درخت حوزه‌های تخصصی

هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش تعامل مادر – کودک بر مشکلات هیجانی-رفتاری و کنش های اجرایی کودکان 7 تا 10 سال دارای اختلالات یادگیری بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل مادران دارای کودک 7 تا 10 سال دارای اختلالات یادگیری مراجعه کننده به مراکز اختلال یادگیری شهر تهران در سال تحصیلی 1404-1403 بود که از بین آنان تعداد 30 نفر از طریق روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه (15 نفر در گروه گواه و 15 در گروه آزمایش) جایگذاری شدند. جهت جمع آوری داده ها از چک لیست رفتاری کودک آخن باخ و رسکورلا (2001، CBCL) و آزمون عصب شناختی کولیج (2002، CPNI) بود. گروه آزمایش تحت آموزش تعامل مادر-کودک طی 12 جلسه ۹۰ دقیقه ای هفته ای یک بار به صورت گروهی قرار گرفت. جهت تجزیه و تحلیل از آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره استفاده شد. یافته ها نشان داد با کنترل اثر پیش آزمون بین میانگین پس آزمون مشکلات هیجانی-رفتاری و کنش های اجرایی گروه آزمایش و گواه تفاوت معناداری در سطح ۰۰۱/0>P وجود داشت. درنتیجه آموزش تعامل مادر-کودک می تواند به عنوان روش آموزشی مؤثر در جهت کاهش مشکلات هیجانی-رفتاری و افزایش کنش های اجرایی کودکان 7 تا 10 سال دارای اختلالات یادگیری مورد استفاده قرار گیرد.

هدف: پژوهش حاضر به طراحی مدل خلاقانه و کاربردی پیشگیری از مصرف مواد اعتیادآور در محیط کار پرداخت. روش: پژوهش حاضر کاربردی و مبتنی بر پارادایم تفسیری با رویکرد کیفی، از نوع نظریه داده بنیاد با استفاده از رهیافت نظام مند کوربین و اشتراوس بود. جامعه ی آماری این پژوهش شامل متخصصین، کارگران منتخب فعال در حوزه پیشگیری از آسیب های اجتماعی و اعتیاد در شهرک صنعتی پرند تهران بود. نمونه پژوهش با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند از نوع گلوله برفی به تعداد 30 نفر تا رسیدن به اشباع نظری داده ها انتخاب شد. برای گردآوری داده ها از مصاحبه نیمه ساختاریافته و جهت تأمین روایی پژوهش از مثلث سازی و کنترل بیرونی استفاده گردید. پایایی پژوهش پس از ضبط صدای مشارکت کنندگان، یادداشت برداری و ثبت دقیق حین مصاحبه انجام و کدگذاری در سه مرحله (باز، محوری و انتخابی) صورت گرفت. کدگذاری ها به شخص ثالث و خارج از گروه تحقیق ارائه و پس از دریافت نظریه و مطابقت، با ضریب توافق 84 % تأیید شد. یافته ها: شرایط علّی، زمینه ای، مداخله گر، راهبردی و پیامدی پدیده مورد مطالعه استخراج شد و مقوله هسته پژوهش با عنوان طراحی مدل خلاقانه پیشگیری از مصرف مواد اعتیادآور در محیط کار از 5 کد انتخابی، 17 کد محوری، 75 کد باز و 1027 مفهوم باز ساخته شد. نتیجه گیری: مدل خلاقانه ی ایجاد محیط کار سالم و به دور از مصرف مواد اعتیادآور دارای 5 لایه ی به هم پیوسته شامل شناخت محیط و عوامل علّی، مداخله ی مدیریتی و سیاستی، محیط فرهنگی و همتایان، سبک زندگی سالم و تندرستی، و ارزیابی و بازخورد است. با اجرای مدل خلاقانه ارائه شده افزایش بهره وری سازمانی، کاهش هزینه های عمومی، افزایش منابع پایدار، افزایش احساس خشنودی و موفقیت جمعی، ارتقای کیفیت زندگی کاری کارکنان محقق می شود.

