مطالب

خانوارهای شهری پلدختر همانند سایر شهرهای متوسط و کوچک اندام کشور که رویه کشاورزی دارند، با مسائلی چون: بیکاری، فقدان نوآوری و فن آوری های، پایین بودن درآمد، عدم پایداری اشتغال و فقدان انگیزه برای زندگی مواجه هستند که این مسائل زمینه ساز مشکلات زیادی برای خانوار های این نوع شهرها شده و باعث بروز نابسامانی هایی چون مهاجرت و مهم تر از همه افزایش فقر آن ها شده است. در این زمینه مجموعه عوامل و سرمایه های خانوادگی بر فرصت های معیشتی و یا بر فقر آن ها تأثیرگذار است. شناسایی نوع عامل راه حل مفیدی برای برنامه ریزان توسعه شهری و کاهش فقر می باشد. در پژوهش حاضر به شناسایی عوامل و سرمایه های خانوادگی مؤثر فقر شهری پلدختر پرداخته شد. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش به صورت توصیفی-تحلیلی است. جامعه آماری، خانوارهای شهری پلدختر است که با استفاده از نمونه گیری سهمیه ای و تصادفی ساده 380 خانوار انتخاب شد. برای گردآوری داده ها با توجه به مدل ها و اهداف از پرسش نامه و سؤالات کمّی (طیف لیکرت) استفاده شد. برای تجزیه وتحلیل داده ها و شناسایی عوامل خانوادگی از معادلات ساختاری (SEM) در نرم افزار « Amos » استفاده گردید. جهت شناسایی راهکارهای کاهش فقر نیز از روش های کیفی مانند مصاحبه استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که عوامل اقتصادی/مالی با ضریب تأثیر 68/0، فیزیکی با ضریب 32/0، اجتماعی با ضریب تأثیر 11/0 و سرمایه انسانی با ضریب تأثیر 05/0 بیشترین تأثیر را بر فقر شهری داشته است. نتایج طرح در زمینه راهکارهای کاهش فقر نشان داد که ایجاد فرصت های شغلی انعطاف پذیر خانوادگی، سرمایه گذاری در محلات و مناطق محروم شهری، ارتقای آموزش و مهارت آموزی افراد فقیر شهری، حمایت از اقلیت ها، مهاجران و افراد فقیر (آموزش و خدمات)، مشارکت دادن ساکنان محله های فقیرنشین در تصمیم گیری های شهری، مبارزه با فساد و توزیع عادلانه منابع عمومی، بهسازی سکونتگاه های فقیر و غیررسمی و گسترش و توسعه حمل ونقل عمومی رایگان مهم ترین اقدامات کاهش فقر شهری در شهر پلدختر می باشد.

حوضه ی نوران چای به علت دارا بودن شرایط آب و هوایی و توپوگرافیکی و لیتولوژیکی از جمله مناطق مستعد وقوع زمین لغزش می باشد، به همین علت تحقیق در مورد پهنه بندی خطر وقوع زمین لغزش در این ناحیه ضروری به نظر می رسد. هدف از این پژوهش، شناسایی عوامل مؤثر در وقوع زمین لغزش در حوضه ی نوران چای، تهیه نقشه ی پهنه بندی خطر زمین لغزش به منظور شناسایی مناطق حساس و دارای پتانسیل خطر بالای زمین لغزش در حوضه ی مورد مطالعه با استفاده از روش ANP می باشد. در این پژوهش از روش های کتابخانه ای و مدل ANP استفاده شده است. نخست عوامل مؤثر در وقوع زمین لغزش در منطقه مشخص شده، سپس ماتریس های موزون، محدود و ناموزون برای این معیارها ترسیم گردیده و در محیط GIS پهنه بندی خطر وقوع زمین لغزش انجام گرفت. نتایج به دست آمده نشان می دهد که شرایط آب و هوایی (بارش)، جهات شیب و خاک دارای بیش ترین ضریب اهمیت هستند. همچنین منطقه از لحاظ خطر وقوع زمین لغزش در حد متوسط قرار دارد و 57/15% (برابر با 36/2062 هکتار) از کل مساحت حوضه ی مورد مطالعه با خطر خیلی زیاد برای وقوع زمین لغزش برآورد شده است. و راهکاری که ارائه می شود جلوگیری از فعالیت های عمرانی در محدوده ی با حساسیت متوسط تا خیلی زیاد می باشد. طبق نتایج حاصله از این پژوهش، استفاده از فنون تحلیل چندمعیاره علاوه بر افزایش دقت، سبب افزایش سرعت انجام کار، تنوع و کیفیت بهتر ارائه ی نتیجه می گردد.

