مطالب
فیلترهای جستجو:
فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۳۴٬۲۴۱ تا ۳۴٬۲۶۰ مورد از کل ۵۵۲٬۹۲۰ مورد.
منبع:
دین و سیاست فرهنگی سال ۱۱ بهار و تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲۲
119 - 141
حوزههای تخصصی:
در این مقاله بر پایه تحلیل نظری و بررسی متون فلسفی و سیاستی مرتبط با مفهوم «خیر عمومی»، به بازیابی مفهومی آن پرداخته شده است؛ ازاین رو، در ابتدا به بررسی ریشه های تاریخی این مفهوم و سپس به دیدگاه های نظریه پردازان معاصر مانند جان رالز، حسین، بوت و داگلاس توجه شده است. در نهایت، با استفاده از یک الگوی پنج مؤلفه ای، معیارهایی برای ارزیابی تعاریف ارائه شده است. این معیارها عبارت اند از: هنجاری بودن، زمینه استدلال عملی، معرفی امکانات خاص، ارجاع به گروه خاص منافع انتزاعی و ضرورت همبستگی اجتماعی. بر اساس این الگو، رویکردهای وحدت گرا، جماعت گرا و نظریه عدالت انصاف گرای رالز، به دلیل تأکید بر همبستگی اجتماعی، در ارائه تعریف از «خیر عمومی» موفق تر عمل کرده اند. در مقابل، رویکردهای فایده گرا، فردگرا و خودگرایی عقلانی، به دلیل عدم توجه به همبستگی و دغدغه متقابل، در این زمینه با نقایص جدی مواجه شده اند. در نهایت، این مقاله، «خیر عمومی» را به آن دسته از «امکانات عمومی» - اعم از مادی، فرهنگی یا نهادی - اطلاق می کند که اعضای یک جامعه، به منظور برآوردن تعهدی اجتماعی مبنی بر اینکه همه باید از «منافع عمومی» مشترک مشخصی مراقبت کنند، در اختیار دیگر اعضاء قرار می دهند.
شناسایی عوامل موثر در انتخاب رشته علوم انسانی: تاملی بر روایت های دوران تحصیلی ام(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف تحقیق حاضر، شناسایی عوامل موثر در انتخاب رشته علوم انسانی است. متناسب با این هدف، روش روایت پژوهی از نوع خودشرح حال نویسی استفاده شد. منبع گردآوری داده های این تحقیق، خاطره ها و روایت های دوران تحصیل محقق بود. تجزیه و تحلیل داده ها با روش تحلیل مضمون انجام شد. در مجموع چهار مضمون اصلی (عوامل آموزشی، فردی، خانوادگی و محیطی) و 19 مضمون فرعی در دو محور شناسایی شد. یافته ها در بخش عوامل موثر قبل و حین انتخاب رشته شامل عدم تعلق به مدرسه، نقش معلمان، تاثیر نمرات درسی، هدایت تحصیلی، کسب نتایج موفق، برخورداری از استعداد ادبی، ترس از شکست، هدفمندی، علاقه و رغبت، حمایت و پشتیبانی، سوابق تحصیلی و آینده نگری شغلی بود. هم چنین در بخش عوامل مرتبط پس از انتخاب رشته، کسب نتایج موفق، دریافت بازخورد مثبت، تشکیل هویت، کاهش انگیزه، شک و تردید، رضایت والدین، انتظارات بالا و برداشت نادرست بدست آمد که بیانگر پیامدهای مثبت و منفی این انتخاب بوده است.
درک دانش آموزان از مفاهیم و مهارت های پایه ریاضی در پایان دوره اول ابتدایی، متاثر از دوران بحران همه گیری(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
نظریه و عمل در برنامه درسی سال ۱۲ بهار و تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲۳
243 - 282
حوزههای تخصصی:
پژوهش حاضر با هدف سنجش کیفیت درک دانش آموزان از مفاهیم و مهارت های پایه ریاضی در پایان دوره اول ابتدایی، متاثر از چالش های آموزش در دوران همه گیری کرونا انجام شد. این مطالعه با توجه به ماهیت و هدف اصلی آن، از نوع توصیفی – تحلیلی است. در روند اجرا، ابتدا مفاهیم و مهارت های شناختی پایه ریاضی به عنوان هسته اصلی برنامه درسی ریاضی به تفکیک پایه ها استخراج و اعتباربخشی شده و به عنوان چارچوب مفاهیم ریاضی دوره اول ابتدایی مورد استفاده قرار گرفت. ابزار اصلی گردآوری داده ها در این مطالعه، آزمون سنجش دانش ریاضی کسب شده دانش آموزان در پایان دوره اول ابتدایی است. جامعه مورد بررسی این مطالعه دانش آموزان پایه چهارم ابتدایی مدارس دولتی در سطح کل کشور بودند که در سال تحصیلی 99-1398، همزمان با شروع همه گیری کرونا، آموزش دوره ابتدایی را در پایه اول شروع کرده بودند. نمونه این مطالعه از دانش آموزان و معلمان هفت استان انتخاب شدند. در مجموع 1186 دانش آموز که در سال تحصیلی 1402-1401 در پایه چهارم تحصیل می کردند در این مطالعه شرکت داشتند. بر اساس یافته های سنجش انجام شده در این پژوهش نتیجه شد که اکثر دانش آموزان مفاهیم اساسی در برنامه درسی ریاضی دوره اول ابتدایی را در حد انتظار کسب نکرده اند. در پایان، با توجه به نتایج به دست آمده راهکارهای اصلاحی پیشنهاد شد.
