درخت حوزه‌های تخصصی

هدف: سندروم آشیانه خالی نوعی احساس غم و تنهایی است که والدین یا سرپرستان پس از ترک خانه توسط فرزندان تجربه می کنند. این پژوهش با هدف واکاوی راهبردهای مقابله ای والدین درگیر این سندروم که از بهزیستی روان شناختی بالایی برخوردارند، انجام شد. روش: پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی اجرا شد. در سال 1402، 137 نفر از والدین شهرستان اسلام آباد غرب به «مقیاس بهزیستی معنوی» (دهشیری و همکاران، 1392) پاسخ دادند. از میان آنان، 23 نفر که نمره ای بالاتر از یک انحراف معیار نسبت به میانگین کسب کرده بودند، انتخاب شدند و در نهایت، 13 نفر با استفاده از نمونه گیری هدفمند و بر اساس ملاک های ورود در مطالعه شرکت کردند. داده ها از طریق مصاحبه های بی ساختار گردآوری و با روش کولایزی در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. یافته ها: تحلیل تجارب شرکت کنندگان منجر به شناسایی 251 کد باز، 39 کد محوری و 3 کد انتخابی شامل راهبردهای مقابله ای فردی، خانوادگی و اجتماعی شد. نتیجه گیری: بهره گیری از راهبردهای فردی مانند خودآگاهی و مثبت اندیشی، راهبردهای خانوادگی همچون تقویت ارتباط و همدلی، و راهبردهای اجتماعی از جمله مشارکت در فعالیت های مذهبی و اجتماعی می تواند به کاهش علائم سندروم آشیانه خالی و سازگاری بهتر والدین کمک کند.

هدف پژوهش حاضر، طراحی و اثرسنجی یک برنامه آموزشی-درمانی روان نمایشگرانه مبتنی بر نقش مضاعف با تمرکز بر توانش اثرگذاری والدین بر اضطراب های تحصیلی دانش آموزان بود. روش پژوهش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمام دانش آموزان پایه چهارم تا ششم دبستان دچار اضطراب های تحصیلی در تهران بودند که از بین آنها 30 دانش آموز به صورت هدفمند و بر اساس ملاک های پژوهش، انتخاب شدند. دانش آموزان از طریق گمارش تصادفی و به صورت مساوی در دو گروه آزمایش و گواه، جای گرفتند. برنامه آموزشی-درمانی مبتنی بر نقش مضاعف در چهار جلسه اصلی همراه با جلسات راهنمایی افزوده، برای والدین دانش آموزان گروه آزمایشی اجرا شد. دانش آموزان گروه گواه نیز روان نمایشگری معمول ویژه کودکان را دریافت کردند و والدین آنها صرفاً در جلسه مصاحبه نخست حاضر بودند. برای سنجش میزان اضطراب های تحصیلی دانش آموزان و ادراک آنها نسبت به واکنش های والدین شان، روش جامعه سنجی طیف نگار به کار رفت. برای تحلیل داده ها از آزمون تحلیل کواریانس چندمتغیره استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که دانش آموزان هر دو گروه، تغییرات کاهشی معناداری را در اضطراب های تحصیلی تجربه کرده اند اما ادراک این دانش آموزان نسبت به واکنش های والدین، صرفاً در گروه آزمایشی به طور معناداری کاهش یافته است. در واقع، یافته ها نشان داد که با کنترل اثر پیش آزمون، بین میانگین پس آزمون اضطراب های تحصیلی گروه آزمایش و گواه، تفاوت معناداری وجود ندارد اما در مورد ادراک دانش آموزان نسبت به واکنش های والدین، این تفاوت در سطح 001/0P‹ معنادار است. با توجه به یافته های پژوهش می توان نتیجه گرفت که اگر در پی تغییرات ماندگار و اساسی در اضطراب های تحصیلی دانش آموزان هستیم می بایست والدین را نیز در جلسات درمان سهیم سازیم. البته تعمیم نتایج حاصل از پژوهش حاضر، نیازمند اجرای پژوهش های مشابه متعدد در آینده است.