هدف پژوهش حاضر بررسی ویژگی های روان سنجی مقیاس اهداف دلسوزانه و خودمحورانه در روابط دوستانه بود. در یک طرح توصیفی و اعتباریابی آزمون، تعداد ۲۱۶ و ۲۲۶ نفر از دانشجویان کارشناسی دانشگاه فردوسی مشهد در نیم سال اول سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. گردآوری داده ها با مقیاس اهداف دلسوزانه و خودمحورانه (CSGS) کروکر و کانوالو (۲۰۰۸)، مقیاس ارضای نیازهای بنیادین در روابط (BNS-RS) لاگواردیا و همکاران (۲۰۰۰)، مقیاس سرزندگی ذهنی-فرم حالت (SVS-SL) رایان و فردردیک (۱۹۹۷) و پرسش نامه ادراک از مؤلفه های کیفیت رابطه (PRQC) فلچر و همکاران (۲۰۰۰) صورت گرفت. تحلیل داده ها با بررسی همسانی درونی، بازآزمایی، روایی عاملی اکتشافی، تأییدی، همگرا و پیش بین صورت گرفت. نتایج نشان داد که مقیاس، ساختاری دو عاملی با واریانس تبیین شده ۷۲/۵۸ درصد دارد. روایی عاملی تاییدی نیز به تأیید رسید. ضرایب آلفای کرونباخ از ۸۲/۰ تا ۸۷/۰ و ضرایب دو نیمه کردن از ۷۹/۰ تا ۸۶/۰ به دست آمد. ضرایب بازآزمایی پس از دو هفته نیز ۶۴/۰ برای اهداف دلسوزانه و ۶۰/۰ برای اهداف خودمحورانه به دست آمد. میان اهداف دلسوزانه با نیازهای روانشناختی در روابط، سرزندگی ذهنی و مولفه های کیفیت رابطه، همبستگی مثبت و معناداری وجود داشت (۰۵/۰>P). اما اهداف خودمحورانه رابطه منفی با این متغیرها داشتند. اهداف دلسوزانه پیش بینی کننده مثبت و اهداف خودمحورانه پیش بینی کننده منفی سرزندگی ذهنی، رضایت، تعهد، صمیمیت و اعتماد در روابط دوستانه بودند. بنابراین به نظر می رسد، مقیاس اهداف دلسوزانه و خودمحورانه در روابط دوستانه از پایایی و روایی مناسبی در میان دانشجویان برخوردار است.

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی استرس ادراک شده در رابطه بین شفقت به خود و ثبات زندگی زناشویی در زنان آسیب دیده از خیانت بود. روش پژوهش توصیفی -همبستگی از نوع مدل یابی ساختاری بود. جامعه آماری شامل زنان آسیب دیده از خیانت زناشویی مراجعه کننده به مراکز روانپزشکی شهر ساوه در سال 1402-1403 بود که به روش نمونه گیری هدفمند 370 نفر از آنها به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه استرس ادراک شده (PSS) کوهن و همکاران (1983)، شاخص ثبات زناشویی(MII) ادوارد و همکاران (1987) و فرم بلند مقیاس خودشفقت ورزی (SCS-LF) نف (2003) بود. از تحلیل معادلات ساختاری برای تحلیل داده ها استفاده شد. نتایج بیانگر برازش مطلوب مدل پژوهش بود. نتایج بیانگر معناداری اثرمستقیم شفقت به خود بر استرس ادراک شده (004/0=P) و ثبات زندگی زناشویی (001/0=P) و همچنین اثر مستقیم استرس ادراک شده بر ثبات زندگی زناشویی (04/0=P) بود. همچنین نتایج حاکی از اثر غیرمستقیم شفقت به خود بر ثبات زندگی زناشویی با میانجی گری استرس ادراک شده بود (02/0=P). این نتایج نشان می دهد که استرس ادراک شده با توجه به نقش شفقت به خود می تواند تبیین کننده ثبات زندگی زناشویی در زنان آسیب دیده از خیانت باشد.

زمینه: ناباروری، به عنوان یک عامل استرس زا و چالش برانگیز در زندگی زوجین، به ویژه زنان، می تواند اثرات منفی چشمگیری بر سلامت روان داشته باشد. استرس ناشی از ناباروری اغلب به مشکلات روانی متعددی همچون کاهش بهزیستی روانشناختی منجر می شود. در این میان، بهزیستی روانشناختی به عنوان یک مؤلفه کلیدی در بهبود کیفیت زندگی افراد نابارور مورد توجه قرار گرفته است. علی رغم اهمیت این موضوع، هنوز شکافی در پژوهش های مربوط به تأثیر برنامه های آموزشی مبتنی بر بهزیستی روانشناختی در کاهش استرس ناباروری وجود دارد. هدف: هدف پژوهش حاضر تعیین میزان اثربخشی برنامه آموزشی مبتنی بر بهزیستی روانشناختی بر کاهش استرس ناباروری در زنان نابارور بود. روش: روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون-پس آزمون با گروه گواه و پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری شامل تمامی زنان نابارور داوطلب لقاح خارج رحمی مراجعه کننده و تحت درمان در مرکز درمان ناباروری مام شهر تهران در سال 1402 بود که از میان آن ها 80 نفر با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل مقیاس استرس ناباروری (نیوتن، 1999) بود. گروه آزمایش 8 جلسه 90 دقیقه ای مداخله آموزش مبتنی بر بهزیستی روانشناختی دریافت کرد در حالی که گروه گواه هیچ مداخله ای دریافت نکرد. داده ها با استفاده از تحلیل واریانس آمیخته (با اندازه گیری مکرر) و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم افزار SPSS نسخه 27 بررسی شد. یافته ها: یافته ها نشان داد که برنامه آموزشی مبتنی بر بهزیستی روانشناختی بر کاهش استرس ناباروری زنان نابارور داوطلب لقاح خارج رحمی در مراحل مداخله مؤثر بود (05/0 >P) و این تغییرات در مرحله پیگیری نیز میان گروه های آزمایش و گواه پایدار بود (05/0 >P). تأثیر بسته آموزشی تنها در مؤلفه نگرانی های ارتباطی تأیید نشد (05/0 P>). نتیجه گیری: نشان می دهد که برنامه های آموزشی مبتنی بر بهزیستی روانشناختی می توانند به عنوان یک مداخله مؤثر برای کاهش استرس ناباروری در زنان نابارور استفاده شوند. این برنامه ها می توانند به عنوان بخشی از برنامه های جامع تر در کلینیک های ناباروری و مراکز مشاوره برای بهبود کیفیت زندگی زنان نابارور و افزایش پذیرش آنان از شرایط خود معرفی شوند.