طراحی برنامه درسی علوم دوره ابتدایی برمبنای واقع گرایی استعلایی باسکار(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
نظریه و عمل در برنامه درسی سال ۱۲ بهار و تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲۳
365 - 394
حوزههای تخصصی:
: این مقاله براساس پژوهشی است که هدف آن، طراحی یک برنامه درسی علوم برای دوره ابتدایی، بر مبنای فلسفه واقع گرایی استعلایی [1] باسکار است. این مطالعه به روش استنتاجی و برمبنای واقع گرایی هستی شناختی، نسبی گرایی معرفت شناختی و عقلانیت داوری به عنوان هسته مرکزی واقع گرایی استعلایی، انجام شد. یافته های پژوهش نشان داد که اهداف آموزش علوم شامل بهبود تصورات دانش آموزان از ماهیت علم، پرورش تفکر انتقادی، پرورش تفکر خلاق، پرورش مهارت های فرایندی و توجه به فراورده های علم است. در انتخاب محتوا برای این برنامه، قابلیت جرح و تعدیل دانش علمی و اهمیت حقایق علمی، هم زمان درنظر گرفته می شود. در این برنامه، یادگیری فرایند ساخت دانش توسط دانش آموز و مبتنی بر دانش قبلی وی و در تعامل اجتماعی اتفاق می افتد و در دنیای واقعی، معنا می یابد. در این فرایند، معلم نقش تسهیل کننده را دارد. همچنین ارزیابی از آموخته های دانش آموزان فرایندی نظام مند، کل نگر و مکمل یادگیری محسوب می شود. [1] Transcendental Realism
گونه شناسی تدریس باکیفیت در نظام آموزش عالی: مطالعه سنتزپژوهی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
نظریه و عمل در برنامه درسی سال ۱۲ پاییز و زمستان ۱۴۰۳ شماره ۲۴
193 - 220
حوزههای تخصصی:
تدریس در نظام آموزش عالی نقش اساسی دارد. این مطالعه با هدف بررسی و شناسایی مؤلفه ها و تعیین فراز و نشیب های تدریس باکیفیت در نظام آموزش عالی در بین مطالعات انجام شده، است. با توجه به اهداف آموزش عالی در تأمین نیروی انسانی متخصص، نیاز به اصلاح در روش های تدریس باکیفیت در دانشگاه ها احساس می شود که هدف پژوهشگر در این مطالعه، بررسی مؤلفه ها (شاخص ها) و ارائه گونه هایی از تدریس باکیفیت در نظام آموزش عالی است. این مطالعه با رویکرد کیفی و با توجه به روش اجرا، مرور سیستماتیک تلقی می شود. جامعه آماری، پایگاه های مطالعاتی است که از جوانب مختلف به این موضوع در آموزش عالی در 24 سال اخیر پرداخته اند. بر اساس معیارهای ورودی، 30 مقاله فارسی و 28 مقاله انگلیسی، وارد مطالعه شدند که در نتیجه 18 مؤلفه از این مقالات بدست آمد. پس از تحلیل مؤلفه های تدریس باکیفیت در آموزش عالی، پدیدار شد که این مؤلفه ها در 3 دسته (گونه) کلان تر جا گرفته شده است که این گونه ها شامل: گونه های متمرکز بر کلاس، فراگیر و انسان منتقد برای تدریس باکیفیت در آموزش عالی است. با بررسی مطالعات داخلی و خارجی به فراز و نشیب های هر یک از گونه ها در طول زمان توجه شده است که نشان داد در مطالعات خارجی، مؤلفه های (مصادیق) گونه های تدریس باکیفیت در آموزش عالی از اهمیت یکسانی برخوردار هستند.
