درخت حوزه‌های تخصصی

برف یک عنصر طبیعی پویا است که توزیع آن تا حد زیادی توسط عرض جغرافیایی و ارتفاع کنترل می شود. هدف مطالعه حاضر تعیین کمیت ناهمگونی فضایی پوشش برف(SCA) ناشی از اثرات توپوگرافی در حوضه آبریزکارون شمالی با استفاده از تصاویر Lansat8 - برای یک دوره 5 ساله (2019تا2024 ) می باشد. در اینجا، از رویکرد یادگیری ماشین( (SVM برای طبقه بندی تصاویر استفاده شد. رابطه متقابل بین SCA ، توپوگرافی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج ارزیابی دقت نقشهSCA در دوره 5 ساله به روش SVM با دقت کلی و ضریب کاپا بالاتر از 0.9 قابل قبول می باشد. برآورد میانگین SCA سالانه محاسبه شده به ترتیب حداکثر 140597.37 هکتار (13.25%) و حداقل 63957.82 هکتار(6.03%) در سالهای 1398-1399 و 1399-1400 بوده است. بررسی تغییرات فصلیSCA نشان داد که حداکثر میانگین (70.44%)در زمستان و حداقل میانگین (1.34٪) در تابستان می باشد. نتایج SCA ارتباط با ارتفاع نشان داد که میانگین SCA% در ارتفاع زیر 2000 متر کمتر از 2 ٪ بود، در حالی که بالاتر از 2500 متر به 70٪ رسید. کمترین SCA ارتفاع زیر 2500 متر در تابستان است. نتایج ارزیابی اثر میزان شیب نشان داد که حداکثر و حداقل SCA% به ترتیب در کلاس شیب 20-40 و 60-77.33 یافت شد. و پوشش برف در جهت های رو به شمال (75/33 درصد) و شرق (09/27 درصد) بیشترین SCA% ، جهت رو به جنوب (98/19 درصد) و غرب (19.18 درصد) کمترین SCA% را دارد. این مطالعه دیدگاه مفیدی را برای مدیریت منابع آب با ویژگی های مختلف زمین ارائه میدهد.

پهنه گسترده ای از کشور ایران دارای اقلیم گرم و خشک است. بنابراین لزوم تغییرات در آینده تحت شرایط تغییر اقلیم وضعیت این نواحی، اهمیت دارد. در این پژوهش جهت بررسی تاثیر سناریوهای تغییر اقلیم برجریان خروجی رودخانه کر از مدل های SWAT و LARS- WG V7 استفاده شد برای این منظور با استفاده مدل SWAT جریان خروجی از حوضه آبریز رودخانه کر برای دوره پایه(1988 تا 2018) محاسبه گردید و سپس با مدل ریزمقیاس نمایی LARS- WG V7، بارش و دمای آینده مدل تغییراقلیم HadGEM3-GC31-LL تحت سناریو های انتشار SSP2-4.5 و SSP5-8.5 برای سالهای 2031 تا 2090 برآورد گردید و اثر تغییرات اقلیم بر روی جریان خروجی این حوضه مورد ارزیابی شد. نتایج نشان داد که در دوره 2031 تا 2090، بیشترین افزایش بارش، دما و دبی در ایستگاه های چمریز و درودزن عمدتاً در فصول پاییز و زمستان رخ داده است. افزایش بارش در این فصول با رشد چشمگیر دبی هم راستا و بیانگر تقویت الگوهای بارندگی فصلی در آینده است. همچنین، روند افزایشی دمای حداقل و حداکثر ماهانه در تمامی ماه ها دیده می شود که در پاییز و زمستان شدت بیشتری دارد. نتایج نشان دهنده تغییرات محسوس اقلیمی با تمرکز بر نیمه سرد سال و اهمیت مدیریت منابع آب در این فصول است. تغییر در پارامترهای هواشناسی منجر به تغییر در رژیم هیدرولوژیکی مانند رواناب حوضه خواهد شد. افزایش میزان بارش و دما احتمالاً در آینده باعث سیل در منطقه میشود در نتیجه اتخاذ راهکارهایی در جهت نفوذ باران به منابع آب زیرزمینی و کاهش خطرات ناشی از وقوع سیلاب اجتناب ناپذیر است.

وجود خشکسالی های طولانی و طاقت فرسا از معضلاتی است که سبب تضعیف و گاهی نابودی ساختارهای اقتصاد روستایی شده که بارویکرد اجتماعات محلی می توان به بهبود نسبی آن ها کمک نمود. بدین سبب؛ هدف مطالعه حاضر شناسایی راهبردهای محلی برون رفت از شرایط نامناسب اقتصادی روستاهای متأثر از خشکسالی در شهرستان هامون است که با دیدگاه اجتماعات محلی انجام شده است. روش انجام تحقیق توصیفی-تحلیلی و از نظر هدف، کاربردی است. برای جمع آوری اطلاعات از روش های اسنادی و میدانی (پرسشنامه باز) استفاده شد. جامعه آماری پژوهش در 12 روستای دهستان کوه خواجه شهرستان هامون، شامل 84 نفر از نخبگان روستایی(7 نفر در هر روستا) که با روش انتخابی هدفمند، انتخاب گردیده اند. برای تجزیه وتحلیل اطلاعات از نرم افزارهای Super Decision ، SPSS ، آزمون واریانس یک طرفه انوا و توکی استفاده شد. با استفاده از روش کدگذاری کیفی و طراحی سوالات باز از نخبگان روستاهای مورد مطالعه، راهبردهای محلی برون رفت از شرایط نامناسب اقتصادی شناسایی و همه راهبردها براساس فراوانی و اولویت پاسخ دهی، وزن دهی و رتبه بندی شدند. نتایج حاصل از پژوهش نشان می دهد در مجموع 48 راهبرد در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی در برون رفت از شرایط نامناسب اقتصادی حاصل از خشکسالی اثرگذارند. بررسی نتایج آزمون تحلیل واریانس یکطرفه نشان از تفاوت سطح پاسخ های جوامع محلی روستایی برای راهبردها و نتایج آزمون توکی نیز مؤید سطح تفاوت طبقات در روستاها بود.