هدف: روان درمانی تک جلسه ای شیوه ای است که با هدف رسیدگی به مسائل مراجع در کوتاه ترین زمان ممکن طراحی شده و بر کارایی و استفاده حداکثری از زمان تاکید دارد. این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی روان درمانی تک جلسه ای بر صمیمیت زناشویی انجام شد. روش: این مطالعه با استفاده از روش های آمیخته تبیینی انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی زوج های مراجعه کننده به کلینیک به زیست تهران در سال 1402 با مشکلات زناشویی بودند که از بین آن ها 30 زوج به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب و در دو گروه آزمایش و گواه گمارش شدند. در بخش کمّی، تأثیر این مداخله با روش شبه آزمایشی، طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه گواه و استفاده از مقیاس صمیمیت زناشویی واکر و تامپسون (1983) در زوج ها بررسی و تحلیل شد. در بخش کیفی نیز با همان افراد گروه آزمایش مصاحبه های نیمه ساختاریافته انجام و داده ها با روش پدیدارشناسی توصیفی وبه شیوه کلایزی تحلیل شد. یافته ها: نتایج بخش کمّی نشان داد که روان درمانی تک جلسه ای به طور معناداری بر بهبود صمیمیت زناشویی تأثیر دارد. (0.05P ≤ ) یافته های بخش کیفی نیز حاکی از بهبود صمیمیت زوج هایی بوده که این تغییرات با خرده مقیاس ها و سؤالات پرسش نامه صمیمیت زناشویی همسو و نتایج کمّی را تبیین می نمایند. نتیجه گیری: این پژوهش نشان می دهد که روان درمانی تک جلسه ای می تواند به عنوان رویکردی عملی، کوتاه مدت و مؤثر برای بهبود صمیمیت زناشویی مورد استفاده قرار گیرد و نتایج آن می تواند برای درمانگران و محققان آینده مفید بوده و زوج ها را به بهره گیری از این شیوه برای ایجاد صمیمیت بیشتر در زندگی مشترکشان ترغیب نماید.

مقدمه: تاب آوری به عنوان مؤلفه ای که نقش مهمی درتحمل سختی های محیط شغلی و زناشویی دارد شناخته می شود؛ لذا به عنوان سازه اصلی شخصیت شناسایی شده؛ بنابراین شناسایی متغیرهایی که بتوانند تاب آوری را پیش بینی نمایند مهم است. هدف: هدف تدوین مدلی برای تاب آوری با استفاده از متغیرهای انعطاف پذیری شناختی و تمایز یافتگی خود با میانجی گری صمیمیت و سازگاری زناشویی بود. ُ روش: پژوهش حاضر کمی و با روش توصیفی- همبستگی است. جامعه پژوهش شامل پرستاران زن متأهل شاغل در مراکز درمانی و بیمارستان های دولتی که در سال 1401 مشغول به کار در شهر کرج بودند که از بین 2938 پرستار (400 نمونه) به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. جمع آوری داده ها از طریق پرسشنامه های تاب آوری کانور و دیویدسون(2003)، انعطاف پذیری شناختی دنیس و وندروال(2010)، تنظیم شناختی هیجان گرانفسکی و همکاران (2003)، صمیمیت زناشویی باگاروزی (2001) و سازگاری زناشویی لاک -والاس(1993) در از نرم افزار SPSS24 و AMOS26 مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته ها: ضریب مسیر غیر مستقیم بین انعطاف پذیری شناختی و تاب آوری از طریق صمیمیت زناشویی (248/0) معنادار است. ضریب مسیر غیر مستقیم بین تنظیم شناختی هیجان و تاب آوری از طریق صمیمیت زناشویی(352/0) معنادار است. ضریب مسیر غیرمستقیم بین انعطاف پذیری شناختی و تاب آوری از طریق سازگاری زناشویی(899/1) معنادار است. ضریب مسیر غیرمستقیم بین تنظیم شناختی هیجان و تاب آوری از طریق سازگاری زناشویی(202/0) معنادار است. نتیجه گیری: افزایش انعطاف پذیری شناختی و تنظیم شناختی هیجان بر تاب آوری تأثیرگذار است؛ بنابراین پیشنهاد می شود به متغیرهای شناختی، هیجانی و عاطفی این قشر توجه ویژه شود.

