درخت حوزه‌های تخصصی

زمینه/ هدف: هویت ملّی در دوره پهلوی در بستری از اندیشه ها و گرایش های ملی گرایانه، میهن دوستی و وطن-خواهی؛ برنامه تجدد خواهی و دولت- ملت سازی حکومت پهلوی بازنمایی شد. بسیاری از شاعران و ادیبان در اشعار و آثار ادبی خود به بازنمایی و ترسیم هویت ملّی و مؤلفه های آن پرداختند. این پژوهش بر آن است تا ضمن بررسی ادبیات نوین ایران و با توجه به تلاش های شاعران و نویسندگان که به موازات گفتمان رسمی دربار پهلوی در صدد بازخوانی و احیاء هویت ایرانی بودند، تبیین کامل تری از ماهیت هویت ملّی در آثار ادبی و اشعار این دوره ارائه دهد. روش/ رویکرد: نوشتار حاضر با بهره گیری از روش توصیفی و تحلیلی مبتنی بر مطالعه و گردآوری داده ها از منابع کتابخانه ای و نشریات و بر اساس دیدگاه تاریخی نگر به ماهیت بازنمایی هویت ملّی در ادبیات نوین دوره پهلوی می-پردازد. یافته/ نتایج: بر اساس دیدگاه تاریخی نگر، هویت ملی در دوره پهلوی در سایه عناصر و مؤلفه های هویت ایرانی و در چرخه ای از ناسیونالیسم تجدد خواهانه با محوریت شاه بازسازی شدند. ادبیات در اشکال شعر و رمان و بر بستری از فرهنگ ایرانی، سرودن اشعار میهنی و حماسی و تأکید بر ظرفیت و قابلیت زبان فارسی در انتقال برخی از مؤلفه های فرهنگی و تمدنی و میراث تاریخی آن ضمن برخورد سلبی با غرب و مدرنیسم غربی، به بازنمایی انگاره های هویتی در وجه غالب باستان گرایانه آن مانند وطن پرستی، شاه پرستی، تاریخ و زبان مشترک ایرانی دست زد.

فرآیند شکل گیری حدیث و منشأ آن، پژوهشگران را با پرسش های بسیاری روبه رو کرده است. امروزه پژوهش های جامعه شناختی و روان شناسی می تواند به  عنوان یاری گر مطالعات اسلامی مورد استفاده قرار گیرد. با ارزیابی احادیث، می توان گروهی از احادیث را بازگویی خاطرات صحابه از رسول خدا (ص) ، پس از رحلت ایشان، دانست. خاطرات صحابه، پای مقوله هایی، چون جامعه شناسی حافظه، تأثیرات جامعه بر ساخت بین الأذهانی خاطرات و کارکردهای حافظه را به پژوهش بازمی نماید. خاطره حدیثی، بازآفرینی رفتار یا فعلی از رسول (ص) است که به  عنوان خاطره ای در مغز و حافظه شاهدان نقش بسته است. مغز، این خاطره را در چهارچوب تصویر و موقعیتی اجتماعی ذخیره کرده است و در زمان یادآوری، آن را بر اساس اکنون، نیازمندی های امروزی و در راستای کارکردی اجتماعی بازآفرینی می کند. این پژوهش درصدد پاسخ گویی به چگونگی فرآیند بازآفرینی خاطرات صحابه در چهارچوب حدیث و مؤلفه های اجتماعی مؤثر در ساخت آن با بهره گیری از نظریه حافظه جمعی «موریس هالبواکس» است. خاطرات و تجربیات مشترک اعضای یک جامعه یا گروه، زمینه شکل گیری حافظه جمعی را به  وجود می آورد. پژوهش حاضر، در رویکرد تاریخی خود به تبیین ایده خاطرات حدیثی، زمینه های شکل گیری آن و واکاوی عناصر اجتماعی مؤثر در ساخت خاطرات می پردازد. بررسی موردی حدیث «إِذَا جَاوَزَ الْخِتَانُ، الْخِتَانَ فَقَدْ وَجَبَ الْغُسْلُ» در چهارچوب یک خاطره، نشان داده که مفاهیمی، چون «سیاست حافظه»، «حافظه عامه پسند»، «پویایی حافظه» و «تداوم و تجدد» در بازآفرینی این خاطره حدیثی و شکل گیری حافظه جمعی، نقش آفرینی کرده است.