امروزه حکمرانی خوب در مقیاس وسیعی از سطح محلی تا بین المللی به کار برده می شود. در این بین سطح محلی دارای اهمیت ویژه ای است. با توجه به مشخصه هایی چون اصل تمرکززدایی، ساختار دموکراتیک، برنامه ریزی و تصمیم گیری محلی گرا و مردم نهاد، افزایش نقش نهادهای غیردولتی و جامعه مدنی، توجه به منافع عام مردم، توزیع فرصت ها و برقراری عدالت اجتماعی و جغرافیایی، افزایش اثربخشی و کارایی و در نهایت بهره مندی کل جامعه از توسعه و رفاه و ...، می توان دولت محلی را به دلیل ماهیت و کارکردهای خاصی که دارد، نمونه مطلوب و کارآمدی از حکمرانی خوب دانست. در این برداشت؛ تمرکززدایی (از ارکان دولت ملی)، مهم ترین و اصلی ترین هدف دولت محلی در تحقق حکمرانی خوب است. عدم حکمرانی خوب در کشور خصوصاً در مناطق روستایی، می تواند منشأ بسیاری از مشکلات اجتماعی در جامعه باشد. در پژوهش حاضر تلاش شده است علل عدم موفقیت حکمروایی محلی در ایران "مورد مطالعه: دهیاری های استان زنجان" بررسی و موردسنجش قرار گیرد.

این پژوهش با هدف کشف و تحلیل دلالت های گفتمانی نهفته در جغرافیای فرهنگی ایران به انجام رسیده است. روش تحقیق کیفی و بر اساس نظریه داده بنیاد است. داده ها از مجموعه های هدفمند از متون، سخنرانی ها و بیانیه های مرتبط با هویت سرزمینی و گفتمان سازی ملی گردآوری و جغرافیای مرتبط گردآوری و طی سه مرحله کدگذاری باز، فرهنگی و انتخابی تحلیل شدند. یافته ها نشان می دهد جغرافیای فرهنگی ایران بستری فعال برای تولید و مبادله معانی گفتمانی است که حول مضمون هسته ای «تمدن ایرانی-اسلامی» سازمان می یابد است. شرایط علّی شامل ساختار حکمرانی دینی-ملی، خودآگاهی تاریخی و تمدنی، موقعیت ژئوکالچر خاص ایران، تقابل گفتمانی با نظم جهانی، نقش کنشگری اجتماعی است. راهبردهای گفت در شش محور: تولید معنا و روایت پردازی هویتی، شبکه سازی نماد فرهنگی، توانمندسازی گفتمانی مردم، دیپلماسی فرهنگی و ارسال دلالت ها به عرصه بین المللی، اصلاح گری و ذهنیت سازی کیفیت مندی و نهادینه سازی ارزش ها در کالبد فضا و مکان های دسته بندی شدند. پیامدها شامل: انسجام هویتی، نفوذ نرم از طریق ارسال معنایی، ارائه الگوی بدیل فرهنگی، زمینه سازی احیای تمدنی و تعالی فردی و اجتماعی است. نتیجه گیری نشان می دهد جغرافیای فرهنگی ایران نه یک بستر خنثی، بلکه عرصه های فعال در تولید، مبادله و تقابل دلالت های گفتمانی است که هم بازتاب شرایط تاریخی-اجتماعی است و هم به صورت کنش گرانه در ساخت واقعیات اجتماعی، سیاسی و فضایی نقش دارد.

رشد فزاینده جمعیت در نقاط شهری پیامدهای ناگوار اجتماعی – اقتصادی، زیست محیطی و کالبدی برای شهرها به وجود آورده است. بنابران شهرها باید مکانهای بهتری را برای زندگی فراهم کنند. یکی از این مکانها، خلق خیابانهای شهری است. این پژوهش با هدف طراحی خیابان امام خمینی اردبیل با توجه مولفه های کیفی انجام شده است. با توجه به مطالعات صورت گرفته در مبانی نظری چهار معیار کلیدی شرایط کالبدی، شرایط زیست محیطی، آسایش و راحتی، کاربری و فعالیت استخراج شده است که هر کدام از این معیارها دارای زیر معیار می باشند. در ادامه با توجه به معیارها و زیر معیارهای استخراج شده پرسشنامه ای تنظیم گردید و بین 10 نفر از متخصصین شهرسازی و معماری توزیع گردید و سپس با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی و نرم افزار Expert choice وزن هریک از معیارها و زیر معیارها محاسبه شد. که معیار فعالیت و کاربری با 0.600 بیشترین وزن و شرایط زیست محیطی با 0.087 کمترین وزن را به خود اختصاص دادند. در ادامه وزن زیر معیارها نیز تعین شد که زیرمعیارهایی مانند تونع کاربران، تنوع عملکردی، مبلمان شهری و محوطه آرایی، سهولت دسترسی، توجه به بناهای شاخص، شرایط اقلیمی و خط آسمان و جداره دارای اهمیت بالایی هستند. گزینه های ارائه شده نیز اولویت بندی شدند که گزینه طراحی خیابان با الویت پیاده (آرامسازی ترافیک و پیاده روهای عریض) بیشترین امتیاز را به خود اختصاص داد و در پایان خیابان امام خمینی اردبیل طراحی شد.

