهای این حوزه علمی بخوبی مورد شناسایی و استفاده قرار نگرفته است. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و با بهره گیری از روش تاریخ نگاری تحلیلی و مطالعه موردی، به بررسی ایران شناسی در روسیه تزاری پرداخت و با تکیه بر منابع روسی با هدف مورد توجه قرار دادن این حوزه علمی روسی، ضمن بررسی سیر تحول تاریخی ایرانشناسی در روسیه از قرن هفدهم تا قرن بیستم و نمایندگان آن، روندها و رویکردهای موجود در این را شناسایی کرد. یافته های پژوهش نشان داد که ایران به صورت گسترده مورد مطالعه ایرانشناسان روس قرار گرفت و حوزه های مطالعاتی آنها شامل طیف وسیعی از موضوعات بود. محققان نتیجه گرفتند که ایرانشناسی در روسیه، ریشه در سنتی دیرینه و عمیقاً پیوندخورده با روابط ژئوپلیتیک و دیپلماتیک دو کشور دارد. این مطالعات، که در دوران «بازی بزرگ» برای درک رقیب و همسایه ای راهبردی شکل گرفت، فقط کاوش آکادمیک نبود، بلکه ابزاری برای اهداف سیاسی و استعماری امپراتوری روسیه محسوب می شد.
۳۳۶۵۰.

طراحی مدل رصد و پایش تعاملات محیطی انقلاب اسلامی بر اساس آموزه های اسلامی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: آینده پژوهی انقلاب اسلامی سال ۶ زمستان ۱۴۰۴ شماره ۴ (پیاپی ۲۳) 37-68
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۱ تعداد دانلود : ۳۲
پژوهش حاضر با هدف ارائه مدلی برای رصد و پایش تعاملات محیطی انقلاب اسلامی براساس آموزه های اسلامی انجام شد. بر این اساس، پژوهش حاضر از منظر هدف یک پژوهش بنیادی، از نظر نحوه گردآوری اطلاعات، توصیفی و همچنین از منظر ماهیت داده ها، از دسته پژوهش های کیفی می باشد. گردآوری داده ها در این پژوهش مبتنی بر رویکرد کتابخانه ای از منابع علمی رایج و منابع دینی معتبر بوده است و روش تحلیل داده ها براساس تحلیل محتوای کیفی انجام شد.الگوی استخراج شده در سه دسته کلی الزامات، اصول و اهداف طراحی شد. الزامات حاکم بر رصد و پایش تعاملات محیطی انقلاب اسلامی عبارتند از داشتن بصیرت و قدرت تحلیل،دوست شناسی و دشمن شناسی،جریان شناسی احزاب سیاسی،شناخت انقلاب اسلامی و رهبران آن و پاسداری از آنها،اشراف اطلاعاتی و شناخت جامع محیط،داشتن رشد ذهنی و فکری،انعطاف پذیری و انطباق با شرایط و داشتن اعتماد به نفس. اصول حاکم بر تعاملات محیطی انقلاب اسلامی عبارتند از اصل و قاعده نفی سبیل،اصل تولی و تبری با محوریت ولایت،اصل التزام به پیمانها و عهدها و وفای عهد،اصل حفظ عزت اسلامی،اصل حکمت،اصل مصلحت،اصل دفاع از مظلومان و نفی سلطه مستکبران واصل شجاعت و خطرپذیری. اهداف ناظر بر تعاملات محیطی انقلاب اسلامی عبارتند از: اعتلای کلمه توحید و حاکمیت آن بر جهان، اقامه قسط و عدالت، برقراری صلح و امنیت و همزیستی مسالمت آمیز و حق گرایی و رعایت حقوق دیگران. این الگو می تواند در رصد و پایش میزان موفقیت تعاملات محیطی انقلاب اسلامی مورد استفاده قرار گیرد.
۳۳۶۵۱.

