مطالب

درباره کاربرد و اطلاق مفهوم «ایران زمین» در دوره پس از تسلط مغول، کهن ترین منبع تاریخی، نظام التواریخ بیضاوی (تألیف ۶۷۴ ق) معرفی شده است. این در حالی است که پیش تر و در بیرون از قلمرو مغولان، منهاج سراج جوزجانی در طبقات ناصری (حدود ۶۵۵-۶۵۸ ق) این مفهوم را به شیوه ای آگاهانه و معنادار در روایت تاریخی خود به کاربرده است. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف نشان دادن اهمیت و دلالت های معنایی «ایران زمین» در تاریخ نگاری جوزجانی و با رویکردی توصیفی-تحلیلی، در پی پاسخ به این پرسش اصلی است: اهمیت تاریخی کاربرد اصطلاح «ایران» در طبقات ناصری چیست؟ همچنین فرضیه مقاله چنین است که با توجه به نگارشِ این اثر در جغرافیایی بیرون از سرزمین های تسخیر شده مغول و نیز اظهارنظر مؤلف درباره مفاهیمی چون «دارالاسلام» و «دارالکفر»، روایت او از تحولات این عصر و کاربرد مفهوم «ایران زمین» به جای «دارالاسلام» هوشمندانه به کاررفته و از اهمیت ویژه ای برخوردار است. دستاورد پژوهش، ضمن تأکید بر اهمیت معناشناختی این مفهوم در روایت منهاج سراج، نشان می دهد که کاربرد گسترده و متنوع «ایران» و ترکیب هایی چون «ایران زمین» برای اشاره به دودمان های ایرانی در دوره های پس از اسلام و نیز دوره معاصر نویسنده، رویکردی تازه و پیشگامانه نویسنده در به کارگیری مفهوم یادشده در تاریخ نگاری این دوره به شمار می رود.

تاریخ نگاری ناسیونالیستی افغانستان عمدتاً بر روایت هایی از کنش مردانه در عرصه های سیاست، جنگ و حکمرانی استوار است که در آن، زنان یا غایب اند یا صرفاً در نسبت با مردان و ارزش های مردانه بازنمایی می شوند. این مقاله با رویکرد انتقادی، به تحلیل محتوای کیفی متون بنیادین این جریان، به این پرسش می پردازد که تاریخ نگاری ناسیونالیستی افغانستان چگونه هویت و جایگاه زن را بازنمایی کرده است. هدف پژوهش، واکاوی این بازنمایی و نقد منطق روایت مردمحور بر آن است. ضرورت انجام این پژوهش نه در بازسازی روایت تاریخی، بلکه در افشای سازوکارهای نمادین و گفتمانی است که تاریخ نگاری ناسیونالیستی افغانستان زن را از عاملیت تاریخی تهی و به عنصری حاشیه ای تقلیل می دهد. یافته های پژوهش نشان می دهد که تاریخ نگاری ناسیونالیستی افغانستان، فراتر از بازتاب ساختار مردسالار، خود بازتولیدکننده فعال نظم نمادین نابرابری جنسیتی است. دستاورد مشخص این تحلیل، شناسایی و تشریح الگوی نظام مند حذف، حاشیه رانی یا بازنمایی ابزاری زنان در سه عرصه کلیدی «سیاست»، «جنگ» و «اجتماع» است. به گونه ای که در حوزه سیاست، زنان عمدتاً در پیوند با ازدواج های سیاسی و اتحادهای قبیله ای، فاقد هویت مستقل ظاهر می شوند؛ در روایت جنگ، اغلب در مقام «محرک منفعل»، «قربانی» یا «میانجی» نمادین تصویر می گردند و در عرصه اجتماع، هویت آنان ذیل تعلقات مردانه و قبیله ای تعریف می شود. مقاله با نقد الگوی مردمحور در جریان تاریخ نگاری ناسیونالیستی افغانستان، بر لزوم بازخوانی چندصدایی برای احیای عاملیت تاریخی زنان و دستیابی به درکی متوازن از گذشته تأکید می ورزد.