رویدادهای گردشگری به واسطه برجسته سازی مقاصد روستایی و منطبق بودن بر نیاز بازار پرمنفعت گردشگری، فرصتی مهم در زمینه حل فقر روستایی با توجه به اثرگذاری غیرقابل انکاری توسعه گردشگری و فقرزدایی روستایی هستند. در این ارتباط نیز، پژوهش کاربردی حاضر که با روشی توصیفی- تحلیلی و با گردآوری داده ها از دو بخش اسنادی و پیمایشی، صورت گرفته؛ سعی دارد تا موانع و ضعف های پیش روی حضور موثر فقرای روستایی در منطقه هدف توسعه گردشگری رویداد محور روستایی تالاب زریوار را شناسایی نماید. ماهیت پژوهش، کمی- کیفی و دارای رویکردی استقرایی است. در بخش کمی، داده های گردآوری شده از بخش کیفی که مبتنی بر ضعف های پیش روی حضور موثر فقرا در بازار گردشگری رویداد منطقه می باشند؛ مورد تایید و تعمیم قرار گرفت. جامعه آماری پژوهش، تمامی فعالان صحنه گسترده گردشگری منطقه مبتنی بر فعالان عرصه گردشگری، سرمایه گذاران بخش خصوصی، مسئولین توسعه ای، متخصصان علمی و مردم و آگاهان محلی است که به روش هدفمند در بخش کیفی، مورد مصاحبه قرار گرفته و در بخش کمی نیز با بهره گیری از فرمول کوکران برای مردم محلی و توزیع هدفمند در میان سایر گروه های نامبرده شده، داده ها گردآوری گردیدند. تجزیه و تحلیل داده ها در بخش کیفی با تکنیک کدگذاری باز و در بخش کمی با آزمون تحلیل مسیر و رتبه ای فریدمن، انجام گرفته است. در این ارتباط یافته های پژوهش، 65 متغیر یا مانع اثرگذار را در قالب 4 بعد اصلی ضعف برنامه ریزی و سیاستگذاری در توسعه اقتصادی و گردشگری؛ نامناسب بودن فضای کسب و کار؛ مشکلات تخصصی حوزه گردشگری رویداد در محور تالاب زریوار و نارسایی های مرتبط با فقر روستایی منطقه، جای دادند. همچنین، ضعف برنامه ریزی و سیاستگذاری در توسعه اقتصادی و گردشگری به عنوان موثرترین عامل در رقم خوردن وضعیت نامناسب حضور فقرا در بازار گردشگری رویداد محور منطقه شناخته شد.

دوچرخه سواری به عنوان یک روش پایدار، بهبود سلامتی جسمانی و روانی افراد و کاهش آلودگی هوا و ترافیک را در پی دارد. با این حال، عوامل مختلفی در مسیر های دوچرخه سواری محلی نقش مهمی در تصمیم گیری افراد به ویژه زنان برای استفاده از این روش حمل ونقل دارد. هدف این پژوهش، تحلیل پدیدارشناسانه از عوامل اثر گذار بر ترویج دوچرخه سواری محلی با اتکا بر تجربه های زیسته زنان در منطقه 2 شهرداری تبریز است. این مطالعه با استفاده از مصاحبه های ع می ق در منطقه انجام شده و داده های حاصل با روش پدیدار شناسی و تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفت هاند. یافته ها نشان داد که نگرش های منفی جامعه نسبت به دوچرخه سواری بانوان و محدودیت های خانوادگی از جمله موانع اصلی استفاده در دوچرخه سواری هستند. همچنین، مشکلات اقتصادی نظیر گرانی دوچرخه و هزینه های مرتبط و کمبود زیرساخت های ایمن و مناسب نیز از دیگر موانع مهم محسوب می شوند. در مقابل، فوائد دوچرخه سواری نظیر بهبود سلامتی جسمانی و روانی، کاهش استرس و افزایش شادابی از جمله مزایای مورد اشاره بانوان بود. همچنین، ایجاد مسیر های مخصوص دوچرخه سواری، فرهنگسازی عمو می و برگزاری جشنواره ها و کمپین های تبلیغاتی به عنوان راهکار های مشوق دوچرخه سواری مطرح شدند. تحلیل پدیدارشناسی مصاحبه ها نشان داد که نگرش های منفی جامعه، مشکلات اقتصادی، کمبود زیرساخت های ایمن و مشکلات ایمنی از جمله موانع اصلی احساس امنیت زنان در مسیر های پیاده روی و دوچرخه سواری محلی هستند. این موانع نیازمند تغییر نگرش های جامعه، حمایت های مالی و توسعه زیرساخت های مناسب است. این یافته ها می تواند به تدوین سیاست ها و برنامه های مؤثر برای بهبود امنیت در مسیر های دوچرخه سواری و ترویج آن در می ان زنان کمک کند. با توجه به یافته های این پژوهش، توصیه می شود که اقدامات جامع و هماهنگی برای بهبود زیرساخت های دوچرخه سواری، تغییر نگرش های منفی جامعه و حمایت های مالی برای تسهیل استفاده از دوچرخه سواری انجام شود.

کارآفرینی زنان روستایی در محصولات غذایی کشاورزی یکی از مؤلفه های کلیدی در توسعه پایدار کشاورزی به شمار می رود. در بسیاری از جوامع روستایی، زنان نقش اساسی در تولید و فرآوری محصولات کشاورزی دارند و می توانند به عنوان کارآفرینان در این حوزه، تأثیر چشمگیری در بهبود معیشت خانواده ها و توسعه اقتصادی روستاها داشته باشند. به همین منظور، پژوهش حاضر با هدف تحلیل کارآفرینی زنان روستایی در محصولات غذایی کشاورزی بر توسعه کشاورزی پایدار در بین زنان روستایی شهرستان رامهرمز تدوین شده است. جامعه آماری پژوهش حاضر را زنان کارآفرین ساکن در مناطق روستایی شهرستان رامهرمز که طی سال های اخیر در زمینه کارآفرینی محصولات غذایی کشاورزی مشغول به فعالیت بوده اند، تشکیل می دهد. بر این اساس، ۱۵۰ نفر از افراد مذکور به صورت طبقه ای تصادفی ساده انتخاب و داده های پژوهش با استفاده از ابزار تحقیق جمع آوری شد. ابزار مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه محقق ساخته ای است که روایی آن به صورت محتوایی (صوری) و سازه ای و پایایی آن با استفاده از پایایی ترکیبی مورد تأیید قرار گرفته است. تحلیل داده ها از طریق تحلیل همبستگی و الگویابی معادلات ساختاری و با استفاده از نرم افزارهای SPSS و Smart PLS انجام شده است. یافته های این پژوهش، با بهره گیری از مدل سازی معادلات ساختاری و رویکرد واریانس محور، نشان داد که قابلیت های کارآفرینی زنان روستایی در تولید محصولات غذایی کشاورزی به عنوان یک متغیر کلیدی، تأثیر مثبت و معناداری بر تحقق توسعه پایدار کشاورزی دارد. این نتایج نشان می دهد که کارآفرینی زنان نه تنها در افزایش بازدهی اقتصادی بخش کشاورزی بلکه در بهبود عدالت اجتماعی و حفظ منابع طبیعی نیز نقشی بنیادین ایفا می کند.