سناریوهای جغرافیای مقاومت در برابر جغرافیای سلطه با الهام از رهنمودهای رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیت الله خامنه ای (مد ظله العالی)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: آینده پژوهی انقلاب اسلامی سال ۶ زمستان ۱۴۰۴ شماره ۴ (پیاپی ۲۳) 11-36
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۹ تعداد دانلود : ۳۷
تحولات ژئوپلیتیکی منطقه غرب آسیا نشان دهنده شکل گیری دو ساختار قدرت متضاد جغرافیای مقاومت و جغرافیای سلطه است که آینده سیاسی، امنیتی و تمدنی منطقه را تحت تأثیر قرار داده اند. این پژوهش با هدف تحلیل آینده جغرافیای مقاومت در برابر جغرافیای سلطه، با رویکرد آینده پژوهی اسلامی و تکنیک سناریونویسی، به بررسی روندهای کلیدی، پیشران های مؤثر و چشم اندازهای محتمل در تحولات ژئوپلیتیکی منطقه پرداخته است. پرسش اصلی تحقیق این است که با تکیه بر رهنمودهای امام خامنه ای، چه سناریوهایی برای آینده جغرافیای مقاومت در برابر جغرافیای سلطه در منطقه غرب آسیا قابل ترسیم است و هر یک چه پیامدهایی برای نظم سیاسی، امنیتی و تمدنی آینده دارند؟ پژوهش حاضر در زمره پژوهش های آینده پژوهی قرار دارد که با بهره گیری از «روش سه مرحله ای مبتنی بر عدم قطعیت های کلیدی» انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که جغرافیای مقاومت در مسیر تثبیت و توسعه قرار دارد. در مقابل، جغرافیای سلطه در تلاش برای مقابله با این نظم جدید است. سناریونویسی نشان داد که چهار مسیر آینده شامل سناریوی مطلوب (پیروزی مقاومت)، سناریوی محتمل (مقاومت تحت فشار)، سناریوی بدبینانه (کاهش انسجام مقاومت) و سناریوی بحران (فروپاشی مقاومت) قابل تصور است. این یافته ها تأکید دارند که تقویت فناوری های نوین، توسعه اقتصاد مقاومتی، مدیریت جنگ نرم و تحکیم وحدت اسلامی، از مهم ترین راهبردهای پیش روی جغرافیای مقاومت برای دستیابی به آینده مطلوب است.
۳۳۶۵۲.

فرصت ها و چالش های محور مقاومت (جمهوری اسلامی ایران) و محور نو اخوانی (ترکیه) در سیاست خارجی نوین چین(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: راهبرد سیاسی سال ۹ تابستان ۱۴۰۴ شماره ۳۳ 21-45
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۶ تعداد دانلود : ۵۵
با تحول ساختاری نظام بین الملل و ظهور قدرت های نوظهور، سیاست خارجی چین در غرب آسیا با پیچیدگی های نوینی مواجه شده است. این پژوهش با رویکرد تحلیلی و در چارچوب نظری سیاست همسایگی، به بررسی تعامل چین با دو محور تأثیرگذار منطقه ای - محور مقاومت به رهبری جمهوری اسلامی ایران و محور نو اخوانی به رهبری ترکیه - می پردازد. یافته ها نشان می دهد که محور مقاومت با تقویت چندجانبه گرایی ضد غربی، توسعه همکاری های امنیتی و افزایش نفوذ چین در جهان اسلام، فرصت هایی راهبردی برای پکن فراهم می سازد؛ هرچند تحریم های بین المللی علیه ایران، موانعی در مسیر همکاری های اقتصادی ایجاد کرده است. در مقابل، محور نو اخوانی با اتصال ژئوپلتیکی به اروپا و اوراسیا، مکملی برای منافع چین محسوب می شود، اما چالش هایی نظیر تقابل با محور مقاومت و حساسیت های ایدئولوژیک، انسجام راهبردی چین را تهدید می کند. نتیجه گیری پژوهش بر ضرورت موازنه سازی دقیق و حفظ بی طرفی فعال در سیاست خارجی چین تأکید دارد. واژگان کلیدی: سیاست همسایگی، چین، ایران، ترکیه
۳۳۶۵۳.