جامعه یمن با پیشینه ای پر فراز و نشیب و ساختاری قبیله ای، همواره بر پایه همبستگی های خویشاوندی و ارزش های مشترک تاریخی استوار بوده است. ضرورت این پژوهش از آنجا ناشی می شود که فهم نقش مؤلفه های هویتی در تحولات امنیتی یمن، به ویژه در ارتباط با گذرگاه راهبردی باب المندب، می تواند ابعاد تازه ای از پیوند میان هویت و امنیت را آشکار سازد. پرسش اصلی تحقیق آن است که مؤلفه های هویتی جامعه یمن چگونه بر انسجام اجتماعی و توان بازیگران داخلی در کسب مشروعیت و کنترل گذرگاه راهبردی باب المندب اثر گذاشته و پیامدهای آن بر امنیت ملی و موقعیت ژئوپلیتیک یمن چیست؟ فرضیه پژوهش بر این مبناست که تقویت مؤلفه های هویتی (انسجام قبیله ای، ارزش های مشترک، سنت های بومی، پیوند با هویت اسلامی عربی در قالب حمایت از آرمان فلسطین) به انسجام اجتماعی و کاهش شکاف های درونی منجر می شود، این انسجام توان انصارالله را در بسیج نیروها، کسب مشروعیت و کنترل باب المندب افزایش می دهد و در نهایت امنیت ملی و موقعیت ژئوپلیتیک یمن را ارتقا می بخشد. هدف تحقیق، تبیین رابطه علّی میان عناصر هویتی و پیامدهای امنیتی در سطح ملی و منطقه ای است. از نظر روش شناسی، پژوهش بر رهیافت کیفی و مطالعه موردی متمرکز بوده و با رویکرد تبیینی علّی، به واکاوی پیوند میان ظرفیت انسجام اجتماعی و افزایش توان انصارالله در کنترل امنیتی منطقه ای می پردازد. بدین سان، مقاله می کوشد نشان دهد که هویت، نه صرفاً یک میراث فرهنگی، بلکه ابزاری عملی در شکل دهی به معادلات امنیتی یمن است.

یکی از راه های دستیابی به توسعه پایدار شهری، فراهم نمودن امکانات و خدمات موردنیاز شهروندان ساکن در مناطق شهری است. سازمان فضایی متعادل در شهرها نوعی از پایداری شهری است و زمانی محقق خواهد شد که هماهنگی و سازگاری منطقی بین پراکنش جمعیت و توزیع خدمات در شهرها به وجود آید. این پژوهش باهدف ارزیابی درجه موفقیت در ارائه خدمات شهری بر اساس میزان رضایتمندی شهروندان (مطالعه موردی منطقه4 اهواز) انجام شد. پژوهش حاضر بنا به ماهیت موضوع و اهدافی که برای آن پیش بینی شده، از نوع توصیفی، تحلیلی و در زمره تحقیقات کاربردی است. جهت تجزیه وتحلیل داده ها از نرم افزار spss ، ارزیابی شاخص های موردنظر جهت آزمون فرضیه ها از آزمونT تک نمونه ای،ضریب همبستگی پیرسون و آزمون نابرابری واریانس استفاده شده است. نتایج یافته ها نشان می دهد که شاخص مبلمان شهری با میانگین (26/1)، شاخص محیط زیست با میانگین (13/1) و شاخص مبلمان شهری با میانگین (12/1) به طور معناداری کمتر از میانگین مورد انتظار(3) بودند این امر نشان دهنده عدم ارائه مناسب خدمات بو ده که منجر به عدم رضایت ساکنان محدوده مورد مطالعه گردیده است .نتایج آزمون همبستگی پیرسون نیز نشان داد که اختلاف معناداری میان سه شاخص نیست و این منطقه از همه جهات دچار معضل (خدمات شهری ضعیف و رضایتمندی بسیار کم) می باشد. تحلیل آزمون نابرابری واریانس(Anova) نیز نتایج حاصل از آزمون T تک نمونه ای را تایید کرد.