مقدمه: هدف از اجرای این پژوهش تبیین فرآیند اجتماعی شدن افراد دارای معلولیت از طریق فعالیتهای ورزشی است. روش: پژوهش حاضر بنا بر ماهیت موضوع موردمطالعه در چارچوب دیدگاه تفسیرگرایی و رویکرد روش شناختی کیفی و با استفاده از روش نظریه زمینه ای بر اساس طرح اشتراوس و کوربین در س ه مرحل ه اصل ی کدگ ذاری ب از، مح وری و گزینش ی و با استفاده از مطالعه کتابخانه ای و مصاحبه و تا حد اشباع نظری اجرا شد. در ای ن پژوهش از روش تواف ق درون موضوع ی ب رای محاس به پایای ی مصاحبه های انجام شده اس تفاده شد. یافته ها: مؤلفه های موردبررسی شامل شرایط علی (بسترسازی، نهادهای ثانویه، حمایتگری و پشتیبانی خانواده و انگیزه ها و زمینه ها)، شرایط زمینه ای (عدالت رویه ای، امکانات، تأمین اجتماعی، زیرساختها، توسعه مشارکت، رویکردها و سیاستها و تلاقی معلولیت و ورزش)، شرایط مداخله گر (نقش معلم، موانع نزدیک، هزینه آموزش، فرهنگ سازی، رسانه، آگاهی بخشی و توسعه ورزش همگانی)، پدیده محوری (اجتماعی شدن از طریق ورزش)، راهبردها (توانمندی اجتماعی، بهبود سلامت و سبک زندگی، فرصتهای ورزش، توانمندسازی روانی، القای کفایت و خودبسندگی) و پیامدها (پذیرش معلولیت، توانمندی و بسندگی، ادغام یکپارچگی، پرهیز از ضعف انگاری، باور به ورزش و بدیل ناپذیری ورزش) بود. بحث: یافته های پژوهش نشان داد که عوامل علی مانند بسترسازی، نهادهای ثانویه، حمایت خانواده و انگیزه در اجتماعی شدن افراد دارای معلولیت مؤثرند. راهبردهای توانمندسازی روانی و القای خودبسندگی نیز شناسایی شدند. این مطالعه با ارائه مدلی جدید، نظریه اجتماعی شدن ورزشی را گسترش داده و آگاهی عمومی درباره اهمیت فعالیتهای ورزشی برای افراد دارای معلولیت را افزایش می دهد. همچنین بر نقش ارتباطات ورزشی و مهارتهای ورزشی در فرایند اجتماعی شدن این افراد تأکید دارد.

تحقیق حاضر به دنبال سنجش جنبه های حقوقی سواد رسانه ای مربیان، مدیران و ورزشکاران می باشد. این تحقیق از نظر هدف از نوع تحقیقات کاربردی و از نظر استراتژی پژوهشی از نوع تحقیقات پیمایشی با رویکرد مدل معادلات ساختاری بود که به صورت میدانی اجرا گردید. جامعه آماری تحقیق شامل در این پژوهش، کلیه مربیان، مدیران و ورزشکاران در سطح شهر مشهد بود که بر اساس برآورد اولیه تعداد 700 نفر محاسبه شد. در این تحقیق از روش نمونه گیری طبقه ای متناسب استفاده شد؛ لذا برای هر گروه مربیان، مدیران و ورزشکاران 70 نفر در نظر گرفته شد (210 N=). در تجزیه و تحلیل داده ها از آمار توصیفی برای طبقه بندی داده ها و در آزمون سوالات پژوهش از مدل های تحلیل عاملی تأییدی و اکتشافی در نرم افزار لیزرل و اس پی اس اس استفاده شد. در تجزیه توصیفی داده ها نتایج در قالب جداول فراوانی و درصدها استاندارد ارائه گردید و از روش های آماری استنباطی آزمون بارتلت و کیسر- می یر و معادلات ساختاری کلیه فعالیت های آماری انجام گردید. یافته های پژوهش نشان داد که جنبه های حقوقی سواد رسانه ای مربیان، مدیران و ورزشکاران شامل ابعاد مبتنی بر هدف، مبتنی بر محتوا، مبتنی بر مواد آموزشی، مبتنی بر جنبه های مدنی، مبتنی بر ارزشیابی، مبتنی بر زمان، مبتنی بر مکان و مبتنی بر صحت و درستی می باشد.. همچنین نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که مدل جنبه های حقوقی سواد رسانه ای از برازش کافی برخوردار است.