نقش بیت الحکمه در پیشرفت علم الحیل (مکانیک) توسط دانشمندان ایرانی (تا قرن ۵ ه.ق) در تمدن اسلامی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات بنیادین تمدن نوین اسلامی دوره ۸ پاییز و زمستان ۱۴۰۴ شماره ۲ (پیاپی ۱۶) 307-325
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۶ تعداد دانلود : ۴۹
بیت الحکمه یا خانه حکمت که در قرن هشتم میلادی در بغداد تأسیس شد، یکی از مهم ترین مراکز علمی و فرهنگی در تاریخ اسلام شناخته می شود. این مرکز به ویژه در دوران خلافت عباسیان نقش مهمی در گسترش علم الحیل (مکانیک نظری و فیزیک) ایفا کرد. علم الحیل یکی از شاخه های کلیدی علم در دوران اسلامی بود که به بررسی اصول حرکت، نیروها و ابزارهای مکانیکی می پرداخت. باتوجه به سابقه پیشرفت ایرانیان در این علم و انتقال آن به دوره اسلامی، بررسی نقش بیت الحکمه در تشویق و به کارگیری دانشمندان ایرانی ضروری است. این مقاله با روش توصیفی تاریخی به بررسی این مسئله می پردازد که بیت الحکمه تا چه اندازه در حضور و تشویق دانشمندان ایرانی و پیشرفت علم مکانیک مؤثر بوده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که بیت الحکمه همچون مرکزی بین المللی محلی برای تبادل اندیشه ها و ایده ها میان دانشمندان از فرهنگ ها و ملیت های مختلف بوده است. این تبادل باعث غنای علمی و فرهنگی علم الحیل شد. در این زمینه دانشمندان ایرانی نقش بسزایی ایفا کردند و آثار آن ها تأثیر عمیقی بر پیشرفت علم در جهان داشت. همکاری دانشمندان ایرانی با دیگر فرهنگ ها به توسعه این علم کمک کرد و ایده هایی جدید به وجود آورد که دستاوردهای آن ها در قرون بعد به غرب منتقل شد و منبع پیشرفت های صنعتی مهمی در جهان شد.
۳۳۶۵۴.

نسل کشی فرهنگی تمدنی رژیم صهیونیستی در فلسطین؛ با تأکید بر اقدامات پس از عملیات طوفان الاقصی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات بنیادین تمدن نوین اسلامی دوره ۸ پاییز و زمستان ۱۴۰۴ شماره ۲ (پیاپی ۱۶) 39-66
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۵ تعداد دانلود : ۵۵
فلسطین جایگاه ویژه ای در تمدن اسلامی دارد و می توان آن را یکی از مهم ترین عرصه های نبرد هویتی اسلام و غرب در طول قرون متمادی تعبیر کرد. فلسطین به ویژه پس از 7 اکتبر ۲۰۲۳ بیش از آنکه صحنه قتل عام هزاران فلسطینی باشد، ازنظر فرهنگی و هویتی نیز در وضعیت بسیار بغرنجی قرار گرفته است که به عنوان یک «مسئله علمی» بایسته پژوهش است. «هدف» این مقاله واکاوی لایه های پنهان حمله تمام عیار رژیم صهیونیستی با حمایت سیاسی نظامی جهان غرب به هویت فلسطین به مثابه بخش لایتجزای تمدن اسلامی است. مواد خام پژوهشی این مقاله از گزارش های مستند سازمان های فلسطینی، کارگزاری های تخصصی بین المللی و نیز گزارش های مستند شبکه های خبری الجزیره (عربی و انگلیسی) و پیام های مهم در شبکه های اجتماعی، گرد آوری و با «روش» کیفی با رویکرد توصیفی تحلیلی پردازش شده است. «یافته های» مقاله حاکی از آن است که فرایند هویت زدایی از فلسطین که با اشغال این سرزمین آغاز شده بود، پس از 7 اکتبر 2023 در تمام وجوه نسل کشی شامل کشتار فلسطینی ها با روش های گوناگون نظامی، شهرکشی، علم کشی، زیست محیط کشی و فرهنگ کشی فلسطینی ها ذیل عنوان «نسل کشی فرهنگی» صورت بندی شده است. این نتیجه وجه ممیزه مقاله با پژوهش های موجود است.
۳۳۶۵۵.