زمینه و هدف: نوجوانی یکی از کشاکش برانگیزترین دوران زندگی شناخته می شود و نیاز به اجرای مداخلات مؤثر در این گروه بیش ازپیش احساس می شود. برنامه یادگیری تنفس یکی از مداخلات مدرسه محور جدید و نویدبخش برای نوجوانان است؛ اما تابه حال مروری جامع بر مطالعات کارآزمایی تصادفی کنترل شده این مداخله انجام نشده است. بدین ترتیب این مطالعه با هدف مرور نظام مند کارآزمایی های تصادفی کنترل شده در حوزه اثربخشی برنامه یادگیری تنفس بر پیامدهای روان شناختی نوجوانان ۱۲ تا ۱۹ ساله از جمله افسردگی، اضطراب، تنش، هیجان، شفقت، تاب آوری، کنش های شناختی، حمایت اجتماعی، و رضایت از زندگی انجام شد. روش: پژوهش حاضر، مروری نظام مند بود که با استفاده از کلمات کلیدی «Learning to BREATHE»، «mindfulness»، «adolescen*»، «randomized controlled trial»، «depression»، «anxiety»، «stress»، «emotion»، «compassion»، «resilience»، «cognitive functions»،«social support» ، و «life satisfaction» در پایگاه های اطلاعاتیPubMed, PsycInfo, Google Scholar, ProQuest و Scopus انجام شد (از ژانویه 2009 تا جولای 2025). در ابتدا بر اساس معیارهای ورود، 490 پژوهش به دست آمد که پس از اعمال معیارهای خروج و ارزیابی کیفیت طبق دستورالعمل پریزما، 14 پژوهش جهت تحلیل کامل باقی ماندند. به دلیل ناهمگونی مطالعات، داده ها با استفاده از روش ترکیب روایی، تلفیق و توصیف شدند. یافته ها: مرور نظام مند بر ۱۴ کارآزمایی تصادفی کنترل شده شامل 1314 نوجوان ۱۲ تا ۱۹ ساله نشان داد که برنامه یادگیری تنفس در برخی حوزه ها اثربخشی مطلوبی دارد. برنامه یادگیری تنفس به طور معناداری (05/0 > p) در کاهش علائم افسردگی و اضطراب اثربخش بوده (با اندازه اثر 34/0- = g تا 26/1- = g) و همچنین اثربخشی مناسبی در تنش ادراک شده نشان داده است (80/0- = g). در مقابل نتایج در متغیرهایی نظیر شفقت به خود، تاب آوری، کنش های اجرایی، و حمایت اجتماعی، متناقض گزارش شد. شایان ذکر است که با وجود ماهیت مداخله، اثربخشی معناداری در متغیرهای ذهن آگاهی و پذیرش، و همچنین شاخص های عملکرد تحصیلی (نمرات و حضور در مدرسه) مشاهده نشد (05/0 < p). نتیجه گیری: نتایج این مرور نشان داد که برنامه آموزشی یادگیری تنفس می تواند در بهبود برخی از مؤلفه های کلیدی سلامت روان نوجوانان مانند افسردگی، اضطراب، و تنش مؤثر باشد؛ اما در ارتباط با متغیرهایی مانند ذهن آگاهی به مثابه بنیاد اصلی این مداخله، لازم است پژوهش های بیشتری انجام شود.

زمینه و هدف: سرطان کودکان یکی از مسائل تأثیرگذار بر سلامت روان و روابط خانوادگی مادران است که می تواند رضایت زناشویی و تعاملات والد-فرزند را تحت تأثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر انعطاف پذیری شناختی، رضایت زناشویی، و تعامل والد- کودک مادران دارای کودک مبتلا به سرطان انجام شد. روش : روش پژوهش حاضر شبه تجربی و طرح آن به صورت پیش آزمون- پس آزمون با یک گروه آزمایش و یک گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش تمامی مادران دارای کودک مبتلا به سرطان شهر اردبیل در سال 1403 بود. نمونه مورد مطالعه شامل 36 مادر از جامعه آماری ذکر شده بود که با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در گروه آزمایش و گواه جایدهی شدند. ابزار گردآوری شامل آخرین نسخه اعتباریابی شده در ایران سیاهه انعطاف پذیری شناختی (دنیس و وندروال، 2010)، مقیاس رضایت زناشویی (انریچ، 1989)، و مقیاس تعامل والد- کودک (پیانتا، 1992) بود. گروه آزمایش هشت جلسه 90 دقیقه ای درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (هیز و همکاران، 2011) را دریافت کردند. داده های به دست آمده با آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره توسط SPSS-27 تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به صورت معناداری موجب افزایش ادراک مهارپذیری (84/33=F)، ادراک گزینه های مختلف (72/38=F)، ادراک توجیه رفتار (07/31=F)، رضایت زناشویی (14/54=F)، روابط مثبت (32/39=F)، کاهش تعارض (42/60=F)، و وابستگی (57/44=F) مادران دارای کودک مبتلا به سرطان شد (01/0>P). نتیجه گیری: بر اساس نتایج به دست آمده درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با تقویت ذهن آگاهی و تعهد به ارزش ها، توانایی مدیریت فشارهای روانی و ارتقای تاب آوری عاطفی را افزایش می دهد. بنابراین این مداخله به عنوان راهکاری مؤثر در بهبود سلامت روان و کیفیت روابط خانوادگی پیشنهاد می شود.