پژوهش حاضر با هدف تعیین نقش رسانه های اجتماعی داخلی و خارجی در ترویج فعالیت بدنی فراغتی زنان بزرگسال شهر تهران انجام شد. پژوهش براساس هدف کاربردی، به لحاظ ماهیت توصیفی و از نوع پژوهش های کیفی بود. جامعه آماری شامل زنان بزرگسال (۱۹-۶۰ ساله) تهران بود. نمونه ها از بین زنانی انتخاب شدند که طبق گزارش سازمان ورزش شهرداری تهران حداقل یک سال از فراغتشان را صرف فعالیت بدنی کرده بودند. این برای برآورده شدن استاندارد سازمان بهداشت جهانی (150 دقیقه فعالیت بدنی در هفته) بود. روش نمونه گیری ابتدا به صورت تصادفی انجام شد؛ سپس به صورت هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. اطلاعات از طریق ۵۱ مصاحبه فردی و ۵ گروه متمرکز در مناطق مختلف تهران جمع آوری گردید. مصاحبه ها با استفاده از رویکرد تحلیل مضمون براون و کلارک تجزیه و تحلیل شدند. در نهایت ۱۳۵ کد، ۴۹ مقوله و ۱6 مضمون فرعی شناسایی شد. نتایج حاکی از آن بود که رسانه های اجتماعی خارجی از طریق ایجاد شرایط آموزشی، انگیزشی، اطلاعاتی، ارتباطی، اجتماعی و فرهنگی می توانند نقش مثبتی در فعالیت بدنی فراغتی زنان ایفا کنند. البته گاهی نیز از طریق عواملی همچون اتلاف زمان، ایجاد انواع آسیب ها (جسمی، روانی و مالی)، عدم اعتماد و فیلترینگ می تواند نقش منفی داشته باشند. همچنین مشخص شد رسانه های اجتماعی داخلی هیچ گونه نقشی در فعالیت بدنی فراغتی زنان ندارند. پیشنهاد می شود دولت بجای فیلترینگ رسانه های موثر در حوزه فعالیت بدنی فراغتی، به آموزش و فرهنگ سازی استفاده از آن ها بپردازد. همچنین از طریق سرمایه گذاری بر رسانه های داخلی موجب ارتقاء سطح کیفیت، امنیت و جذابیت آن ها شود.

شـاید تـا بـه حـال این‌ گونـه متـصور بـود کـه جهـان آخـرت بـا دنیـا، دو چیـز متمایـز و از هـم جـدا هسـتند؛ درحالی‌ کـه ایـن‌طور نبـوده و همـه ایـن عوالـم در یکدیگـر تنیـده شـده و از هـم جـدا نیسـتند و دنیـا، پسـت‌ترین مرتبـه ایـن عوالـم اسـت. بنابرایـن وقتی به مفهـوم هبـوط می‌اندیشیم، پی‌خواهیـم برد که هبـوط حضـرت آدم(ع) بـه ایـن معنـا نبـوده کـه از جهانـی به جهـان دیگر انتقـال یابند؛ بلکـه از مرتبه‌ای بـه مرتبـه دیگـر منتقـل شـده‌ اسـت. بحـث دیگـری کـه مطـرح می‌شـود، توبـه آن حضرت اسـت کـه به زعم برخـی بـا عصمـت ایشـان تنافـی دارد؛ در صورتـی کـه ‌این گونـه نبوده و آن فعـل منهی‌عنه، عصیـان و گناه نبـوده؛ بلکـه نوعـی امتحـان الهـی از وی بـوده اسـت. در ایـن مقالـه سـعی شـده از منظـر قـرآن و روایـات بر شـناخت بهتـر و بیشـتر مفهـوم هبـوط و توبـه حضـرت آدم(ع) پرداختـه شـود.