رهیافت اخلاق سیاسی در دیدگاه آیت الله مهدوی کنی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: دانش سیاسی سال ۲۱ پاییز و زمستان ۱۴۰۴ شماره ۲ (پیاپی ۴۲) 571-594
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۹ تعداد دانلود : ۴۶
پژوهش حاضر با هدف تبیین و ارائه الگوی مطلوب ِرهیافت اخلاق سیاسی در گستره حکمرانی جمهوری اسلامی، درصدد پاسخ به این سوال اصلی است: مختصات رهیافت اخلاق سیاسی با تاکید بر دیدگاه آیت الله مهدوی کنی در گستره حکمرانی جمهوری اسلامی چیست؟. یافته های پژوهش نشان داد که رهیافت اخلاقی آیت الله مهدوی کنی (ره) در حوزه سیاست، نه صرفاً مبتنی بر مبانی نظری مکاتب رایج اخلاقی، بلکه متفاوت از آنها و متأثر از آموزه های وحیانی و سیره ی معصومین (ع) است. ایشان با تأکید بر حسن فعلی و حسن فاعلی، معیار ارزشگذاری اعمال سیاسی را نه فقط نتایج و پیامدها، بلکه نیت و انگیزه فاعل می دانند. از این رو، تزکیه نفس و تهذیب اخلاق را لازمه ی ورود به عرصه سیاست و کسب فضایل اخلاقی را مقدمه ای برای تحقق اهداف سیاسی به حساب می آورند. در واقع، آیت الله مهدوی کنی (ره) با تأکید بر رهیافت " اخلاق متعالی"، سیاست را نه صرفاً عرصه کسب قدرت و منافع، بلکه میدانی برای خودسازی و رسیدن به کمال انسانی و الهی می دانند. رهیافت "اخلاق متعالی" در امر سیاست می تواند الگویی مناسب برای سیاستمداران و کارگزاران نظام جمهوری باشد.
۳۳۶۵۷.

Liberal International Order’s (LIO) Approach to Justice: Peace and Security in Perspective(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات بین المللی سال ۲۲ تابستان ۱۴۰۴ شماره ۱ (پیاپی ۸۵) 273-296
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۴ تعداد دانلود : ۴۲
In the contemporary world, the Liberal International Order (LIO) is widely recognised as a key force shaping the domestic and international agendas of states and numerous global institutions. As the dominant global order, its efficacy is fundamentally influenced by liberalism and its approach to justice. Given the direct impact of justice on both domestic and international peace and security, the LIO’s justice agenda warrants close scrutiny—especially at a time of escalating conflicts, geopolitical tensions, and growing resistance to liberal norms. Against this backdrop, the present article addresses the key question: How is the LIO’s pursuit of justice evaluated, and what major obstacles hinder its ability to promote peace and security at national and international levels? Employing qualitative content analysis, this article supports the hypothesis that the LIO’s conception and implementation of justice are fundamentally flawed—criticised not only by non-liberal states but also increasingly questioned within liberal democracies themselves. These endogenous and exogenous challenges have fuelled inequality, disillusionment, and instability in various regions. The article concludes that, without aligning its normative justice principles with more inclusive, coherent, and consistently applied practices, the LIO will remain ill-prepared to respond effectively to the growing peace and security needs of a rapidly multipolar world.
۳۳۶۵۸.

فرا نظریه به عنوان ابزاری برای فهم(مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)

نویسنده:
منبع: پژوهش های سیاسی و بین المللی سال ۹ زمستان ۱۳۹۷ شماره ۳۷ 193 - 208
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۹ تعداد دانلود : ۳۷
فرانظریه یکی از جدیدترین تحولات در نظریه پردازی است. در حالی که نظریه پردازان، جهان اجتماعی را به عنوان مسئله موضوعی شان قلمداد می کنند، فرانظریه پردازان به مطالعه نظام مند ساختار اساسی خود نظریه می پردازند. فرا نظریه پردازی در ادبیات علوم اجتماعی، تحت عناوین مختلفی با عنوان فرا جامعه شناسی، جامعه شناسی بازاندیشانه و جامعه شناسیِ جامعه شناسی ظهور پیدا کرده است. هر چند این مدل در حوزه جامعه شناختی گسترش یافته است ولی می تواند در دیگر حوزه های تحقیق نیز به کار گرفته شود. فرانظریه به عنوان ابزار رسیدن به فهم عمیق تر نظریه بوده و هدف آن تشریح و نقد فرانظری فرض های تشکیل دهنده شالوده نظریه ها و نیز تدوین اصول ارزیابی نظریه هاست.بسیاری از نظریه پردازان بر لزوم پیشرفت و توسعه نظریه اجتماعی تأکید کرده اند. از آنجا که فرانظریه پردازی گام مؤثری در غنی تر ساختن نظریه ها است، بایستی به این حوزه توجه بیشتری معطوف گردد. هدف اصلی در این مقاله ارائه پارامترهای اساسی این رویکرد است.این مقاله ابتدازمینه های رشد مطالعات فرانظری و ماهیت فرانظریه می پردازد و سپس انواع فرانظریه و تکنیک های تحلیل فرانظریه با تاکید بر رویکرد فرانظری ریتزر را مورد بحث و بررسی قرار می دهد. واژگان کلیدی: فرانظریه، فراتحلیل، فراجامعه شناسی، نظریه های اجتماعی، ریتزر .
۳۳۶۵۹.