 پژوهش حاضر با رویکرد آینده پژوهی، به تحلیل نقش کلیدی گردشگری هوشمند در توسعه گردشگری پایدار شهر اهواز پرداخته است. این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی- تحلیلی است. ابزارهای گردآوری داده به صورت منابع و اسناد کتابخانه ای و پیمایشی(پرسش نامه) می باشد. قلمرو پژوهش، شهر اهواز است. نمونه آماری این پژوهش 50 نفر از کارشناسان حوزه گردشگری، فناوری اطلاعات و ارتباطات و برنامه ریزی شهری است. جهت تجزیه وتحلیل دادها از روش دلفی، ماتریس اثرات متقاطع (میک مک) استفاده شده است. یافته های پژوهش نشان داد از میان 17 عامل اصلی تأثیرگذار بر نقش گردشگری هوشمند در توسعه گردشگری پایدار شهر اهواز ، 8 متغیّر به عنوان کلیدی و تأثیرگذار شناخته شده اند که این متغیرها بیشترین تأثیرگذاری و کمترین تأثیرپذیری را بر آینده توسعه نقش گردشگری هوشمند در توسعه گردشگری پایدار شهر اهواز دارند. همچنین نتایج نشان داد از لحاظ تأثیرگذاری مستقیم، متغیرهایی مانند سطح نفوذ فناوری، ایجاد اشتغال و علائم راهنمایی هوشمند به ترتیب با امتیاز 41، 39و 37 و  متغیرهایی که تأثیری غیر مستقیم بر نقش گردشگری هوشمند در توسعه گردشگری پایدار شهری دارند، مانند: سطح نفوذ فناوری، ایجاد اشتغال و بهبود تجربه گردشگران با امتیاز  45946، 43576 و 41275 به ترتیب در جایگاه های اول تا سوم واقع شده اند. نتایج این پژوهش می تواند به سیاست گذاران، برنامه ریزان شهری، فعالان بخش خصوصی و سایر ذی نفعان در زمینه گردشگری، کمک کند تا تصمیمات آگاهانه تری در جهت توسعه گردشگری هوشمند و پایدار در شهر  اهواز اتخاذ کنند .

مطالعه حاضر باهدف مدل سازی عوامل مؤثر بر تحقق شهر شاد با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی در شهر نورآباد ممسنی اجرا گردیده است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش بررسی، از نوع مطالعات توصیفی - تحلیلی و روش جمع آوری اطلاعات نیز به صورت اسنادی و پیمایشی است. جامعه آماری مورد مطالعه شامل تمامی شهروندان ساکن شهر نورآباد ممسنی است که با استفاده فرمول کوکران حجم نمونه 384 نفر به عنوان نمونه آماری برآورد و به روش تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار اصلی پژوهش برای جمع آوری داده های میدانی، پرسشنامه محقق ساخته بوده که روایی و پایایی آن به تأیید رسیده است. یافته های حاصل از آزمون تی تک نمونه ای نشان داد که در میان شاخص های سه گانه شهر شاد (اجتماعی - فرهنگی، اقتصادی و کالبدی - زیست محیطی)، میانگین شاخص اجتماعی برابر با 33/3، میانگین شاخص اقتصادی برابر با 56/2 و میانگین شاخص کالبدی - زیست محیطی برابر با 63/2 بوده و این بدین معنا است که شهر نورآباد ممسنی از نظر شاخص اجتماعی - فرهنگی در وضعیت نسبتاً مطلوب و از نظر دو شاخص کالبدی- زیست محیطی و اقتصادی در وضعیت نامطلوبی قرار دارند. نتایج حاصل از مدل تحلیل عاملی تأییدی نیز نشان داد که از بین شاخص های بعد اجتماعی - فرهنگی دو شاخص احساس امنیت اجتماعی شهروندان و احساس آزادی اجتماعی و فرهنگی، از بین شاخص های بعد اقتصادی دو شاخص امید به آینده شغلی و افزایش فرصت های شغلی و از بین شاخص های بعد کالبدی- زیست محیطی دو شاخص بهبود وضعیت آلودگی هوا و ساماندهی وضعیت زباله و پسماند شهری به عنوان مهم ترین عوامل مؤثر بر تحقق شهر شاد در شهر نورآباد ممسنی شناسایی شدند.

تحریم های اقتصادی همواره ابزاری قدرتمند برای اعمال فشارهای سیاسی و اقتصادی بر یک کشور محسوب می شوند که هدف اصلی آن نابسامانی اقتصادی است. تحریم ها در کنار ریسک و نااطمینانی اقتصادی می تواند امنیت اقتصادی کشور هدف را به شدت تحت تأثیر قرار داده و به خطر بیندازد. در این راستا، مطالعه حاضر با استفاده از رویکرد حداقل مربعات کاملاً اصلاح شده (FMOLS) به دنبال پاسخ به این سؤال است که نااطمینانی اقتصاد کلان در کنار تحریم های اقتصادی طی سال های 1369 تا 1400 چگونه بر امنیت اقتصادی کشور ایران اثرگذار هستند. شاخص نااطمینانی اقتصاد کلان از هفت گروه از مهم ترین متغیرهای اقتصاد کلان برآورد شده و تحریم های اقتصادی نیز یک شاخص کمی سازی شده و برآورد شده با منطق فازی است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که نااطمینانی اقتصاد کلان، تحریم های اقتصادی، ریسک سیاسی و نرخ رشد جمعیت بر امنیت اقتصادی تأثیر منفی و معنی دار دارند و به کاهش آن منجر می شوند. همچنین، سرمایه انسانی و درجه باز بودن تجاری اثر مثبت و معنی دار بر شاخص امنیت اقتصادی دارند و در طول زمان به افزایش آن منجر می شوند. علاوه بر این، نااطمینانی اقتصاد کلان به اندازه 29/1 واحد و تحریم های اقتصادی نیز به اندازه 53/0 واحد امنیت اقتصادی را کاهش می دهند.

