درخت حوزه‌های تخصصی

این نوشتار با رویکرد آینده پژوهی به بررسی روندهای جاری و محتمل در روابط خارجی ایران و عربستان سعودی و تأثیر آن بر تحولات منطقه غرب آسیا می پردازد. با تحلیل تجارب تاریخی، تحولات سیاسی–اقتصادی و امنیتی دو کشور از دوران جنگ تحمیلی تا دوره های معاصر، این مطالعه با استفاده از روش های آینده پژوهی سناریو محور و ماتریسی، سناریوهای احتمالی روابط دوجانبه و تأثیرات منطقه ای آن ها را ترسیم می کند. یافته ها نشان می دهد که روابط ایران و عربستان نه تنها تحت تأثیر تحولات داخلی و سیاست خارجی دو کشور است، بلکه سیاست های قدرت های فرامنطقه ای، رقابت اقتصادی و انرژی، تحولات ژئوپلیتیک و بحران های امنیتی نیز نقش تعیین کننده ای دارند. این نوشتار با ارائه سه سناریوی محتمل،تشدید تنش ها، استمرار رقابت کنترل شده و گسترش همکاری استراتژیک به تحلیل پیامدهای هر سناریو بر ثبات، امنیت و اتحادهای منطقه ای غرب آسیا می پردازد. نتایج نشان می دهد که آینده روابط ایران و عربستان، تأثیر مستقیم بر نحوه شکل گیری ائتلاف ها، رقابت های انرژی و امنیتی و چشم انداز ژئوپلیتیکی منطقه خواهد داشت.

در پژوهش حاضر این موضوع مورد بررسی قرار گرفته است که اولا سیاست های پولی و مالی کشور، بر اساس طبقه بندی ( فعال و انفعالی)، در چه دسته ای قرار دارند؟ ثانیا، بر اساس نتیجه بدست آمده، چه آثار و پیامدهایی برای متغیرهای کلان اقتصادی( مصرف، تولید و سرمایه گذاری و ..) قابل تصور است. جهت بررسی موضوع مذکور، یک الگوی تعادل عمومی پویای تصادفی طراحی شده است. که در آن خانوارها در قالب دو دسته ریکاردویی و غیرریکاردویی در نظر گرفته شده است. در بخش مالی، ضمن تصریح درآمدهای مالیاتی دولت، شرایط سیاست مالی فعال برحسب پارامترهای قاعده مالیاتی در نظر گرفته شده است. به منظور برآورد پارامترهای ساختاری مدل از روش بیزین و داده های فصلی در بین سال های دوره 1399 – 1383 استفاده شده است. نتایج حاصل از شبیه سازی مدل نشان می دهد که تغییر ابزار سیاست پولی در شرایط سیاست پولی انفعالی و سیاست مالی فعال از کارایی کافی به منظور برقراری مجدد تعادل اقتصادی برخوردار نیست و در مقابل سیاست مالی فعال می تواند زمینه نوسان های اقتصادی بزرگ به صورت رشد نرخ تورم فراهم آورد.

مطالعه حاضر بر خلاف مطالعات تجربی گسترده انجام شده در زمینه رابطه مخارج نظامی و رشد اقتصادی، سعی دارد با تفکیک نظامی سازی به اجزای مختلف آن و همچنین تفکیک هر جزء به شاخص های سازنده آن، نگرشی نوین در زمینه رابطه دفاع- رشد ارائه کند. به این منظور از یک مدل رشد سولوی تعمیم یافته و اطلاعات آماری 11 کشور خاورمیانه طی سال های 2021-2000 استفاده شده است. نتایج برآورد مدل با استفاده از تحلیل های هم انباشتگی پانلی و برآوردگر حداقل مربعات معمولی کاملاً اصلاح شده (FMOLS) حاکی از تأثیر منفی و معنادار جزء مخارج و تأثیر مثبت و معنادار دو جزء پرسنل و نسبت تعداد تسلیحات سنگین به جمعیت بر رشد اقتصادی است. با تفکیک جزء مخارج، نتایج حاکی از تأثیر منفی و معنادار درصد مخارج نظامی از GDP و نسبت هزینه های نظامی به مخارج بهداشتی بر رشد اقتصادی و با تفکیک جزء پرسنل، نتایج حاکی از تأثیر مثبت و معنادار نسبت پرسنل نظامی و شبه نظامی به جمعیت و نسبت ذخایر نظامی به جمعیت و تأثیر منفی نسبت پرسنل نظامی و شبه نظامی به تعداد پزشکان بر رشد اقتصادی می باشد. بر این اساس می توان گفت که تأثیر نظامی سازی بر رشد اقتصادی به ترکیب اجزای تشکیل دهنده آن وابسته است و افزایش در منابع مالی و انسانی نظامی سازی بایستی توأم با افزایش در سایر بخش های محرک رشد اقتصادی مانند بهداشت باشد و هزینه های دفاعی صرف تسلیحات سنگین و پیشرفته و ارتقای سطح تکنولوژی و دانش بومی در این زمینه گردد.