مکان ها و فضاهای جغرافیایی بسته به موقعیت، مشخصات و عناصر ساختاری و کارکردی خود دارای ارزش های متفاوتی هستند. بر این بنیان، امروزه نقش و اهمیت دریا در اقتصاد انکار ناپذیر است ؛زیرا ارتباط مستقیم آن با نیازها و توانمندی های منافع کشورهای صاحب دریا حائز اهمیت است که سیاست های دریایی این کشورها بر اساس این منافع شکل می گیرد. از این رو، توسعه دریا محور فرصت استثنایی برای رشد و پیشرفت روز افزون مناطق ساحلی به ویژه استان هرمزگان است. پژوهش حاضر با روش آینده پژوهی به دنبال پاسخ به این پرسش است که پیشران های ژئواکونومیکی توسعه استان هرمزگان با رویکرد اقتصاد دریامحور چه خواهد بود؟ روش پژوهش در این طرح، روش آمیخته (کمی- کیفی) می باشد. تحلیل داده ها از طریق نرم افزار MICMAC انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که شاخصGE7 (حضور و جذب سرمایه گذاران داخلی و خارجی) در رتبه اول تأثیرگذاری مستقیم و غیرمستقیم قرار گرفته است. شاخص GE8 (مناطق آزاد، بنادر و گمرکات) در رتبه دوم تأثیرگذاری مستقیم و غیرمستقیم قرار گرفته است. شاخص GE9 (ظرفیت های جزایری استان) در رتبه سوم تأثیرگذاری مستقیم و رتبه چهارم غیرمستقیم قرار گرفته است. شاخص GE10 (میزان قابل توجه صادرات، تخلیه و بارگیری کالا) در رتبه چهارم تأثیرگذاری مستقیم و رتبه سوم غیرمستقیم قرار گرفته است. شاخص GE6 (زیرساخت های دریایی، ریلی، هوایی و جاده ای) در رتبه پنجم تأثیرگذاری مستقیم و غیرمستقیم قرار گرفته است.

قدرت، برآیند روابط و کثرت مناسبات انسان هاست. قدرت رابطه ای است که فرد به کمک آن اراده خویش را بر دیگران اعمال می کند و یا سرنوشت و امور آنها را در دست می گیرد. بنابراین مهم ترین مسئله در ارتباط با مدیریت نوین روستایی، به کارگیری ابزارها و تفکراتی است که زمینه را برای کاهش چالش های روستایی مانند فقر گسترده، نابرابری فزاینده، بیکاری، مهاجرت و تخریب های زیست محیطی فراهم کند. هدف از پژوهش حاضر، ارزیابی فرایند توزیع و جابه جایی قدرت در مدیریت نوین روستاهای شهرستان زبرخان در استان خراسان رضوی است. نوع تحقیق، کاربردی و روش مورد استفاده، توصیفی-تحلیلی است. برای گردآوری داده ها از روش های کتابخانه ای و میدانی (با ابزار پرسشنامه) استفاده شد. جامعه آماری تحقیق بر اساس آمار 1402، برابر با 28771 نفر است که بر اساس فرمول کوکران، تعداد 384 پرسشنامه به روش تصادفی توزیع شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از روش های آماری (t و تحلیل واریانس) و مدل مارکوس و مریک استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد که انتقال و توزیع قدرت در نواحی روستایی شهرستان زبرخان، پدیده ای اتفاقی نیست؛ بلکه تابعی از عوامل شش گانه ویژگی های شخصی و ذهنی، اقتصادی، اجتماعی، عملکردها و دستاوردهای کالبدی، محیطی و نهادی-مدیریتی افراد است. نتایج آزمون ها بیانگر تفاوت معنادار شاخص های فرایند توزیع و جابه جایی قدرت در مدیریت نوین روستایی است و سطح معناداری آنها کمتر از 0.05 است. به طوری که ویژگی های شخصی و ذهنی با میانگین (3.49)، اقدامات و دستاوردهای کالبدی با (3.26)، نهادی و مدیریتی با (3.23)، اجتماعی با (3.21)، اقتصادی با (3.11) و محیطی و طبیعی با (3.10) به ترتیب، بالاترین میانگین را به خود اختصاص داده اند. همچنین پیشنهاد می شود که نظارت و کنترل بر شاخص های مؤثر در کسب قدرت، از سوی ارگان ها و سازمان های دولتی مورد توجه قرار گیرد و افرادی که لیاقت فردی و عمومی بالاتری دارند، تقویت شوند و عرصه حضورشان در مدیریت روستا فراهم شود.

سکونتگاه های روستایی ایران از مهمترین کانون های جمعیت در کشور است که مسائل مختلفی در آن دارای اهمیت است. مشارکت به عنوان یکی از ارکان کلیدی توسعه پایدار روستایی است که نقش اساسی در رشد اقتصادی و اجتماعی روستاها بر عهده دارد. مشارکت رکن اساسی هم زیست پذیری در سکونتگاه های روستایی است و موجب بهبودی روابط اجتماعی پایدار در روستاها می گردد. زیرا بدون همیاری و مشارکت آگاهانه و خودانگیخته مردم، توسعه روستایی امکان پذیر نیست. علاوه بر این مدیریت روستایی بدون مشارکت مردمی امکان موفقیت ندارد. تمایل مردم به مشارکت در امور روستا از اهداف سیاست گذاران، مدیران و برنامه ریزان می باشد. بر این اساس هدف اصلی این مطالعه بررسی تمایل مردم روستا به مشارکت در مدیریت روستا است. برای این منظور با رویکرد اثبات گرایی، از روش شناسی توصیفی – تحلیلی استفاده شده است. برای جمع آوری دادها از منابع کتابخانه ای و پژوهش میدانی (پرسشنامه محقق ساخته) استفاده شده است. جامعه آماری تحقیق شامل 11 روستا در دهستان تکاب از توابع شهرستان درگز بوده است که بین خانوارهای روستا بر اساس روش نمونه گیری کوکران تعداد 177 نمونه انتخاب گردید. برای تحلیل داده ها از آزمون t و همبستگی اسپیرمن استفاده شده است. نتایج حاکی از آن است که تمایل به مشارکت مردم محلی در مدیریت روستایی بالا می باشد. زیرا به جز در سه شاخص، در سایر شاخص های موردمطالعه، سطح معناداری به دست آمده زیر 05/0 هست. همچنین رابطه همبستگی بالایی بین شاخص های تمایل به مشارکت مردم وجود دارد. بنابراین می توان نتیجه گرفت که به دلایل متعدد مانند حس تعلق مکانی و احساس هویت جمعی تمایل به مشارکت مردمی در روستاها اغلب بالا است. رابطه هم افزایی بین ابعاد مختلف تمایل به مشارکت وجود دارد که مبین اهمیت بالای مشارکت در سکونتگاه های روستایی مورد مطالعه است.

