پژوهش های زبانشناختی در زبانهای خارجی

پژوهش های زبانشناختی در زبانهای خارجی

پژوهش های زبانشناختی در زبانهای خارجی دوره 9 زمستان 1398 شماره 4

مقالات

۱.

پویایی سیاق کلام (ژانر) در مقالات پژوهشی: رویکرد ژانر-محور به هایپرلینک های مقالات پژوهشی در محیط ابرمتنی

نویسنده:
تعداد بازدید : ۱۵ تعداد دانلود : ۱۸
پیشرفت های روزافزون در فناوری وابسته به وب، پژوهشگران حوزه آموزش زبان دوم را بر آن می دارد که ببینند چگونه می توان این فناوری را به طور موثر در تسهیل فرایند یادگیری و تدریس زبان انگلیسی به کار گرفت. به منظور تسهیل فرایند تدریس نگارش مقالات پژوهشی و با تکیه بر مدل تحلیل سیاقی کلام (سوایلز 1990/2004)، پژوهش حاضر به بررسی این نکته پرداخت که آیا هایپرلینکهای مقالات ابرمتنی با حرکات و گام های ساختاری انطباق مکانی یا مفهومی دارند یا خیر. بدین منظور، سی مقاله ابرمتنی رشته زبانشناسی کاربردی، از لحاظ ساختار ژانری و محل هایپرلینکها مورد بررسی قرار گرفتند. تحلیل مقالات ابرمتنی نشان داد که ارتباط مکانی یا مفهومی خاصی میان حرکات ساختاری و هایپرلینکها در دو بخش مقدمه و بحث وجود نداشت. بعبارت دیگر، هایپرلینکها در محل حرکتها و گام های ساختاری قرار نگرفته اند. نتایج این تحقیق می تواند راهکارهایی برای تلفیق فناوری وابسته به وب و مدل سیاقی کلام سوایلز در جهت تدریس شیوه نگارش مقالات پژوهشی انگلیسی ارائه نماید.
۲.

مداخله فراشناختی: عملکرد شنیداری و آگاهی فراشناختی یادگیرندگان با ظرفیت حافظه کاری بالا

تعداد بازدید : ۳۵ تعداد دانلود : ۲۳
پژوهش حاضر تاثیر مداخله ی فراشناختی بر عملکرد شنیداری و آگاهی فراشناختی یادگیرندگان فوق متوسطه ی انگلیسی با ظرفیت حافظه ی کاری بالا را بررسی می کند. 152 یادگیرنده ی مذکر ایرانی سنین 15 تا 25 سال تحت آزمون تعیین سطح آکسفورد قرار گرفتند، و 86 نفر به عنوان یادگیرندگان سطح فوق متوسطه شناسایی شدند. سپس، آن ها تحت آزمون حافظه ی عددی بصری قرار گرفتند و 60 یادگیرنده با ظرفیت حافظه ی کاری بالا انتخاب و بطور تصادفی به گروه های تجربی (30 نفر) و شاهد (30 نفر) تخصیص یافتند. گروه تجربی از طریق یک چرخه ی آموزشی به مدت 10 جلسه تحت مداخله ی فراشناختی قرار گرفت، در حالی که گروه شاهد روش مرسوم را دنبال نمود. شرکت کنندگان پرسشنامه ی آگاهی فراشناختی شنیداری را تکمیل کردند و قبل و بعد از مداخله، تحت آزمون های شنیداری آیلتس قرار گرفتند. نتایج نشان داد گروه تجربی در مقایسه با گروه شاهد پیشرفت بالاتری را برحسب عملکرد شنیداری با اندازه ی اثر بزرگ داشت. همچنین، گروه تجربی استفاده ی بسیار بیشتری از توجه هدایت شده، ترجمه ی ذهنی و دانش شخصی داشت.
۳.