زمینه و هدف: در دهه اخیر، سازمان ها به طور فزاینده ای به ارزش مدیریت دانش، به عنوان یکی از ابزارهای بهبود عملکرد و کسب مزیت رقابتی پی برده اند. دو بُعد اصلی مدیریت دانش عبارت اند از: یادگیری سازمانی و فراموشی سازمانی. پژوهش حاضر دارای دو بخش است که در بخش اول، با نگاه دقیق تر به مفهوم فراموشی سازمانی، از طریق تجزیه وتحلیل های آماری و چگونگی رشد تولیدهای علمی نمایه شده در پایگاه استنادی وب آو ساینس، به مصورسازی تولیدهای علمی در این زمینه پرداخته شده است. در بخش دوم، با توجه به پیچیدگی پدیده فراموشی سازمانی و تأثیرگذاری عوامل متعدد بر این پدیده، تلاش شده است که ضمن شناسایی عوامل مؤثر بر آن، به ساختاردهی و درک عمیق تر این عوامل، به عنوان مبنایی برای ارائه راه کارهای بهینه، به منظور بهبود فرایندهای سازمانی و تصمیم گیری های مؤثر پرداخته شود. روش: در بخش اول، به تجزیه وتحلیل کتاب شناختی با هدف علم سنجی مفهوم فراموشی سازمانی در بازه زمانی ۱۹۹۴ تا ۲۰۲۳ با کمک نرم افزارهای سایت اسپیس و وس ویور مبادرت شد. در بخش دوم، با بهره گیری از رویکرد سودا، عوامل تأثیرگذار بر این پدیده مهم بررسی شد. در این مرحله، با انجام مصاحبه عمیق نیمه ساختاریافته با ۱۲ نفر از افراد متخصص و با تجربه در صنعت نفت، این عوامل شناسایی شدند. در نهایت با استفاده نرم افزار دسیژن اکسپلورر، نقشه جامع شناختی ترسیم و با اجرای تحلیل دامنه ای و مرکزی، شناخت عمیق تری از عوامل مؤثر بر این پدیده حاصل شد. یافته ها: نتایج بخش اول نشان می دهد که در بازه زمانی فوق، ۱۱۳۰ پژوهش در زمینه فراموشی سازمانی در سایت وب آو ساینس نمایه شده که کشور آمریکا با بیشترین استناد در رتبه نخست قرار گرفته است و کشورهای سوئد، اسپانیا و انگلستان، نسبت به ۱۰ کشور برتر در این حوزه تحقیقاتی میزان همکاری بین المللی بیشتری دارند. همچنین مجله های متعلق به دانشگاه های برتر جهان، همچون جانز هاپکینز، هاروارد و کمبریج، بیشترین تعداد ارجاع در زمینه تحقیقات فراموشی سازمانی را دارند و از طرفی، تعداد مقاله های بسیار کمی در این دانشگاه ها منتشر شده است. تحلیل هم واژگانی نشان می دهد که مباحث رهبری، سرمایه انسانی و ارتباط آن با سایر مفاهیم می تواند به عنوان موضوعات داغ تحقیقات آینده مطرح شوند. نتایج بخش دوم، پژوهش حاکی از آن است که عواملی همچون بینش، علایق و انگیزش کارکنان، با امتیاز دامنه ای ۱۲ و مرکزیت 28/19، بینش، علایق و انگیزش مدیران با امتیاز 9 و مرکزیت 26/16 در نگاشت ذهنی خبرگان در زمینه عوامل مؤثر بر فراموشی سازمانی بیشترین اهمیت را دارند. نتیجه گیری: با توجه به تحلیل های هم استنادی، پژوهشگران علاقه مند در این زمینه تحقیقاتی، می توانند برای بررسی موضوعات داغ که طبق نتایج پژوهش، مباحث رهبری و سرمایه انسانی و ارتباط آن با سایر مفاهیم است، همکاری ها لازم را با کشورها و مؤسسه هایی داشته باشند که در این زمینه به صورت تخصصی فعالیت دارند. بنا به نتایج حاصل از دو بخش پژوهش، کارکنان، رهبران و مدیران به عنوان عناصر کلیدی، نقش بسیار حیاتی و اساسی در سازمان ها در زمینه فراموشی سازمانی ایفا می کنند.