کتیبه های به جای مانده از آغاز دوره اسلامی در سراسر ایران از منزلت والایی برخوردارند که عقاید و اندیشه مردمان را در خود حفظ کرده است. کتیبه هایی که بر محراب مساجد کار شده اند جزو عناصر مهم این بناها هستند و مطالعه محتوای آن ها بخشی از این عقاید را آشکار می سازد. این پژوهش با هدف بررسی متون محراب دوره عباسی تا پایان قاجار صورت پذیرفته و این پرسش مطرح است که «کتیبه ها از چه متن و مضامینی برخوردارند و در طول دوره مورد بررسی با چه تغییراتی مواجه بوده اند؟». برای شناخت محراب نوشته ها بعد از شناسایی مساجد جامع کشور، 21 محراب به عنوان پایه تحلیل و تطبیق انتخاب شد. روش تحقیق، توصیفی _ تطبیقی بوده و شیوه جمع آوری اطلاعات از طریق مطالعات کتابخانه ای و بازدید میدانی صورت گرفته است. نتایج بررسی ها نشان می دهد که محتوای محراب ها تلفیقی از آیات قرآن، احادیث، اذکار، ادعیه، عبارات اعتقادی و اشعار است. به رغم فاصله زمانی زیاد بین ساخت آثار، تغییر دوره های حکومتی و با توجه به نمونه های آیات و روایات، تعدّد تکرار استفاده از سوره های آل عمران، اسری، آیت الکرسی، جمعه و مؤمنون نسبتاً همانند دیده شد که می توان به اهمیت موضوع آن در بین مسلمین پی برد. پس از دوره صفاری احادیثی در رابطه با اهمیت نماز و مسجد، حدیث عشره مبشره و حدیث جابر بر پهنه محراب ها نمودار گشته است. ذکر اسامی خداوند و عبارات تجلیل از پیامبر و امامان بیشترین سهم را در نوشتار محراب ها داشته اند. برای نخستین بار در دوره صفوی و قاجار ورود ابیات و اشعار با موضوع یادکرد امامان و وصف مسجد مشاهده شده است.

حاجی میرزا زین العابدین شیروانی (۱۱۹۴-۱۲۵۳ق./ ۱۷۸۰-۱۸۳۷م.) از مشایخ طریقت صوفی نعمت اللهیه در دوره قاجاریه بود که نزدیک به چهار دهه از عمر خود را با هدف کشف حقیقت و معرفت نفس به سیرو سیاحت در سرزمین های مختلف اسلامی سپری کرد. او مشاهدات خود را در سه سفرنامه مهم با عناوین ریاض السّیاحه ، حدائق السّیاحه و بستان السّیاحه ثبت نمود. قفقاز ازجمله مناطقی بود که جغرافیای طبیعی، جغرافیای انسانی و قومی مناطق مختلف آن مورد توجه شیروانی قرار گرفته است. قفقاز بخشی از قلمرو ایران بود که توسط روس ها جدا شد و بازدید شیروانی از قفقاز در این برهه حساس تاریخی، اهمیت گزارش های او درباره این منطقه را برجسته می سازد. هدف پژوهش حاضر، بازخوانی و نقد بازنمایی جغرافیای تاریخی قفقاز در این آثار است. بدین منظور، با بهره گیری از رویکرد انتقادی و روش نقد تاریخی، داده های جغرافیایی و تاریخی موجود در سفرنامه های شیروانی بررسی و با منابع پیشین مقایسه شد. یافته ها نشان می دهند اگرچه گزارش های شیروانی درباره قفقاز در بسیاری موارد متکی بر آثار مورخان و جغرافی دانان اسلامی گذشته است و اطلاعات نوآورانه کمی دارد، مشاهدات عینی شیروانی، به ویژه در زمینه ترکیب جمعیتی، تنوع زبانی، مذاهب و ویژگی های فرهنگی برخی شهرهای قفقاز، ارزشمند و منحصربه فرد است. نوآوری این مقاله در آن است که با نگاهی انتقادی، نقش سفرنامه های شیروانی را در تداوم و در عین حال بازآفرینی سنت جغرافیای تاریخی اسلامی درباره قفقاز برجسته می کند