بازنگری فناوری در یادگیری: خود کنترلی و خودتنظیمی در یک دوره تلفیقی

تعداد بازدید : ۳۴ تعداد دانلود : ۳۲
در سال های اخیر، سهم خود کنترلی و خود تنظیمی در برنامه های یادگیری تلفیقی نگرانی اصلی محققان بوده است. این مطالعه سعی در ارزیابی نقش خود کنترلی و خود تنظیمی در یک دوره تلفیقی با 64 دانش آموز در ایران دارد. خود کنترلی به عنوان قابلیت و عاملیت بالقوه یادگیرندگان در دستیابی به اهداف خود و خود تنظیمی به عنوان شیوه های واقعی آن ها در دستیابی به آن می باشند که از طریق مقیاس خودکنترلی و راهبردهای با انگیزه برای یادگیری پرسشنامه به ترتیب مورد بررسی قرار گرفتند. رگرسیون چندگانه نشان داد که موفقیت در یادگیری بطور معنی داری با خود تنظیمی (r = .41) و نه خود کنترلی در ارتباط است. تکرار پست ها و کل کلمات مورد استفاده به طور مشابه برای خود کنترلی و خود تنظیم رفتار نکردند. این نشان میدهد که گروه های آموزشی می توانند به برخی از برنامه ها برای توسعه برنامه ریزی دانش آموزان، خود نظارتی و انعکاس که متغیرهای خود تنظیمی هستند متوسل شوند.
۴.

میزان اثر بخشی روش آموزشی تکلیف محور بر بهبود مهارت خواندن زبان آموزان ایرانی: بررسی دیدگاه مدرسان

تعداد بازدید : ۳۸ تعداد دانلود : ۲۸
مطالعه حاضر تلاش به بررسی روش مشارکتی تکلیف محور بر مهارت آکادمیک درک مطلب زبان آموزان کرده است. از اینرو، 80 نفر از زبان آموزان از دو کلاس کامل انتخاب و بطور تصادفی به دو گروه، یک گروه کنترل و یک گروه آزمایش تقسیم شدند. طی یک ترم محقق روش سنتی و قدیمی تدریس را در گروه کنترل، و روش تکلیف محور را در گروه آزمایش بکار گرفت. با گرد آوری داده ها، نتایج مقایسه دو گروه نشان داد اگرچه نمرات فراگیران در هر دو گروه در آزمون ثانویه افزایش یافته است، اما تفاوت آماری قابل ملاحظه ای بین عملکرد کلی زبان آموزان در دو گروه به چشم خورد. در نتیجه این میانگین نمرات بالاتر نشان میدهد که روش تکلیف محور و فعالیتهای مشارکتی، پتانسیلی در ارتقاء یادگیری مهارت خواندن فراگیران دارد. علاوه بر موارد ذکر شده، یافته های مصاحبه با اساتید نشان داد که آنها دیدگاه مثبتی پیرامون اجرای روش تکلیف محور، و تمایل به استفاده از برخی فعالیت های این روش در دروس پیش رو دارند.
۵.

توانایی های متفاوت زبان آموزان در یک کلاس: مشکلات و راهبردها

نویسنده:
تعداد بازدید : ۳۰ تعداد دانلود : ۲۸
یکی از چالش های کلاس های زبان تفاوت توانایی های زبانی و مهارت های ذهنی و فردی و همچنین انگیزه های زبان آموزان است. این مسئله دیربازی است که باعث ایجاد ناهمانگی در سطح یادگیری افراد شده است. محققین زیادی به بررسی این موضوع مهم پرداخته اند و از طریق فرضیه گاردنر مبنی بر هوشمندی های چندگانه راه حل هایی عملی ارائه داده اند. در این مطالعه، چنین شرایطی در یک کلاس آموزش زبان ایتالیایی سال اول و دوم مقطع کارشناسی، لحاظ شده است. چند راه حل پیشنهاد شده است جهت بهتر ساختن سطح کلاس از طریق بررسی توانایی های فردی زبان آموزان. در نتیجه ازراهبرد ترتیب دادن نوع مناسبی از تکلیف کلاسی به عنوان یک داده ورودی و حربه ایی استفاده می شود که هم بتواند همگان را به یک اندازه راغب به شرکت در فعالیت های کلاسی کند و هم به عنوان یک داده خروجی، مدرس را در کنترل و بررسی وضعیت پیشرفت زبان آموزان یاری رساند.
۶.