شبیه سازی و پیش بینی امواج گرمایی آینده ایران بر پایه مدل های گردش عمومی جو(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
مطالعات جغرافیایی مناطق کوهستانی سال ۵ بهار ۱۴۰۳ شماره ۱
169 - 184
حوزههای تخصصی:
در قرن بیست ویکم، تغییر اقلیم به خصوص تغییر در مقادیر حدی عناصر اقلیمی به عنوان یک تهدید بزرگ برای جوامع بشری و محیط طبیعی مطرح است. هدف اصلی پژوهش حاضر، شبیه سازی و پیش بینی امواج گرمایی ایران بر پایه مدل های گردش عمومی است. برای شناسایی امواج گرمایی، از «شاخص روزانه بزرگی موج گرما» (HWMId) بر پایه دماهای حداکثر روزانه 44 ایستگاه سینوپتیک کشور در یک دوره 31 ساله (1985 تا 2015) استفاده شده است. همچنین برای پیش بینی امواج گرمایی آینده کشور با این شاخص بین سال های 2015 تا 2045، داده های مدل CanESM2 تحت سناریوی RCP4.5 توسط مدل SDSM ریزمقیاس نمایی شده است. نتایج تحقیق نشان داد که در مجموع، انطباق مناسبی بین نقشه های دیدبانی و شبیه سازی شده وجود دارد. میانگین فراوانی امواج پیش بینی شده سالانه در مناطق مختلف کشور بین 2 تا 12 رخداد است که هسته بیشینه آنها بر روی ایستگاه های شیراز، شهرکرد و امیدیه قرار می گیرد. بیشترین و بزرگ ترین امواج گرمایی در آینده ابتدا برای فصل تابستان و سپس با فاصله برای فصول زمستان و بهار پیش بینی می شود. الگوهای متفاوتی از توزیع مکانی امواج گرمایی پیش بینی شده در ایران مشاهده می شود. در فصول بهار و تابستان، و همچنین در مقیاس سالانه، بیشینه «بزرگی» و «تعداد» امواج گرمایی شبیه سازی شده، بر روی جنوب غرب و نیمه غربی ایران و ایستگاه گرگان متمرکز است. در فصل پاییز مرکز بیشینه بر روی مناطق داخلی ایران قرار می گیرد و به صورت یک بیضی از شمال غرب تا جنوب شرق کشور کشیده می شود. از نظر ارتباط با عوامل جغرافیایی، در فصل تابستان با حرکت به عرض های جغرافیایی بالاتر و در فصل بهار با حرکت به سمت شرق کشور، شاهد کاهش معنی دار امواج گرمایی هستیم. تعداد و بزرگی امواج گرمایی کشور در مقیاس های سالانه و فصلی تا سال 2045 افزایش می یابد که بیشترین نرخ افزایشی متعلق به فصل تابستان است. بیشترین تعداد امواج گرمایی برای سال 2043 با 5/10 واقعه پیش بینی شده است.
بررسی و ارزیابی عوامل موثر در تکرار جرم و راهکارهای پیشگیری از تکرار جرم در ایران
منبع:
قضانامه دوره ۲ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۷
76 - 102
حوزههای تخصصی:
تکرار جرم در حقوق کیفری ایران حول سه محور قابل بررسی است ، محور اول راجع به تعریف معضل تکرار جرم میپردازد و در محور دوم به عوامل تکرار جرم میپردازد و محور سوم راجع به راهکار های جلوگیری و کاهش تکرار جرم که در جامعه امروزی به معضلی بزرگ تبدیل شده است میپردازد . هدف از انجام تحقیق مروری پیش رو بررسی عوامل تاثیرگذار در انجام دوباره جرم و جنایت به خصوص از سوی زندانیان ، پس از پایان دوره زندان می باشد ؛ برخی زندانی ها پس از آزادی ، برای شروع یک زندگی سالم مشکل دارند ؛ نداشتن پس انداز و سرمایه ، نداشتن حرفه و تخصص ، داشتن سوء پیشینه برای استخدام ، برچسب زنی و بد بینی و بی اعتمادی جامعه به آنها و نبود ضامن برای اشتغال ، باعث می شود که این افراد دوباره مرتکب جرم شوند و به زندان باز گردند . بزهکاری که پس از تحمل کیفر حبس از زندان آزاد شده و وارد اجتماع می شود ، باید کنترل و حمایت از سوی نهاد ها و سازمان های مدنی و دولتی شوند تا دوباره به سوی جرم باز نگردند . در این مقاله به بررسی و ارزیابی تکرار جرم در ایران با تحلیل و بررسی عوامل موثر بر این پدیده و پیامد های آن میپردازد ؛ با استفاده از داده های آماری و مطالعات موردی ، تلاش شده است تا الگو های تکرار جرم از دیدگاه های اجتماعی و جرم شناسی بررسی شود و راهکار های پیش گیرانه و اصلاحی برای کاهش تکرار جرم در نظام قضایی ایران میپردازد و در نهایت پیشنهاداتی برای بهبود سیاست های کیفری و ارتقاء امنیت جامعه ارائه می شود .