توسعه بی رویه سطح زیر کشت کشاورزی، ترویج بذرها و نهادهای جدید باغی و زراعی، الگوهای کشت ناسازگار با شرایط بومی و محلی و به کارگیری تکنیک های جدید استحصال آب از مهم ترین مسائل بخش کشاورزی است که منجر به ناپایداری منابع آب کشاورزی گردیده است. نقطه عزیمت مقاله حاضر تکنیک های دانش بومی در زمینه تأمین، توزیع و مصرف آب است که نقش دانش بومی در استفاده پایدار از منابع آبی را نمایان می سازد؛ بنابراین سؤال اصلی مقاله عبارت است از: نقش دانش بومی در مدیریت آب در فرایند تولید کشاورزی، ازنظر استفاده از روش های سنتی توزیع و مصرف آب در دهستان بَکِشلوچای چگونه است؟ و روش مقاله مبتنی بر روش اکتشافی، توصیفی و تحلیلی است. روش جمع آوری اطلاعات مصاحبه (24 نفر) و پرسشنامه (130 نمونه) بوده است. برای استخراج مؤلفه های دانش بومی از تحلیل محتوای مقوله ای با واحد مضمون، از طریق تکنیک های فراوانی و طبقه بندی متن مصاحبه استفاده گردیده است و از پرسشنامه (طیف لیکرت) نیز داده های موردنظر سنجش تأثیر دانش بومی در مدیریت بهینه آب استفاده شده و برای تجزیه وتحلیل نیز از مدل تحلیل معادلات ساختاری (AMOS) و آزمون T تک نمونه در نرم افزار SPSS استفاده گردیده است. با توجه به نتایج بدست آمده از تحلیل توصیفی داده ها در نرم افزار SPSS مشخص گردید که نوع محصولات کشت شده در گذشته در میزان مصرف آب، بیشترین نقش را داشته است و پس از نوع محصول، به ترتیب؛ توزیع آب در واحد زمانی، استفاده از کود آلی، دوره کشت و نوع بذر بیشترین تأثیرگذاری را در روند مصرف آب داشته اند و بر اساس نتایج به دست آمده از نرم افزار AMOS مشخص گردید که تغییر بذرهای بومی با بذرهای تغییر ژن یافته در میزان مصرف آب با وزن 13/1 بیشترین نقش و تغییرات نوع محصولات برای کشت با وزن 11/0 کمترین نقش را در مصرف آب به خود اختصاص داده اند.

قرارگیری کشور بر روی کمربند زلزله و سوابق ثبت شده از تهدیدات محیطی گذشته و معاصر، این حقیقت آشکار می شود که مدیریت بحران فعلی در حال حاضر نمی تواند به تنهایی قادر به مقابله با آثار مخرب بلایا باشند، لذا با به کارگیری اصول و معیارهای پدافند غیرعامل است که می تواند به تکمیل زنجیره دفاع شهری کمکی مؤثر و قابل توجه نماید. در این پژوهش با تاکید بر پدافند غیرعامل و شناسایی مولفه ها و شاخص های آسیب پذیری و پهنه بندی خطر در 4 مولفه طبیعی، کالبدی، اجتماعی و اقتصادی با 48 شاخص، در قالب پرسشنامه، مناطق آسیب پذیر ناشی از زلزله را در راستای کاهش خطر را مشخص نمود. در این مقاله بررسی و تحلیل های لازم با اعمال نظر متخصصان حوزه شهرسازی و پدافند غیرعامل و... از طریق توزیع تعداد 30 پرسشنامه و کمک از نرم افزار GIS و نرم افزار لینگو LINGO در پردازش و تهیه خروجی مدل های تکنیک تخصیص خطی و روش مجموع وزین و رده بندی شده در سطح مناطق شهرداری کلان شهر تبریز استفاده شده است و در نهایت با توجه به نتایج مدل تکنیک تخصیص خطی و روش مجموع وزین و رده بندی شده منطقه 10 شهرداری منطقه بحرانی و منطقه 2 شهرداری دارای کمترین میزان آسیب پذیری از زلزله تشخیص داده شد در ادامه عوامل این افزایش آسیب پذیری و راهکارهای برون رفت از بحران در سطح مناطق ده گانه شهرداری متناسب با اصول پدافندغیرعامل و خروجی مدل ها ارائه شدند.