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی ثبات هیجانی و اجتناب تجربه ای در رابطه بین ذهن آگاهی و شادکامی در دانشجویان بود. روش پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع تحلیل مسیر بود. جامعه آم اری ش امل دانشجویان شهر تهران در سال 1403 بود. حجم نمونه 250 نفر برآورد شد و با توجه به ملاک های ورود به پژوهش به صورت در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه ذهن آگاهی فرایبورگ-فرم کوتاه (FMI-SF؛ والاچ و همکاران، 2006)، پرسشنامه شادکامی آکسفورد (OHI؛ آرگیل و همکاران، 1989)، پرسشنامه پذیرش و عمل-2 (AAQ-II؛ بوند و همکاران، 2011)، و پرسشنامه پنج عاملی شخصیت نئو-فرم کوتاه (NEO-FFI؛ کاستا و مک کری، 1992) بود. به منظور تحلیل داده ها از روش تحلیل مسیر استفاده شد. یافته های نشان داد مدل پیشنهادی از برازش مطلوب برخوردار بود. ذهن آگاهی بر شادکامی و ثبات هیجانی اثر مستقیم مثبت و بر اجتناب تجربه ای اثر منفی و معنادار داشت (05/0>P). ثبات هیجانی بر شادکامی اثر مستقیم مثبت و معنادار داشت (05/0>P). اجتناب تجربه ای بر شادکامی اثر منفی و معنادار داشت (05/0>P). نتایج آزمون بوت استرپ نشان داد که ثبات هیجانی و اجتناب تجربه ای در رابطه بین ذهن آگاهی و شادکامی نقش میانجی دارند (05/0>P). در نتیجه می توان بیان کرد اجتناب تجربه ای و ثبات هیجانی توانایی آن را دارند که در رابطه بین ذهن آگاهی و شادکامی نقش میانجی ایفا کنند.

هدف: انحرافات جنسی و خیانت زناشویی از عوامل آسیب رسان به پایداری رابطه زوج ها محسوب می شوند. هدف این مقاله ارائه یک مدل مفهومی نوین با عنوان «رشد انحصار جنسی» است که تبیین می کند چگونه رشد جنسی سالم می تواند به محدود شدن تمایل جنسی فرد به رابطه متعهدانه با همسر منجر شود و احتمال رفتارهای جنسی آسیب زا را کاهش دهد. روش: روش پژوهش در این مقاله تدوین یک مدل مفهومی بر اساس تجربه نویسنده طی 30 سال کار را افراد مبتلا به انحراف جنسی و خیانت زناشویی و کاربرد نظریه ها مربوطه در این زمینه بوده است. یافته ها: بر اساس حمع بندی نتایج کار با مراجعین دارای سابقه انحراف جنسی و خیانت زناشویی این نتیجه بدست آمد که بلوغ جنسی صرفاً به تغییرات زیستی محدود نمی شود و به عنوان فرآیندی چندبعدی شامل رشد شناختی، هیجانی، اخلاقی و خودتنظیمی در نظر گرفته می شود. بر اساس ادبیات نظری و شواهد بالینی نویسنده، مدل ارائه شده شامل ده مرحله تحول یابنده است که طی آن محرک های جنسی ناهمخوان به تدریج حذف شده و تمرکز جنسی فرد بر رابطه همسرمحور شکل می گیرد. این مقاله ضمن مرور دیدگاه های روان تحلیلی، تکاملی، دلبستگی و یادگیری در زمینه انحرافات جنسی، تبیین می کند که تجارب جنسی زودرس و کاستی های تربیتی می توانند رشد انحصار جنسی را مختل سازند و زمینه ساز احتمال خیانت زناشویی در آینده شوند. نتیجه گیری: در پایان، پیامدهای این مدل برای مشاوره پیش از ازدواج و ضرورت انجام پژوهش های تجربی برای آزمون پذیری آن مطرح شده است.

زمینه و هدف: پژوهش حاضر، با هدف بررسی اثربخشی درمان گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر احساس تنهایی و سازگاری زناشویی در زنان مراجعه کننده به مراکز مشاوره شهر بم انجام شده است. روش: روش پژوهش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل است. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه زنان متاهلی بود که به دلیل مشکلات روان شناختی به مراکز مشاوره شهر بم در مرداد ماه تا مهر ماه سال 1403 مراجعه کرده بودند. 40 نفر به عنوان نمونه پژوهش انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (20 نفر) و کنترل (20 نفر) گمارده شدند. ابزار پژوهش، پرسش نامه احساس تنهایی راسل و همکاران (UCLA) (1980) و مقیاس سازگاری دو عضوی گراهام اسپانیر (DAS)  (1976) بوده است. گروه آزمایش تحت 10 جلسه ۹۰ دقیقه ای درمان پذیرش و تعهد قرار گرفتند. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کواریانس چند متغیره در نرم افزار SPSS نسخه 27 تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که با کنترل اثر پیش آزمون، بین میانگین پس آزمون دو گروه آزمایش و گواه در متغیرهای احساس تنهایی (0/01 ≥P) و سازگاری زناشویی (0/01 ≥P) تفاوت معنی داری وجود دارد که نشان دهنده تأثیر درمان پذیرش و تعهد است (0/01 ≥P). نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش، می توان نتیجه گرفت که این نوع درمان به عنوان درمان روان شناختی در جهت توانمندسازی روان شناختی و افزایش سازگاری زناشویی و کاهش احساس تنهایی زنان مراجعه کننده به کلینیک ها و مراکز روان شناختی مورد توجه قرار گیرد.