زمینه و هدف: میکرو RNAها و مکمل های آنتی اکسیدانی به عنوان اهداف درمانی بالقوه برای عوارض قلبی عروقی و هایپرگلیسمی ناشی از دیابت مطرح شده اند. این مطالعه به بررسی اثر تمرین هوازی همراه با عصاره هیدروالکلی میوه قره قات بر شاخص های گلایسمیک و بیان miR-195 در بافت قلبی رت های مبتلا به دیابت نوع دو پرداخته است. روش تحقیق: تعداد 24 موش های صحرایی نر نژاد ویستار (میانگین وزنی 20±200 گرم و سن هشت هفته) به طور تصادفی به چهار گروه کنترل دیابتی، دیابتی+مکمل، دیابتی+تمرین، و دیابتی+مکمل+تمرین تقسیم شدند. دیابت نوع دو با تغذیه رژیم پرچرب و تزریق استرپتوزوتوسین القا شد. گروه های دریافت کننده مکمل، روزانه ۲۵۰ میلی گرم بر کیلوگرم از وزن بدن عصاره قره قات دریافت کردند. پروتکل تمرینی شامل دویدن روی نوارگردان با سرعت ۱۸ تا ۲۴ متر در دقیقه، به مدت ۳۰ تا ۶۰ دقیقه به مدت هشت هفته و پنج روز در هفته اجرا شد. پس از پایان مداخله، گلوکز، انسولین، مقاومت به انسولین و miR-195 بافت قلبی اندازه گیری شد. برای تحلیل داده ها از آزمون آماری آنالیز واریانس یک راهه با استفاده از نرم افزار SPSS در سطح معنی داری 05/0>p استفاده شد. یافته ها: پس از هشت هفته مداخله، گلوکز خون ناشتا و مقاومت به انسولین در تمامی گروه های مداخله نسبت به گروه کنترل دیابتی کاهش معنی داری نشان داد (p=0/001). سطح انسولین در گروه های دریافت کننده مکمل نسبت به گروه های دیابتی و تمرین به تنهایی، به طور معنی داری کاهش یافت (به ترتیب با p=0/002، p=0/001). بیان miR-195 در تمامی گروه های دیابتی+مکمل، دیابتی+تمرین و دیابتی+مکمل+تمرین؛ نسبت به گروه کنترل دیابتی، کاهش معنی داری داشت ( به ترتیب با p=0/001، p=0/001 ،p=0/01). نتیجه گیری: هر دو مداخله تمرین هوازی و مکمل دهی قره قات باعث بهبود شاخص های گلایسمیک و بیان miR-195 می شوند؛ و ترکیب مکمل دهی قره قات با تمرین هوازی اثرات مطلوب تری بر بیان miR-195 بافت قلبی موش های صحرایی دیابتی نوع دو دارد. 

در دو دهه اخیر خصوصی سازی بانک ها به عنوان بخشی از اصلاحات ساختاری نظام بانکی ایران پیگیری شده است، اما نتایج آن فاصله زیادی با اهداف اعلام شده مانند ارتقای بهره وری و رقابت پذیری دارد. تجربه ایران نشان می دهد که خصوصی سازی شتاب زده بدون تقویت چهارچوب های نظارتی، نهادی و حکمرانی به جای کارایی، منجر به رهاسازی و انحراف نظام بانکی شده است. بانک های خصوصی شده اغلب به جای ایفای نقش توسعه ای، وارد فعالیت های بنگاه داری، سفته بازی و تأمین مالی اشخاص وابسته شده اند درحالی که نهادهای نظارتی نیز فاقد استقلال و اقتدار لازم برای مداخله مؤثر بوده اند. در این گزارش، با تکیه بر مطالعه تطبیقی با تجربه چین، نشان داده می شود که موفقیت در اصلاحات بانکی مستلزم رویکرد تدریجی، نهادپایه و همراه با پاک سازی ترازنامه ها، تقویت نهاد ناظر و ایجاد چهارچوب های استاندارد حاکمیت شرکتی است. چین اصلاحات خود را با جداسازی بانک مرکزی از بانک های تجاری، تأسیس نهاد نظارتی مستقل و حذف دارایی های سمی آغاز کرد و تنها پس از تثبیت این زیرساخت ها، وارد فرایند خصوصی سازی شد. همچنین، حضور بخش خصوصی به عنوان سهام دار خرد در بانک های سهامی چین بسیار پررنگ است. این گزارش پیشنهاد می دهد اصلاحات بانکی در ایران در سه محور دنبال شود: تقویت نهاد نظارت بانکی از طریق یکپارچه سازی قوانین نظارتی و بالا بردن استقلال نهاد ناظر، تجاری سازی واقعی بانک ها همراه با محدودسازی فعالیت های غیرتجاری و تعریف دقیق نقش بخش خصوصی در حوزه هایی مانند بانکداری دیجیتال و بانک های کوچک مقیاس. خصوصی سازی تنها زمانی موفق خواهد بود که در بستر اصلاحات نهادی، شفافیت مالی و پاسخ گویی ساختاری اجرا شود.

زمینه و هدف: ارزهای  دیجیتال نوعی از رمز ارزهای مقررات گذاری نشده است که به صورت معمول توسط توسعه دهندگان آن پایش می گردد و توسط اعضای یک جامعه مجازی خاص پذیرفته شده و مورد استفاده قرار می گیرد که در سراسر جهان و نیز در ایران به شدت کاربرد آن در حال گسترش است. هدف مقاله حاضر بررسی ماهیت حقوقی ارزهای دیجیتال و چالش های تقنینی آن در ایران است. مواد و روش ها: مقاله حاضر توصیفی تحلیلی است. مواد و داده ها نیز کیفی است و از فیش برداری در گردآوری مطالب و داده ها استفاده شده است. ملاحظات اخلاقی: در این مقاله، اصالت متون، صداقت و امانت داری رعایت شده است. یافته ها : یافته ها بر این امر دلالت دارد که ارز دیجیتال عین است. قابلیت استناد در برابر همه، حق تعقیب توسط مالک، مالیت و منفعت داشتن و قابلیت خرید و فروش از مهمترین دلایل تلقی ارزهای دیجیتال به عنوان عین است. رمز ارز نوعی پول مجازی است و قاعدتاً باید ساختار پولی و مالی کشور در این زمینه اقدام به مقررات گذاری و نظارت نماید. نتیجه : تقنین در زمینه ارزهای دیجیتال در ایران با چالش هایی روبه روست.  این چالش ها عبارتند از: خلق ارز دیجیتال و به تبع آن مشکلات تورمی، بدون پشتوانه بودن ارزهای دیجیتال، نوسانات قیمتی ارزهای دیجیتال، گسترش فعالیت های زیرزمینی (اقتصاد سایه) با پتانسیل ارزهای دیجیتال..