بازیافت به عنوان یک استراتژی مؤثر برای کاهش خستگی و حفظ عملکرد ورزشی در حین و پس از فعالیت های شدید شناخته شده است. هدف این پژوهش، بررسی تأثیر انواع آبرسانی مجدد در دوره بازیافت بر عوامل آمادگی جسمانی و عملکردی تکواندوکاران نوجوان و جوان است. جامعه آماری این پژوهش شامل 12 نفر تکواندوکار نوجوان و جوان شهر بجنورد با حداقل پنج سال سابقه تمرین در رشته تکواندو است. آزمودنی ها به مدت چهار جلسه با فاصله زمانی یک هفته پروتکل پژوهش را اجرا کردند. تکواندوکارها فرآیند تمرینات را به همراه مصرف دو نوع نوشیدنی در جلسات مختلف تمرین، با وقفه 20 دقیقه ای برای جذب نوشیدنی ها طبق برنامه تمرینی از قبل طراحی شده انجام داده و سپس آزمون های آمادگی جسمانی و عملکردی را به انجام رساندند. برای تحلیل داده ها از آزمون تحلیل واریانس با اندازه گیری های مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی استفاده شد. ماحصل نتایج مطالعه حاضر شامل تفاوت معنادار بین گروهی در فاکتور های چابکی، سرعت عکس العمل و توان عضلانی پا با مصرف نوشیدنی های نوع 1 و 2 بوده است (p < 0.05). ضمناً تنها در متغیر چابکی هوازی - بی هوازی ویژه تکواندو تفاوت معناداری بین گروه ها مشاهده نشد .(p > 0.05)به بیان دیگر استفاده از محلول ها با ترکیب غالب کربوهیدرات (نوشیدنی نوع 1) و ترکیب غالب الکترولیت ها (نوشیدنی نوع 2)، بهبود فاکتورهای آمادگی جسمانی و عملکردی تکواندوکاران را در پی دارد. بر این اساس تمرکز بر تقویت آبرسانی مجدد در دوره بازیافت بر فاکتورهای اشاره شده تأثیرگذار است و موجب ارتقاء آن ها خواهد شد.

هدف: با افزایش سن، کاهش عملکرد سیستم آنتی اکسیدانی و افزایش استرس اکسیداتیو منجر به افزایش خطر آسیب های سلولی و تسریع فرایند سالمندی می شود. کوآنزیم Q10 (CoQ10) به عنوان یک آنتی اکسیدان ممکن است با تقویت دفاع سلولی، سازگاری های ناشی از تمرینات شدید را بهبود بخشد؛ بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر مکمل یاری CoQ10 بر سازگاری دستگاه آنتی اکسیدانی ناشی از تمرینات تناوبی با شدت بالا (HIIT) در سالمندان انجام شد. مواد و روش ها: در این مطالعه، ۳۸ سالمند (۲۲ مرد و ۱۶ زن، ۶۵ تا ۷۵ سال) به صورت داوطلبانه شرکت کردند و به طور تصادفی به دو گروه تمرین+مکمل CoQ10 و تمرین+پلاسبو تقسیم شدند. شاخص VO2peak و نشانگرهای استرس اکسیداتیو شامل مالون دی آلدئید (MDA)، سوپراکسید دیسموتاز (SOD)، گلوتاتیون پراکسیداز (GPX) و ظرفیت آنتی اکسیدانی کل (TAC)، پیش و پس از هشت هفته تمرین HIIT و مصرف روزانه ۱۰۰ میلی گرم مکمل یا دارونما اندازه گیری شدند. یافته ها: نتایج نشان داد، گروه تمرین+مکمل بهبود معناداری را در (0.05>P) VO2peak و شاخص های آنتی اکسیدانی [MDA (0.05>P)، SOD (0.05>P) و TAC (0.05>P)] در مقایسه با گروه پلاسبو نشان داد. نتیجه گیری: براساس یافته ها، اثر هم افزای مکمل یاریCoQ10 با تمرینات HIIT موجب بهبود بیشتر ظرفیت قلبی تنفسی و سازگاری آنتی اکسیدانی در سالمندان می شود.