پژوهش حاضر با هدف پیش بینی پرخوری عصبی در نوجوانان دختر بر اساس تنظیم هیجان و ذهن آگاهی سرشتی انجام شد. پژوهش حاضر توصیفی_همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش دانش آموزان دختر، سنین 17-15 ساله شهرستان هشترود، در سال تحصیلی 1402-1401 بود. به روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای نمونه ای به تعداد 220 نفر انتخاب و پرسشنامه را تکمیل کردند. ابزارهای این پژوهش شامل پرسشنامه سنجش ذهن آگاهی کودکان و نوجوانان (CAMM، گرکو و همکاران، 2011)، مقیاس پرخوری (BES، گورمالی و همکاران، 1982) و پرسشنامه تنظیم هیجان (ERQ، گراس و جان، 2003) بودند. داده ها با استفاده از آزمون همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که بین ارزیابی مجدد و ذهن آگاهی سرشتی رابطه منفی معنادار و بین سرکوبی رابطه مثبت معنادار با پرخوری عصبی در دانش آموزان دختر وجود دارد (01/۰p‹). از سویی دیگر تنظیم هیجان و ذهن آگاهی سرشتی در مجموع قادر به پیش بینی متغیر ملاک بودند و توانستند که 23 درصد از تغییرات پرخوری عصبی در دانش آموزان دختر را تبیین کنند (۰01/۰p‹). این نتایج نشان می دهد که توانایی تنظیم هیجانات و میزان ذهن آگاهی سرشتی، نقش تعیین کننده ای در بروز پرخوری عصبی در دانش آموزان دختر دارند. همچنین این نتایج بر ضرورت توجه به متغیرهای روانی-اجتماعی برای ارتقای سلامت روان این گروه سنی تأکید داشته و لزوم گنجاندن راهکارهای تقویت این عوامل در برنامه های مراقبتی و حمایتی را آشکار می سازد.

پژوهش حاضر با هدف پیش بینی نشانگان احتکار بر اساس ترومای کودکی و پیوند مادرانه در دانشجویان بود. روش پژوهش توصیفی- همبستگی بود. جامعه پژوهش را دانشجویان دانشگاه آزاد مشهد در سال 1404- 1403 تشکیل دادند که از بین آنها به صورت در دسترس 370 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزارهای این پژوهش شامل پرسشنامه نشانگان احتکار فراست و همکاران (2004، HQ)، ترومای دوران کودکی برنستاین و همکاران (2003، CTQ) و پیوند والدینی و همکاران (1979، PBQ) بودند. روش تحلیل داده ها، تحلیل رگرسیون همزمان بود. یافته ها نشان داد که تروماهای دوران کودکی و پیوند مادرانه قابلیت پیش بینی نشانگان احتکار را دارد (05/0>P) و در مجموع 9/17 درصد واریانس نشانگان احتکار را تبیین می کنند. از یافته ها می توان نتیجه گرفت تروماهای دوران کودکی و پیوند مادرانه در نشانگان احتکار در دانشجویان نقش اساسی دارند.

زمینه و هدف: سلامت روان مادران دانش آموزان با نیازهای ویژه به عنوان موضوعی مهم در روان شناسی و آموزش ویژه مورد توجه قرار گرفته است. هدف پژوهش حاضر، مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به شیوه گروهی و فردی بر ارزشمندی زندگی و انعطاف پذیری روان شناختی مادران دارای کودکان با نیازهای ویژه بود؛ بنابراین هدف از انجام پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به شیوه گروهی و فردی بر افزایش ارزشمندی زندگی و انعطاف پذیری روان شناختی مادران دارای کودکان با نیازهای ویژه در سال 1403-1402 بود. روش:  این مطالعه نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری یک ماهه با گروه گواه انجام شد. جامعه آماری شامل مادران کودکان با نیازهای ویژه در شهر کرمانشاه بود. 45 نفر به صورت هدفمند انتخاب و به طور تصادفی در سه گروه (گروه درمانی، فردی و گواه) قرار گرفتند. مداخلات شامل 8 جلسه 75 دقیقه ای هفتگی بود. ابزار جمع آوری داده ها شامل پرسش نامه ارزشمندی زندگی (2003) و پرسش نامه انعطاف پذیری روان شناختی دنیس و وندروال (2010) بود. داده ها با آزمون تحلیل کوواریانس آمیخته در SPSS نسخه 26 تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به شیوه گروهی و فردی در بهبود ارزشمندی زندگی و انعطاف پذیری روان شناختی مؤثر است (0.001>P). بااین حال، درمان گروهی تأثیر بیشتری بر ارزشمندی زندگی داشت، اما در انعطاف پذیری روان شناختی تفاوت معناداری بین دو شیوه مشاهده نشد. نتیجه گیری: هر دو شیوه درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به بهبود ارزشمندی زندگی و انعطاف پذیری روان شناختی مادران کمک می کند. بااین حال، تأثیر بیشتر درمان گروهی بر ارزشمندی زندگی ممکن است ناشی از حمایت اجتماعی و تعاملات گروهی باشد.