پژوهش حاضر با هدف تحلیل جامعه شناختی رمان «سال های ابری» نوشته علی اشرف درویشیان بر پایه نظریه «اریش کوهلر» انجام گرفته است. این رمان، تجربه ها و شواهد عینی زندگی و جامعه نویسنده است. در این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی، رمان را در جهت ترسیم چهره طبقات اجتماعیِ فرودست از جمله وضعیت اجتماعی و سیاسی جامعه آن دوره که مقارن با حکومت پهلوی است، تحلیل کرده ایم. این اثر نمودار وضع نابسامان اقتصاد، تغییر ابزار تولید و آغاز صنعتی شدنِ جامعه و رشد بورژوازی و تحولات بدون پیش ساختار است. درویشیان، منشأ نابسامانی های اجتماعی را رشد سرمایه داری و نظامِ اقتصادیِ می داند که از عوامل اصلی فقر و فساد در جامعه هستند. محتوای رمان، فقر و پیامدهای آن مانند بیکاری، وضعیت نامناسب بهداشتی، افزایش مرگ و میر، اختلافات خانوادگی، کار سخت کودکان و زنان، تضاد طبقاتی، نرخ پایین پوشش تحصیلی، باورهای خرافی و آمیختن مذهب با خرافات، جبرگرایی و اعتقاد به سرنوشت و... است. بنا بر نظریه کوهلر، آفرینش هر یک از انواع ادبی برخاسته از واقعیت های دوران زندگی نویسنده و تابع چهار متغیر و عامل اساسی است: اوضاع و احوال تاریخی، تعلق نویسنده به یک طبقه، شخصیت و پرورش فرهنگی نویسنده و نوع ادبی برگزیده نویسنده. بنابراین بر مبنای این متغیرها و با استفاده از مدل تحلیلی نخست، منظور از هر متغیر و عامل تشریح و سپس عناوین فرعیِ احتمالی و شاخص های آن مطرح و در نهایت برخی از مهم ترین مصادیق آن شاخص ها از رمان استخراج و تحلیل شده است.

ردپای زیست محیطی ابزاری کارآمد است که می توان با استفاده از آن فشارهای واردشده به زیست بوم و محیط زیست را ارزیابی کرد. با توجه به اهمیت موضوع در پژوهش حاضر به بررسی تأثیر عدم قطعیت نرخ شهرنشینی و مصرف انرژی برق آبی بر ردپای زیست محیطی در ایران پرداخته شده است. همچنین تأثیر رانت منابع طبیعی، درآمد سرانه و تولیدات صنعتی بر ردپای زیست محیطی نیز بررسی شده است. بدین منظور از الگوی رگرسیون فازی برای شناسایی این تأثیرات طی دوره 1401-1349 استفاده شده است. با توجه به قابلیت های الگوی رگرسیون فازی شدت تأثیرگذاری برای هریک از عوامل مؤثر بر ردپای زیست بوم، تحت عنوان مراکز، پهنای راست و چپ فازی محاسبه شده است. نتایج پهنای راست فازی حاکی از آن است در درجه عضویت 9/0 (شرایط عدم قطعیت) رشد شهرنشینی، عامل اصلی افزایش ردپای زیست محیطی است و نیازمند استفاده از فناوری های سبز است. رانت منابع طبیعی نیز تأثیر قابل توجهی دارد و باید با مدیریت بهینه منابع کنترل شود. افزایش درآمد سرانه بسته به الگوهای مصرف، تأثیر متفاوت دارد. تولیدات صنعتی نیز، با مصرف انرژی بالا، ردپای زیست محیطی را افزایش می دهند و نیازمند فناوری های پاک هستند. مصرف انرژی برقی آبی نیز بعد از دو عامل مذکور بیشترین اثر را بر رد پای زیست محیطی دارد. به طورکلی انرژی های تجدیدپذیر با ویژگی هایی همچون سازگاری با طبیعت، عدم آلودگی محیط زیست، تجدیدپذیری، پراکندگی و گستردگی منابع آن ها در تمام جهان باعث شده است تا این انرژی ها؛ به ویژه در کشورهای در حال توسعه از جاذبه بیشتری برخوردار شوند.