پژوهش حاضر با هدف بررسی رویکرد مادران در تعامل با دختران 9 تا 11 ساله شان درباره نماز و حجاب صورت گرفت. این پژوهش به لحاظ هدف جزء پژوهش های بنیادی و از لحاظ روش از نوع مطالعات کیفی با رویکرد پدیدارشناسی بود. جامعه پژوهش را مادران دارای فرزند دختر 9 تا 11 ساله ساکن در تهران در سال 1401 تشکیل دادند که از بین آنها به صورت در دسترس نمونه گیری شد و پس از 17 مصاحبه، داده ها به اشباع رسید. ابزارهای این پژوهش شامل یک مصاحبه نیمه ساختاریافته و دو سوال خودگزارش دهی درباره میزان عمل به نماز و حجاب بود. روش تحلیل این پژوهش، تحلیل مضمون به روش براون و کلارک و در چارچوب قیاسی-استقرایی بود. با تحلیل محتوای مصاحبه ها 19 مضمون فرعی و 4 مضمون اصلی بدست آمد و طبق آن مادران به سه دسته تقسیم شدند. یافته ها نشان داد 13 نفر از 17 مادر که خود را اهل انجام نماز و حجاب معرفی کردند، رویکرد تربیتی متفاوتی با قرآن در مورد نماز و حجاب داشتند و علی رغم اینکه رویکرد قرآن تقلیل ندادن اعمال دینی به رفتار ظاهری و انجام اعمال دینی از روی شناخت و آگاهی یا همان رویکرد غیرتقلیل گرایانه است، تأکید اکثر مادران بر روی رفتار و خروجی عینی نماز و حجاب و تقلیل آن ها به رفتاری ظاهری و رویکردی تقلیل گرایانه بود. لذا به نظر میرسد لازم است مادران از روش های تربیتی قرآن آگاهی پیدا کنند تا فرزندان خود را بر اساس آن تربیت کنند.

پژوهش حاضر با هدف امکان سنجی بسته آموزش گروهی تقویت خانواده بر تعارض والد-نوجوان در دانش آموزان پسر دوره اول متوسطه انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون - پس آزمون با گروه کنترل و دوره پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر مدارس دوره ی اول متوسطه شهر سنندج همراه با والد پدر آن ها در سال تحصیلی 1404-1403 بود که تعداد 30 نفر از دانش آموزان همراه با والد پدر که تمایل به همکاری داشتند، به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در گروه آزمایش و کنترل (15 نفر آزمایش و 15 نفر کنترل) گمارده شدند. والدین گروه آزمایش 11 جلسه ی 60 دقیقه ای (هفته ای 3 جلسه) تحت بسته آموزش گروهی تقویت خانواده قرار گرفت. ابزار اندازه گیری در این پژوهش پرسشنامه تعارض والد- نوجوان (CTSP، اشتراوس، 1990) بود. تحلیل داده های با استفاده از روش تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر صورت گرفت. یافته ها نشان داد که بین پیش آزمون و پس آزمون تعارض والد- نوجوان در دو گروه آزمایش و گواه تفاوت معناداری در سطح 001/0 وجود داشت و همچنین بین میانگین پس آزمون و پیگیری در گروه آزمایش تفاوت معناداری در سطح 001/0 وجود نداشت و نتایج در دوره پیگیری حفظ شد. براساس نتایج پژوهش می توان گفت برنامه آموزش گروهی تقویت خانواده روش مداخله ای مناسبی بر بهبود تعارض والد-نوجوان در دانش آموزان پسر دوره اول متوسطه است.