هدف پژوهش حاضر، اثربخشی الگوی آموزش چهارمؤلفه ای بر پیشرفت و تاب آوری تحصیلی در درس زیست شناسی دانش آموزان پسر شهرستان شهریار در سامانه شاد است. پژوهش از نظر هدف، کاربردی و به صورت شبه آزمایشی استفاده شد. جامعه آماری شامل 1542 نفر از دانش آموزان پایه یازدهم رشته علوم تجربی شهرستان شهریار در سال تحصیلی 1401-1400 بود. نمونه آماری به صورت در دسترس انتخاب و به تعداد 60 نفر در دو گروه کنترل و آزمایشی 30 نفری تقسیم شدند. ابزار گردآوری اطلاعات پیشرفت تحصیلی، آزمون محقق ساخته و تاب آوری تحصیلی، پرسشنامه ساموئلز بود. برای تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون کلموگراف اسمیرنوف و تعیین رابطه میان متغیرها، همبستگی پیرسون و آزمون t زوجی به وسیله نرم افزار SPSS استفاده شد. نتایج داده ها بیان می دارد که الگوی آموزش چهار مؤلفه ای نسبت به روش سنتی بر پیشرفت تحصیلی درس زیست شناسی تأثیر معناداری داشته است، ولی بر تاب آوری تحصیلی تفاوت معناداری در سامانه شاد مشاهده نشد. بنابراین، پیشنهاد می شود از الگوی چهارمؤلفه ای و رابطه آن با انگیزش، پیشرفت تحصیلی و بارشناختی و دیگر موارد تأثیرگذار به صورت حضوری و مجازی در درس زیست شناسی پایه های مختلف مورد ارزیابی قرار گیرد.

مطالعه حاضر با هدف بررسی مدل علی افسردگی زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (ام-اس) بر اساس سیستم های مغزی رفتاری با نقش میانجی راهبردهای تنظیم شناختی هیجان انجام شد. روش پژوهش حاضر توصیفی _همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این مطالعه زنان مبتلا به ام-اس مراجعه کننده به انجمن ام-اس تهران در سال 1403 بود که 306 نفر از آن ها با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار جمع آوری داده ها شامل: سیاهه افسردگی (بک، 1996، (BDI، پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان (گارنفسکی و کرایج، 2006، (CERQ، و مقیاس سیستم های مغزی/رفتاری (کارور و وایت، 1994، (BIS/BAS بود. داده ها با روش تحلیل معادلات ساختاری مورد تحلیل قرار گرفت. یافته ها نشان داد که مدل پژوهش از برازش مطلوبی برخوردار بود. برآورد اثر مستقیم سیستم بازداری رفتاری و راهبردهای ناسازگار تنظیم شناختی هیجان بر افسردگی، مثبت و معنادار؛ و اثر مستقیم سیستم فعال سازی رفتاری و راهبردهای سازگار تنظیم شناختی هیجان بر افسردگی، منفی و معنادار بود (01/0>p). همچنین اثر غیرمستقیم راهبردهای تنظیم شناختی هیجان در ارتباط بین سیستم های مغزی رفتاری و افسردگی، مثبت و معنادار بود (01/0>p). از یافته های فوق می توان نتیجه گرفت راهبردهای تنظیم شناختی هیجان در رابطه بین سیستم های مغزی رفتاری و افسردگی زنان مبتلا به ام-اس نقش میانجی دارد.