ابزار قصر پرکاربردترین و مهم ترین ابزار برای برجسته سازی و تأکید محتوای کلام است. مفاهیمی که در نظر گوینده از اهمیت ویژه ای برخوردارند به وسیله این اسلوب نمایش داده می شوند؛ بنابراین در ترجمه این شگرد بلاغی باید دقّت بیشتری کرد. دعا ورود و دعای وداع با ماه رمضان که در بردارند گونه های مختلف قصر است؛ علاوه برجسته کردن فضیلت ماه رمضان، برخی از آداب اسلامی را نیز آموزش می دهد. این جستار با روش تحلیلی-انتقادی و رویکرد بلاغی به بررسی اسالیب مشهور و غیرمشهور قصر در این دو دعا پرداخته و دو ترجمه حسین استاد ولی و سید علی موسوی گرمارودی را نیز مورد ارزیابی دقیق قرار داده است. با بررسی های انجام شده در مجموع عملکرد هر دو مترجم، در برگردان اسلوب «نفی+استثنا»، «ماده اختصاص»، «نفس»، «صیغه تعجب» و «نعت تخصیصی» (100%)، در برگردان اسلوب «اضافه به ضمیر»، «تکرار»، «اسناد مرتین» و «مفعول مطلق نوعی» بیش از (50%)، در برگردان اسلوب «باب اشتغال»، «تعلیل» و «قد» کمتر از (40%)، و در برگردان سایر اسلوب (0%) بوده است.

در میان شهرها و ولایات ایران اسلامی، قزوین به عنوان یکی از پیشینه دارترین مراکز فرهنگی و تمدنی ایران محسوب می شد که در دوره اسلامی قدرت های حکومتگر بر آن جا از حیث سیاسی و مذهبی تنوعات متناوبی داشته و از لحاظ جایگاه میان راهی و موقعیت جغرافیایی نیز دارای اهمیت ویژه ای بوده است؛ چنان که از سده نخست هجری، حضور گسترده مرزداران، عالمان و زاهدان در کنار رونق مکاتب حدیث، فقه و فلسفه به شکل گیری نخستین نهادهای آموزشی در این شهر انجامیده اسست. در واقع دیرینگی، دوام، استمرار و پویایی این نهادها حاصل وضع خاص جغرافیایی، سیاسی و بالمآل فرهنگی آن است. نویسندگان در این پژوهش، با آگاهی از محدودیت در داده های تاریخی، درصددند مؤسسات و نهادهای علمی و فرهنگی قزوین را از آغاز دوره اسلامی تا ایلخانان مغول بررسی کنند و بدین پرسش پاسخ دهند که این نهادها از لحاظ نوع، ماهیت و کارکرد، چه تحوالاتی را پشت سر گذاشته اند. یافته های این پژوهش توصیفی- تحلیلی نشان می دهد قزوین در این دوره طولانی به واسطه وجود موسساتی آموزشی، چون مساجد، مدارس، خانقاه ها، کتابخانه ها و رواج و روایی آموزش علوم عمدتاً دینی از جمله قرآن، حدیث، فقه و مقدمات آن ها، از پایگاه های مهم دانش های ادبی و اسلامی محسوب می شده و از این رو مقصد بسیاری از عالمان و جویندگان علوم بوده است. همچنین نقش برجسته خاندان های منتفذی چون دبیران و رافعان درخور توجه است که در گسترش و رونق دانش و توسعه نهادهای علمی و آموزشی سهم بسزا داشتند.

یکی از تزیینات مهم در قالی های صفوی که تجلی گر تلفیق هنر و فرهنگ اسلامی است، کتیبه نگاری است که شامل آیات قرآن، اشعار یا دعاها می شود. قالی هایی با طرح محرابی معمولاً با کتیبه هایی از عبارات قرآنی مزین می شده و به عنوان سجاده کاربرد داشته است. آیات قرآن در کتیبه نگاری ها، نه تنها به عنوان عناصر تزیینی، بلکه به عنوان حاملان مفاهیم دینی عمل می کند. این مقاله به بررسی چگونگی تجلی مفاهیم اسلامی از طریق آیات قرآن و به ویژه متن آیه الکرسی در کتیبه نگاری دو نمونه منتخب از قالی های محرابی دوره صفوی پرداخته است و هدف، بررسی ارتباط میان مضامین قرآنی کتیبه ها با نقوش اسلیمی و طرح محرابی در قالی هاست. این پژوهش در پی پاسخ گویی به این دو پرسش است: نقوش نوشتاری بافته شده در کتیبه قالی های مورد مطالعه، چه ویژگی های فرمی و معنایی دارد؟ کتیبه های اجراشده چه ارتباطی با نقوش تصویری و طرح این قالی ها دارد؟ گردآوری داده ها از منابع کتابخانه ای و تصویری بوده و پژوهش با رویکردی تاریخی و به شیوه توصیفی تحلیلی صورت گرفته است. این پژوهش از طریق بررسی نوع متن آیات و ذکرهای موجود در کتیبه قالی ها به عنوان جایگاهی برای عبادت نمازگزاران، ارتباط آیات با شکل محرابی قالی های سجاده ای و نقوش اسلیمی را بررسی کرده است و اذعان می دارد که وجود آن ها در کتیبه نگاری قالی ها، جلوه ای از وحدت بین هنر و دین را به نمایش گذاشته و تجلی گاه مفاهیم قرآنی است.