آموزه های ایدئولوژیک از ارکان اساسی در شکل گیری حکومت ها و نظام های اجتماعی به  شمار می روند. این آموزه ها روابط قدرت را تنظیم، مشروعیت حاکمان را تبیین و جهت گیری سیاست های داخلی و خارجی را تعیین می کنند. هر نظام سیاسی بر پایه چهارچوبی ایدئولوژیک استوار می شود که ارزش ها، قوانین و ساختارهای آن را تعریف می کند. این چهارچوب، حوزه های گوناگونی از اقتصاد و فرهنگ گرفته تا مذهب، هنر و حتی معماری را تحت تأثیر قرار می دهد. در ایرانِ عصر صفوی، این آموزه ها نه تنها ساختار سیاسی و اجتماعی را متحول کردند، بلکه سبک های هنری و معماری را نیز عمیقاً تحت الشعاع خود قرار دادند. صفویان با تکیه بر مشروعیت مذهبی و تمرکز قدرت، بخشی از هویت سیاسی و فرهنگی خویش را در قالب معماری شهری و بناهای باشکوه به نمایش گذاشتند. یکی از برجسته ترین جلوه های این تأثیرگذاری را می توان در مسجد شیخ  لطف الله اصفهان مشاهده کرد. پرسش اصلی این پژوهش آن است که آموزه های شیعی در هنر و معماری عصر صفویه، با تأکید بر مسجد شیخ  لطف الله، چگونه بازتاب و نمود یافته است؟ این پژوهش با به کارگیری روش تاریخی و رویکردی توصیفی - تحلیلی و با اتکا بر منابع کتابخانه ای و مشاهده میدانیِ آثار هنری، در پی پاسخ به این پرسش است. به  نظر می رسد حاکمان صفوی با به کارگیری هدفمند آموزه ها در عرصه هنر و معماری، از آن به  عنوان ابزاری مؤثر برای مشروعیت بخشی و ترویج مذهب تشیع بهره برده اند و مسجد شیخ  لطف الله را به نمادی برجسته از معماری سیاسی مذهبی شیعه تبدیل کرده اند.

هم زمان با عصر صفوی (سده 16-18م./ 10-12ق.) تکاپوهای جغرافیایی اروپائیان از ایران، این بار در قالب ترسیم نقشه های جغرافیایی، وضعیت جدیدی به خود گرفت. علاوه بر تعدّد نقشه ها، تنوّع اطلاعات درج شده در آنان درباره مشخصه های جغرافیایی ایران، از جمله توصیف چهره طبیعی ایران، قابل توجه است. از آنجا که نقشه نگاران اروپایی به اندازه سفرنامه نویسان دست به مطالعات میدانی و پیمایشی نمی زدند، بعضاً برخی خطاهای ادراکی درباره یک جای نام ایرانی در نقشه هایشان بازتاب پیدا می کرد. در همین راستا، هدف مقاله پیشِ رو آن است تا نحوه نامگذاری و مکان گزینی رودخانه ای با نام «بند امیر» در کرانه های شمالی خلیج  فارس را در نقشه ای که «گیوم دولیل» [1] فرانسوی در سال 1702م./ 1113ق. از ایران و سرزمین های پیرامونی آن ترسیم کرد، مورد بررسی قرار دهد. پرسش مقاله این است که «ریشه تاریخی نام "بند امیر" در نقشه دولیل که در کرانه های شمالی خلیج  فارس مکان گزینی شده چیست و تا چه اندازه مکان یابی وی با واقعیت های جغرافیایی معاصر صفوی، همخوانی دارد؟». روش این مقاله، توصیفی -تطبیقی است. یافته های مقاله الگویی از تعارض جغرافیای ذهنی نقشه نگار با واقعیت های سرزمینی صفویان را نمایان می سازد؛ به طوری که رودخانه ای با نام «بند امیر»، نه تنها دارای هوّیت جغرافیایی مستقل در کرانه های شمالی خلیج  فارس نبود، بلکه با واقعیت های سرزمینی صفویان در ایالت فارس نیز همخوانی نداشت. درواقع دولیل، از یک سو متأثر از خطایی ادراکی توسط سفرنامه نویسان و نقشه نگاران پیشینی و از سوی دیگر شهرت تاریخی بند مشهور به امیر، منتسب به عضدالدوله بویهی، این نام را به «رودخانه سکّان» یا «قره آغاج» بعدی، اطلاق کرد.    