زنان در شاهنامه با توجه به شخصیت شان دارای جنبه های مختلف تاریخی، حماسی و اسطوره ای هستند و بسته به توانایی های خود در موقعیت های مختلفی قرار می گیرند. هنر شخصیت پردازی فردوسی این بستر را فراهم می کند تا کنش های زنان با کاربست مبانی نظریه های شخصیتی نیز بررسی شود. از این رو پژوهش حاضر با استناد به منابع کتابخانه ای و روش توصیفی تحلیلی، شخصیت های زنان شاهنامه را بر اساس آراء کهن الگویی بولن بررسی می کند. بولن با رویکردی کهن الگویی و نظرداشت اسطوره های یونانی، ابعاد جدیدی از شخصیت را بازنمایی کرده است. نتیجه پژوهش نشان دهنده این است که در کلیت شاهنامه شاهد نفوذ کهن الگوهای آفرودیت، آتنا، هرا، هستیا و آرتمیس در لایه های درونی و عینیت یافته شخصیت زنان هستیم. تهمینه پیچیده ترین شخصیت زن در شاهنامه به شمار می آید؛ زیرا نمود کهن نمونه های آفرودیت، هستیا و هرا در او دیده می شود. سیندخت نیز، نماد خردمندی، چاره گری و عقل گرایی در سروده فردوسی بوده و آتنایی است. همچنین، کنش های جریره بیان می دارد که او زنی خانواده گراست و هستیایی محسوب می شود. اقدامات گردآفرید و حضور دلیرانه اش در میدان نبرد و نیز، بی رحمی های سودابه در حقّ سیاوش، آن ها را زنانی به ترتیب با صفات مثبت و منفی ایزدبانوی آرتمیس جلوه داده است. فردوسی در لایه های زیرین این شخصیت پردازی ها، گفتمان مردسالاری را به چالش می کشد و الگوپردازی زنانه را آغاز می کند.

مقدمه و هدف: روابط بین فردی یکی از مؤلفه های کلیدی رشد اجتماعی و هیجانی دانش آموزان است که نقش مهمی در سازگاری تحصیلی و اجتماعی آن ها ایفا می کند. تقویت این روابط از طریق آموزش مهارت های ارتباطی در مدرسه، زمینه ساز تعامل مؤثر، کاهش تعارض و افزایش احساس تعلق در میان دانش آموزان می گردد. پژوهش حاضر،با هدف بهبود روابط بین فردی دانش آموزان دختر پایه چهارم دبستان، در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ انجام شد. روش شناسی پژوهش: پژوهش با روش ترکیبی کمی و کیفی و با راهبرد اقدام پژوهی انجام شد؛ درعین حال، اساس کار بر روش کیفی استوار بود. ابزارهای پژوهش شامل مصاحبه با معلمان، والدین، دانش آموزان و مشاور، مشاهده مستقیم روابط بین فردی و مطالعه متون علمی و پرسشنامه روابط بین فردی منجمی زاده (۱۳۹۱) بوده که با کمک والدین توسط دانش آموزان تکمیل شد. پس از تحلیل داده ها، ۱۴ دانش آموز با ضعف در مهارت های بین فردی، در ۷ جلسه ۴۵ دقیقه ای بصورت گروهی در زمینه مهارت های ارتباطی و روابط بین فردی آموزش دیدند. یافته ها: یافته های پژوهش نشان داد که آموزش مهارت های بین فردی منجر به بهبود تعاملات اجتماعی، افزایش همدلی و مسئولیت پذیری، کاهش تعارضات میان دانش آموزان و ارتقای مشارکت آنان در فعالیت های گروهی شده است.تحلیل کیفی مصاحبه ها و مشاهده ها نیز این بهبود را تأیید کرد. نتیجه گیری: نتایج این پژوهش می تواند تعاملات اجتماعی دانش آموزان را بهبود بخشد و چالش های ارتباطی والدین، معلمان و مربیان را کاهش دهد. ارائه الگوهای رفتاری مثبت و فرصت های عملی تمرین مهارت های بین فردی توسط مربیان نیز می تواند به رشد اجتماعی، افزایش همدلی و تقویت فرهنگ گفت وگوی سازنده در مدرسه بینجامد.

زمینه و هدف: آزمون های عملکردی مانند آزمون 8 لاتین، جهش طرفین، لی لی مربع و پرش زیگزاگ، به طور خاص برای ارزیابی توانایی های حرکتی پیچیده ای طراحی شده اند که در مسابقات والیبال به کرات مورد نیاز است. این پژوهش با هدف تأثیر یک دوره برنامه تمرینی تلفیقی ذهن آگاهی-تنفسی بر شاخص های عملکردی منتخب در بازیکنان والیبال انجام شد. روش ها: پژوهش حاضر به صورت نیمه تجربی بود. با توجه به تجربی بودن پژوهش، 30 فرد والیبالیست به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به طور تصادفی به دو گروه 30 نفره تجربی و کنترل تقسیم شدند. داده ها با استفاده از آزمون 8 لاتین، جهش طرفین، لی لی مربع و پرش زیگزاگ جمع آوری شد. تمرینات تمرکز بر تنفس و ذهن آگاهی را طی 8 جلسه، هفته ای سه جلسه دریافت نمودند. از آزمون شایپروویلک و تحلیل واریانس مکرر برای تحلیل داده ها استفاده شد (05/0>P). یافته ها: نتایج تحلیل واریانس مکرر نشان داد که آزمون 8 لاتین (05/0>P)، جهش طرفین (05/0>P)، لی لی مربع (05/0>P)، و پرش زیگزاگ (05/0>P)، پس از پروتکل تمرینات تمرکز بر تنفس و ذهن آگاهی نسبت به پیش آزمون (قبل از مداخله)، بهبود معناداری پیدا کرد. نتیجه گیری: تمرینات تمرکز بر تنفس و ذهن آگاهی می تواند منجر به بهبود آزمون 8 لاتین، جهش طرفین، لی لی مربع و پرش زیگزاگ در دانشجویان والیبالیست شود.