تغییرات اقلیمی و روند فزاینده گرمایش جهانی در دهه های اخیر به یکی از مهم ترین چالش های شهرهای بزرگ ایران تبدیل شده است. کلان شهر تبریز نیز به ویژه در پی خشک شدن دریاچه ارومیه، با افزایش تنش های حرارتی، نوسانات دمایی و تغییر الگوهای مصرف انرژی روبه روست. در چنین شرایطی، تاب آوری اقلیمی فرم شهری به عنوان یکی از ابعاد کلیدی تاب آوری اهمیت ویژه ای می یابد. پرسش اصلی این پژوهش آن است که فرم کالبدی موجود شهرها تا چه اندازه می تواند در برابر بحران های ناشی از تغییر اقلیم تاب آور باشد. هدف پژوهش، ارزیابی تاب آوری اقلیمی بعد کالبدی فرم شهر در مقیاس خرد در حفظ آسایش حرارتی و مدیریت انرژی است. روش تحقیق بر پایه مدل سازی پارامتریک شاخص های کالبدی بافت از جمله ارتفاع، تراکم، جهت گیری، درصد شفافیت و تحلیل داده های اقلیمی آینده نگر طراحی شده است. داده های آب و هوایی برای دوره ۲۰25–۲۰55 تحت سناریوهای RCP4.5 و RCP8.5 استخراج و در قالب وضعیت کنونی(نرمال)و سه سناریوی مبنا، گرم و سرد برای آینده شبیه سازی شدند. برای سنجش تاب آوری نیز دو شاخص «جهش انرژی» و «پایداری آسایش اقلیمی» به کار گرفته شد. یافته های پژوهش نشان می دهد مصرف انرژی سالانه نسبت به وضعیت نرمال در سناریوی مبنا ۱۸%، در سناریوی گرم ۲۸% و در سناریوی سرد ۴۲% افزایش می یابد. سهم ساعات آسایش حرارتی از 32.68% در وضعیت موجود به 26.5% کاهش یافته و احساس گرما تقریباً دو برابر می شود (از 10.72% به 18.74%). شاخص نهایی تاب آوری نشان داد سال مبنا بالاترین مقدار (0.65) و سال سرد پایین ترین مقدار (0.53) را دارد. با توجه به نتایج به دست آمده تاب آوری اقلیمی فرم شهری درنمونه مورد مطالعه روندی کاهشی خواهد داشت و بیشترین تهدید مربوط به بحران سرما و جهش تقاضای گرمایش است. بر این اساس، طراحی اقلیم محور، ارتقای بهره وری انرژی و توسعه فضاهای باز می بایست در سیاست های شهری آینده  محدوده مدنظر قرار گیرد.

با توجه به گسترش نیاز به توسعه زیرساخت های فناوری اطلاعات در مسیر تحقق شهر هوشمند، تأمین مالی پایدار برای پروژه های فناوری اطلاعات در نهادهای عمومی نظیر شهرداری ها به یک چالش کلیدی تبدیل شده است. این تحقیق با هدف طراحی مدلی برای انتخاب مناسب ترین روش های تأمین مالی پروژه های فناوری اطلاعات در شهرداری تهران انجام شده است. در گام نخست، شاخص های کلیدی مؤثر بر انتخاب روش های تأمین مالی با مرور ادبیات و مصاحبه با خبرگان استخراج شد. سپس، با بهره گیری از روش بهترین بدترین وزن شاخص ها تعیین شد. در ادامه با استفاده از مدل تصمیم گیری برناردو و لحاظ کردن محدودیت های مالی، نهادی، حقوقی و فناوری، هفت گزینه اصلی تأمین مالی شامل خصوصی سازی، منابع داخلی، منابع عمومی، مشارکتی، بدهی سنتی و خدمات محور و نتیجه گرا شناسایی شدند. به منظور بررسی پایداری و انطباق مدل با شرایط واقعی، شبیه سازی مونت کارلو بر پایه داده های واقعی انجام شد. نتایج 1000 بار شبیه سازی نشان داد روش های منابع داخلی، منابع عمومی و روش های مشارکتی بالاترین نرخ انتخاب را دارند و با عملکرد فعلی شهرداری تهران نیز هم راستا هستند. از جمله نوآوری های این تحقیق می توان به ترکیب روش های بهترین بدترین، برناردو و شبیه سازی مونت کارلو، تمرکز بر حوزه فناوری اطلاعات و استفاده از شاخص های نوینی همچون زنجیره بلوکی اشاره کرد.