A Critical Stylistic Analysis of Major Kaduna Nzeogwu Coup Speech(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
This research examines the ideological underpinnings of the coup speech delivered on January 15, 1966, by Major Kaduna Nzeogwu. Employing Jeffries' (2010) Critical Stylistics theory as a methodological framework, the study conducts a linguistic analysis to uncover the political viewpoints and intentions of the coup plotters. The analysis reveals how specific linguistic choices and patterns were employed to communicate the plotters' intentions to the public, suppress dissent, and advocate for the establishment of military rule instead of democratic governance. The speech underscores the plotters' portrayal of their actions as necessary for national salvation, while framing democratic processes as ineffective. Additionally, the use of emotive language and authoritative tones served to bolster legitimacy and rally public support for the coup. The analysis further elucidates how the adopted linguistic strategies functioned to justify the overthrow of the existing government and the suspension of democratic institutions in Nigeria’s First Republic. This Critical Stylistic study highlights the intricate power dynamics that underpinned the military intervention and emphasizes the role of language as a tool for ideological persuasion. By revealing the linguistic resources employed by the coup plotters, this research contributes to a deeper understanding of how language can shape political realities and influence public perception during times of upheaval.
ESP Instructors' Viewpoints towards Learners' Needs: The Case of Kurdistan University of Medical Sciences(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
The present study aimed at addressing ESP instructors' perspectives towards ESP learners' needs at Kurdistan University of Medical Sciences (KUMS). That is, we sought to investigate whether or not the learners’ needs in ESP classes are met satisfactorily. Using census rather than sampling, a total number of 10 ESP instructors were selected as the participants. Face-to-face semi-structured interviews were conducted with each participant individually. The results obtained from the interviews yielded 13 dominant themes. It was revealed that instructor-oriented themes were mainly concerned with perceived/felt needs, subject specialists/language instructors, a-priori/negotiated syllabus, team teaching/solitary teaching, instructors as suppressors of needs, receptive/productive skills, transmissive/transformative instructors, and positive/negative reinforcement. However, students' unheard voices in material selection, sense of belonging to the class, students' ratings of instruction and heterogenous/homogenous class groupings were mainly associated with student-oriented themes. Finally, content gradation was found to be associated with coursebook/material-oriented theme. Each of the recognized themes played either a facilitating or hindering role in making learners' needs met. Henceforth, delving into the role of such themes in ESP classes would open new insights into the instructors' viewpoints towards their leaners' needs. The frequency of the retrieved themes was a sign of commonality and generalizability among the majority of instructors; however, the indirect and unidimensional analysis of learners' needs could be remedied by inspecting the learners' actual needs through their own perspectives in future studies
مدل چالش ها و موانع اینترنت اشیاء در زنجیره تأمین صنعت انرژی ایران: رویکرد مدل سازی ساختاری تفسیری فراگیر فازی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
انرژی ایران دوره ۲۷ بهار ۱۴۰۳ شماره ۱ (پیاپی ۸۹)
105 - 126
حوزههای تخصصی:
یکی از مهم ترین فناوری ها که در سال های اخیر مورد توجه محققین و صنایع قرار گرفته است، اینترنت اشیاء می باشد. صنعت انرژی از صنایع اصلی و مهم هر کشور محسوب می شود که نوآوری در این بخش به دلیل مزایای فراوان ضروری است. با وجود اهمیت فناوری اینترنت اشیاء و صنعت انرژی، بررسی ها نشانگر ضعف این صنعت در پیاده سازی فناوری است، در نتیجه لازم است چالش ها و موانع شناسایی و مدل سازی شوند. این تحقیق با هدف شناسایی و مدل سازی چالش ها و موانع پیاده سازی اینترنت اشیاء در زنجیره تأمین صنعت انرژی ایران در دو مرحله انجام شد. در فاز اول، با مرور ادبیات چالش ها شناسایی و با روش دلفی توسط 14 نفر از خبرگان صنعت انرژی ایران، مورد بررسی و تکمیل قرار گرفتند. در فاز دوم، پس از بررسی دیدگاه 10 نفر از خبرگان، مدل چالش ها با روش مدل سازی ساختاری تفسیری فراگیر فازی ترسیم گردید. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه و از روش نمونه گیری هدفمند و گلوله برفی استفاده شد. در نهایت 67 چالش در خصوص پیاده سازی اینترنت اشیاء در زنجیره تأمین صنعت انرژی ایران شناسایی شد که این چالش در 17 دسته گروه بندی گردید. . نتایج مدل سازی چالش ها نشان می دهد که چالش های شرایط حکمرانی، استانداردها و مقررات دولتی، فقدان مدیریت استراتژیک و ادراکی، مهم ترین چالش های اینترنت اشیاء در زنجیره تأمین صنعت انرژی ایران هستند و جهت پیاده سازی فناوری باید در نظر گرفته شوند
بهینه سازی انرژی در واحد ایزومریزاسیون پالایشگاه نفت ستاره خلیج فارس با استفاده از فناوری پینچ(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
انرژی ایران دوره ۲۷ تابستان ۱۴۰۳ شماره ۲ (پیاپی ۹۰)
47 - 61
حوزههای تخصصی:
فرایند ایزومریزاسیون با محدود کردن بنزن، آروماتیک و اولفین در بنزین، سبب افزایش عدد اکتان و کاهش مسائل زیست محیطی می شود. در تحقیق پیش رو، اصلاح فرایند ایزومریزاسیون به منظور بهینه سازی مصرف انرژی آن در پالایشگاه نفت ستاره خلیج فارس با استفاده از فناوری پینچ، مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به تحلیل پینچ، طرحی اصلاحی بر روی مبدل های بخش احیاء خشک کن خوراک و گاز جبرانی که بیشترین حرارت عبور از پینچ داشتند، پیشنهاد شد. در نتیجه از یک مبدل جدید برای بهینه سازی مصرف انرژی استفاده شد، که در اثر اعمال آن میزان عبور از پینچ 3/19% و میزان مصرف سرویس های جانبی 61/3% کاهش یافت. مبدل جدید با حذف بخار فشار متوسط در واحد، سبب صرفه جویی 210.955 دلار در سال با برگشت سرمایه 7 ماهه شد. این پیشنهاد به دلیل صرفه اقتصادی آن بسیار کارآمد و مفید است.