The Feeling of Ontological Insecurity: The United Kingdom's Conflict-Seeking Foreign Policy (1998–2003)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: World Sociopolitical Studies, Volume ۱۰, Issue ۲ , spring ۲۰۲۶ 521-563
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۸ تعداد دانلود : ۵۵
By the advent of the New Labour government in 1997, under Prime Minister Tony Blair, the UK became actively involved in various international conflicts, including the war in Kosovo (1998), Afghanistan (2001), and Iraq (2003). This article seeks to explore why the New Labour government under Blair engaged in multiple wars and conflicts, often experiencing limited material gains for its efforts. By focusing on social factors such as the desire for recognition and a sense of ontological security, the article hypothesizes that New Labour’s conflictual stance stemmed not solely from material considerations, but significantly from the UK government’s feeling of ontological insecurity within the international society. This article argues that once a state's sense of ontological security is disrupted, whether temporally or spatially, it often pushes states to prioritize reclaiming its lost national identity over safeguarding material gains and interests, aiming to restore its ontological security. Highlighting the determination of elite policymakers to stand closely aligned with the United States, the study will use a content analysis approach to analyze three key conflicts involving the New Labour government. Ultimately, the findings suggest that a profound sense of ontological insecurity played a crucial role in driving the UK government toward conflict-oriented behaviors.
۳۳۶۶۰.

طراحی و اعتبارسنجی الگویی برای مدیریت جهادی با تأکید بر سبک مدیریت شهید حاج قاسم سلیمانی؛ رهیافتی آمیخته(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پاسداری فرهنگی انقلاب اسلامی سال ۱۳ بهار و تابستان ۱۴۰۲ شماره ۲۷ 173 - 194
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۹ تعداد دانلود : ۳۷
بر اساس منظومه ی فکری رهبر معظم انقلاب حضرت امام خامنه ای (مدظلّه العالی)، مدیریت جهادی، مدیریّتی است که با مشیِ فرهنگیِ خردمندانه، مسیر اعتلای مادّی و معنوی ملّت ایران را هموار کرده، حرکت کشور به سمت جایگاه شایسته اش را شتاب بخشد. پژوهش حاضر نیز با هدف طراحی و اعتبارسنجی الگویی برای مدیریت جهادی با تأکید بر سبک مدیریت شهید حاج قاسم سلیمانی، در دو مرحله ی کیفی و کمّی انجام گرفت. این تحقیق از لحاظ هدف، اکتشافی و از لحاظ نوع، توصیفی بوده که به روش میدانی اجرا شده است. جامعه آماری در مرحله اول 20 نفر از مدیران ادارات دولتی استان اردبیل که به شیوه هدفمند با روش ارجاع زنجیره ای (روش گلوله برفی) و در مرحله ی دوم نیز تعداد 384 نفر از مدیران و معاونین ادارات دولتی استان اردبیل که به شیوه تصادفی طبقه ای انتخاب شدند. برای تجزیه و تحلیل اطلاعات در مرحله اول، از روش تحلیل مضمون و نرم افزار Atlas-ti در 6 مرحله و در مرحله دوم از آزمون تحلیل عاملی تأییدی در نرم افزار Smart PLS استفاده گردید. براساس یافته های تحقیق تعداد 6 تِم اصلی و 32 تِم فرعی شناسایی شدند و در بین مؤلفه های اصلی استخراج شده نیز، مؤلفه "حرکت جهادی" با ضریب مسیر 889/0 بیشترین تأثیر را در الگوی پیشنهادی داشته است.

پالایش نتایج جستجو

تعداد نتایج در یک صفحه:

درجه علمی

مجله

سال

زبان