هدف این تحقیق بررسی اثر و ماندگاری هشت هفته تمرینات پایداری عصبی عضلانی پویا بر درد و حرکات عملکردی پایه افراد 30 تا 50 ساله دارای کمردرد مزمن غیر اختصاصی بود. پس از انتخاب هدفمند و گروه بندی به صورت تصادفی، 29 نفر (13 نفر گروه تمرینی و 16 نفر گروه کنترل) تا پایان تحقیق باقی ماندند. از شاخص بصری درد و آزمون های غربالگری حرکتی عملکردی برای ارزیابی بیماران در پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری دوماهه استفاده شد. گروه تمرینی سه جلسه 50 تا 60 دقیقه ای و به مدت هشت هفته تمرینات پایداری عصبی عضلانی پویا را انجام دادند و گروه کنترل فعالیت روتین روزانه خود را دنبال کردند. داده ها با روش آماری تحلیل واریانس آمیخته، تی مستقل و تعقیبی بونفرونی در سطح معناداری 05/0 تحلیل شدند. نتایج نشان داد، شاخص درد )001/0≥P) و نمرات حرکات عملکردی بیماران گروه تمرینی )001/0≥P) در پس آزمون بهبود پیدا کرد. اثر مثبت تمرینات پس از یک دوره دوماهه بی تمرینی نسبت به پس آزمون کمی کاهش پیدا کرد، ولی این کاهش از لحاظ آماری معنادار نبود )05/0˃P). تغییرات پیگیری نسبت به پیش آزمون گروه تمرینی و تغییرات در نوبت های اندازه گیری گروه کنترل معنادار نبود )05/0˃P). می توان نتیجه گرفت، تمرینات پایداری عصبی عضلانی پویا به مدت هشت هفته باعث بهبودی درد و حرکات عملکردی در افراد مبتلا به کمردرد مزمن غیراختصاصی شد و این بهبودی تا دو ماه پس از پایان تمرینات نیز پایدار بود

آسیب های ورزشی یکی از خطراتی است که کوهنوردان همواره با آن مواجه می شوند و با شناسایی آن ها می توان راهکار مناسب برای پیشگیری و کاهش خطر بروز این آسیب ها را فراهم کرد. هدف این مطالعه بررسی آسیب های ورزش کوهنوردی به صورت آینده نگر در زنان و مردان بود. در این پژوهش 200 ورزشکار در یک دوره 12 هفته ای با استفاده از پرسشنامه آینده نگر مشکلات سلامت اسلو به صورت هفتگی بررسی شدند. در این تحقیق توصیفی-تحلیلی، بیشترین میزان شیوع آسیب به ترتیب در زنان و مردان کوهنورد 19 درصد و 10 درصد به ترتیب در زانو، مچ پا و ستون مهره کمری در زنان و شانه در مردان بود. شدت آسیب با توجه به تعداد روزهای از دست رفته در زنان به 45 نفر و در مردان به 38 نفر رسید. در بررسی علل آسیب ها در زنان و مردان 27 و 26 آسیب حاد و 13 و 11 آسیب استفاده بیش از حد بود. با توجه به یافته ها و مخاطرات احتمالی آسیب های ورزشی برای کوهنوردان، باید تمرکز ویژه ای داشت برای جلوگیری از کاهش این آسیب ها و شکایات، قبل از مزمن شدن آسیب ها به خصوص در زنان کوهنوردی که هر هفته به این ورزش می پردازند و احتمال آسیب دیدگی آن ها زیاد است. همچنین نیاز به انجام تحقیقات بیشتری به صورت آینده نگر برای شناسایی هر چه بیشتر آسیب های کوهنوردان در رشته های مختلف این ورزش درحال توسعه، ضروری است