هدف از انجام این پژوهش، مقایسه اثربخشی آموزش هنر درمانی مبتنی بر تئاتر ودرمان راه حل محور بر مشکلات رفتاری دانش آموزان با پیشرفت تحصیلی پایین بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل نا معادل بود. جامعه آماری این پژوهش را تمامی دانش آموزان با پیشرفت تحصیلی پایین (نمره معدل کم تر از 15) متوسطه اول پایه نهم دختر مدارس دولتی شهر تهران در مناطق 5 و 7 در سال تحصیلی 1402-1401 تشکیل داده اند. تعداد 45 نفر به صورت دردسترس با توجه به معیارهای ورود به پژوهش انتخاب و به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش 15 نفره و یک گروه کنترل 15 نفره جایگزین شدند. برای جمع آوری داده ها از پرسش نامه مشکلات رفتاری کوای و پیترسون (1987) استفاده شد. خلاصه بسته هنردرمانی مبتنی بر تئاتر بر گرفته از جونز (1997) در 10 جلسه 60 دقیقه ای و خلاصه جلسات درمان راه حل محور بر گرفته از ﮔﺮاﻧﺖ (2011) در 8 جلسه 60 دقیقه ای بر روی گروه های آزمایش انجام شد و برای گروه کنترل مداخله ای صورت نگرفت. برای تجزیه و تحلیل داده ها از تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر در نرم افزار SPSS18 استفاده شد. یافته ها نشان داد که آموزش هنر درمانی مبتنی بر تئاتر ودرمان راه حل محور بر مشکلات رفتاری اثر دارد. درمان راه حل محور بر مشکلات رفتاری اثربخش تر از هنر درمانی مبتنی بر تئاتر بود.

هدف: پژوهش حاضر با هدف شناسایی علل و عوامل تاثیرگذار در وسوسه بدون لغزش در افراد وابسته به مصرف متادون انجام شد. روش: این یک پژوهش کیفی با استفاده از رویکرد داده بنیاد بود. در این مطالعه، جامعه ی پژوهش شامل همه افراد با سابقه مصرف مواد مخدر به مدت حداقل 3 سال مراجعه کننده به کلینیک ترک اعتیاد نیکو سلامت شهرستان قروه در سال 1403 بود. این افراد در دوره پرهیز با متادون درمانی به مدت حداقل 6 ماه بودند و در این مدت هیچ مصرفی غیر از متادون نداشتند و طبق گزارش شخصی آنها در طول هفته حداقل یکبار تجربه وسوسه بدون لغزش را داشتند.از بین این جامعه، انتخاب نمونه به روش نمونه گیری هدفمند از نوع نظری بود. حجم نمونه با 16 نفر به اشباع رسید و مصاحبه نیمه ساختاریافته جهت گردآوری داده ها انجام شد. یافته ها: عوامل تاثیرگذار در وسوسه بدون لغزش شامل عوامل زمینه ساز (شامل عوامل جسمی و روانی و عوامل بینفردی)، عوامل آشکارساز (شامل عوامل خانوادگی)، عوامل تداوم بخش (شامل عوامل اجتماعی، فرهنگی و محیطی) و عوامل تثبیت کننده (شامل عوامل مربوط به درمان و سبکهای زندگی) بودند. نتیجه گیری: می توان نتیجه گرفت که وسوسه یک امر طبیعی میباشد اما لغزش غیر طبیعی و مسیر درمان و بهبودی را سخت میکند. در نتیجه، میتوان با شناسایی عوامل تاثیرگذار هم در وسوسه بدون لغزش و هم وسوسه با لغزش اقدامات پیشگیرانه را تنظیم و تدوین نمود و زمینه درمان موفق و بهبودی و پیشگیری از عود را ایجاد نمود.

زمینه: بروز اختلال اضطراب فراگیر، فرآیندهای روانشناختی، شناختی، ارتباطی و اجتماعی افراد را با آسیب جدی مواجه ساخته و اجتناب شناختی آن ها را کاهش می دهد. اما آیا درمان مبتنی بر طرحواره به کاهش اجتناب شناختی افراد مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر کمک می کند؟ هدف: بر این اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر طرحواره بر اجتناب شناختی و علائم اختلال اضطراب فراگیر انجام گرفت. روش: روش پژوهش، نیمه آزمایشی به شیوه پیش آزمون-پس آزمون و پیگیری 45 روزه با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی افراد دارای اختلال اضطراب فراگیر مراجعه کننده به 40 مرکز مشاوره روانشناختی منطقه 18 شهر تهران در سال 1402 بودند که از بین آن ها 34 نفر از طریق نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه قرار گرفتند. گروه آزمایش تحت طرحواره درمانی (یانگ، 1990) به مدت 8 جلسه 90 دقیقه ای قرار گرفت. همه شرکت کنندگان توسط مقیاس اختلال اضطراب فراگیر (اسپیتزر و همکاران، 2006) و پرسشنامه اجتناب شناختی (سکستون و داگاس، 2008) مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده ها از طریق نرم افزار SPSS-24 و آزمون تحلیل واریانس با اندازه گیری های مکرر تحلیل شدند. یافته ها: نتایج حاکی از اثربخشی طرحواره درمانی بر کاهش اجتناب شناختی (01/0p<) و علائم اختلال اضطراب فراگیر (01/0 p<) و ماندگاری تأثیر آن در دوره پیگیری بود (01/0 p<). نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش حاضر می توان چنین نتیجه گرفت که درمان مبتنی بر طرحواره با بهره گیری از فنونی همچون آزمون اعتبار طرحواره، چالش با افکار اضطرابی و فاجعه بار، ایفای نقش و مواجهه و پیشگیری از پاسخ، دارای کارآیی بالینی مناسبی در جهت کاهش اجتناب شناختی و علائم اضطراب فراگیر به شمار می رود.

