درخت حوزه‌های تخصصی

گفتوگو با دکتر وندل بل(Wendell Bell)، آینده پژوه جهانی، دیدگاههای ما را به آینده پژوهی تغییر داد. بدین رو، انتشار این گفتگو را برای اهالی بازاریابی یک ضرورت دیدیم. وندل بل در این گفتگو بخوبی نشان می دهد که آینده پژوهان افزون بر دیدگاههای انتزاعی و تئوریک، هموراه با ""دنیای واقعی"" ارتباطی تنگاتنگ و مستمر دارند؛ همچنانکه خود وندل بل در یک شرکت تبلیغاتی درباره ی ""آینده ی اسباب بازیها"" کار کرده است. گفتنی آنکه دکتر وندل بل، متولد شیکاگو و استاد بازنشسته ی دانشگاه ییل، آثار پرشمار و درخشانی در زمینه ی آینده پژوهی دارد که برخی از آنها از سوی مجامع معتبر آینده پژوهی جهان، در زمره ی 10 اثر برتر جهانی قرار گرفته اند.

در حال حاضر نبرد برای دست یابی به سهمی از بازار آیند?جهانی دردو عرصه آغاز شده است : یکی در رویارویی با مشتری و دیگری در عرصه خلق محصول. تولید کنندگانی که از نو آوری و مهندسی در فرایند خلق محصول بهره گرفته اند به مزایای رقابتی دست یافته اند. نو آوری عموماً زاییده ذهن محققان خوش فکر یا هسته های متفکر در شرکتهای بزرگ است. در نگاه اول چنین به نظر می رسد که تلفیق نو آوری با اقدامات مهندسی در رابطه با توسعه محصول، کار مشکلی است. در مقاله حاضر می پردازیم به بیان مفهوم «نوآوری» در صنعت خودرو.

بزرگان بازار و دانشگاه"" در فروردین ماه و اردیبهشت ماه چه کسانی بودند؟ تیلرسون، بالمر، کریستنسن، و ریس بودند. اگر علاقه مندید بدانید اینان مدارج علمی و حرفه ای را چگونه طی کردند، این صفحات را خواندنی خواهید یافت. هدف از این آشنایی، کسب موقعیتهای شناخته شدهی علمی و اجرایی است برای آنها که خواهان پیشرفت و ترقی در دانشگاه علم و دانشگاه بازار هستند.

 امروزه نقش تعیین کننده علم و فناوری در رشد و توسعه کشورها و ارتباط بسیار نزدیک توسعه اقتصادی با ظرفیت یک کشور در تولید دانش و استفاده از دانش به یک باور عمومی تبدیل شده است. با توجه به نقش کلیدی شرکت های دانش بنیان در عرصه پیشرفت فناوری، در اقتصاد دانایی محور نیز رویکرد ویژه ای نسبت به این شرکت ها شکل گرفته است. هدف این پژوهش، طراحی و ارائه مدل تجاری سازی کالاهای دانش بنیان در صنعت فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) است. به همین منظور، از روش پژوهش مطالعه موردی استفاده شده است. نخست با استفاده از روش نمونه گیری غیراحتمالی آسان، پنج شرکت تولیدکننده کالاهای دانش بنیان در صنعت ICT مستقر در استان های قم و تهران برای نمونه انتخاب شد و پس از انجام مصاحبه عمیق با 14 نفر از مدیران مطلع از فرایند تجاری سازی کالاهای دانش بنیان شرکت و با استفاده از روش تحلیل مضمون (تحلیل تم)، به تحلیل داده ها و استخراج نتایج روی آورده شد. در پایان، مدل تجاری سازی کالاهای دانش بنیان در صنعت ICT طراحی و ارائه شده است. مراحل اصلی الگوی مذکور عبارت اند از: تحقیقات بازاریابی (نیازسنجی)؛ ایده یابی؛ تحلیل و تأمین مالی؛ تدوین و اجرای استراتژی های بازاریابی و تبلیغات؛ امکان سنجی جامع تولید-تولید؛ آزمایش، بهبود و ارتقا؛ تدوین و اجرای استراتژی های قیمت گذاری، فروش و توزیع؛ پشتیبانی و خدمات پس از فروش. برخلاف اغلب مدل های مبانی نظری به خصوص مدل های خارجی، مدل ارائه شده در پژوهش حاضر، سازگار با شرایط محیطی و بومی ایران است و می تواند در کشور استفاده شود.