یکی از شایع ترین چالش های ورزش، آسیب های ورزشی و بازگشت ورزشکار در کوتاه ترین زمان ممکن به ورزش و سطح ایده آل قبلی است. شناخت عوامل خطرزا و پیشگیری از آن نیز بسیار حائز اهمیت و کاربردی است. تحقیقات گذشته تأثیر انواع عوامل آسیب زای ACL را بررسی کرده اند، اما مطالعات کمی به نقش کیفیت خواب در بروز آسیب ACL و به طور ویژه آسیب ثانویه ACLR پرداخته اند؛ ازاین رو هدف این پژوهش بررسی، رابطه اختلال خواب با کینماتیک فرود، تعادل و حس عمقی اندام تحتانی در مردان با سابقه جراحی بازسازی ACL و ولگوس پویای زانو بود. تعداد 44 مرد که سابقه جراحی ACL و ولگوس پویای زانو داشتند، به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. برای تشخیص اختلال خواب از پرسشنامه پیتزبورگ استفاده شد. برای بررسی شاخص های کینماتیکی فرود از آزمون LESS، تعادل از آزمون تعادل وای و حس عمقی از آزمون خطای بازسازی زاویه مفصل زانو در 30 و 60 درجه فلکشن استفاده شد. برای بررسی آمار استنباطی، آزمون رگرسیون خطی ساده با سطح معناداری (05/0P≤) به کار رفت. نتایج نشان داد، اختلال خواب در مردان با سابقه بازسازی ACL و ولگوس پویای زانو می تواند پیش بین افزایش خطای کینماتیکی فرود 59 درصد، افزایش خطای حس عمقی 30 درجه مفصل زانو 65 درصد و 60 درجه مفصل زانو 78 درصد باشد. همچنین اختلال خواب می تواند پیش بین بسیار قوی کاهش تعادل 92 درصد باشد؛ بنابراین با توجه به نتایج پژوهش که اختلال خواب را به عنوان عامل خطرزا در افراد با سابقه بازسازی ACL بیان می کند، به مربیان پیشنهاد می شود الگوهای خواب ورزشکاران را ارزیابی و کنترل کنند تا میزان آسیب احتمالی ناشی از اختلال یا کمبود خواب کاسته شود

سارکوپنی کاهش توده عضلانی است که بر بسیاری از سالمندان تأثیر می گذارد؛ ازاین رو هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر هشت هفته تمرینات عصبی عضلانی واکنشی (RNT) بر تعادل، جنبش پذیری، ترس از سقوط و قدرت اندام فوقانی و تحتانی سالمندان مبتلا به سارکوپنی بود. تعداد 30 سالمند مبتلا به سارکوپنی به صورت هدفمند به عنوان نمونه تحقیق حاضر انتخاب شدند. آزمودنی ها به صورت تصادفی در دو گروه تمرین (15=N) و کنترل (15=N) قرار گرفتند. گروه تمرینی سه بار در هفته و به مدت هشت هفته RNT را انجام دادند. مقیاس تعادل برگ، آزمون زمانی برخاستن و راه رفتن، مقیاس بین المللی کارآمدی سقوط، آزمون 30 ثانیه ای جلو بازو و آزمون 30 ثانیه ای نشستن و برخاستن، قبل و بعد از پروتکل تمرین ارزیابی شدند. برای تحلیل داده ها از آزمون آنکووا استفاده شد. تمام تحلیل های آماری در نرم افزار SPSS نسخه 26 انجام شد. نتایج نشان داد،RNT به طور معناداری تعادل (001/0P= )، تحرک عملکردی (001/0P= )، قدرت اندام فوقانی (001/0P= ) و اندام تحتانی (001/0P= ) را در گروه تمرین نسبت به گروه کنترل افزایش داد؛ با وجود این، تفاوت معناداری در متغیر ترس از سقوط بین دو گروه وجود نداشت (102/0P= ). براساس نتایج، RNT را می توان به عنوان یک مدالیته تمرینی برای بهبود تعادل، تحرک و قدرت اندم فوقانی و تحتانی در سالمندان مدنظر قرار داد.