بررسی عوامل اثرگذار بر تحقق هوشمند سازی شهری با رویکرد تاب آوری (مورد پژوهی: شهر خرم آباد)(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
مطالعات جغرافیایی مناطق کوهستانی سال ۵ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴
197 - 212
حوزههای تخصصی:
شهر هوشمند و تاب آور دو مفهوم متفاوت هستند، اما می توانند با یکدیگر ترکیب شوند تا بهبود زندگی شهروندان را در مواجهه با چالش های مختلف تسهیل کنند. استفاده از فناوری های پیشرفته در ساختار شهر هوشمند می تواند به تقویت تاب آوری شهر در مواجهه با چالش های مختلف کمک کند. در این راستا؛ پژوهش حاضر با هدف؛ سنجش نقش عوامل اثرگذار بر تحقق هوشمند سازی شهری با رویکرد تاب آوری در شهر خرم آباد به عنوان یکی از شهرهای میانی کشور تدوین شده است. برای دست یابی به اهداف تحقیق؛ شاخص ها و عوامل اثرگذار با نظر خبرگان حوزه شهر هوشمند که شامل؛ اساتید دانشگاه، مدیران شهری و کارشناسان IT، که شامل جامعه آماری(30تن) می باشند استخراج شدند و در قالب مدل دیمتل فازی مورد تحلیل قرار گرفتند. شدت روابط نهایی هر یک از عوامل طبق نظر خبرگان امتیازدهی شد و در قالب خروجی تحقیق بیان گردید. نتایج تحقیق نشان می دهد؛ شاخص مدیریت و سازمان دهی نقش مهمی و اثرگذاری در تاب آوری فضاهای شهری خرم آباد با امتیاز (0.147) دارد که جز اثرگذارترین شاخص معرفی شد. یکی دیگر از شاخص های مهم شهرهای هوشمند استفاده از فناوری های نوین با امتیاز (0.0590) است که اثرگذاری زیادی در تاب آوری شهری خرم آباد دارد. سومین شاخص شهر هوشمند و تأثیرگذار میزان مشارکت شهروندان است که بر اساس نتایج حاصل از دیمتل فازی با توجه به کسب امتیاز مثبت (0.0303) جز عوامل اثرگذار شناخته شد. تاب آوری کالبدی با کسب امتیاز منفی حاصل از دیمتل فازی (0.0974-) جز اثرپذیرترین عوامل شناسایی شده است. توسعه شهر هوشمند نیز جز عامل تأثیرپذیر با مقدار امتیاز آن (0.0078-) مطرح گردید. توجه به نقش عوامل اثرگذار می تواند به تحقق شهر هوشمند در خرم آباد کمک کند و در نتیجه تاب آوری شهر را افزایش دهد.
A Case Study of Game Localization in Iran: Counter-Strike: Global Offensive and Zula
حوزههای تخصصی:
This study explores video game localization as a rapidly expanding field with significant potential in Iran’s market, focusing on Zula , the Persian localized version of the video game Counter-Strike: Global Offensive (CS:GO) . The comparison examines various aspects of the games, including loading pages, user interface, settings, game modes, gameplay mechanics, announcements and voices, character adaptation, maps and weapons, monetization strategies, resource systems, items and accessories, as well as bugs. The findings demonstrate that Zula effectively integrates Iranian cultural values through features such as localized maps, Persian-language text, and culturally neutralized characters, fostering a sense of national identity and enhancing the overall user experience. However, the study also identifies shortcomings in the localization process, particularly regarding writing direction and translation inconsistencies, emphasizing the need for improvements in translation practices.