دستیابی به مزیت رقابتی پایدار از اساسی ترین راهبردهایی است که خرده فروشی ها باید به آن اهتمام داشته باشند. بنابراین تأثیرگذاری بر هنجارهای ذهنی مشتری بیشترین ثمربخشی را برای این مقصود در پی دارد. هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی تأثیر تصویر قیمتی و رسانه اجتماعی بر قصد خرید مشتری به واسطه نگرش و رضایت وی است. این پژوهش از نوع کاربردی و به لحاظ روش از نوع توصیفی - پیمایشی و از نوع همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش تمام افرادی است که تجربه خرید از هایپرمارکت ها/سوپرمارکت های شهر تهران را دارند و برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه استفاده شده است. روایی پرسشنامه با استفاده از روایی محتوا و پایایی آن براساس ضریب آلفای کرونباخ تأیید شده است. باتوجه به فرمول کوکران، تعداد 387 پرسشنامه با روش نمونه گیری تصادفی ساده در جامعه هدف توزیع شد. همچنین برای بررسی فرضیه های پژوهش از روش مدل سازی معادلات ساختاری استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد خرده فروشی ها/ فروشگاه ها می توانند با ایجاد تصویر قیمتی مناسب برای خود، نگرش و رضایت مشتریان و به دنبال آن بر قصد خرید آنان اثرگذار باشند. همچنین می توانند با بهره گیری از رسانه اجتماعی نگرش و رضایت مشتریان خود را به طریق مطلوب متأثر کنند. در این مقاله اثر رسانه اجتماعی بر قصد خرید مشتری تأیید نشد. این می تواند به دلیل شرایط اقتصادی، محتوای نامطلوب یا کم تجربگی خرده فروشان در استفاده مؤثر از این عنصر باشد. به همین دلیل، به خرده فروشان توصیه شده است با بهره گیری از رسانه اجتماعی در جهت اثرگذاری بر المان های ذهنی مشتری بکوشند تا نیات رفتاری آینده او را تحت تأثیر قرار دهند.

برندها در دنیا برای خود غوغایی به پا کرده اند؛ اینکه چرا تا این اندازه برندها میتوانند نافذ و اثرگذار بر زندگی اجتماعی و شخصی باشند، موضوع این اثر نیست، اما میتوان به مقالهی ""از فرمول انرژی انیشتین تا ارزش ویژهی نام تجاری کاپفرر"" مراجعه کرد که در همین شمارهی نشریه آمده است. در مقالهی مزبور - از فرمول انرژی انیشتین تا ارزش ویژهی نام تجاری کاپفرر - درمییابیم طبق فرمول 2E=mc، در یک کیلوگرم ماده، نیرویی برابر با حدوداً 250 میلیون تن مادهی منفجرهی تیان تی (TNT) چنبره زده است که قبل از انیشتین، جهان از آن بیخبر بود. این قیاس در مورد برند برعکس است. اکنون که به ابعاد و ارزش نام و نشان تجاری میپردازیم، از وسعت و عمق نیرویی که در آن نهفته است دچار همان حیرتها میشویم! این اثر - روایت مرسدس بنز گردنده و بیام دبیلیو چرخنده - بر آن است که از منظری خاص، لوگوی دو برند - یعنی یکی از اجزای فیزیکی و قابل مشاهده در برند - را مورد بررسی قرار میدهد. ""روایت"" همان منظر خاصی است که این اثر در پی آن است. روایت تصاویر تبلیغاتی دو برند معروف اتومبیل سازی دنیا دربارهی تحلیل قصهی راننده و فرمان است و یا به عبارتی تبلیغ و جامعه. پیش از این، مؤلف این اثر در شماره های پیشین دیدگاه خود را با جسارت اعلام کرد که ""انسانها با برندها درمان میشوند."" همچنین تصریح کرد که میتوان شخصیت انسانها را بر اساس برندها پیش بینی کرده و تشخیص داد؛ چرا که این یا آن برند را برمیگزینند. انتخاب برندها حکایتی ژرف از تحلیل آدمها در بر دارد. در اینجا میتوانیم دریابیم چرا برخی از لوگوی بنز خوششان میآید و دیگرانی از لوگوی بیام دبیلیو. چرا مشتریان بیام دبیلیو کمتر حاضرند بنز را خریداری کنند و بالعکس. خوشبختانه با نگاه ""روایت"" میتوانیم تا حدودی از قابلیتهای شگرف برندها در زندگی معاصر آگاه شویم و کافی است با چارچوب ""روایت"" به برندها بنگریم؛ موضوعی که این اثر در پرتو روایت به وارسی لوگوی بنز و بیام دبیلیو پرداخته است.