هدف: دیابت نوع 2 (T2DM) اختلال متابولیک شایعی است که با مقاومت به انسولین و نقص ترشح انسولین همراه است و موجب آسیب و تحلیل عضلانی می شود. ازآنجاکه استرس اکسیداتیو و آپوپتوز نقش مهمی در آسیب عضلات اسکلتی در دیابت دارند، هدف مطالعه حاضر بررسی اثر تمرینات تناوبی با شدت بالا (HIIT) و عصاره بوقناق، به صورت جداگانه و ترکیبی، بر بیومارکرهای آپوپتوز در عضله سولئوس موش های دیابتی بود. مواد و روش ها: در این پژوهش تجربی، 50 موش صحرایی نر به پنج گروه تقسیم شدند: کنترل سالم، کنترل دیابتی، دیابتی+بوقناق، دیابتیHIIT+ و دیابتی+HIIT+بوقناق. دیابت با تزریق استرپتوزوتوسین (STZ) القا شد. مداخلات شامل شش هفته تمرین HIIT و تجویز خوراکی عصاره بوقناق (100 میلی گرم/کیلوگرم) بود. در پایان دوره، سطوح پروتئین های Bax و Bcl-2 و نسبت Bax/Bcl-2 در عضله سولئوس اندازه گیری شد. یافته ها: نتایج نشان داد که تمرین HIIT باعث کاهش معنادار BAX (p=0.001) و افزایش معنادار Bcl-2 (p=0.001) در مقایسه با گروه کنترل دیابتی شد. تجویز بوقناق به تنهایی تأثیر معناداری بر سطوح Bax و Bcl-2 نداشت(p>0.05) . درمقابل، گروه ترکیبی کاهش چشمگیر BAX (p=0.001)، افزایش چشمگیر Bcl-2 (p=0.001) و کاهش قابل توجه نسبت Bax/Bcl-2 را نشان داد که از سایر گروه های مداخله ای بیشتر بود. نتیجه گیری: نتایج مطالعه بیانگر آن است که تمرین HIIT اثرات حفاظتی قابل توجهی بر عضلات دیابتی دارد و ترکیب آن با عصاره بوقناق می تواند این اثرات را تقویت کند و میزان آپوپتوز را کاهش دهد. به طور کلی، مداخله ترکیبی HIIT و بوقناق ممکن است رویکردی مؤثر برای مدیریت و کاهش عوارض عضلانی مرتبط با دیابت نوع 2 باشد.

مفهوم «زبان» و «ارتباط» در قرآن کریم از طریق شبکه درهم تنیده ای از واژگان نظیر «لفظ»، «قول»، «لسان»، «بیان» و «کلمه» ترسیم شده است که هر یک بار معنایی ویژه ای دارند. تاکنون پژوهش های انجام شده در این حوزه، اغلب یا به بررسی تک واژه ای این مفاهیم پرداخته اند و یا مقایسه ی خود را به دایره محدودی از واژگان (مانند کلمه و قول) منحصر کرده اند؛ ولی در این پژوهش تلاش شده است تا با نگاهی جامع و نظام مند، میدان معنایی واژه محوری «کلمه» در کنار تمام واژگان هم حوزه (شامل لسان، لفظ، قول، بیان و لغت) واکاوی شود. اهمیت این تحقیق در عبور از تعاریف رایج نحوی و آشکارسازی لایه های عمیق وجودی زبان در منطق وحی است.این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی به تبیین منطقِ گزینش های خاص واژگانی در قرآن و تعیین حدود معنایی هر واژه می پردازد. یافته های پژوهش حاکی از آن است که عدم به کارگیری واژه «لغت» برای مفهوم زبان در قرآن و هم ریشگی آن با «لغو» (سخن بیهوده)، نشان دهنده دقت در انتخاب واژگان جهت مند است. همچنین مشخص شد واژگانی چون «لفظ» (بعد صوتی)، «لسان» (ابزار مادی) و «قول» (گزارش گفتار)، مفاهیمی محدود هستند که در ذیل دایره ی وسیع «کلمه» تعریف می شوند. نتیجه آنکه «کلمه» در هندسه معرفتی قرآن، دارای شمول و سیطره معنایی است و حقیقت آن «ابراز مافی الضمیر» می باشد که گستره ای وسیع از «کلام مادی» تا مراتب «عقلی»، «حقایق تکوینی» و «عینی» مانند وجود عینی مسیح علیه السلام و «وحیانی» را در بر می گیرد و جامع ترین مفهوم ارتباطی در قرآن محسوب می شود؛ امری که زیربنای واژگانی لازم برای استقرار «نظریه علم الکلمه» را فراهم می آورد.