هدف پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس بر بهزیستی و پریشانی روان شناختی دختر دانش آموزان دارای اهمال کاری تحصیلی بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش دانش آموزان دختر دارای اهمال کاری تحصیلی متوسطه دوره دوم شهر تبریز در سال تحصیلی 1404-1403بودند که تعداد 39 نفر به روش نمونه گیری دردسترس انتخاب و در دو گروه آزمایش (19 نفر) و کنترل (20 نفر) به طور تصادفی ساده جایگذاری شدند. گروه آزمایش هشت جلسه ی 75 دقیقه ای و به صورت هفتگی تحت ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس قرار گرفتند. ابزارگردآوری داده ها شامل مقیاس اهمال کاری تحصیلی (PASS، سولومون و راث بلوم، 1984)، پرسشنامه بهزیستی روان شناختی (PWB، ریف، 1989) و مقی اس افس ردگی، اض طراب و اس ترس (DASS، لاوبیوند و لاوبیوند، 1995) بود. تجزیه و تحلیل داده ها با آزمون تحلیل کواریانس چندمتغیره انجام شد. یافته ها نشان داد که با کنترل اثر پیش آزمون بین میانگین پس آزمون بهزیستی و پریشانی روان شناختی در گروه آزمایش و کنترل تفاوت معناداری در سطح 01/0 وجود داشت. از یافته های فوق می توان نتیجه گرفت که ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس به عنوان یک روش روان درمانی موثر برای بهزیستی و پریشانی روان شناختی دانش آموزان دارای اهمال کاری تحصیلی است.

زمینه و هدف: ضایعه نخاعی از جمله معلولیت هایی است که افراد را با طیف وسیعی از مشکلات جسمی، حرکتی و روانی درگیر می کند. افسردگی، انزوای اجتماعی و اضطراب را شاید بتوان در زمره مهم ترین پیامدهای منفی این اختلال در نظرگرفت. هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی فیزیوتراپی گروهی در مقایسه با فیزیوتراپی انفرادی بر کاهش اضطراب و افزایش سلامت عمومی در بیماران مبتلا به ضایعات نخاعی می باشد. روش: مطالعه حاضر از نوع مطالعه آزمایشی میباشد که برروی 40 بیمار ضایعه نخاعی انجام شد. بیماران به طور تصادفی به دو گروه فیزیوتراپی گروهی(n=20) و فیزیوتراپی انفرادی(n=20) تقسیم شدند و سپس برای یک گروه، فیزیوتراپی گروهی و برای گروه دیگر فیزیوتراپی انفرادی انجام شد. قبل و بعد از اجرای فیزیوتراپی، پیش آزمون و پس آزمون برای هردوگروه انجام شد. از پرسشنامه اضطراب زانگ و پرسشنامه سلامت عمومی به عنوان ابزار سنجش استفاده گردید و به منظور استخراج نتایج از روش تحلیل واریانس چند متغیره استفاده شد. یافته ها: مقایسه میانگین های دو گروه پس از اپایان مطالعه نشان داد که فیزیوتراپی گروهی برای کاهش اضطراب در بیماران ضایعه نخاعی در سطح  (0/01>P) معنادار است. اما فیزیوتراپی انفرادی باعث افزایش اضطراب در این بیماران شده است. درحالیکه روش درمانی فیزیوتراپی انفرادی در افزایش سلامت عمومی بیماران ضایعه نخاعی موثرتر از روش درمانی فیزیوتراپی گروهی بوده است. نتیجه گیری: فیزیوتراپی گروهی در مقایسه با فیزیوتراپی انفرادی باعث کاهش اضطراب بیماران شده اما فیزیو تراپی انفرادی در افزایش سلامت عمومی در مقایسه با فیزیوتراپی گروهی، موثرتر بوده است.

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی استرس ادراک شده در رابطه بین شفقت به خود و ثبات زندگی زناشویی در زنان آسیب دیده از خیانت بود. روش پژوهش توصیفی -همبستگی از نوع مدل یابی ساختاری بود. جامعه آماری شامل زنان آسیب دیده از خیانت زناشویی مراجعه کننده به مراکز روانپزشکی شهر ساوه در سال 1402-1403 بود که به روش نمونه گیری هدفمند 370 نفر از آنها به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه استرس ادراک شده (PSS) کوهن و همکاران (1983)، شاخص ثبات زناشویی(MII) ادوارد و همکاران (1987) و فرم بلند مقیاس خودشفقت ورزی (SCS-LF) نف (2003) بود. از تحلیل معادلات ساختاری برای تحلیل داده ها استفاده شد. نتایج بیانگر برازش مطلوب مدل پژوهش بود. نتایج بیانگر معناداری اثرمستقیم شفقت به خود بر استرس ادراک شده (004/0=P) و ثبات زندگی زناشویی (001/0=P) و همچنین اثر مستقیم استرس ادراک شده بر ثبات زندگی زناشویی (04/0=P) بود. همچنین نتایج حاکی از اثر غیرمستقیم شفقت به خود بر ثبات زندگی زناشویی با میانجی گری استرس ادراک شده بود (02/0=P). این نتایج نشان می دهد که استرس ادراک شده با توجه به نقش شفقت به خود می تواند تبیین کننده ثبات زندگی زناشویی در زنان آسیب دیده از خیانت باشد.