هنر دوخت سنتی کلاه پولی در روستای چِنِشتِ خراسان جنوبی
منبع:
مطالعات هنر سال ۳ پاییز ۱۴۰۳ شماره ۳ (پیاپی ۸)
25-46
حوزههای تخصصی:
از گذشته تاکنون، در تمامی تمدن ها پوشیده بودن سر انسان با کلاه یا پوشش های دیگر از اهمیت زیادی برخوردار بوده است. فارغ از وجوه معنوی احتمالی برای پوشاندن سر، ضرورت حفاظت از این اندام حیاتی در برابر عوامل خارجی (نظیر: گرما، سرما و ضربات احتمالی) منجر به شکل گیری یکی از پوشش های اصلی سر (یا سرپوش) در فرهنگ های مختلف- من جمله ایرانیان- شده است. در راستای حفظ میراث پوشاکی و حمایت از هنرهای بومی و اصیل ایرانی، مطالعه پیش رو در اقدامی پیش دستانه به معرفی و مستندسازی نحوه دوخت نوعی سرپوش مختص به روستای چنشت با نام کلاه پولی (یا کُلوتِه) پرداخته است. هدف این مطالعه یافتن پاسخی درخور به این پرسش های مهم است که: شیوه عملی دوخت کلاه پولی در روستای چنشت چگونه است؟ و عوامل جغرافیایی، فرهنگی و اجتماعی چگونه بر تداوم تولید این کلاه موثر بوده اند؟ این پژوهش بر اساس مشاهدات و مصاحبه های میدانی با هنرمندان محلی و به شیوه توصیفی- تحلیلی نگاشته شده است. نتایج بیانگر آنست که علاقه مندی و پایبندی مداوم به استفاده از این سرآذین در میان زنان و دختران چنشت به حفظ و اشاعه این هنر سنتی منجر شده است. کلوته به عنوان یکی از عناصر پوشاکی زنان روستای چنشت، علاوه بر جنبه زیبایی و حفاظت، به دلیل داشتن سکه های نقره و رشته های گلابتون یک پشتوانه اقتصادی ارزشمندی نیز محسوب می شود.
بنیادهای مفهومی و کیفری حقوق بشر: از حق حیات تا جرایم بین المللی در نظم حقوقی معاصر
منبع:
داتیکان سال اول بهار ۱۴۰۳ شماره ۱
39-46
حوزههای تخصصی:
مجموعه مفاهیم مورد بررسی در این نوشتار، تصویری منسجم از چارچوب نظری و هنجاری حقوق بشر در عرصه بین المللی ارائه می دهد؛ چارچوبی که در آن، کرامت انسانی به عنوان محور اصلی تمامی قواعد و نهادهای حقوقی شناخته می شود. مفاهیمی همچون آپارتاید، ژنوساید، جنایت علیه بشریت و جنایت جنگی، به مثابه شدیدترین اشکال نقض حقوق بشر، نشان دهنده الگوهای ساختاری و نظام مند خشونت هستند که نه تنها حقوق بنیادین افراد، بلکه صلح و امنیت بین المللی را نیز تهدید می کنند . در مقابل، حق حیات به عنوان بنیادی ترین حق انسانی، سنگ بنای سایر حقوق محسوب شده و مبنای مشروعیت تمامی نظام های حقوقی قرار می گیرد.
از الگوریتم ها تا عدالت: بازتعریف حقوق بشر در دنیای هوش مصنوعی
منبع:
داتیکان سال اول پاییز ۱۴۰۳ شماره ۳
30-33
حوزههای تخصصی:
هوش مصنوعی به عنوان یکی از مهم ترین فناوری های نوین قرن بیست ویکم، تحولات عمیقی در حوزه های مختلف زندگی بشر ایجاد کرده و ظرفیت های گسترده ای برای بهبود کیفیت زندگی انسان ها فراهم آورده است. با این حال، گسترش سریع این فناوری در کنار فرصت های متعدد، چالش های جدی در حوزه حقوق بشر نیز ایجاد کرده است. این نوشتار با رویکردی تحلیلی به بررسی فرصت ها و چالش های ناشی از کاربرد هوش مصنوعی در ارتباط با حقوق بشر می پردازد. یافته های پژوهش نشان می دهد که هوش مصنوعی می تواند در حوزه هایی مانند بهبود خدمات درمانی، توسعه آموزش، تسهیل دسترسی به اطلاعات، پیشرفت تحقیقات علمی و ارتقای امنیت انسانی نقش مهمی ایفا کند و از این طریق به تقویت برخی حقوق بنیادین انسان ها کمک نماید. در عین حال، این فناوری می تواند تهدیداتی نیز برای حقوق بشر ایجاد کند؛ از جمله نقض حریم خصوصی، گسترش تبعیض الگوریتمی، افزایش نابرابری های اجتماعی، حذف فرصت های شغلی، عدم شفافیت در فرایند تصمیم گیری و امکان سوءاستفاده از این فناوری در جهت دستکاری افکار عمومی یا تولید سلاح های خودکار. افزون بر این، مسئله مسئولیت حقوقی در قبال خطاها یا آسیب های ناشی از سیستم های مبتنی بر هوش مصنوعی، یکی از چالش های مهم در این حوزه به شمار می رود. بر این اساس، بهره گیری از ظرفیت های هوش مصنوعی در جهت حمایت از حقوق بشر مستلزم تدوین چارچوب های قانونی و اخلاقی مناسب، ارتقای شفافیت و پاسخگویی در طراحی الگوریتم ها و تقویت همکاری های بین المللی برای تنظیم و نظارت بر این فناوری است.
