علوم سیاسی

درک صحیح از مفاهیم قدرت و هژمونی امری ضروری است. این درک و فهم به ویژه در ارتباط با ایالات متحده آمریکا اهمیت بیشتری دارد زیرا این کشور تاثیرات بسیار مهمی بر روند تحولات نظام اقتصاد سیاسی جهانی برجای گذارده و همچنان تاثیرگذارترین کشور است. فرضیه های متعددی در پی شناخت و معرفی هژمون جدید، یعنی هژمونی فراملیتی جهانی سرمایه و یا بازگشت به هژمونی آمریکا برآمده اند؛ بازگشتی که تحت عناوینی همچون هژمونی طلبی، بازسازی هژمونی و یا همچنین تثبیت هژمونی آمریکا ازآن یاد می شود. اما بدون این درک و فهم صحیح نمی توان به خوبی نسبت به «واقع گرا» یا «رویایی» بودن چنین فرضیه هایی قضاوت کرد. نوشتار حاضر، تلاش دارد در چهارچوب رویکرد اقتصاد سیاسی بین الملل و ادبیات موجود در این حوزه مطالعاتی اقدام به سنتز مفهوم هژمونی در پارادایم نئولیبرالیستی نهادگرا مبتنی براصل وابستگی متقابل و در پارادایم ماتریالیستی گرامشین نماید. سپس، با ارایه برخی نارسایی های موجود در این مفهوم سازی ها « چندجانبه گرایی» را به عنوان اصل بنیادین هژمونی توضیح می دهد. بدین ترتیب، چنانچه ضرورت «همکاری کثرت گرا» از سوی نئولیبرالیست های نهادگرا در دوران « نظم پس از هژمونی» را و چه مفهوم «هژمونی فراملیتی سرمایه» در جهان را آن گونه که پیروان مکتب گرامشی بیان می دارند، ملاک تحلیل نظام اقتصاد سیاسی جهانی قرار دهیم، به اصل چندجانبه گرایی به عنوان بنیان این سنتز خواهیم رسید. یعنی هرگونه تلاش برای ظهور هژمونی جدید و یا بازسازی هژمونی و یا تثبیت آن در نظام اقتصاد سیاسی جهانی بدون تکیه براصل چندجانبه گرایی غیرممکن است.

۱۷۷۰۴.

Theoretical and Practical Approach in Britain’s Foreign Policy on IranI

نویسنده: محمدمهدی حسینی متین

منبع: فصلنامه ایرانی امور بین الملل سال بیستم بهار ۲۰۰۸ شماره ۱

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی علوم سیاسی مطالعات منطقه ای منطقه اتحادیه اروپا و اروپای شرقی

تعداد بازدید : ۱۱۶۱ تعداد دانلود : ۵۲۷

The foreign policymaking process of countries، especially the influential powers in international politics، has always attracted the attention of researchers and enthusiasts in international studies. One such process pertains to Britain، because of its international status and clout in the region surrounding the Islamic Republic of Iran. Despite the research interest of many experts and scholars in Iran on Britain’s foreign policy، compared with that of the United States، few have bothered to carry out scientific studies on its foreign policymaking process. Nevertheless، the main question is what factors and variables of British foreign policy have had the greatest weight on Iran in recent years? And the next question is what are the British foreign policy directions regarding the Islamic Republic of Iran? Clearly، if the effective variables are correctly identified، on the one hand، it will proportionately strengthen our ability to predict that country’s foreign policy moves and، on the other، increase our capacity to possibly impact this process.

۱۷۷۰۵.