درس «مهارت های پژوهشی» یکی از دروس سطح یک حوزه است. چند سالی است که معاونت پژوهش حوزه برای تدریس این درس، معاونت پژوهشی را در همه مدارس کشور راه اندازی کرده است و در این سال ها این درس، بدون متن آموزشی رسمی و مشخص در این مدارس تدریس شده است. پس از سال ها انتظار، معاونت پژوهش حوزه با همکاری مرکز تدوین متون و منابع درسی حوزه های علمیه، متن آموزشی این درس با عنوان «درسنامه مهارت های پژوهشی» را تولید کرده است. این متن برای طلبه های مقطع دیپلم در ترم دوم پایه دوم و برای سیکلی ها در ترم اول پایه پنجم تدریس خواهد شد. در این مقاله این درسنامه بر اساس شاخص های محتوایی، ساختاری، شکلی، زبانی و روشی، تحلیل نقادانه شده است. برخی از نتایج این تحلیل عبارت اند از: 1. استفاده از کلمه «مهارت ها» به شکل جمع در عنوانِ درسنامه صحیح نیست. 2. درس های این درسنامه باید کارگاهی ارائه شود. 3. درسنامه به ویرایش محتوایی، ادبی و فنی نیاز دارد. 4. در انتخاب محتوای درسنامه به نیازها و رغبت های یادگیرندگان توجه لازم نشده است.

هدف پژوهش حاضر بررسی حکم تکلیفی تولید زیاد پسماند از منظر فقه امامیه است. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و نتایج نشان داد، تولید زیاد پسماند چنانچه ناشی از بهره وری ناصحیح از کالا یا دور ریختن اشیائی باشد که هنوز بهره بردن از آن امکان دارد، مصداق اسراف تلقی شده و از طرفی، اگر امکان تولید کمتر پسماند باشد، با توجه به آسیب های مخرّب آن به محیط زیست و ایجاد بیماری های گوناگون تولید زیاد پسماند، مصداقی از «اضرار به نفس» و «اضرار به غیر» است. علاوه بر ادلّه ناهی از مطلق اسراف، روایاتی که از «القاء النوی» به اسراف تعبیر کرده اند نیز بر حرمت این عمل به جهت اسراف بودن آن دلالت دارند. فقهاء هرچند از این مسأله نامی نبرده اند، امّا عبارات ایشان در برخی از مباحث همچون دور ریختن متنجسات یا دور ریختن آب قلیل را می توان بر این مسأله تطبیق داد. از آنجا که عمده دلیل فقهاء برای حکم به حرمت «اضرار به نفس» و حرمت «اضرار به غیر»، عقل و روایات -به خصوص حدیث «لاضرر»- است، آن آسیبی که عقل و عقلاء، آن را ظلم شمرده و قبیح باشد، یا آن چیزی که عرف آن را ضرر بداند، موضوع این دو حکم است و تولید زیاد پسماند مصداقی برای هر دو این احکام است.

مقدمه: مطالعات نشان داده اند می توان با استفاده از مدیریت برنامه درسی پنهان موارد حرفه ای گری نظیر اتانازی را در آموزش پزشکی شناسایی و در جهت تقویت و ارتقاء آن برنامه ریزی کرد. هدف از پژوهش حاضر نیز بررسی نقش برنامه درسی پنهان بر نگرش به اتانازی در دانشجویان پزشکی بود. روش ها: روش پژوهش از نوع همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی کرمان در سال 1402 بود که از بین ان ها 150 نفر با روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای جمع آوری اطلاعات از مقیاس نگرش به اتانازی توردلا و نوتنز (1979) و پرسشنامه محقق ساخته برنامه درسی پنهان استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از آمار توصیفی و استنباطی (همبستگی پیرسون و رگرسیون) به وسیله نرم افزار آماری SPSS-22 استفاده شد. یافته ها: یافته ها نشان داد که بین نگرش نسبت به اتانازی و برنامه درسی پنهان ارتباط منفی وجود دارد (634/0-r=). نتیجه گیری: در راستای نتایج پژوهش حاضر، توجه بیشتر به برنامه درسی پنهان در دانشگاه های علوم پزشکی لازم به نظر می رسد.

هدف: مطالعه حاضر با هدف بررسی نقش واسطه ای خودتنظیمی هیجانی در رابطه بین ابعاد خلق و خو و جو عاطفی خانواده با نشانه های نافرمانی مقابله ای و طراحی مدل ساختاری برای این رابطه بود. روش : روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بوده و جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانش آموزان پسر نوبت اول راهنمایی مدارس شهرستان ارومیه در سال تحصیلی 1400-1401 می باشد که از بین آنها 384 نفر به صورت تصادفی خوشه ای انتخاب شده و به طور کامل به پرسشنامه های خودتنظیمی هیجانی گارنفسکی(2006)، سیاهه رفتاری آخنباخ(1991)، سرشت و منش کلونینجر (1994) و جو عاطفی هیل برن (1964) پاسخ دادند. داده ها بر اساس نرم افزار SPSS و Smart PLS تحلیل شده اند. یافته ها: یافته های این پژوهش نشان داد که رابطه مستقیم و معناداری بین ابعاد خلق وخو، جو عاطفی خانواده و خودتنظیمی هیجانی با نشانه های نافرمانی مقابله ای وجو دارد و ابعاد خلق و خو با ضریب اثر 22/0، جو عاطفی خانواده با ضریب اثر 28/0 و خودتیظیمی هیجانی با ضریب اثر 19/0 تبیین گشت(P<0/01). همچنین تحلیل مسیر این پژوهش نشان داد که خودتنظیمی هیجانی نقش واسطه ای را در رابطه بین ابعاد خلق و خو و جو عاطفی خانواده با نشانه های نافرمانی مقابله ای دارا می باشد. خودتنظیمی هیجانی نقش واسطه ای در رابطه بین ابعاد خلق و خو و جو عاطفی خانواده با نافرمانی مقابله ای دارد و مدل ساختاری دارای برازش مناسب می باشد. نتیجه گیری: این نتایج نشان می دهد که علاوه بر اثر مستقیم ابعاد خلق و خو و جوعاطفی خانواده بر نشانه های نافرمانی مقابله ای، خودتنظیمی هیجانی به عنوان متغیر میانجی، اثرات ابعاد خلق وخو و جوعاطفی خانواده را بر روی نشانه های نافرمانی مقابله ای اعمال می کند. از نتایج این مطالعه می توان برای پیش بینی و مداخله زودهنگام اختلال نافرمانی مقابله ای عمل کرد.