حقوق زنان در پرتو تبعیض: راهی پرچالش به سوی برابری جنسیتی
منبع:
داتیکان سال اول زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴
34-36
حوزههای تخصصی:
حقوق زنان به عنوان یکی از ارکان اساسی حقوق بشر و پیش شرط تحقق عدالت اجتماعی و توسعه پایدار، در دهه های اخیر به یکی از مهم ترین موضوعات گفتمان جهانی تبدیل شده است. با وجود پیشرفت های قابل توجه در زمینه ارتقای جایگاه زنان در عرصه های مختلف، بسیاری از زنان در سراسر جهان همچنان با اشکال گوناگون تبعیض حقوقی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی مواجه اند. این نوشتار با رویکردی تحلیلی به بررسی مهم ترین چالش های پیش روی حقوق زنان و نقش سیاست گذاری های ملی و بین المللی در کاهش نابرابری های جنسیتی می پردازد. یافته های بحث نشان می دهد که تبعیض های قانونی، شکاف دستمزد جنسیتی، محدودیت در دسترسی به فرصت های اقتصادی و مدیریتی، مشارکت محدود سیاسی و استمرار خشونت علیه زنان از مهم ترین موانع تحقق برابری جنسیتی در جهان معاصر هستند. افزون بر این، محدودیت دسترسی به آموزش و خدمات بهداشتی در برخی مناطق جهان، توانمندی اجتماعی و اقتصادی زنان را کاهش داده و چرخه فقر و نابرابری را تداوم می بخشد. در مقابل، اسناد بین المللی مانند کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان (CEDAW) و اهداف توسعه پایدار سازمان ملل متحد، چارچوب های مهمی برای ارتقای حقوق زنان فراهم کرده اند. همچنین تجربه برخی کشورها در اجرای سیاست هایی مانند سهمیه های جنسیتی، حمایت های اجتماعی و تسهیلات اقتصادی نشان می دهد که اقدامات هدفمند می تواند شکاف های جنسیتی را به طور قابل توجهی کاهش دهد. در نهایت، تحقق حقوق زنان مستلزم اصلاح قوانین تبعیض آمیز، افزایش مشارکت زنان در سطوح تصمیم گیری، تقویت حمایت های اقتصادی و فرهنگی و ارتقای آگاهی عمومی در جهت تغییر نگرش های سنتی و مردسالارانه است.
هوش مصنوعی و تاریخ امکانات، دامنه، مزیت ها و چالش های کاربست هوش مصنوعی در مطالعات تاریخی و آموزش تاریخ(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هوش مصنوعی یکی از پدیده های جدید بشری است که امروزه به دلایل مختلف از آن سخن گفته می شود و سرعت گسترش آن به حدی بوده است که پرسش ها و نگرانی هایی را در بین عموم مردم و پژوهشگران عرصه های مختلف دانش ایجاد کرده است. این جستار در وهله نخست ضمن معرفی مختصر ماهیت هوش مصنوعی و تاریخچه آن، با استفاده از روش کیفی امکانات، چشم انداز، مزایا و معایب استفاده از آن را در ارتباط با مطالعات تاریخی و آموزش تاریخ مورد بررسی قرار داده است. همچنین کوشیده شده است گوشه چشمی به دل نگرانی های مورخان انداخته شود و کاستی ها و چالش های هوش مصنوعی در این زمینه کاویده و پیشنهاداتی برای کم کردن اثرات منفی آن پیش نهاده گردد. سرعت سرسام آور فراگیرشدن هوش مصنوعی، راه گزیری برای مورخان در استفاده و رویایی با آن باقی نگذاشته است و با تمهیداتی می توان از آن به نفع غنی تر ساختن تاریخ نگاری بهره برد. درنهایت این نتیجه به دست می آید که هوش مصنوعی تا اطلاع ثانوی نمی تواند تهدید و جانشینی برای تاریخ نگاری انسانی به شمار رود، زیرا حقیقت را صرفاً انسان ها هستند که می فهمند و بازمی شناسند.