در سال های اخیر به مطالعه احساسات منفی مشتریان مانند نفرت از برند توجه بیشتری شده است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر زمینه های فردی بر نفرت از برند و پیامدهای این نفرت در صنعت خودروسازی ایران با استفاده از مدل مفهومی مبتنی بر ادبیات انجام شده است. جامعه آماری، استفاده کنندگان از خودروهای داخلی در شهر تهران است و برای جمع آوری داده های اولیه از ابزار پرسشنامه استفاده شد. این پرسشنامه از روایی محتوایی مطلوب و پایایی (آلفای کرونباخ 823/0) برخوردار بوده است. با استفاده از جدول مورگان (جامعه نامحدود)، حجم نمونه 384 تعیین شده و از روش نمونه گیری غیراحتمالی نمونه در دسترس استفاده شده است. پس از گردآوری داده های اولیه،  فرضیه های پژوهش با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی و مدل سازی معادلات ساختاری با نرم افزار آموس 24 تجزیه وتحلیل شدند. یافته های این پژوهش نشان می دهد نفرت از برند تحت تأثیر عامل زمینه فردی نفرت قرار دارد که این عامل خود نیز متأثر از دو عامل (تجربه منفی گذشته، ناسازگاری نمادین) ایجاد می شود. فرضیه تأثیر ناسازگاری نمادین بر زمینه فردی نفرت در این پژوهش رد شد. هم چنین نفرت از برند به چهار  پیامد قطع یا کاهش حمایت از برند، تبلیغات توصیه ای منفی،  اعتراض به برند و شکایت از برند منجر می شود. در پایان نیز براساس نتایج به دست آمده پیشنهادهایی ارائه شده است.

کمپین جدید هوندا با ""با هر لیتر زندگی کن "" هوندا به آژانس تبلیغاتی گری لندن (Grey London) به همراه متخصصین بازاریابی دهان به دهان شرکت وایلدفایر (Wildfire) ماموریت داد تا با ایجاد کمپین نوآورانه ای در رسانه های اجتماعی، مخاطبان جدید و جوانتری برای اتومبیل سواری اسپورت هایبرید هوندا موتور اروپا سی آر- زد(CR-Z) جذب کند . استراتژی تیم سازنده، برای رسیدن به مخاطبان هدف جوان و دارای دانش رسانه های اجتماعی اروپا، خط مشی خلاقانه ای را برگزید با عنوان ""با هر لیتر زندگی کن"". هدف نهایی پروژه ی استفاده از رسانه های اجتماعی برای ایجاد اولین منبع انبوه فیلم مستند دنیا – شامل محتوا، بازیگر و موسیقی- بود این پروژه به مردم این فرصت را می داد تا سفرهایی را تحقق بخشندکه همیشه آرزوی آن را داشتند. اییبی(eBay) ما دریکی از مطالعات موردی با برخی از مصرفکنندگان خود کارکردیم تا یک راهنمای ویدیویی ویروسی برای کسب نقدینگی اضافی در سایت اییبی به وجودآوریم. این ویدیو، نکته های آسانی برای فروش اقلام اضافی و ناخواسته را در اختیار مصرفکنندگان در اییبی قرار میداد و بهره برداری از سایت را برای کسب درآمد دوم تقویت میکرد. مرسدس بنز مرسدس بنز به هوادارانش امکان میدهد تا در تجربهی استثنایی "" با پول نمیتوانید آن را بخریدشامل رانندگی با این اتومبیل جدید(SLS AMG) در یکی از پیستهای مسابقهی معروف اروپا که دیوید کولتهارد در آن رانندگی کرد، راندن با سرعت بالا و تنظیم امکانات رانندگی با این اتومبیل در دنیای مرسدس بنز، شرکت کنند. آدیداس آدیداس به همراه مجلهی آردبلیودی، شش نفر از هنرمندان نوظهور موسیقی انگلستان را انتخاب کرد و آنها را با سه ستارهی ورزشی المپیک بریتانیا در یک گروه قرار داد تا در برنامهی تلویزیونی مخصوص ""در آستانهی انفجار "" بدرخشند. دو روز فیلمبرداری و عکسبرداری در یکی از مناطق آدی(adi-Zones ) ترتیب داده شد (جدیدترین تکنولوژی تجهیزات ورزشی) و یک روز هم به شهر محل سکونت یا کار هر کدام از هنرمندان یا ورزشکاران مرتبط بود. نایک نایک مجسمه ای با موضوع جام جهانی فوتبال در محوطهی مرکز خرید کارلتون در ژوهانسبورگ نصب کرده است.این برند ورزشی از این محوطه به عنوان فضای نمایشگاهی برای رویدادهای بازاریابی نایک در دوران بازیهای فوتبال استفاده میکند.