اقلیم بحث مهمی قبل از احداث ساختمان می باشد که وابسته به موقعیت جغرافیایی بناست. پارامترهای اقلیمی شامل تابش آفتاب، دما، رطوبت، میزان بارندگی و وزش باد تعیین کننده طرح کلی و اجزاء ساختمان است که باید متناسب با هر اقلیمی طراحی شود. در این مقاله شرایط آسایش و تدابیر مختلف معماری جهت طراحی ساختمان های با مصرف انرژی نزدیک به صفر برای شرایط مختلف اقلیمی ایران برحسب روش کوپن - گایگر با استفاده از روش های غیرفعال پیشنهاد شد. محدوه اقلیم ایران بر اساس طبقه بندی اقلیمی کوپن – گایگر، به 9 اقلیم تقسیم می شود. اقلیم های Sfa, Scb, Sca و Dsa از گروه های مهم اقلیمی ایران هستند که در این پژوهش در نظر می گیریم. با استفاده از روش کوپن - گایگر و چند شهر منتخب در اقلیم های Sfa, Scb, Sca و Dsa توسط نرم افزار CCS با فرمت EPW به روش استاندارد اشری55 و مدل آسایش PMV (شاخص متوسط نظرسنجی پیش بینی شده) تاثیر شرایط اقلیمی بر طراحی ساختمان های با مصرف انرژی نزدیک به صفر پیشنهاد شد. با وارد کردن فایل پارامترهای آب و هوایی شهرهای منتخب در نرم افزار کلایمت کانسالتنت نتایج خروجی شامل چارت سایکرومتریک، نمودار سایه خورشیدی، نمودار چرخ باد و دیگر نتایج بدست آمد. همچنین پارامترهای معماری غیرفعال برای طراحی ساختمان با مصرف انرژی نزدیک به صفر همانند جهت قرارگیری پنجره ها، پوشش کف، مقدار ساعت گرمایش غیرفعال خورشیدی و دیگر پارامترهای مورد بررسی قرار گرفت.

زمینه و هدف: هدف پژوهش حاضر تدوین بسته ی آموزشی بر اساس مولفه های ادراکی-شناختی و بررسی میزان اثربخشی بسته ی تدوین شده بر متغیر کارکردهای اجرایی دانش آموزان نارساخوان بود. مواد و روش ها: روش این پژوهش ترکیبی-اکتشافی است که ماهیت کیفی و کمی دارد در بخش کیفی از تحلیل مضمون به شیوه آتراید-استرلینگ (2001) و در بخش کمی روش آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل بود که بعد از دو ماه نیز پیگیری انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل دانش آموزان دوره ی دوم ابتدایی شهرستان سامان در سال تحصیلی 1403-1402 بود که 40 دانش آموز با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس به عنوان گروه نمونه انتخاب شده و به روش تصادفی در گروه آزمایش و گواه گنجانده شدند. گروه آزمایش 18 جلسه در طول 8 هفته و هر جلسه 50 دقیقه تحت آموزش بسته آموزشی ادراکی-شناختی به صورت انفرادی قرار گرفتند. ابزار پژوهش شامل خرده مقیاس کارکردهای اجرایی آزمون عصب-روانشناختی کولیج (CNI؛ 2002) و چک لیست نشانگان نارساخوانی (میکائیلی منیع و فراهانی، 1384) بود. داده ها به شیوه تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم افزار آماری SPSS-23 تجزیه و تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد که بسته آموزشی ادراکی-شناختی ویژه کودکان نارساخوان از نظر متخصصان دارای روایی محتوایی کافی است. همچنین این بسته ی آموزشی بر کارکردهای اجرایی (0001/0>P؛ 57/0>Eta؛ 43/51>F) دانش آموزان نارساخوان تاثیر داشته است. نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش می توان نتیجه گرفت که بسته آموزشی ادراکی-شناختی می تواند به عنوان یک روش کارآمد جهت بهبود کارکردهای اجرایی دانش آموزان نارساخوان مورد استفاده قرار گیرد.