این مرور سیستماتیک با هدف بررسی تأثیر چرخه قاعدگی به عنوان یک ریسک فاکتور مهم آسیب های عصبی عضلانی و اثرات بیومکانیکی آن بر ACL در حین فعالیت های دینامیکی انجام شد. در این پژوهش سعی شد به این سؤال پاسخ داده شود آیا فازی خاص از یک چرخه قاعدگی می تواند زنان را مستعد خطر بیشتر آسیب ACL کند یا خیر. تمامی منابع اطلاعاتی از پایگاه های اطلاعاتی Web of Science، PubMed، SPORTDisc، Medline و SID جستجو شد. معیارهای لازم برای ورود مطالعات به این بررسی عبارت بود از: 1. آزمودنی های زن سالم 18 تا 40 ساله؛ 2. تأیید مراحل MC از طریق تجزیه و تحلیل بیوشیمیایی؛ 3. بررسی میزان بروز آسیب بیومکانیکی یا عصبی عضلانی ACL به وسیله آزمون های پویا؛ 4. انجام شدن اندازه گیری ها در دو فاز و یا بیشتر. نتایج نشان داد، تنها هشت مقاله (از 419 مقاله یافت شده) دارای شرایط ورود به مطالعه بودند. چهار مقاله هیچ گونه ارتباط معناداری بین فازهای مختلف چرخه قاعدگی به عنوان عامل خطر در بروز آسیب ACL نیافتند. دو مطالعه شواهدی را نشان دادند که فاز لوتئال میانی ممکن است زنان را مستعد خطر بیشتر آسیب ACL غیرتماسی کند و تنها یک مطالعه نشان داد که زنان در فاز میانی لوتئال کمتر درمعرض آسیب ACL غیرتماسی هستند. سه مطالعه نوسانات شلی مفصلی را در طول چرخه قاعدگی گزارش دادند که دو مورد از آن ها این تغییرات در شلی زانو را با تغییرات در بارگذاری مفصل زانو نشان دادند. شواهد موجود، به طور قطع نمی تواند مشخص کند که آیا یک فاز خاص از چرخه قاعدگی زنان را مستعد خطر آسیب غیرتماسی ACL براساس جایگزین های عصبی عضلانی و بیومکانیکی می کند یا خیر. در این راستا متخصصان باید در بررسی آمادگی فیزیکی، کاهش آسیب و شیوه های غربالگری براساس شواهد فعلی محتاط باشند.

تحلیل حرکتی یکی از ارکان کلیدی تحقیقات آنالیز گیت است که به تازگی تحت تأثیر پیشرفت های سیستم های ضبط حرکت و هوش مصنوعی قرار گرفته است. هدف مطالعه حاضر، اعتباریابی مدل شبکه عصبی برای پیش بینی طول گام با استفاده از سه مارکر متصل به لگن، تنه و سر بود. از 28 مرد جوان حاضر در مطالعه خواسته شد تا به مدت دو دقیقه با سه سرعت روی تردمیل راه روند. جابه جایی خطی و سه بعدی لگن، تنه و سر با استفاده از نشانگرهای متصل به این اندام ها جمع آوری شد و در سیزده ترکیب مختلف وارد مدل شبکه عصبی شد. از دو نشانگر متصل به پاشنه برای محاسبه مستقیم طول گام استفاده شد. اطلاعات طول گام به عنوان داده هدف و به منظور آموزش شبکه عصبی وارد مدل شد. از الگوریتم لونبرگ-مارکوارت برای آموزش و برای اعتبارسنجی نتایج از روش بلاند-آلتمن استفاده شد. نتایج اعتبارسنجی نشان داد، در تخمین طول گام، بهترین عملکرد مربوط به حرکت خطی سه مارکر در راستای بالایی-پایینی و قدامی-خلفی با ضریب تعیین 5/86 درصد بود. ضعیف ترین پیش بینی نیز مربوط به حرکت چپی-راستی سه مارکر لگن، تنه و سر با ضریب تعیین 65/9 درصد بود. همچنین در هفت حالت از سیزده حالت بررسی شده، همبستگی بین روش مستقیم و پیش بینی عالی به دست آمد. نتایج نشان داد، تخمین طول گام با استفاده از سه مارکر تعیین شده، همبستگی زیادی با روش های مرسوم اندازه گیری دارد. این روش نه تنها دقت بسیاری را ارائه می دهد، بلکه هزینه ها و زمان پردازش را نیز کاهش می دهد و در محیط های کلینیکی و ورزشی با تجهیزات محدود، مزیت مناسبی را ایجاد می کند.

