تاریخ جهان

پس از روابط پر فراز و نشیب ایران با عثمانی در عصر حکومت های صفوی و افشار، این ارتباط در دوره قاجاریه هم تداوم داشت و در این میان، عوامل تأثیرگذار در روابط دو کشور، از ابتدای تشکیل دولت صفوی تا انقراض قاجار، کم و بیش شبیه به یکدیگر بودند:1) اهمیت عتبات عالیات2)زوار و 3) کردها که در پاره ای از متون با عنوان عشایر سرحدی از آنان نام برده شده است، از مهم ترین این عوامل هستند. در منطقه کردنشین عراق امروزی، امارت بابان قرار داشت و در ابتدای دوره قاجاریه، عبدالرحمان پاشا امیر آن بود. وی در طول نزدیک به سه دهه، به عنوان امیری عثمانی اما با رویکرد ایرانی خواهی و ایران گرایی، بر یکی از مهم ترین نقاط بین دو کشور، حکم می راند. در طول حکمرانی بارها به ایران پناهنده شد و از طرف ایران و با حمایت فتحعلی شاه دوباره به امارت نشست. مکاتبات صورت گرفته بین رجال طراز اول ایرانی و عثمانی به حمایت از او، لشکرکشی ها و جنگ های درگرفته به نفع یا بر ضدش و نیز احترام شایسته ای که در ایران از وی به عمل می آمده است، همگی مؤیّد اهمیت جایگاه و اعتبار او در ایران بوده است. علاقه مندی عبدالرحمان پاشا به ایران از یک سو و حمایت این کشور از وی از سوی دیگر از آن جهت حائز اهمّیت است که وی بر بخشی از قلمروی عثمانی حکم می راند و بابان به عنوان منطقه ای سرحدی، فقط در مدتی کوتاه به ایران مالیات می پرداخت بنابراین ایرانی-خواهی او از نظرعثمانی ها عملی ناصواب و غیرقابل بخشش بود. به همین جهت در روابط بین دو کشور، اطاعت یا عدم اطاعت پاشای بابان، مسأله ای مهم تلقی می شد.

۳۰۹.

آزادی یا توهّم آزادی

مترجم: کاوه شجاعی

منبع: شهروند ۱۳۸۷ اردیبهشت شماره ۴۶

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی تاریخ تاریخ جهان

تعداد بازدید : ۲۱۵۰

۳۱۰.

فرهنگ دموکراسی (گذر از جامعه دو قطبی - انحصار طلبی به جامعه دموکراسی - مدنی)

نویسنده: محسن مسرت

منبع: آیین آذر ۱۳۸۳ شماره ۲

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۲۱۴۷ تعداد دانلود : ۱۱۰۳

۳۱۱.

مروری بر زندگی و آثار پروفسور ادوارد گرانویل براون

نویسنده: فرزانه برومند

منبع: حافظ آبان ۱۳۸۹ شماره ۷۵

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۲۱۴۶ تعداد دانلود : ۱۳۷۶

۳۱۲.

ایران شرقی و آسیای مرکزی (فصلی از تاریخ ایران باستان)

نویسنده: ریچارد ن.فراد مترجم: هایده معیری

منبع: تحقیقات تاریخی پاییز و زمستان ۱۳۷۱ شماره ۶ و ۷

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی تاریخ تاریخ جهان آسیا آسیای مرکزی

تعداد بازدید : ۲۱۴۱ تعداد دانلود : ۱۰۳۱

۳۱۳.

جنبش چهل ساله

سایر: احسان شریعتی نویسنده: سید سراج الدین میردامادی

منبع: شهروند ۱۳۸۷ اردیبهشت شماره ۴۶

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی تاریخ تاریخ جهان

تعداد بازدید : ۲۱۳۹

۳۱۴.

مناسبات سیاسی و نظامی بربرها با خلفای اموی اندلس (138-422ق.)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده: سهراب اسلامی یونس فرهمند

منبع: مطالعات تاریخ اسلام سال نهم بهار ۱۳۹۶ شماره ۳۲

کلیدواژه‌ها: بربرها امویان اندلس عرب ها شورش های بربر

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی تاریخ تاریخ جهان اروپا ( تا قرن 19) قرون وسطی

تعداد بازدید : ۲۱۳۸ تعداد دانلود : ۹۷۷

جنگجویان بربر نقش مهمّی در تجدید حیات خلافت اموی از زمان عبدالرحمن داخل (138-172 ق.) تا دوره خلافت ایفا کردند. ستاره اقبال آنان به جهت توانایی ها و ویژگی های نظامی در تمام دوره حکومت اموی فروزان بود و از این رو برخی از آنان توانستند به فرماندهی سپاه اموی دست یابند و امرا و خلفای اندلس برای مقابله با شورش ها از بربرها یاری می گرفتند؛ امّا انحصارطلبی و عرب گرایی حاکمان اموی موجب بروز اختلافاتی میان این دو شد که تا واپسین روزهای دوره اموی ادامه داشت و موجب انواع شورش های مذهبی، سیاسی و قبیله ای از سوی بربرها شد. نوشتار حاضر به دنبال بررسی این مسئله است که مناسبات سیاسی و نظامی بربرها با امویان اندلس چگونه بوده است؟ ارائه تصویری واقع بینانه در زمینه مناسبات سیاسی و نظامی بربرها و حکومت اموی اندلس هدف مقاله حاضر است که نیل بدان تنها از طریق توصیف و تحلیل وقایع قابل انجام است و می توان گفت روابط سیاسی و نظامی بربرها با حکومت اموی به قدرت حاکم و منافع آنها مرتبط بوده است.