نقش ترجمه در نگارش خبر، معمولاً به انتقال نقل قول ها و یا مواضع محدود می شود. بااین حال، وقتی ترجمه ای از یک نقل قول صورت می پذیرد و وارد نظام رسانه ای می شود و در اختیار کاربران قرار می گیرد، می تواند به عنوان سخنی که گفته شده، تثبیت و پذیرفته گردد؛ بنابراین نقش ترجمه در رسانه ها با وجود محدودیت دامنه، تأثیرگذار است. بااین وصف، پژوهش حاضر بر شیوه های مرسوم ترجمه در رسانه های خبری که تأمین کننده محتوای اخبار هستند، متمرکز بوده و هدف از آن، تحلیل مواضع هسته ای آیت الله سیدعلی خامنه ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، و حسن روحانی، رئیس جمهور اسبق، در روزنامه الوفاق است. گفتمان کاوی ترجمه مواضع مذکور با توجه به بافت های تاریخی، سیاسی و اجتماعی تولید و تعبیر گفتمان ها و نیز بافت های موقعیتی نقل قول های هسته ای، کاربست رویکرد گفتمانی-تاریخی را ضروری می سازد. رایزیگل و وداک در چهارچوب رویکرد یادشده از راهبردهای ارجاعی، اسنادی، استدلالی، زاویه سازی، و پررنگ سازی و کمرنگ سازی و نیز ابزارهای زبانی منتسب به هریک نام برده اند. هریک از این راهبردها ناظر به تحلیل بخشی از مواضع گفتمان مدار کنشگران اجتماعی است. روش انجام پژوهش، توصیفی تحلیلی با رویکرد ترجمه غیرمقابله ای است. نتایج پژوهش نشان داد که راهبردهای ارجاعی، اسنادی و استدلالی در مواضع ترجمه شده کنشگران مورد استناد همانند مواضع آن ها به زبان فارسی، اصلی و سایر راهبردها، یعنی زاویه سازی، پررنگ سازی و کمرنگ سازی جانبی هستند.

معاهده راهبردی ایران و روسیه، به عنوان یک سند کلیدی دارای ابعاد سیاسی، اقتصادی، نظامی و فرهنگی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. هدف اصلی این پژوهش، بررسی نحوه و ابعاد مختلف بازنمایی این توافق در رسانه های متفاوت و بایسته های چگونگی پرداختن به آن در رسانه های جمهوری اسلامی ایران، بویژه رسانه های برون مرزی است. برای تحلیل این موضوع، از روش تحلیل محتوای کیفی با تکنیک مطالعه اسنادی و مصاحبه عمیق استفاده شده است. یافته ها نشان می دهند که بیشتر رسانه های داخلی، این توافق را به عنوان یک موفقیت دیپلماتیک و اقتصادی معرفی کرده و بر تقویت روابط دو کشور در برابر فشارهای خارجی تاکید می کنند. در مقابل، رسانه های منتقد به بررسی دقیق تر ابعاد مختلف توافق و هزینه های محتمل آن می پردازند و وابستگی به روسیه را به چالش می کشند. همچنین، رسانه های غربی این توافق را به عنوان تهدیدی برای منافع آمریکایی و هم پیمانانش در خاورمیانه تحلیل می کنند. نتایج این پژوهش بر لزوم رعایت بایسته های رسانه ای، شامل تحلیل دقیق محتوای اخبار، ارائه دیدگاه های مختلف و پرهیز از هیجان زدگی تأکید دارد و نقش رسانه ها در شکل دهی به درک عمومی و تأثیرگذاری معاهده مورد پژوهش را، بر سیاست گذاری ها، اساسی می داند.