مقدمه: پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر حضور خیّرین در حوزه ورزش و با رویکرد سنتزپژوهی انجام گرفت. روش پژوهش: در این پژوهش با رویکرد سنتزپژوهی 20 مورد از پژوهش های قبلی در مورد عوامل مؤثر حضور خیّرین در حوزه ورزش، پس از تعیین کلیدواژه ها و معیارهای ورود، با استفاده از پایگاه های اطلاعاتی داخلی و خارجی از بین پژوهش های انجام شده بین سال های 1390 تا 1402 (ش) و 2010 تا 2023 (م) طی فرایند شش گانه روبرتس تحلیل شدند. در مرحله اول، در حوزه موضوع پژوهش 768 مورد شناسایی و ثبت شد که با اعمال معیارهای موردنظر، 20 مورد به منظور تحلیل نهایی انتخاب شد. در مرحله بعد با استفاده از کدگذاری باز، کدهای باز استخراج و با استفاده از کدگذاری محوری، مقوله های مرتبط دسته بندی و طبقه بندی شدند. یافته ها: چهار طبقه اصلی 1. باورهای شخصی خیّرین، 2. اطلاع رسانی به خیّرین، 3. عوامل درون سازمانی و 4. عوامل برون سازمانی به عنوان عوامل مؤثر بر حضور خیّرین در حوزه ورزش، شناسایی شدند. نتایج نشان داد «آگاهی و توجیه خیّرین از اثرات فعالیت در حوزه ورزش» بیشترین فراوانی را دارد و به عنوان مهم ترین عامل شناسایی شد. پس از این کد، کدهای «حمایت دولت از خیّرین»، «ستفاده از رسانه ها و تبلیغات» و «تقدیر و تشکر از خیّرین» بیشترین فراوانی را داشتند. نتیجه گیری: بنابراین، سازمان های ورزشی به منظور جذب خیّرین می توانند با بهره گیری از ظرفیت رسانه ها و تبلیغات به اطلاع رسانی وسیع از نیاز ورزش به خیّرین و آگاهی و توجیه مردم و خیّرین از تأثیرات فعالیت در حوزه ورزش به آحاد جامعه بپردازند و از این طریق خیرین را به کمک در حوزه ورزش دعوت کنند. همچنین دولت با حمایت خود از خیّرین ورزشی و با ایجاد سهولت در روند قانونی همکاری خیّرین در حوزه ورزش می تواند به جذب خیّرین در حوزه ورزش کمک کند.

هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی اثر تمرین افتراقی و تداخل زمینه ای بر یادگیری و بازنمایی ذهنی ضربه گلف بود. روش پژوهش: 50 دانشجوی دختر راست دست 20 تا 35 ساله با بینایی طبیعی از دانشگاه الزهرا به صورت هدفمند انتخاب و به طور تصادفی در پنج گروه یادگیری افتراقی تصادفی، افتراقی مسدود، تداخل زمینه ای تصادفی، تداخل زمینه ای مسدود و کنترل تقسیم شدند. برای اجرای تکلیف از توپ و چوب استاندارد گلف، اهداف دایره ای با قطر 11 سانتی متر روی زمین چمن (9×4 متر) و نرم افزار سنجش بازنمایی ذهنی استفاده شد. آزمودنی ها در پیش آزمون تکلیف سنجش بازنمایی ذهنی و 15 ضربه از فاصله 3 متری را اجرا کردند. در مرحله اکتساب، 12 بلوک 15 کوششی مطابق دستورالعمل گروهی انجام دادند. 24 ساعت بعد، در آزمون یادداری مشابه با پیش آزمون و در آزمون انتقال، 15 ضربه از فاصله 5 متری اجرا شد. یافته ها: نتایج نشان داد در مرحله اکتساب، عملکرد گروه افتراقی تصادفی به طور معناداری ضعیف تر از سایر گروه ها بود (0/001=P). در آزمون یادداری، گروه های افتراقی تصادفی و تداخل زمینه ای تصادفی دقت بالاتری نسبت به گروه های مسدود داشتند (0/001=P) و در آزمون انتقال، گروه های یادگیری افتراقی عملکرد دقیق تری نشان دادند. همچنین بازنمایی ذهنی در یادداری برای گروه افتراقی تصادفی نسبت به پیش آزمون به طور معناداری بهبود یافت (0/001=P). نتیجه گیری: تغییرات مستمر در یادگیری افتراقی احتمالاً به دلایلی مانند ظهور جاذب های وابسته به خود و زمینه و نوسانات تصادفی به تعمیم پذیری بالاتر در مقایسه با تداخل زمینه ای منجر شده است.