انتقال آوایی شعر فرانسه در رسم الخط فارسی

نویسنده:
تعداد بازدید : ۱۹ تعداد دانلود : ۲۲
شعر هنری زبانی است که از دو توانایی توصیفی و موسیقایی بهره می برد. معمولاً در ترجمه شعر یکی از این دو توانایی به نفع دیگری نادیده گرفته می شود. آنچه بیشتر مورد توجه قرار می گیرد دقت در انتقال معنا و وفاداری به تصویرپردازی های شاعر است. افیم اتکیند، زبان شناس و ادیب روس در پژوهش های خود در حوزه ترجمه شعر به شش نمونه از ترجمه اشاره کرده و معتقد است که هرگونه تلاش برای ترجمه شعر و به ویژه اشعار با شکل ثابت به یکی از این نمونه ها محدود می شود. امّا آنچه اتکیند به آن می رسد در نهایت آن کلیتی نیست که او اصرار دارد در ترجمه از زبان مبداء به زبان مقصد حفظ شود. به نظر ما اصلی ترین قسمت شعر که لفظ یا موسیقی کلمات است در ترجمه شعر از دست می رود. از این رو مقاله حاضر بر آن است که پیشنهادی در جهت امکان پذیر ساختن انتقال موسیقی شعر از زبان مبداء به زبان مقصد ارائه دهد. پیشنهاد ما انتقال آوایی در رسم الخط زبان مقصد است که می تواند جنبه های موسیقایی شعر فرانسه را در خوانش خوانندگان فارسی زبان ناآشنا به زبان فرانسه برجسته کند. بدین ترتیب خواننده فارسی زبان شعر فرانسه نه تنها از جذابیت های معناشناختی شعر بهره می شود بلکه می تواند از موسیقی شعر که جزء جدایی ناپذیر آن است نیز لذت ببرد.
۷.

طراحی و تدوین پرسشنامه تعیین سطح آموزش تامل گرایانه (آموزش بازخوردی) مدرسان زبان

تعداد بازدید : ۲۷ تعداد دانلود : ۲۶
. هر چند تدریس تامل گرایانه از شاخصه های حرفه ای بشمار می رود پژوهش چندانی در خصوص طراحی ابزاری جهت سنجش میزان تدریس تامل گرایانه مدرسان زبان انجام نشده است. از این رو پژوهش حاضر به منظور طراحی و اعتبار سنجی پرسشنامه تعیین سطح تدریس تامل گرایانه مدرسان زبان بر اساس مدل وارد و مک کوتر (۲۰۰۴) انجام گرفت. نسخه نهایی ابزار طراحی شده با جامعه آماری 250 مدرس زبان ایرانی بررسی شد و سپس به منظور احراز روایى پرسشنامه تحلیل عاملى اکتشافى، تحلیل عاملى تأییدى و براى احراز پایایى از روش ضریب آلفاى کرانباخ استفاده شد. نتایج تحلیل اکتشافى وتاییدی مدل چهار عاملی متشکل از عامل های: عادی، فنی، محاوره ای و تبدیلی را تایید کرد. میزان آلفای 81/ . بدست آمد. نتایج پژوهش نشان داد که پرسشنامه ، از روایى و پایایى لازم براى شناسایى سطح تدریس تامل گرایانه مدرسان برخوردار است. کاربردهای این ابزار در محیط یادگیری زبان مطرح شد.
۸.