مقدمه و اهداف: باور به تناسخ به عنوان یکی از کهن ترین انگاره ها درباره سرنوشت پس از مرگ در طول تاریخ همواره ذهن بشر را مشغول ساخته و در عصر حاضر نیز در قالب مکاتب معنوی نوظهور بازتولید شده است. این نظریه که در تقابلی بنیادین با آموزه «معاد» در ادیان ابراهیمی قرار دارد، همواره محملی برای چالش های کلامی و فلسفی بوده است؛ در این میان، رویکرد «کارل گوستاو یونگ» به جهت ارائه خوانشی روان شناختی و عاری از مفهوم «روح مجرد» جایگاه ویژه ای می یابد. یونگ با جایگزینی مفهوم «انتقال آگاهی» به جای «انتقال روح»، طرحی از بقا ارائه می دهد که برای نظام فکری سکولار و طبیعت گرای عصر مدرن مقبول تر می نماید. این پژوهش با هدف واکاوی و نقد بنیادین این رویکرد شکل گرفته است. پرسش های محوری تحقیق حاضر بدین شرح است: ۱. انگاره تناسخ در جریان روان شناسی تحلیلی یونگ چگونه تبیین می شود؟ ۲. رویکرد یونگ درباره تناسخ براساس مبانی حکمت متعالیه چگونه ارزیابی می شود؟ نوآوری این مقاله در پرداختن مستقیم و نظام مند به نقد نظریه تناسخ یونگ از دیدگاه یکی از ژرف ترین مکاتب فلسفه اسلامی است. روش پژوهش: این تحقیق با رویکردی بنیادی و بهره گیری از «روش تطبیقی تحلیلی» به سامان رسیده است. گردآوری داده ها به شیوه کتابخانه ای و با مطالعه مستقیم آثار یونگ، شارحان برجسته اندیشه وی و نیز متون اصلی و ثانویه مرتبط با حکمت متعالیه ملاصدرا انجام شده و فرایند آن در دو مرحله اصلی و به هم پیوسته سامان یافته است: 1. «مرحله توصیفی تحلیلی»؛ در این مرحله، مبانی نظری روان شناسی تحلیلی یونگ که در شکل دهی به نظریه تناسخ او نقش اساسی دارند، با دقت استخراج و تبیین شده اند. این مبانی کلیدی شامل ساختار سه گانه روان (خودآگاه، ناخودآگاه شخصی و ناخودآگاه جمعی)، نظریه کهن الگوها، فرایند تفرّد (فردیت یابی و خودشکوفایی)، کارکردهای تخیل و رؤیا، اصالت روان و رویکرد ناتورالیستی و درنهایت خوانش روان شناختی از پدیده دین می باشند. در ادامه تقریر خاص یونگ از تناسخ با عنوان «روان شناسی بازتولد» و اقسام پنج گانه آن (شامل انتقال نفس، تناسخ به معنای خاص، رستاخیز، بازتولد مستقیم و بازتولد غیرمستقیم) به تفصیل تشریح می شود؛ 2. «مرحله تطبیقی انتقادی» که در این مرحله هر یک از این مفاهیم و خود نظریه بازتولد در ترازوی نقد حکمت متعالیه نهاده می شوند. در این بخش با استناد به اصولی بنیادین چون «حرکت جوهری»، «جسمانیه الحدوث و روحانیه البقاء بودن نفس»، «تجرد قوه خیال و تمایز عالم مثال» و «نظریه تجسم اعمال»، کاستی ها و قوت های رویکرد یونگ واکاوی می کند. یافته ها و بحث: بررسی های این پژوهش نشان می دهد تبیین یونگ از تناسخ، ریشه در «ناخودآگاه جمعی» و «کهن الگوها» دارد و کاملاً در چارچوبی روان شناختی و ناتورالیستی محصور است. از دیدگاه وی، باور به بازتولد امری صرفاً «روانی» و بازتابی از تجارب نیاکان می باشد که به صورت صور ازلی در ژرفای روان بشر رسوب کرده و به نسل های بعد منتقل می شود. زندگی کنونی حلقه واسطی برای انتقال این محتویات ناخودآگاه است و «تفرّد» همان فرایند روانی تولد دوباره در همین زندگی برداشت می شود. یونگ با انکار هرگونه تبیین متافیزیکی، حتی مفاهیم دینی اصیل (مانند داستان موسی و خضر در قرآن) را صرفاً نمادهایی از فرایندهای درون روانی می داند؛ درمقابل، نقد این رویکرد در پرتوی حکمت متعالیه به یافته های فراوانی می انجامد: ۱. یونگ عالم مُثُل افلاطونی را از ساحت وجودی به اعماق روان آدمی (ناخودآگاه جمعی) منتقل می کند و برای آن پایه وجودشناختی مستقلی قائل نیست؛ در مقابل ملاصدرا مُثل را به عنوان علت و حقیقت اشیا در نظر می گیرد و رسیدن به آن را مستلزم تجرد از عالم حس می داند. البته باید توجه داشت که توارثی شدن مفاهیم یادگیری شده (کهن الگوها) از نظر ژنتیک مولکولی نیز مورد پذیرش نظریات غالب روز قرار نگرفته است. ۲. فرایند تفرد یونگ، انسان را در قالبی کاملاً طبیعت گرایانه و صرفاً روانی مطالعه می کند، حال آنکه حکمت متعالیه از سفر واقعی در قلمرو وجود (اسفار اربعه) سخن می گوید و مسیر تعالی انسان را از رهگذر جهاد اکبر و به کمال رساندن قوای نظری و عملی ترسیم می کند. ۳. تمام آنچه یونگ از مکاشفات ضمیر ناخودآگاه (مانند کتاب سرخ) تصویر می کند، از دیدگاه صدرا تنها شامل اموری است که به «خیال متصل» مرتبط می شوند. یونگ به دلیل عدم درک تجرد خیال و ناآگاهی از عوالم کلان وجودی، پدیده هایی چون رؤیاهای صادقه یا تجارب نزدیک به مرگ را در فضای روانی و مادی توضیح می دهد و فاقد چارچوب هستی شناختی لازم برای تضمین نقش «جهان میانه» (عالم مثال منفصل) است. ۴. رویکرد یونگ، نظامی مادی در اندیشه وی شکل داده است که حتی در مواجهه با قرآن کریم (مانند تفسیر سفر موسی و خضر به تفرد و کشف ضمیر ناخودآگاه) نیز تفسیری مادی انگارانه و روانی ارائه می دهد؛ همچنین فرض یونگ مبنی بر ارزش برابر و سودمندی همه ادیان که گزاره های متناقض دارند، از دیدگاه صدرا به تناقض و سفسطه می انجامد. نتایج و پیشنهاد: حاصل پژوهش حاضر تقابل دو جهان بینی متمایز، یعنی جهان بینی «روان محور» و «ناتورالیستی» یونگ در مقابل جهان بینی «وجودشناسانه» و «سلسله مراتبی» حکمت متعالی است؛ یونگ به دلیل نا آشنایی با مکاتب فلسفی اسلامی مانند اشراق و متعالیه و نیز التزام به رویکردی کاهش گرایانه، همه پدیده های متعالی ازجمله دین و سرنوشت اخروی را در چارچوب کوچک روان انسان تحلیل می کند. این امر به تقریری کاملاً ذهنی، نسبی گرا و فاقد مبانی متافیزیکی مستحکم از پدیده ای همچون تناسخ انجامیده است؛ درمقابل حکمت متعالیه با ارائه مبانی عمیق عقلی و هستی شناختی مانند حرکت جوهری و تجرد تدریجی نفس، هم «تناسخ ملکی» را به طور عقلی ابطال می کند و هم الگوی متعالی تر و جامع تری از تکامل و بقای انسان با عنوان «معاد جسمانی» را ارائه می دهد. درنهایت می توان نتیجه گرفت که رویکرد یونگ به تناسخ، با وجود غنای توصیفی آن در سطح روان شناختی در مواجهه با نظام منسجم و عقلانی حکمت متعالیه با چالش های بنیادین روبه رو می شود؛ نبود تصویری شفاف از رابطه نفس و بدن و فقدان نظام هستی شناسی متقن، علت اصلی شکل گیری نظام ذهنی روان شناختی یونگ است. یونگ در هیچ یک از تحلیل های خود نمی تواند واقعیتی ماورای بدن و ذهن آدمی را تصویرسازی کند. سرانجام وی حدوث انسان را در عالم ضمایر ذهنی معرفی می کند و بقای انسان را نیز در عالم کهن الگوهای ضمیر ناخودآگاه می داند. این پژوهش ظرفیت حکمت متعالیه را برای مواجهه با علوم انسانی مدرن و به ویژه روان شناسی را نمایان می سازد. به عنوان پیشنهاد «بازخوانی» و «صورت بندی نوین» مفاهیم کلیدی این حکمت (مانند مراتب نفس، قوه خیال، تجرد و تجسم اعمال) در چارچوبی قابل درک برای پارادایم های روان شناختی معاصر، می تواند بستری برای پژوهش های بینارشته ای آینده فراهم آورد. این امر هم به غنای روان شناسی از رهگذر بینش های عمیق فلسفی خواهد انجامید و هم آموزه های فلسفه اسلامی را در معرض بسترهای کاربردی و آزمون های عملی گسترده تری قرار خواهد داد.