زندگی در جهان مدرن با اضطراب، بی معنایی و یأسی همراه است که در پایان به تقدیر گریزناپذیر مرگ ختم می شود و این مسئله در هنر و ادبیات مدرن در کانون توجه قرار گرفته است. هدایت به دلیل جهان بینی نومیدانه و میل و اشتیاقی که به مفهوم مرگ نشان می داد، تأثیر اگزیستانسیال مرگ در زندگی آدمی را موضوع بسیاری از داستان هایش قرار داد. در داستان های هدایت، اغلب شخصیت ها دچار نوعی انزوا، بدبینی، پوچی و روان نژندی اند که در بسیاری موارد به مرگ و خودکشی آنها منجر می شود. در این مقاله، با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی، اهمیت اساسی مفاهیم «جنون» و «هراس از مرگ» و کارکرد جنون در مقابله با هراس از مرگ در داستان های زنده به گور و سه قطره خون هدایت تحلیل شده است. یافته ها نشان داد که در داستان های هدایت، جنون ازطریق بیهوده و بی معناساختن زندگی مدرن و تهی ساختن ذهن افراد، مرگ و هراسِ ناشی از آن را به بازی می گیرد و ذهن شخصیت های داستان را از اضطراب و نگرانی های اگزیستانسیال رهایی می بخشد و با دست کشیدن از زندگی پیش از مرگ و بهره گیری آیرونیک از خودکشی، فرد را از هراس مرگ آزاد می کند.

وحدت و وفاق از اصول بنیادین در اسلام است که تأثیر عمیقی بر حیات فردی و اجتماعی مسلمانان دارد. لذا با توجه به لزوم جلوگیری از وقوع اختلاف و تشتت در جامعه اسلامی، ضرورت دارد به بررسی اهمیت وحدت و وفاق در قرآن کریم و روایات معصومین (ع) و اسباب اتحاد جمعی و آثار آن پرداخته شود. بدین منظور این تحقیق با روشی توصیفی به تبیین مفهوم وحدت و وفاق؛ اسباب وحدت و اتحاد و آثار آن در ساحت آموزهای قرآن کریم و روایات معصومان (ع) پرداخته و یافته ها حاکی از آن است که تحقق وحدت و وفاق نه تنها سبب تحکیم امنیت، حل نزاع ها و اتحاد در جامعه اسلامی می شود بلکه زمینه ساز دستیابی به اهداف عالی انسانی نیز خواهد بود و آثاری همچون ارتقای عزت؛ خیر و رشد فردی و اجتماعی و تحقق تمدن اسلامی را نیز دارا می باشد.