زمینه: یائسگی، یک اتفاق طبیعی و فیزیولوژیک در زندگی زنان است و به طور معمول یک سوم از زندگی زنان را در بر می گیرد. افتادگی اندام های لگنی و اضطراب از جمله پیامدهای جسمانی و روانی است که زنان یائسه تجربه می کنند. روش های درمانی مختلفی برای کاهش این مشکلات در زنان یائسه مورد استفاده قرار گرفته است، اما در مورد بررسی اثربخشی آموزش فنون یوگا به همراه روش تنش زدایی پیش رونده بر مشکلات جسمانی و روانی این دسته از زنان، شکاف پژوهشی وجود دارد. هدف: هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی آموزش فنون یوگا به همراه روش تنش زدایی پیش رونده بر بهبود نشانه های افتادگی اندام های لگنی و ادراک کنترل اضطراب در زنان یائسه بود. روش: روش این پژوهش، نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون-پس آزمون با گروه گواه و پیگیری یک و نیم ماهه بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی زنان یائسه بود که در پاسخ به فراخوان کلینیک طلوع سلامت تهران، تمایل خود را برای شرکت در مطالعه حاضر اعلام کرده بودند. برای انتخاب نمونه آماری با روش نمونه گیری در دسترس از بین آن ها، ۳۰ نفر انتخاب شدند. سپس این افراد به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و گواه (۱۵ نفر) گمارده شدند. داده های پژوهش نیز با استفاده از پرسشنامه ادراک کنترل اضطراب (راپی و همکاران، 1996) و پرسشنامه ناراحتی کف لگن- فرم کوتاه (باربر و همکاران، 2005) جمع آوری شدند. گروه آزمایش، تحت برنامه آموزش یوگا و تنش زدایی پیشرونده عضلانی (یک برنامه ۱۰ جلسه ای، هر جلسه 90 دقیقه) قرار گرفتند. هم چنین برای تحلیل داده های پژوهش از روش تحلیل واریانس مختلط چندمتغیری با بهره گیری از نرم افزارهای SPSS-24 در سطح معناداری ۰۵/۰ استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان داد، آموزش فنون یوگا به همراه روش تنش زدایی پیش رونده بر بهبود نشانه های افتادگی اندام های لگنی و ادراک کنترل اضطراب در زنان یائسه اثربخش بود (05/0 P<). هم چنین نتایج پژوهش حاکی از آن بود که اثر مداخله درمانی مورد استفاده در مرحله پیگیری نیز پایدار باقی مانده بود (05/0 P<). نتیجه گیری: با توجه به یافته های این پژوهش مبنی بر اثربخشی آموزش فنون یوگا به همراه روش تنش زدایی پیش رونده بر بهبود نشانه های افتادگی اندام های لگنی و ادراک کنترل اضطراب در زنان یائسه، پیشنهاد می شود پزشکان و روان شناسان سلامت از این روش ها در جهت بهبود شاخص های جسمانی و کاهش اضطراب زنان در دوران یائسگی استفاده کنند.

پژوهش حاضر با هدف پیش بینی شکایت روانی - فیزیولوژیکی بر اساس در آمیختگی افکار و آسیب های دوران کودکی با نقش واسطه ای توانمندی ایگو انجام شد. روش پژوهش همبستگی بود. جامعه آماری دانشجویان رشته پرستاری در دانشگاه علوم پزشکی بوشهر در 6 ماه دوم سال تحصیلی 1403- 1402 بودند. 205 شرکت کننده به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای تک مرحله ای انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه های مقیاس شکایت روان تنی تاکاتا و ساکاتا (2003)، در آمیختگی افکار ولز و همکاران (2001)، آسیب های دوران کودکی برنشتاین و همکاران (2003) , توانمندی ایگو مارکستروم و همکاران (1997) جمع آوری و بوسیله آزمون های همبستگی پیرسون و رگرسیون سلسله مراتبی و مدل یابی معادلات ساختاری و نرم افزارهای SPSS-23 و AMOS-26 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که درآمیختگی افکار و آسیب های دوران کودکی با شکایات روانی - فیزیولوژیکی رابطه مثبت و معنی دار و توانمندی ایگو با شکایات روانی - فیزیولوژیکی رابطه منفی و معنی دار دارند (01/0> p ). نتایج مدل یابی معادلات ساختاری نشان داد که توانمندی ایگو روی رابطه درآمیختگی افکار و آسیب های دوران کودکی با روانی - فیزیولوژیکی نقش واسطه ای معنی دار دارد (01/0 p < ). نتایج شواهدی را نشان داد که درآمیختگی افکار و آسیب های دوران کودکی روی شکایات روانی - فیزیولوژیکی دانشجویان پرستاری تاثیر دارد و توانمندی ایگو به طور غیرمستقیم تاثیر درآمیختگی افکار و آسیب های دوران کودکی را در پیش بینی شکایات روانی - فیزیولوژیکی کاهش می دهد.

پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر بسته آموزشی ایمن سازی روانی بر تاب آوری و پریشانی روان شناختی مادران کودکان کم توان ذهنی انجام شد. این پژوهش، یک مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری این تحقیق را مادران کودکان کم توان ذهنی دوره اول دبستان تشکیل دادند. برای انتخاب شرکت کنندگان از روش نمونه گیری در دسترس استفاده شد. تعداد نمونه این پژوهش 32 نفر بود که به صورت تصادفی در یک گروه آزمایش و یک گروه کنترل 16 نفری جایگزین شدند. همه شرکت کنندگان با استفاده از مقیاس تاب آوری کانر و دیویدسون و مقیاس افسردگی، اضطراب و تنیدگی لاویباند و لاویباند مورد ارزیابی قرار گرفتند. گروه آزمایش در برنامه آموزشی ایمن سازی روانی در 10 جلسه 60 دقیقه ای و در هفته ای دو جلسه شرکت کردند. سپس هر دو گروه آزمایش و کنترل با همان مقیاس ها مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده ها با استفاده از روش آماری تحلیل کوواریانس تک متغیری و چندمتغیری تحلیل شد. نتایج نشان داد که بسته آموزشی ایمن سازی روانی تأثیر مثبت و معناداری بر تاب آوری و پریشانی روان شناختی در گروه آزمایش داشت. بنابراین، برنامه ریزی برای این مداخله نقش قابل توجهی در بهبود تاب آوری و پریشانی روان شناختی مادران دارد.

هدف از این پژوهش، بررسی رابطه ارضای نیاز خودمختاری و درگیری شغلی، نقش میانجی تجربه غرقگی و شایستگی دیجیتال در معلمان بود. پژوهش حاضر بر اساس ماهیت، توصیفی - همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی معلمان شهر کرمانشاه در سال ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بودند. تعداد ۴۶۳ نفر از معلمان به روش نمونه گیری در دسترس به عنوان نمونه وارد تحلیل نهایی شدند. برای گردآوری داده ها از زیرمقیاس خودمختاری پرسشنامه نیازهای بنیادین روان شناختی دسی و ریان، درگیری شغلی کانانگو، شایستگی دیجیتال سوریانو - آلکانترا و همکاران و غرقگی مارتین و جکسون استفاده گردید. داده ها با استفاده از همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که خودمختاری بر درگیری شغلی، غرقگی و شایستگی دیجیتال اثر مستقیم، مثبت و معنادار؛ غرقگی و شایستگی دیجیتال بر درگیری شغلی اثر مستقیم، مثبت و معنادار و خودمختاری از طریق غرقگی و شایستگی دیجیتال بر درگیری شغلی اثر غیر مستقیم، مثبت و معنادار دارد. با توجه به یافته ها توصیه می شود که از نتایج یادشده برای برگزاری کارگاه هایی در خصوص افزایش درگیری شغلی معلمان استفاده شود.

پژوهش حاضر با هدف بررسی نظامند شناسایی انتظارات روان شناختی نوجوانان از سیستم های بوم شناختی انجام شد. با جستجو در پایگاه داده های داخلی از جمله نورمگز، ایرانداک، سیویلیکا، مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، پرتال جامع علوم انسانی و همچنین پایگاه داده های بین المللی همچون ساینس دایرکت، اریک، پاب مد، سیج، الزویر و گوگل اسکالر، تعداد 112 سند در بازه زمانی 2023-2015 مورد بررسی قرار گرفتند. سپس با استفاده از نشانگرهای فهرست وارسی ارزیابی پریزما، 15 سند براساس ملاک ارتباط، سودمندی و اعتبار انتخاب شدند. داده ها با روش تحلیل کیفی آلتاید انجام چهار مقوله براساس تعداد نشانگرها، شامل انتظار از خانواده با اختصاص 31 نشانگر از مجموع 77 نشانگر (26/40 درصد) شناخته شد. پس از انتظار از خانواده، مسائل اجتماعی با 22 نشانگر (57/28 درصد) و بعد از آن امور تحصیلی با 15 نشانگر (48/19 درصد)؛ و انتظارات از همسالان با 9 نشانگر (69/11) مهمترین مقوله ها بودند. این نتایج ضرورت افزایش آگاهی سیستم های بوم شناختی با انتظارات نوجوانان را برجسته می کند و براین اساس پیشنهادهایی ارائه گردید.