کافه های خیابانی به عنوان فضاهای اجتماعی اقتصادی در شهرهای ایران به تدریج ظهور یافته اند و دارای پتانسیل قابل توجهی برای ارتقای کیفیت فضاهای عمومی هستند. با این حال، گسترش این فضاها غالباً بدون برنامه ریزی دقیق و هماهنگی با ساختار کالبدی اجتماعی شهر رخ داده است. هدف این پژوهش، بررسی ارتباط حضور کافه های خیابانی با ابعاد مختلف کیفیت فضاهای شهری در بلوار ارم همدان است. روش این مطالعه توصیفی تحلیلی و کاربردی است. جامعه آماری شامل کارکنان کافه ها و استفاده کنندگان مداوم بلوار ارم شامل افرادی که مسیر تردد روزانه یا محیط کارشان در این بلوار قرار دارد و نیز کسانی که برای فعالیت های ورزشی یا پیاده روی از آن استفاده می کنند بود. نمونه گیری به صورت هدفمند و در دسترس انجام شد و پرسشنامه ای با روایی محتوایی و ضریب آلفای کرونباخ 0/94 میان ۳۸۰ نفر توزیع و تکمیل شد. داده ها با استفاده از آزمون های آماری ناپارامتریک مناسب مانند کای اسکوئر و فریدمن در نرم افزار SPSS تحلیل شدند. نتایج نشان داد شاخص «سرزندگی و نشاط شهری» با میانگین 3/44 بالاترین مقدار را داشته و بیانگر نقش کافه های خیابانی در افزایش پویایی فضایی، تعاملات اجتماعی و امنیت روانی است. همچنین، شاخص های «اقتصاد محلی» (میانگین 3/40) و «زیبایی شناسی» (میانگین 3/33) عملکرد مطلوبی داشتند. در مقابل، ابعاد «پیاده مداری» (میانگین 3/09) و «محیط زیست شهری» (میانگین 2/88) ضعیف تر ارزیابی شدند و نیازمند توجه بیشتری هستند. یافته ها نشان می دهند کافه های خیابانی فراتر از کارکرد فقط مصرفی می توانند بستری برای تقویت سرمایه اجتماعی، افزایش پویایی شهری و ارتقای کیفیت زندگی فراهم کنند. نوآوری این مطالعه در ارزیابی هم زمان شاخص های اجتماعی، روان شناختی، زیبایی شناختی، اقتصادی و محیط زیستی است که تصویری جامع از نقش کافه های خیابانی در کیفیت فضاهای عمومی ارائه می دهد و می تواند به عنوان مرجع برای سیاست گذاری و برنامه ریزی انسان محور در شهرهای مشابه مورد استفاده قرار گیرد.

این پژوهش با هدف مدلسازی راهبردهای مدیریت استعداد در ورزش مدارس محدوده جغرافیایی شهر اهواز با استفاده از روش داده بنیاد انجام شد. مرحله کیفی اساتید دانشگاه را هدف گرفت، در حالی که مرحله کمی شامل 460 معلم تربیت بدنی بود. از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با رسیدن به اشباع نظری، شرایط علی مؤثر بر رشد استعداد شناسایی شد: ظرفیت سازمانی، مسائل مالی و مدیریتی و فرآیند استعدادیابی. شرایط پس زمینه شامل رفتارهای معلم و دانش آموز و همچنین تأثیرات والدین بود، در حالی که شرایط مداخله شامل سخت افزار و کیفیت خدمات آموزشی بود. راهبردهای موثر پیشنهاد شده عبارتند از: هدایت استعداد، مدیریت منابع کارآمد، تعیین هدف مناسب، تهیه تجهیزات و امکانات لازم، دسترسی به داده ها برای اطلاعات مربوط به استعداد، و توانمندسازی معلمان در شناسایی و توسعه استعدادها. اجرای این استراتژی ها برای پرورش و شناسایی استعدادها، بهبود بهره وری در استعدادیابی و ارتقای مدیریت کلی استعداد بسیار مهم است. موفقیت منوط به پرداختن به شرایط شناسایی شده و به کارگیری استراتژی های توصیه شده برای نتایج بهینه در مدیریت استعدادهای ورزشی مدارس است.

شهرهای ساحلی مازندران به دلیل پذیرش گردشگری انبوه، با چالش های متعددی در رعایت هنجارهای اجتماعی مواجه اند. این پژوهش با هدف بررسی نقش سرمایه انسانی پلیس در رعایت هنجارهای اجتماعی گردشگران در شهرهای ساحلی استان مازندران انجام شده است. روش شناسی: تحقیق از نوع کمی و اثبات گرا بوده و جامعه آماری شامل 126 مدیر و افسر پلیس فرماندهی انتظامی استان مازندران است که 100 نفر از آن ها با روش تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار جمع آوری داده ها، پرسشنامه ای با 34 سؤال در مقیاس لیکرت بود. داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS و PLS تجزیه وتحلیل شدند. تحلیل رگرسیون نشان داد که ویژگی های روان شناختی و اخلاقی پلیس بیشترین تأثیر مثبت و معنادار را بر رعایت هنجارهای اجتماعی از سوی گردشگران دارند. دانش پلیس نیز با ضریب تأثیر 0.123 معنادار بود، اما مهارت های حرفه ای تأثیر معناداری بر رعایت هنجارهای اجتماعی از سوی گردشگران نداشت. مدل تحقیق توانست 26 درصد از واریانس هنجارهای اجتماعی از سوی گردشگران را تبیین کند. سرمایه انسانی پلیس به ویژه در ابعاد روان شناختی و اخلاقی، نقش مؤثری در رعایت و تقویت هنجارهای اجتماعی گردشگران دارد. پیشنهاد می شود آموزش های حرفه ای در حوزه روان شناسی، اخلاق و مهارت های ارتباطی برای کارکنان پلیس گسترش یابد. همچنین، همکاری میان نیروی انتظامی و نهادهای گردشگری برای ارتقای آگاهی گردشگران از هنجارهای محلی ضروری است. این پژوهش نخستین مطالعه ای است که به بررسی جامع تأثیر سرمایه انسانی پلیس بر رعایت هنجارهای اجتماعی گردشگران در ایران پرداخته و چارچوبی عملی برای مدیریت رفتار گردشگران و تقویت تعاملات مثبت در مقاصد گردشگری ارائه می دهد.