بررسی میزان اثر مواد درسی برگرفته از زبان شناسی شناختی بر آموزش حروف اضافه انگلیسی در کلاس درس زبان آموزان EFL

تعداد بازدید : ۲۷ تعداد دانلود : ۲۷
حرف اضافه، اگرچه بخش نسبتا ً کمی از زبان را شامل می شود اما در عین حال نقش اساسی و مهمی را ایفا می کند. نظر به اینکه میزان به کارگیری حروف اضافه در کتب درسی دوره متوسطه زیاد است؛ گاه دانش آموزان از تلاش برای یادگیری آن ها باز می مانند و موفقیت کم رنگ تری از استفاده آن حروف در کاربردهای روزمره حاصل می شود. در این مقاله با بهره گیری از روش شبه تجربی به منظور بررسی تاثیر آموزش الهام گرفته از زبانشناسی شناختی بر یادگیری حروف اضافه زبان انگلیسی in، on و at پرداخته شده است. آزمودنی ها متشکل از دو گروه (n=44)، بودند. گروه شناختی اسلایدهای تصویری حاوی ابزارهای ادراکی و شناختی، در حالی که گروه سنتی مواد آموزشی به شیوه سنتی دریافت کرد. با وجود اینکه گروه شناختی به طور قابل توجهی در پس آزمون عمل کرد، اما اثر مثبت آموزش به سبک شناختی تا زمان اجرای پس آزمون باتاخیر آشکار نشد. یافته های مربوط به نتایج نمره های افراد نشان می دهد که گروه شناختی به طور قابل توجهی بهتر از گروه سنتی در پس آزمون بلافاصله و باتاخیر عمل کرد.
۹.

ارزیابی کارآیی برنامه درسی کارشناسی مترجمی انگلیسی از نقطه نظر دانشجویان و دانش آموختگان این رشته

تعداد بازدید : ۳۱ تعداد دانلود : ۳۲
پژوهش حاضر، که داده های مورد نیاز آن با استفاده از یک روش پژوهش ترکیبی اکتشافی متوالی و از طریق یک گروه کانونی و یک پرسشنامه بسته پاسخ محقق ساخته گردآوری شد، به دو منظور انجام گرفت: الف) ارزیابی میزان کارآیی برنامه درسی کارشناسی رشته مترجمی انگلیسی در تربیت مترجمان حرفه ای از نقطه نظر دانشجویان و دانش آموختگان این رشته؛ و ب) آگاهی از پیشنهادات پژوهیدگان مذکور برای رفع کاستی هایی که شناسایی می کنند. یافته های این پژوهش حاکی از آن است که برنامه درسی فعلی از حیث تربیت مترجمان حرفه ای در حوزه های مختلف چندان موفق نبوده است. از جمله پیشنهادات پژوهیدگان برای رفع کاستی های برنامه فعلی و افزایش کارآیی آن، می توان به افزودن واحدهای درسی تخصصی و متناسب با بازار روز خدمات زبانی، تقسیم رشته فعلی به دو رشته مجزای ترجمه مکتوب و ترجمه شفاهی، و گرایش بندی رشته مجزای ترجمه مکتوب اشاره کرد. انتظار می رود یافته های پژوهش به عنوان مبنایی برای اصلاح برنامه های درسی، تخصیص منابع، بهبود تجربه یادگیری دانشجویان، و نهایتاً ارتقاء مهارت های آنها همگام با نیازهای بازار پویای خدمات زبانی مورد استفاده قرار گیرند.
۱۰.

تاثیر آموزش صریح نگاشت استعاری بر توانایی یادگیری زبان تمثیلی: نقش تسلط چیرگی مغزی