مقدمه و اهداف: هنگامی که از روش شناسی پژوهش سخن به میان می آید، پرسش بنیانی این است که مفروضات و اصول بنیادین روش های پژوهش از کجا نشئت می گیرند. پاسخ به این پرسش معطوف به گفتمان فرانظریه ای در سطح پارادایمی است. فرانظریه تکوینی بر این باور است که روش تحقیق مؤثر و مطلوب باید با معماری شناختی درک انسان و شیوه های سازمان دهی دانش در ذهن هم راستا باشد. این چهارچوب نظری، که ریشه در فلسفه اسلامی و به ویژه «حکمت متعالیه» ملاصدرا دارد، بر اصول اصالت وجود، تشکیک وجود و حرکت جوهری استوار است و به دنبال ارائه رویکردی شناختی به روش شناسی است که با واقعیت های هستی شناختی و معرفت شناختی ذهن انسان هماهنگ باشد. این هم راستایی، به منظور تضمین عمق و اعتبار یافته های پژوهشی در سطوح وجودی و شناختی، روش های پوزیتیویستی رایج را که اغلب بر تقلیل گرایی و جدایی ذهن از واقعیت متمرکز هستند، به چالش می کشد.سیر تاریخی مقوله های شناختی نشان می دهد که ذهن انسان صرفاً دریافت کننده ای منفعل نیست، بلکه با سازوکارهایی پیچیده، اطلاعات را طبقه بندی و معنادار می سازد؛ از مقولات ده گانه ارسطو که جوهر و عَرَض را تفکیک می کردند، تا گزاره های ترکیبی پیشینی کانت که علیت و زمان را مفاهیم ذهنیِ پیشینی می دانستند، و اصول اولیه توماس رید که بر بدیهیات درونی (Common Sense) تأکید داشتند. همچنین، نظریه های روان شناسی شناختی معاصر مانند گشتالت و نمونه نمایان نیز بر وجود ساختارهای سازمان دهنده در ذهن صحه می گذارند. با توجه به این پیشینه، هدف این فرانظریه، پی ریزی بنیانی روش شناختی است که توانایی تحلیل پدیده هایی با ماهیت پیچیده، پویا و تحولی را داشته باشد. پژوهش حاضر، یک نظام نظری شناختی با عنوان دستگاه شناختاری تکوینی معرفی می کند که ساختار پویا و لایه لایه فهم انسانی و هستی را بازتاب می دهد. این دستگاه، که در قالب یک سیستم مختصات کروی مفهوم پردازی شده، با هدف تفسیر پدیده هایی (به نام هستار) طراحی شده که از تعامل میان توانمندی های درونی ذهن و واقعیت های بیرونی هستی پدید می آیند. پرسش بنیادین مقاله حاضر این است که آیا فرانظریه تکوینی، مبانی ای درباره شناخت انسانی ارائه می دهد که قابلیت عملیاتی شدن در روش های تحقیق مبتنی بر جهان بینی اسلامی را داشته باشد؟ اگر چنین است، ساختار این نظام شناختی چگونه است و چگونه می تواند به پژوهشگران در مطالعه پدیده های پیچیده با رویکردی جامع و معنوی کمک کند؟ روش: این پژوهش از روش تجریدی تکوینی از نوع هستارانگاری توصیفی-استنتاجی بهره می برد. تکوین به معنای فرایند شکل گیری، پدیدایی، شدن و فعلیت یافتگی دانش است که نگرشی تلفیقی و چندروشی را بازتاب می دهد و بر چرخه مستمر فعلیت یابی هستارها تأکید دارد. تجریدی تکوینی به فرایندی خلاقانه اشاره دارد که در آن فرآیند ساختن یک مفهوم، ساختار یا چهارچوب ذهنی (مانند دستگاه مختصات کروی) با استفاده از تجرید فعال انجام می شود تا چیزی نو و قابل تسهیم ساخته شود. هستارانگاری (Entity-Ideagraphy) نیز به معنای بازنمایی پدیده ها به عنوان هستار است که ساختاری پیوندی برای توصیف و تبیین هستی فراهم می آورد. در این روش، ازیک سو به شیوه های توصیفی (شناسایی، طبقه بندی، تعریف) و ازسوی دیگر، با استدلال استنباطی (تبیین روابط) براساس منطق تکوینی بهره گرفته می شود.هستارها در این روش، تحت تأثیر علل چهارگانه (مادی، صوری، فاعلی و غایی) هستند و ساختار این دستگاه بر مبنای علیت شکل می گیرد؛ به طوری که رؤیت هر نشانگر دال بر همگاهی و ترکیب اتحادی علل چهارگانه در یک مساوقت است. بُعد زمان به عنوان بُعد چهارم، ساختار شکل گیری این هستارها را تکمیل می کند. منطق تکوینی در شمول خود، منطق ارسطویی، منطق فازی و منطق سیستمی را دارد و افزون برآن دینامیک، شدن و هدفمندی را مورد توجه قرار می دهد. فاعل شناسنده در این روش، عاملی خردمند و بازاندیش است که به درک ابعاد پیچیده دانش در چهارچوبی هستی شناختی و یکپارچه دست می یابد؛ زیرا فرانظریه تکوینی خرد نظری و خرد عملی را در یک ساختار تشکیکی مورد توجه قرار می دهد. درنهایت، روش شناسی تکوینی بر پایه شبکه وجودی است و به محقق می گوید که هستارها را در فضای هستی و افق رویداد جستجو کند و چگونه آنها را توصیف، تبیین و تفسیر نماید. نتایج: پژوهش حاضر به ساخت مفهومی دستگاه مختصات کروی تکوینی اشاره دارد. این دستگاه برپایه مفروضات فرانظریه تکوینی (اصالت و وحدت وجود) و اصل علیت شکل گرفته و از فضای گوی واره ای و کروی بهره می گیرد که نماد کل، تمامیت و یکپارچگی است. این دستگاه فضایی توپولوژیک یا مختصات نگار گوی واره ای را پیشنهاد می دهد که می تواند نگارگر و ترسیم کننده واقعیت باشد. در سطح ساختار، دستگاه مختصات کروی تکوینی بر پایه ترکیب اتحادی علل چهارگانه در سه محور اصلی شکل می گیرد:محور افقی (استعداد/قوه): علل مادی (جنس یا جوهر) که شامل وصل/فصل است؛محور عمودی (فعالیت/حرکت): علل فاعلی که شامل درون/بیرون است؛محور سوم (چگونگی تبدیل قوه به فعل): علل صوری (خرد یا شعورمندی) که شامل صحیح/خطاست.این سه علیت در مساوقت با یکدیگر در جهت هدف غائی (علت غائی) در حرکت هستند و بعد چهارم، یعنی زمان (از مقولات شناختی انسان)، را نیز در محاسبات خود لحاظ می نماید. این ابزار، نقش قطب نمای روش شناختی را ایفا می کند و امکان جای دهی داده ها در بستر زمانی و مکانی، و پی گیری تکوین آن ها در طول زمان را فراهم می کند.واحد تحلیلی اصلی در این نوع پژوهش هستار است که از ترکیب انضمامی چهار مؤلفه اصلی تشکیل می شود: مفاهیم (کل هستار)، عناصر (نشانگرها)، روابط و قواعد حاکم بر روابط. مهم ترین مختصات هستاری که در سطح روابط تحلیل می شوند عبارت اند از: نسبت کل-جزء، مرکزی-پیرامونی، نزدیکی-دوری و اثرگذاری-اثرپذیری. این دستگاه با پذیرش علیت متبادل (علیت جاریه)، آشکار می کند که هر نشانگر شناسایی شده ترکیبی اتحادی از علل چهارگانه و زمان است و ظهور هر پدیده، نتیجه تأثیر هم زمان علل گوناگون است که با یکدیگر در تبادل هستند. این پویایی، روش شناسی تکوینی را از سایر روش های پژوهش متمایز می کند. در اینجا، ساختار نظری دستگاه مختصات کروی تکوینی به نمایش گذاشته شده است:مدل مفهومی دستگاه مختصات کروی تکوینی بحث و نتیجه گیری: این پژوهش نشان می دهد که دستگاه شناختاری تکوینی باتکیه بر مبانی فلسفی حکمت متعالیه، جایگزینی توانمند و خردمحور برای روش های رایج پژوهشی ارائه می دهد؛ زیرا فرایند پژوهش را با ساختار ذاتی شناخت انسان هم راستا می کند. این روش شناسی، با فراهم آوردن ابزاری ساختاریافته برای درک واقعیت متحول، خلأ موجود در پژوهش های مبتنی بر جهان بینی اسلامی را پر می کند. این دستگاه، باتکیه بر اصول «وحدت وجود»، «تشکیک وجود» و «حرکت جوهری»، بر پویایی و تحول پذیری واقعیت تأکید می کند. به این ترتیب، پژوهشگر به مطالعه سیر تحول پدیده ها (تکوین) و ارتقاء وجودی آنها می پردازد. کشف واقعیت، فرآیندی تدریجی و تکوینی است که با شفاف سازی و وضوح بخشی به شواهد به تدریج آشکار می شود.در این رویکرد، از تقلیل گرایی و دوگانه انگاری پرهیز شده و به شناختی کل نگر و لایه مند توجه می شود که از طریق تقریب به واقع حاصل می شود؛ به این معناکه هر پژوهش، یک گام به سمت درک حقیقت مطلق است و نه توقف در یک نقطه ثابت. دانش، محصول فرایندی بازتابی و سازنده تلقی می شود که در آن پژوهشگر، نه فقط ناظر بلکه «فاعل شناختی» است که حضور و خردمندی وی (به عنوان کانون شناخت) بخشی از روند تولید دانش است. در این چهارچوب، خردمندی، به عنوان عالی ترین مرز خودآگاهی، بنیان تفکر خردمندانه را فراهم می آورد. روش شناسی پیشنهادی این پژوهش، امکان مطالعه هستارها را در افق رویداد فراهم می آورد و با فراهم آوردن فضای توپولوژیک مبتنی بر علل اربعه و زمان، امکان مکان یابی، زمان مندی، و تحلیل علیت متبادل بین ابعاد مختلف واقعیت را می دهد. درنهایت، دستگاه شناختاری تکوینی با تمرکز بر هستارهای کلان و خرد، و ترکیب اتحادی استعدادهای بالقوه و هوشمندی انسان، به خلق محصولی نو (فرآورش) منجر می شود و بنیانی فلسفی و روش شناختی برای پژوهش اسلامی در علوم انسانی و اجتماعی فراهم می آورد و پلی میان مفاهیم انتزاعی هستی شناختی و واقعیت تجربی می کند. تقدیر و تشکر: نویسنده مراتب سپاس و قدردانی خود را از نظرات سازنده داوران محترم و تلاش های بی شائبه تیم اجرایی و سردبیری مجله ابراز می کنند. تعارض منافع: نویسنده اعلام می کند که هیچ گونه تعارض منافعی در خصوص نگارش و انتشار این مقاله وجود نداشته است.