تاملی بر مؤلفه های حکمرانی اسلامی در اندیشه آیت الله طالقانی بر اساس نظریه اسپریگنز(مقاله پژوهشی حوزه)
منبع:
آیین حکمرانی سال ۲ پاییز و زمستان ۱۴۰۳ شماره ۲ (پیاپی ۴)
277 - 301
حوزههای تخصصی:
موضوع حکمرانی برغم جدید بودن این اصطلاح در ادبیات امروزین و حوزه گسترده آن در اداره اجتماع انسانی ، در بخش مربوط به شیوه حکومت کردن یکی از مهمترین موضوعات اجتماعی سیاسی جوامع بشری در بستر تاریخ بوده است و اندیشمندان از یونان باستان تا امروز همواره با رویکردهای مختلف نظریات خود را برای حکمرانی مطلوب مطرح نموده اند در این میان با ظهور اسلام و تشکیل حکومت نبوی در مدینه الگوی متفاوتی نسبت به مساله حکمرانی مطرح و با استمرار آن بعد از رحلت پیامبر اسلام و حاکمیت خلفای مختلف اموی و عباسی و بعد از آنان به تدریج مفهوم حکمرانی اسلامی متمایز از سایر انواع حکمرانی ها در طول تاریخ معنا یافته است .آیت الله طالقانی یکی ازاندیشمندان معاصر و از چهره های برجسته نواندیشی دینی درایران است که با نگاهی قرآنی الگوی جدیدی برای حکمرانی اسلامی مطرح نموده است سوال اصلی این مقاله پرسش از طرح و ایده آیت الله طالقانی برای حکمرانی مطلوب اسلامی است، روش تحقیق در این مقاله با الهام از چهارچوب نظری توماس اسپریگنز در تحلیل و بررسی اندیشه های آیت الله طالقانی چهار گام را مطالعه نموده است. بر اساس فرضیه این مقاله محوری ترین مولفه در حکمرانی مطلوب اسلامی با استناد به آموزه های قرآنی و سیره نبوی، طراحی حکمرانی بر اساس شوراگرائیست که به عنوان مهمترین یافته تحقیق در این مقاله مورد توجه قرار گرفته است، که طرحی علمی برای رهایی از وضع موجود و نیل به وضع مطلوب در حکمرانی اسلامی است .
مطالعه تطبیقی مسئولیت مدنی عامل زیان در برابر تماشاگر حادثه زیانبار در حقوق امریکا و طرح آن در حقوق ایران(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
پژوهشنامه حقوق تطبیقی دوره ۸ بهار ۱۴۰۳ شماره ۱ (پیاپی ۱۳)
175 - 195
حوزههای تخصصی:
با پیشرفت حقوق مسئولیت مدنی در امریکا و توسعه خسارات قابل جبران به ویژه طی سال های اخیر، یکی از مصادیق خسارات معنوی که به لحاظ عملی در پرونده های بسیاری مورد توجه قرار گرفت، قابلیت جبران خسارات روحی ناشی از تماشای حوادث ناگوار بود. فرض کنید الف شاهد وقوع حادثه ای بوده که در آن، ب به ج زیانی را از روی عمد یا بی احتیاطی وارد می کند. دیدن آسیب هم نوع، بی گمان سخت و دردناک است اما پرسش این است که آیا الف به عنوان تماشاگر می تواند به خاطر تماشای این صحنه و ناراحتی که در او ایجاد شده، از عامل زیان مطالبه خسارت کند؟ در نظام حقوقی آمریکا، پس از طرح معیارهای مختلف از جمله قاعده ضربه، محدوده خطر، خسارت روحی تماشاگر و قابلیت پیش بینی، مشاهده آنی خویشاوندان نزدیک و قاعده آمبولانس، سرانجام، مسئولیت عامل زیان نسبت به تماشاگری که رابطه نزدیک با زیان دیده اصلی داشته، با شرایطی پذیرفته شده است که البته امروزه معیار تشخیص رابطه نزدیک با زیان دیده در اکثر ایالات امریکا، عرف است. در نظام حقوقی ایران نیز، به نظر می رسد صرف تماشای آسیب دیدن دیگری، زیان نباشد اما آنگاه که با زیان دیده اصلی، از پیش، عرفا رابطه ای محکم و قابل اعتنا داشته ایم، ناراحتی ناشی از تماشای آسیب او، به عنوان زیان قابل تحلیل است. این پاسخ با تاکید بر عرف، به عنوان معیار تحقق زیان قابل تایید است. به هر روی، در مقاله پیش رو، تلاش می شود پاسخ پرسش یاد شده، در دو نظام حقوقی ایران و آمریکا ارائه شود و استدلال هایی در مورد قابلیت پذیرش این نوع خسارات در نظام حقوقی ایران ارائه گردد.