این مقاله نخست به تبیین ابیات روایی، سپس کاوش در اصل و سرچشمه ماجرایی که به طور ضمنی و فشرده در ابیات روایی آمده، آنگاه بررسی رابطه میان این دو از منظر گفتمانی(گفتمان سنتی) می پردازد. از دیدگاه شناختی، زبان وسیله ای برای ایجاد ارتباط و انتقال پیام، یا شناخت از قطبی به قطب دیگر تلقی می-گردد؛ از منظر گفتمانی هم شناخت موجب بروز راهکارها و شگردهای زبانی می گردد این شگردها مدام در حال تولید، تکثیر، تکثّر، جابجایی، دگرگونی، حذف، انتقال یا جایگزینی شناختی دیگر هستند، بنابراین دیگر نمی توان شناخت را صِرفا راهی برای انتقال اطلاعات دانست بلکه جریانی است تأثیرگذار بر اطلاعات که در تغییر جهت دادن به چرخه انتقال، یا کامل نمودن آن عمل می نماید براین اساس، شناخت، گونه ای گفتمانی که در عملِ گفتمان به کارگرفته می شد، بازسازی شده، به شکلی منسجم تحقق می یابد. شناخت دیگر نمی تواند فقط به ارائه اطلاعات محدود گردد. مقاله حاضر ضمن معرفیِ نوع خاصی از گفته پردازی، که تداعی گر است و در آن، داستان یا سرگذشتی را به گونه ای فشرده روایت می شود؛ اصل و منشأ این گونه روایی را بررسی می نماید. در این نوع گفته پردازی، داستان های طولانی، در ذهن شاعر ماده خام و ابزاری می شود برای بیانمقاصدی متعالی ؛ برای دریافت آن می بایست از گفتمان و شناخت(=دریافت)بهره گرفت.

این پژوهش به بررسی چگونگی جمع میان دو حالت قلبی وجل (ترس) در آیه ۲ سوره انفال و طمأنینه (آرامش) در آیه ۲۸ سوره رعد، که هر دو به مؤمنان در مواجهه با ذکر الهی نسبت داده شده اند، از منظر مفسران می پردازد.با تحلیل دیدگاه های تفسیری، مشخص شد که وجل به معنای خوف و فزع ناشی از عظمت الهی، ترس از عقاب یا خوف از تقصیر است و نشانه ی کمال ایمان شمرده می شود.در مقابل، طمأنینه به معنای سکون و آرامش قلبی است که از یاد رحمت و ثواب الهی، یقین به توحید و تدبر در قرآن حاصل می گردد. مفسران بر عدم تنافی ذاتی میان این دو حالت تأکید ورزیده و آن را ناشی از تفاوت در نوع ذکر (جلال/جمال، عقاب/رحمت)، مراتب سلوک (وجل مقدمه طمأنینه) یا حالات درونی مؤمن (خوف از گناه/امید به فضل) دانسته اند؛ امری که در آیه ۲۳ سوره زمر(تقشعر جلود و لین قلوب) نیز منعکس شده است. در مقابل، قلوب غیرمؤمنان از این حالات بی بهره و ناآرام است و ذکر الهی بر آنان اثری ندارد یا موجب انزجار می شود؛ چرا که اطمینانشان به غیر خدا، ریشه ی اضطراب و شقاوت آنان است. هم گرایی خوف و طمأنینه، نشانه ی پویایی ایمان و راهنمای مؤمن در مسیر کمال معنوی است.