مقدمه: توان بخشی شناختی بهبود عملکردهای شناختی از طریق تمرین مکرر است که بر اصل انعطاف پذیری مغز متمرکز است. از این رو مداخلات آموزش شناختی کنونی پتانسیل اصلاح برخی نقص های شناختی را دارند و مصاحبه انگیزشی نیز یکی از مداخلات روان شناختی پذیرفته شده در اختلال مصرف کانابیس است که هدف آن افزایش انگیزه برای توقف یا کاهش مصرف است. هدف این مطالعه مقایسه اثربخشی مداخلات توان بخشی شناختی و مصاحبه انگیزشی بر کاهش ولع و بهبود عملکردهای شناختی مردان مصرف کننده کانابیس بود. روش کار: مطالعه حاضر آزمایشی سه گروهی با پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری بود که 45 مرد مصرف کننده کانابیس را با توجه به معیارهای ورود و خروج به صورت در دسترس انتخاب و به طور تصادفی در 3 گروه (مصاحبه انگیزشی، توان بخشی شناختی وکنترل) مورد بررسی قرار داده است. ابزارهای به کار رفته آزمون تصویری سنجش ولع مصرف (القایی)، آزمون برو/نرو، تکلیف قمار Iowa و تکلیف N-back بودند. یافته ها: یافته ها نشان داد سه گروه حداقل در یکی از متغیرهای ولع، حافظه کاری، بازداری پاسخ، تصمیم گیری مخاطره آمیز و سرعت پردازش در سه دوره زمانی تفاوت معنا داری داشته اند (13/23 F=و 001/0P=). همچنین دو گروه توان بخشی شناختی و مصاحبه انگیزشی هریک به تنهایی با گروه کنترل از لحاظ متغیرهای مورد بررسی تفاوت معناداری داشته اند (05/0≥P). در حالی که دو گروه مداخله ای در هیچ یک از متغیرهای مورد بررسی با یکدیگر تفاوت معناداری نداشته اند (05/0≤P). نتیجه گیری: توان بخشی شناختی و مصاحبه انگیزشی نتایج امیدوارکننده ای با هدف پرداختن به چالش دوگانه کاهش ولع و افزایش عملکردهای شناختی داشته اند، این مداخلات راه را برای درمان های هدفمند و فردی مصرف کنندگان کانابیس هموار می کند.

هدف: هدف اصلی از نگارش پژوهش حاضر، تدوین مدل علیّ پایداری زناشویی بر اساس تمایزیافتگی با میانجی گری مدیریت تعارض بود. ▐روش: این مطالعه از نوع همبستگی بوده و از میان والدین دانش آموزان مدارس متوسطه اول ناحیه یک کرمانشاه تعداد 200 نفر (زن متأهل) به شیوه نمونه گیری خوشه ای انتخاب شدند. شرکت کنندگان پرسش نامه مدیریت تعارض (انریچ 1982)، تمایزیافتگی خود (اسکورون و اسمیت2003) و پرسش نامه ثبات زناشویی (ادواردز و همکاران 1987) را تکمیل کردند. داده های گرداوری شده با بهره بردن از نرم افزار PLS جهت بررسی رابطه بین متغیرهای پژوهش از تحلیل مسیر معادلات ساختاری استفاده شده است. ▐یافته ها: نتایج نشان داد تمایزیافتگی خود و ثبات زناشویی با ضریب مسیر 556/0، تمایزیافتگی خود و مدیریت تعارض با ضریب مسیر )593/0)، مدیریت تعارض و ثبات زناشویی با ضریب مسیر) 269/0 (، تمایزیافتگی خود و ثبات زناشویی با نقش میانجی مدیریت تعارض با ضریب مسیر) 716/0 (رابطه داشته است. ▐نتیجه گیری: افرادی که در سطح بالای تمایزیافتگی خود قرار داشته باشند. تعارض های زوج را بهتر مدیریت می کنند؛ چون توانایی تنظیم هیجانات خود را دارند و به رشد بهتری رسیده اند که می توانند تعامل سازنده ای با طرف مقابل داشته باشند و عملکردهای خود را مدیریت کنند که در نتیجه به پایداری و رضایت زناشویی دست یابند.