۳۱۵.

حماسه های بزرگ هند

نویسنده: شریف انصاری

منبع: وحید آذر ۱۳۵۵ شماره ۱۹۸

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۲۱۳۰ تعداد دانلود : ۱۰۸۵

۳۱۶.

کلیسای قبطی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده: معصومه نورمحمدی

منبع: دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران ۱۳۸۱ شماره ۱۶۲ و ۱۶۳

کلیدواژه‌ها: عیسی موسی قبطی افکار یونانی مونوفیزیت

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۲۱۳۱ تعداد دانلود : ۱۰۲۹

کلیسای قبطی در مصر مجموعه ای از آئین قدیم اسطوره ای قبطیان ‘ افکار یونانی بخصوص افلاطون ‘ اخلاق رواقی ‘ ثنویت شرقی ‘ توحیدی و ادیان موسی و عیسی (ع) بود که از دوران بطالسه در قبل از میلاد مسیح تا قرن هفتم میلادی فعالیت داشت . مرکز آن اسکندریه بود . عنصر غالب در این مکتب از لحاظ فلسفی ‘ تفکر نوافلاطونی و از نظر دیانت مسیح نیز ایده مونوفیزیت (یک طبیعتی ) داشت که مخالف کلیسای دولتی بیزانس بوده است . چون مصر به وسیله مسلمین در 640 م فتح شد ‘ فرهنگ و عرفان اسلامی از عناصر علمی آن تأثیر پذیرفت .

۳۱۷.

فصلی از تمدن یونان: مدرسه اسکندریه

منبع: کاوه تیر ۱۲۹۰ شماره ۵۹

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی تاریخ تاریخ جهان یونان

تعداد بازدید : ۲۱۲۹ تعداد دانلود : ۱۰۴۵

۳۱۸.

جنایت و مکافات

نویسنده: هادی خسرو شاهین

منبع: شهروند ۱۳۸۷ مرداد شماره ۵۷

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی تاریخ تاریخ جهان

تعداد بازدید : ۲۱۲۶

۳۱۹.

تعامل دیوانیان و نظامیان در دوره اول خلافت فاطمیان در مصر (358-487 ق.)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده: شهرام یوسفی فر صادق آئینه وند منصور حیدری

منبع: تاریخ اسلام و ایران دوره جدید پاییز ۱۳۹۱ شماره ۱۵ (پیاپی ۱۰۳)

کلیدواژه‌ها: نظامیان خلافت فاطمی دیوانیان

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۲۱۲۲ تعداد دانلود : ۱۶۸۱

خلافت فاطمیان(297-567 ق.) که به منزله حکومت رقیب خلافت عباسی(132-656 ق.) در شمال آفریقا برپا شد، از ویژگی های سیاسی، اداری و نظامی ویژه ای برخوردار بود.امامان دوران دعوت پنهانی اسماعیلیه با شبکه دعاه و پیروان پراکنده اما سازمان یافته، در سال 297ق.خلافت فاطمی را پایه گذاری کردند و قدرت سیاسی و نظامی را به صورت رسمی به دست آوردند.در این راستا، تحولی گسترده در مقام و موقعیت امام اسماعیلی و حلقه های پیرامون وی از شرایط غیررسمی به شرایط رسمی صورت گرفت که طی آن، سازمان یابی قدرت و بازتعریف عناصر جامعه اسماعیلی در قالب نهادهای اداری، نظامی و سیاسی مرسوم زمانه انجام شد.ساختار دیوار و نظامی تحت تأثیر آموزه های سیاسی و اجتماعی اسماعیلی و اقتضائات برپاییِ خلافت شیعی بود که بیش از دو قرن در مصر دوام نیافت.مهم ترین علل آن را باید در ساختار دیوانی و نظامی آن ها و چگونگی تعامل دیوانیان و نظامیان و عوامل مؤثر بر آن جست وجو کرد.در این مقاله به روش توصیفی و تحلیلی، به بررسی ساختار دیوانی و نظامی و علل هم گرایی و واگرایی در تعامل آن ها پرداخته و به این سؤال پاسخ داده شده است که تعامل دیوانیان و نظامیان در دوره اول خلافت فاطمی چگونه و تحت تاثیر چه عواملی بوده است.

۳۲۰.

تاریخ نگاری جنگ

نویسنده: کاوه بیات

منبع: گفتگو بهار ۱۳۷۸ شماره ۲۳

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۲۱۲۰ تعداد دانلود : ۱۱۵۵

از زمان پایان گرفتن جنگ به بعد، برای ثبت جوانب مختلف این تجربه مهم، بویژه ابعاد تاریخی نظامی آن، تلاش گسترده و فزاینده ای در کار بوده است که در این مقاله گوشه هایی از آن به بحث گذاشته شده است. ""مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ"" وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و "" گروه نگارش تاریخ نظامی ارتش"" وابسته به ارتش دو مرکز عمده ای هستند که بار اصلی این بررسی ها را برعهده دارند و حاصل تلاش های آن ها در مقایسه با کل فرایند تاریخ نگاری در ایران معاصر و آثار آن در حاصل درخور توجهی است. در این مقاله به پاره ای از دشواری های کار نیز اشاره شده است.

درخت حوزه‌های تخصصی