مثالی که در اینجا ذکر می شود یکی از چندین مورد تعارضات سازمانی است که دوتن از مشاوران برجسته ی سازمانی به نامهای الیور و لانگ فورد موفق به حل آن شدند . این تحقیق در مورد یک مدیر ارشد بسیار مجرب بود، که از انواع مختلف آموزشها بهره برده بود اما، این مدیر گرفتار یک مشکل اساسی ارتباطی بود که موفق به حل آن نشده بود.

بازاریابی کارآفرینانه"" موضوع تازه ای است در بازاریابی. در ایران نیز این موضوع مطرح شد اما ظاهراً به تمام حوزه ها و وجوه ان با دقت نگریسته نشده است. برخی از کتابهایی که در این باره به چاپ رسید نیز با کاستیهایی جدی روبه رو بود. از همکارمان سیدسعید میرواحدی در نیوزلند درخواست کردیم این موضوع را با دکتر موریش، استاد دانشگاه کنتربری مطرح کند که در این زمینه یکی از مطرحترین استادان بازاریابی جهان است. میرواحدی، دانشجوی دکتری بازاریابی در دانشگاه کنتربری نیوزلند است که استاد راهنمایش نیز دکتر موریش است و پایان نامه اش نیز ارتباط دقیقی با این موضوع دارد. آنچه میخوانید حاصل گفتگوی میرواحدی با دکتر موریش است. در فرصتهای آتی، ابعاد و وجوه بیشتری از ""بازاریابی کارآفرینانه"" تقدیم خواهد شد. تا آن زمان، مطالعهی این گفتگو پیشنهاد میشود.

اسپانیا پس از رفع تحریمها برای مناسبات بیشتر با ایران اقدامات عملی انجام داده است. بازرگانان ایران در دیدارها با اشخاص و شرکتهای اسپانیایی بهتر است چه موضوعاتی را رعایت کنند، چه سلیقه هایی را مدنظر داشته باشند؟

ترس"" برای تبلیغات کارگشاست یا مخرب؟ این پرسش سالها دو سویه دارد؛ برخی بر این باورند که ترس موجب توجه و ترغیب مخاطبان و بیننده خواهد شد، و برخی نمونه هایی را مشخص می کنند که ترس در تبلیغات اثر مخرب دارد. اثر حاضر از نمونه هایی مثال زده است که ترس اتفاقاً باعث توجه، رغبت و البته فروش بالای کالا و محصول شده است. از جمله در اتومبیل، ضدعفونی کننده ی دهان، صابون، استفاده از ردیاب برای رهایی از نگرانی گم شدن کودکان در فضای پر ازدحام. دلیل این نوع تبلیغات برای استفاده از ترس آن است که به محض نشان دادن ترس، واکنشهای شخص فعال می شود، اما سریعاً باید راه حل داشته باشید و این دلیلی است برای پرفروش شدن محصولات و کالاها.