هدف: خانواده های ترکیبی به دلیل ساختار متفاوت و چالش های ارتباطی خاص، می توانند زمینه ساز فشارهای هیجانی و شناختی در نوجوانان باشند. آموزش های خودیاری با تقویت مهارت های تنظیم هیجان و انعطاف پذیری شناختی، می تواند به سازگاری بهتر این نوجوانان با شرایط جدید خانوادگی کمک کند لذا پژوهش حاضر با هدف اثربخشی بسته آموزشی خودیاری مبتنی بر پذیرش و مهارت های اجتماعی بر تنظیم هیجان و انعطاف پذیری شناختی نوجوانان خانواده های ترکیبی انجام شد. ▐روش: این پژوهش از روش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل 120 نوجوان دختر مقطع متوسطه دوم شهر یزد در خانواده های ترکیبی در سال تحصیلی 1402-1403 بودند که از میان آنان، بر اساس معیارهای ورود (نوجوانان دختر خانواده های ترکیبی شهر یزد؛ گذشت حداقل یک سال از تشکیل خانواده ی جدید؛ تحصیل در مقطع متوسطه ی اول و دوم، کسب نمره پایین در آزمون های تنظیم هیجان و انعطاف پذیری شناختی و همچنین تمایل و رضایت آگاهانه والدین ونوجوان برای شرکت در پژوهش)، ۴۰ نفر به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و سپس به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۲۰ نفر) و گواه (۲۰ نفر) گمارده شدند. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه تنظیم هیجان گراتز روئمر و پرسشنامه انعطاف پذیری شناختی دنیس و وندروال استفاده شد. برای گروه آزمایش آموزش خودیاری مبتنی بر پذیرش و مهارت های اجتماعی در 10 جلسه 60 دقیقه ای اجرا شد و داده ها با استفاده از تحلیل کواریانس چند متغیره، تحلیل شد. ▐یافته ها: نتایج نشان داد که مداخله بسته آموزشی خودیاری مبتنی بر پذیرش و مهارت های اجتماعی منجر به افزایش معنادار تنظیم هیجان (05/0 p <، 30/60 = F) و انعطاف پذیری شناختی (05/0 p <، 05/55 = F) در نوجوانان گروه آزمایش شد، در حالی که گروه کنترل تغییر قابل توجهی در این متغیرها نشان ندادند. نتایج همچنین نشان داد که آموزش خودیاری مبتنی بر پذیرش و مهارت های اجتماعی می تواند در تقویت مهارت های خودمدیریتی و سازگاری شناختی و هیجانی نوجوانان خانواده های ترکیبی مؤثر باشد. ▐نتیجه گیری: یافته ها بیانگر آن است که مداخلات آموزشی خودیاری مبتنی بر پذیرش و مهارت های اجتماعی می توانند ابزار مؤثری در ارتقای سلامت روان و سازگاری شناختی و هیجانی نوجوانان در خانواده های ترکیبی باشند.

هدف پژوهش حاضر پیش بینی فرسودگی شغلی براساس استرس کاری و قراردادهای روانشناختی در کارگران شرکت های شهر صنعتی کاوه بود. روش پژوهش توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش را کارگران شرکت های شهر صنعتی کاوه در سال 1403 تشکیل دادند. تعداد افراد نمونه 370 نفر بودند که به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده، پرسشنامه های استرس شغلی چن و همکاران (JSQ، 2022)، قرارداد روانشناختی لی و همکاران (PCQ، 2024) و پرسشنامه فرسودگی شغلی ایرفان و همکاران (JBQ، 2023) بود. روش تحلیل این پژوهش، تحلیل رگرسیون چندگانه به شیوه همزمان بود. یافته ها نشان داد که بین قراردادهای روانشناختی و استرس کاری با فرسودگی شغلی رابطه معناداری وجود دارد و دو متغیر استرس کاری و قراردادهای روانشناختی در مجموع 9/17 درصد واریانس فرسودگی شغلی را تبیین می کنند (05/0>P). بنابراین، با توجه به رابطه معنی دار قراردادهای روانشناختی و استرس کاری با فرسودگی شغلی مشاوران و برنامه ریزیان می توانند در مسیر بهبود فرسودگی شغلی در کارگران حرکت کنند.