عربستان سعودی، به دلیل تاریخ دیرینه، اماکن مقدس مکه و مدینه، ذخایر نفتی، روابط با آمریکا، و نفوذ سیاسی-ایدئولوژیک، بازیگری کلیدی در غرب و جنوب آسیا است. سیاست خارجی این کشور در قبال افغانستان، به‌ویژه طالبان، تحت تأثیر عوامل داخلی و خارجی و نیازمند مدیریت دقیق روایت‌های رسانه‌ای است. عربستان در دوره حکومت اول طالبان (۱۹۹۶-۲۰۰۱) آن را به رسمیت شناخت و روابط نزدیکی داشت، اما پس از بازگشت طالبان در ۲۰۲۱، از به‌رسمیت شناختن رسمی خودداری کرده است. این مقاله بررسی می‌کند که سیاست عربستان در قبال دو دوره طالبان چه بوده، تابع چه عواملی است، و چگونه در فضای رسانه‌ای بازنمایی شده است. با استفاده از نظریه‌های واقع‌گرایی (برای کنش‌های سیاسی-امنیتی) و سازه‌انگاری (برای تحلیل هویتی-ایدئولوژیک) و روش مقایسه‌ای و کیفی-تحلیلی، پژوهش نشان می‌دهد که در دوره اول، هویت و هنجارهای مشترک (سلفی-وهابی) روابط را تقویت کرد و رسانه‌های سعودی (مانند العربیه) آن را توجیه کردند. اما در دوره دوم، ملاحظات واقع‌گرایانه (منافع ملی، رقابت با قطر و ایران، و فشارهای جهانی) رویکرد محتاطانه‌ای را رقم زد. رسانه‌های سعودی با پرهیز از واژگان جنجالی و تأکید بر دیپلماسی بشردوستانه، تصویری مسئولانه از ریاض ارائه داده‌اند. عربستان با حفظ ارتباطات محدود، از به‌رسمیت شناختن طالبان اجتناب کرده و بر جنگ روایت‌ها تمرکز دارد تا وجهه بین‌المللی خود را حفظ کند

در تحولات سریع فناوری و افزایش رقابت بین المللی اگرچه موضوع تاب آوری رسانه های برون‌مرزی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران برای انطباق با این تغییرات در افزایش تعامل با مخاطبان جهانی امری ضروری به نظر می رسد و مطالعات متعددی نیز در خصوص تاب‌آوری سازمانی، مدیریت رسانه در شرایط بحران و تأثیر تحریم‌ها بر نهادهای رسانه‌ای انجام پذیرفته است. اما کمتر پژوهشی به‌صورت نظام‌مند به بررسی تاب‌آوری شبکه‌های برون‌مرزی صدا و سیمای ج .ا.ا در برابر اختلالات ایجاد شده ی ناشی از تحریم ها پرداخته است. از اینرو این پژوهش با هدف شناسایی و دسته بندی شاخص‌های مرتبط با تاب‌آوری شبکه‌های برون‌مرزی صدا و سیمای ج.ا.ا در فضای تحریم،‌ از نظر هدف کاربردی و با رویکردی کیفی به شیوه ی تلفیقی از روش دلفی وتحلیل مضمون انجام شده است. نخست گردآوری داده‌ها از طریق ابزار مصاحبه‌ نیمه‌ساختاریافته با 10نفر از خبرگان، اساتید، دست اندرکاران و کارشناسان معاونت برون مرزی صدا وسیمای ج.ا.ا به شیوه ی انتخاب هدفمند انجام پذیرفت. برای شناسایی مضامین در متن مصاحبه مزبور و دسته بندی در سه نوع تاب آوری شناختی، عاطفی – ارزشی و رفتاری براساس چهار چوب نظری لاودیج و استینر(1961) و وگوس و ساتکلیف (2007)، از تحلیل مضمون شش مرحله ای براون و کلارک و نرم افزار مکس کیودای استفاده گردید. مرحله ی دوم مصاحبه به منظور تعیین ضرورت شاخص های مزبور انجام و نتایج مورد تحلیل روایی قرار گرفت. در پایان پیمایشی برای تعیین نظر موافق خبرگانو صاحب نظران با شاخص ها و دسته بندی مربوطه انجام شد.