تعداد بازدید : ۲۹ تعداد دانلود : ۳۰
هدف این مطالعه بررسی تاثیر آموزش صریح نگاشت استعاری بر روی یادگیری زبان تمثیلی توسط فراگیران دارای چیرگی نیمکره چپ و راست مغز است. تعداد نود زبان آموز انگلیسی در این مطالعه شرکت کردند. 30 نفر از آن ها در گروه کنترل قرار گرفتند و هیچگونه آموزش نگاشت استعاری دریافت نکردند. 60 نفر دیگر، پرسشنامه چیرگی مغز (دیویس، 1994) را دریافت کردند. بر اساس نتایج، فراگیران به گروه دارای چیرگی نیمکره چپ مغز و گروه دارای چیرگی نیمکره راست مغز تقسیم شدند. پس از اجرای پیش آزمون، آموزش نگاشت استعاری به مدت ده جلسه اجرا شد. سپس، برای سنجش توانایی زبان تمثیلی، از شرکت کنندگان پس آزمون به عمل آمد. نتایج آنالیز واریانس نشان داد که تفاوت معنا داری میان فراگیران دارای چیرگی نیم کره چپ و راست مغز در یادگیری زبان تمثلی وجود دارد بدین صورت که فراگیران دارای چیرگی سمت راست کارکرد بهتری از خودشان می دهند. یافته های این تحقیق می تواند مورد استفاده مراکز تربیت معلم، مدرسان و طراحان مطالب آموزشی قرار گیرد.
۱۱.

بررسی نگرش مدرسان انگلیسی درباره اهمیت و کاربرد ارزیابی پویا به غیر انگلیسی زبانان

تعداد بازدید : ۲۷ تعداد دانلود : ۲۸
با توجه به اینکه اکثر تصمیم ها در مورد موقعیت آکادمیک فراگیران، بر اساس نتایج ارزیابی آن ها اتخاذ می شود؛ ارزیابی نقش بسزایی در نظام آموزشی دارد. مرسوم ترین روش ارزیابی که هم اکنون در دنیا استفاده می شود، ارزیابی ایستا است. طی دهه های گذشته، به شیوه های دیگر ارزیابی ازجمله خویش ارزیابی ، دیگر ارزیابی و ارزیابی پویا بسیار توجه شد. محور اصلی این مطالعه ارزیابی پویاست ;I درک و برداشت مدرسان زبان انگلیسی در رابطه با اهمیت و کاربرد ارزشیابی پویا در ایران بررسی میکند. به همین منظور 25 مدرس زبان انگلیسی خانم و آقا با سابقه متفاوت در تدریس از طریق نمونه برداری هدفدار، برای شرکت در مطالعه انتخاب شدند. مصاحبه ای نیمه باز شامل 23 سوال برای استفاده در این مطالعه طراحی شد. پیش از مطالعه اصلی، روایی و پایاییِ پرسش ها توسط 3 متخصص ارزشیابی زبان بررسی شد. نتایج حاکی از آن بود که مدرسان ایرانی، دیدگاه مثبتی به ارزش یابی پویا در کلاس های خود داشتند اما به دلیل محدودیت های سیستم آموزشی، زمان ، هزینه و کمبود دانش نمی توانند تئوری را به عمل تبدیل کنند
۱۲.

بررسی تأثیر «تداخل زبانی» بر فراگیری تلفظ صحیح در زبان آلمانی برای زبان آموزان ایرانی در سطح مقدماتی

تعداد بازدید : ۲۳ تعداد دانلود : ۲۷
واژگان یک زبان در کنار قواعد دستوری، اصل و بنیان آن زبان را تشکیل می دهند. در این میان، تلفظ و آهنگ کلام خاصِ هر زبان در شکل گیری ساختار منحصر به فرد آن نقش بسزایی ایفا می کنند. نوع تلفظ و لهجه معمولا نخستین شاخصه ای است که تعلق و یا عدم تعلق گوینده به جامعه گویشوران اصلی زبان را مشخص می کند. تلفظ های نادرست مکرر و یا آهنگ کلام غریب می تواند مانع از انتقال درست محتوای سخن و مقصود گوینده به مخاطب شده و موفقیت ارتباط را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. از مهمترین عوامل مؤثر بر کیفیت تلفظ در زبان خارجی، تداخل الگوهای رایج تلفظ در زبان مادری است. بررسی چالشهای پیش رویِ زبان آموزان ایرانی در فراگیری تلفظ صحیح در زبان آلمانی، تبیین پرتکرارترین خطاهای تلفظی آنان بر اساس نتایج پژوهشی تجربی و نیز یافتن علل عمده بروز این خطاها با توجه ویژه به پدیده تداخل زبانی، اهداف اصلی این جستاراند.
۱۳.