پژوهش حاضر با هدف امکان سنجی بسته آموزش گروهی اصلاح شناختی رفتاری بر کارکرد های اجرایی کودکان مبتلا به اختلال بیش فعالی/ نقص توجه انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون - پس آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری شامل کودکان 10 تا 12 سال مبتلا به اختلال بیش فعالی/ نقص توجه مراجعه کننده به مراکز مشاوره منطقه 22 تهران در سال 1403 بود که تعداد 30 نفر از این کودکان به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در گروه آزمایش و کنترل (هر گروه 15 نفر) گمارده شدند. گروه آزمایش 12 جلسه ی 60 دقیقه ای (هفته ای 3 جلسه) تحت بسته آموزش گروهی اصلاح شناختی رفتاری قرار گرفت. ابزار اندازه گیری در این پژوهش فهرست رتبه بندی رفتار عملکرد اجرایی (BRIE؛ جیویا و همکاران، 2000) بود. تحلیل داده ها با استفاده از روش تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر صورت گرفت. یافته ها نشان داد که بین پیش آزمون و پس آزمون کارکرد های اجرایی در دو گروه آزمایش و گواه تفاوت معناداری در سطح 001/0 وجود داشت و همچنین بین میانگین پس آزمون و پیگیری در گروه آزمایش تفاوت معناداری در سطح 001/0 وجود نداشت و نتایج در دوره پیگیری حفظ شد. براساس نتایج پژوهش می توان گفت برنامه آموزش گروهی اصلاح شناختی رفتاری روش مداخله ای مناسبی بر بهبود کارکرد های اجرایی کودکان مبتلا به اختلال بیش فعالی/ نقص توجه است.

فرزندپروری باکفایت، نوعی روش فرزندپروری مبتنی بر نظریه طرحواره درمانی است. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر آموزش فرزندپروری باکفایت طرحواره محور بر همدلی مادر و پذیرش والدینی در مادران دارای کودک با اختلال نقص توجه/بیش فعالی انجام گرفت. روش پژوهش آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون با گروه کنترل و پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری شامل کلیه مادران دارای کودک با اختلال نقص توجه/بیش فعالی بود که در بهار 1402 به مراکز مشاوره آموزش وپرورش و بهزیستی مراجعه می کردند. از میان آن ها، 30 مادر با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند؛ به طوری که برای هر یک از گروه های پژوهش، 15 نفر در نظر گرفته شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه همدلی مادر دیویس (1983) و پرسشنامه پذیرش والدینی پورتر (1954) بود. گروه آزمایش در هشت جلسه 90 دقیقه ای تحت آموزش برنامه فرزندپروری باکفایت قرار گرفت؛ اما گروه کنترل هیچ مداخله درمانی دریافت نکرد. برای تجزیه وتحلیل داده ها از تحلیل کوواریانس چندمتغیره در نرم افزار آماری SPSS26 استفاده شد. نتایج نشان داد که آموزش فرزندپروری باکفایت طرحواره محور بر همدلی مادر و پذیرش والدینی مادران دارای کودک با اختلال نقص توجه/بیش فعالی در مرحله پس آزمون اثربخشی معناداری داشته است و اثرات آموزش در مرحله پیگیری نیز باقی مانده است (001/0>p). در نهایت، نتایج نشان داد که به منظور افزایش همدلی مادر و پذیرش والدینی در مادران دارای کودک نقص توجه/بیش فعالی، می توان از آموزش فرزندپروری باکفایت طرحواره محور استفاده کرد.

مطالعه حاضر با هدف تعیین نقش میانجی اضطراب اجتماعی در رابطه اعتیاد به شبکه های اجتماعی مجازی و قلدری سایبری در نوجوانان انجام شد. این پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش دانش آموزان مقطع متوسطه دوم شهرستان بندر انزلی در سال 1403 بودند. 200 نفر از آن ها به روش نمونه گیری در دسترس در این پژوهش مشارکت داشتند و به پرسشنامه فوبیای اجتماعی (SPIN؛ کانر و همکاران، 2000)، پرسشنامه اعتیاد به شبکه های اجتماعی (ASNMQ، خواجه احمدی و همکاران، 1395) و پرسشنامه تجربه قلدری – قربانی سایبری (CBVEQ؛ آنتیادو و همکاران، 2016) پاسخ دادند. تحلیل داده ها به روش مدل یابی معادلات ساختاری انجام شد. یافته ها نشان داد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوب برخوردار بود. نتایج نشان داد که اعتیاد به شبکه های اجتماعی مجازی و اضطراب اجتماعی بر قلدری سایبری به طور مثبت اثر مستقیم داشت؛ همچنین اعتیاد به شبکه های اجتماعی مجازی بر اضطراب اجتماعی به طور مثبت اثر مستقیم داشت (05/0>P). نتایج آزمون بوت استرپ نشان داد که اضطراب اجتماعی در رابطه بین اعتیاد به شبکه های اجتماعی مجازی و قلدری سایبری نقش میانجی داشت (05/0>P). در مجموع می توان نتیجه گرفت که اعتیاد به شبکه های اجتماعی مجازی به صورت مستقیم و با میانجی گری اضطراب اجتماعی بر قلدری سایبری اثر دارد.