این پژوهش با هدف طراحی و ارائه مدلی جامع برای خط مشی گذاری در فرآیند توسعه تولید مبتنی بر هوش مصنوعی، صورت پذیرفته است. از نظر روش رویکرد تحقیق ترکیبی، شامل مطالعات اسنادی، تحلیل محتوا و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با خبرگان حوزه صنعت، فناوری و آموزش خواهد بود. ابتدا، مبانی نظری و تجربی مرتبط با هوش مصنوعی در تولید، مدل های خط مشی گذاری و اهمیت آموزش در تحولات فناورانه مورد بررسی قرار می گیرد. سپس، با شناسایی چالش ها و فرصت های موجود، چارچوب مفهومی مدل تدوین و در نهایت، مولفه های عملیاتی آن با تکیه بر نقش آموزش، تشریح خواهد شد.یافته ها: انتظار می رود یافته های این تحقیق نشان دهد که پیاده سازی موفقیت آمیز هوش مصنوعی در صنایع تولیدی، مستلزم یک رویکرد یکپارچه در خط مشی گذاری است که آموزش را در اولویت قرار دهد. این آموزش ها باید طیف وسیعی از کارکنان، از مدیران تا نیروی کار خط تولید را پوشش دهد و مهارت های لازم برای کار با سیستم های هوشمند، تحلیل داده ها و همچنین تفکر انتقادی و حل مسئله در محیط های فناورانه را تقویت کند. همچنین، مشخص خواهد شد که سرمایه گذاری در آموزش، نه تنها به افزایش بهره وری و کیفیت تولید منجر می شود، بلکه نوآوری و ایجاد مزیت رقابتی پایدار را نیز تسهیل می نماید.مدل پیشنهادی، با برجسته کردن نقش آموزش در تمامی مراحل خط مشی گذاری توسعه تولید مبتنی بر هوش مصنوعی، چارچوبی جامع و منعطف را ارائه می دهد.

بازآفرینی رویکردی نوین برای تولید سازمان فضایی منطبق بر شرایط تازه و ویژگی های نو در ایجاد روابط شهری جدید و یا باز تعریف روابط شهری کهن یا موجود اثرگذار است. هدف مطالعه حاضر، شناسایی پیشران های مؤثر بر هویت مکانی در بازآفرینی فضایی در سکونتگاه های پیراشهری شیروان است. این تحقیق بر اساس هدف از نوع کاربردی و بر اساس ماهیت، توصیفی- تحلیلی انجام گردیده است. برای بررسی چهارچوب نظری پژوهش از روش اسنادی و کتابخانه ای و جهت استخراج پیشران های کلیدی اثرگذار هویت مکانی بر بازآفرینی فضایی در سکونتگاه های روستایی پیراشهری از مطالعات میدانی و ابزار پرسشنامه استفاده شده است. نمونه مورد مطالعه در این پژوهش را 25 نفر از پاسخگویان که کارشناسان و برنامه ریزان روستایی استان خراسان شمالی و شهرستان شیروان هستند، تشکیل می دهند. برای تجزیه وتحلیل داده ها، از نرم افزار Micmac و جهت ترسیم نقشه ها از   GISو استفاده گردیده است. یافته های تحقیق مؤید آن است که نتایج بدست آمده با توجه به امتیاز بالای اثرگذاری مستقیم و غیرمستقیم، عوامل 83گانه در 4 مؤلفه اصلی پیشران های کلیدی در افق برنامه ها، نشان داد که ارتقای میزان رضایت مندی از افزایش روابط روستا با بیرون از آن (شهر و روستاهای دیگر) با مقدار اثرگذاری خالص مستقیم (17+) و غیرمستقیم (1683+)؛ بهبود وضعیت منابع درآمدی روستاییان و کاهش فقر در بین خانوارهای سکونتگاه های پیراشهری با مقدار اثرگذاری خالص مستقیم (9+) و غیرمستقیم (3272+)؛ توجه به توسعه کاربری های ترکیبی (مختلط) و توسعه دسترسی به خدمات در سطح بافت کالبدی سکونتگاه های پیراشهری با مقدار اثرگذاری خالص مستقیم (8+) و غیرمستقیم (3852+)؛ مشارکت در انتخابات شورای روستا حاکی از افزایش فعالیت های داوطلبانه در رسته محلی با مقدار اثرگذاری خالص مستقیم (8+) و غیرمستقیم (6272+) و رضایت از کیفیت بصری فضاهای عمومی (نمای بیرونی ساختمان ها، شبکه معابر و عناصر آن ها) در سکونتگاه های پیراشهری با مقدار اثرگذاری خالص مستقیم (8+) و غیرمستقیم (926-) رضایت از کاهش آلودگی های زیست محیطی در روستا با هدف افزایش کیفت محیط زندگی در روستا به عنوان پیشران های بحرانی با مقدار اثرگذاری خالص مستقیم (7+) و غیرمستقیم (2892+)  در پنج بعد اقتصادی، اجتماعی فرهنگی، کالبدی فضایی، کیفیت محیطی در راستای دست یابی به پایداری سکونتگاه های پیراشهری معرفی شده اند.