بهبود لهجه انگلیسی زبان آموزان با استفاده از پادکست و شیوه بن فرانکلین

نویسنده:
تعداد بازدید : ۳۰ تعداد دانلود : ۲۷
در مطالعه حاضر به بررسی تأثیر یک شیوه آموزش تعاملی تلفظ به نام بن فرانکلین بر لهجه زبان آموزان انگلیسی ایرانی (فارسی زبان) پرداخته می شود. این روش فراگیران زبان را ملزم می سازد تا از (ویژ گی های آوایی) آنچه می شنوند (نسخه های صوتی معتبر معرفی شده در این مطالعه) یادداشت بردارند و بکوشند آن متن را بر اساس یادداشت های خود خوانده و صدایشان را ضبط کنند. سی و چهار (34) زبان آموز در سه سطح زبانی از دو کلاسِ کامل در این مطالعه شرکت کردند و [فرایندِ بررسی] چهار ماه به طول انجامید.. برای تعیین تأثیر این شیوه آموزش تلفظ، «پیش و پس از آزمون» اجرا شد. دو معلم زبان انگلیسی بومی و دو معلم زبان انگلیسی غیربومی (ایرانی) صداهای ضبط شده زبان آموزان را در مقیاس 9 گونه ای «داشتن لهجه خارجی» ارزیابی کردند. مصاحبه نیمه-ساختارمندی نیز با هشت زبان آموز به انجام رسید تا نگرش آنها را در خصوصِ روش آموزشی جویا شویم. مقایسه نتایج از بهبود در ارزیابی لهجه زبان آموزان و همچنین وجود رابطه به نسبت قوی بین مهارتِ زبان انگلیسی و میزان «لهجه داری» زبان آموزان حکایت می کرد.
۱۴.

بررسی ادراک دانشجویان از ویژگی های اخلاقی اساتید زبان با توجه به پایگاه اجتماعی-اقتصادی دانشجویان

تعداد بازدید : ۲۱ تعداد دانلود : ۲۶
هدف از این تحقیق، بررسی ادراک دانشجویان زبان از ویژگی های اخلاقی اساتید زبان با توجه به پایگاه اجتماعی-اقتصادی دانشجویان بود. روش تحقیق ترکیبیِ-توضیحی در این پژوهش بکار رفت. ابتدا پرسشنامه پایگاه اجتماعی-اقتصادی با شرایط تحقیق سازگار شد تا دانشجویان را به دو گروه اجتماعی-اقتصادی بالاتر یا پایین تر طبقه بندی کند. از 81 پرسشنامه پایگاه اجتماعی-اقتصادی پخش شده در 5 کلاس زبان مختلف از 2 دانشگاه در شهر قم، 53 مورد تکمیل شد. پس از آن، 22 نفر از همان دانشجویان در مصاحبه نیمه ساختاریافته شرکت کردند. پس از تجزیه و تحلیل دقیق کد و مقوله های مصاحبه، 1 موضوع اصلی (جدیت) شناسایی و سپس با توجه به پایگاه اجتماعی-اقتصادی دانشجویان، با استفاده از آزمون دقیق فیشر بررسی شد. در نهایت، 1 مدل برای ویژگی های اخلاقی اساتید زبان بر اساس ادراک دانشجویان طراحی شد تا بتوان در برنامه ریزی آیین نامه های اخلاقی که به طور خاص برای مدرسان زبان طراحی شده و همچنین جهت افزایش آگاهی اخلاقی در میان آنها بکار برد.

آرشیو

آرشیو شماره ها:
۲۵