تحلیل انتقادی احزاب سیاسی مدعی نمایندگی کارگران یکی از حلقه های مفقوده مطالعات گفتمان در ایران است. برخی از تحلیل های موجود نیز از همان کاستی هایی رنج می برند که سایر تحلیل های گفتمانی، یعنی فربگی در چارچوب نظری و تنک مایگی در تحلیل و تفسیر، و نیز فقدان ابزارهای تحلیلی متناسب در سطح خرد زبان شناختی. این مقاله بر آن است تا با تکنیک هایی متناسب و مدل تحلیلی بسط یافته از نظریه ی لاکلائو و موف، بر این امر فائق آید.این مقاله، به منزله مطالعه ای موردی، ابتدا با کمک تکنیک پساساختارگرایانه ارجاعات دلالی دریدا که به توصیف مفصل بندی گفتمانی حزب توده (1355) می پردازد. سپس با کمک این توصیف، تکنیک های شالوده شکنی و بینامتنیت، و ابزارهای سطح میانی و کلان لاکلائو و موف به تحلیل و تفسیر انتقادی این گفتمان می پردازد.در سطح توصیفی، یافته ها نشان می دهد که این حزب به کمک شبکه ای از دلالت های ارجاعی، گفتمان خود را به شکلی ارتباطی و نیز تقابلی مفصل بندی می کند. در سطح تحلیلی و تفسیری، یافته ها نشان می دهد که این گفتمان تلاش می کند به شکلی تقابلی، با تأکیدی ذات گرایانه و بنیادگرایانه هویت کارگری را برسازد و با انواع منطق های گفتمانی، خود را همچون امری عینی، حقیقی و در جهت منافع همگان نشان داده و هژمونیک سازد.به رغم این تلاش ها، روایت های این گفتمان نه عینی است، نه حقیقی و نه در جهت منافع همگان. بلکه آن تأکیدات جوهرگرایانه و بنیادگرایانه، به ویژه وقتی مبنای شکل گیری هویت در سطح سیاست گردد، می تواند منجر به شکل گیری دولت به منزله امری عینی و حقیقی شود و همچون لویاتان هابز به امحاء سایر هویت ها، بلعیدن امر سیاسی و انسداد حوزه منازعات سیاسی راه برد.

پژوهش حاضر باهدف بررسی رابطه بین معنای زندگی و اعتیاد به شبکه های اجتماعی، با تأکید بر نقش واسطه ای عزت نفس انجام شده است. در عصر دیجیتال، استفاده افراطی از رسانه های اجتماعی به یکی از چالش های روان شناختی رایج، به ویژه در میان جوانان تبدیل شده است. در این میان، سازه های بنیادین روان شناختی مانند معنای زندگی و عزت نفس می توانند نقش محافظتی مهمی در برابر رفتارهای اعتیادی ایفا کنند. معنای زندگی به تجربه ذهنی فرد از هدفمندی، انسجام و ارزشمندی زندگی اشاره دارد و عزت نفس نیز ارزیابی ذهنی فرد از ارزشمندی خود را در برمی گیرد. مطالعه حاضر با روش کمی و طرح مقطعی بر روی ۲۱۴ کاربر شبکه های اجتماعی در بازه سنی ۱۸ تا ۴۰ سال انجام شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه معنای زندگی، مقیاس عزت نفس روزنبرگ و مقیاس اعتیاد به رسانه های اجتماعی بود. داده ها با استفاده از آزمون های آماری همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه، مدل میانجی گری بارون و کنی و مدل سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج نشان داد که معنای زندگی با اعتیاد به شبکه های اجتماعی رابطه منفی و معناداری دارد و عزت نفس نیز با اعتیاد رابطه منفی دارد. تحلیل میانجی گری نشان داد که عزت نفس به طور کامل رابطه بین معنای زندگی و اعتیاد را میانجی گری می کند. این یافته ها بر اهمیت تقویت معنا و عزت نفس در پیشگیری از اعتیاد به شبکه های اجتماعی تأکید دارند و می توانند مبنایی برای طراحی مداخلات روان شناختی مؤثر در بافت فرهنگی ایران فراهم آورند.