مقدمه: پژوهش هایی که به بررسی عملکرد اندام فوقانی کودکان فلج مغزی همی پلژی پرداخته اند، بیشتر از تکالیف تک دستی شامل تکنیک محدود کردن دست سالم استفاده کرده اند، اما این روش به مشکلات هیجانی در کودک منجر می شد. هدف این پژوهش بررسی عملکرد دست پس از تمرین دریافت دودستی هندبال در کودکان مبتلا به فلج مغزی همی پلژی بود. روش پژوهش: شرکت کنندگان پنج کودک مراجعه کننده به کلینیک فخر صادق با میانگین سنی 2/28±10/2 سال بودند که به صورت در دسترس انتخاب شدند. والدین کودکان برگه رضایت نامه را تکمیل کردند. هر شرکت کننده در مجموع یک بار پیش و یک بار پس از تمرین با استفاده از آزمون پوردو پگ بورد آزمایش شد و عملکرد تک دستی، دودستی همزمان و متوالی بررسی شد. شرکت کنندگان در مجموع شش هفته، هر هفته دو جلسه 30 دقیقه ای تمرینات دودستی را انجام دادند. یافته ها: تمرینات عملکرد دست کمتر آسیب دیده (P=0/03) و هماهنگی دودستی متوالی (0/00=P) به طور معناداری افزایش یافت، اما هماهنگی دودستی همزمان پیشرفت معناداری نداشت (0/08=P). همچنین پیشرفت معناداری در دست بیشتر آسیب دیده مشاهده نشد (0/06=P). نتیجه گیری: به نظر می رسد استفاده از تمرینات دریافت دودستی توپ می تواند در بهبود هماهنگی دودستی متوالی و عملکرد دست کمتر آسیب دیده کودکان فلج مغزی همی پلژی مؤثر باشد و به عنوان روشی مداخله ای در توانبخشی حرکتی این کودکان استفاده شود.

مقدمه: تنوع در دریافت پیام از گیرنده های عمقی و اطلاعات محیطی می تواند بر عملکرد کنترلی مؤثر باشد. هدف پژوهش حاضر، مقایسه تأثیر تمرین راه رفتن با سرعت های متغیر در سطوح متفاوت به عنوان قیود تکلیف و محیط بر تعادل و ترس از افتادن است. روش پژوهش: پژوهش حاضر به صورت پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل انجام شده است. به این منظور 21 سالمند زن بالای 60 سال شهر سمنان به صورت نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند و به صورت انتصاب تصادفی در سه گروه (تمرینات با قیود ثابت، تمرینات با قیود متغیر و کنترل) قرار گرفتند. در ادامه گروه تمرین ثابت، تمرینات راه رفتن با سرعت ثابت سطح هموار و صاف و گروه تمرین متغیر، تمرینات تعادلی و قدرتی راه رفتن با سرعت متغیر در سطح ناهموار و لغزنده را انجام دادند. به منظور تحلیل داده ها، از آزمون تحلیل واریانس مرکب استفاده شد. یافته ها: نتایج تحلیل داده ها نشان داد پیشرفت شرکت کنندگان ناشی از تأثیر تمرینات بر هر دو متغیر تعادل و ترس از افتادن معنادار است. یافته ها، تأثیر متفاوت تمرینات متغیر راه رفتن قدرتی و تعادلی و سرعت متغیر بر تعادل (0/042=P) را تأیید کرد؛ اما تفاوت آماری معناداری بین سه گروه در متغیر ترس از افتادن مشاهده نشد (0/208=P). نتیجه گیری: تمرینات راه رفتن بر تعادل و ترس از افتادن زنان سالمند مؤثر بوده و تمرینات با سرعت های متغیر راه رفتن همراه با دستکاری قیود محیطی می تواند برای ارتقای تعادل بسیار مفیدتر باشد. از این رو پیشنهاد می شود این نوع تمرینات به عنوان بخشی از مداخله های درمانی و توانبخشی در مراکز کار با سالمندان مورد توجه قرار گیرد.

با توجه به ادعای مطرح شده درخصوص نقش آسیب رسان کفش های دویدن به عنوان یکی از علل یازده گانه مشاهده صدمه در هر 1000 ساعت تمرین، هدف این مطالعه، مقایسه متغیرهای حوزه زمان نیروی عکس العمل زمین طی مرحله استقرار دویدن با کفش ناپایدار و معمولی بود. بیست زن جوان فعال با یک کفش معمولی با کفی صاف و یک کفش ناپایدار با کفی گهواره ای شکل با سرعت 5/2 متر بر ثانیه روی سطح آزمایشگاه دویدند. داده های سه بعدی نیروی عکس العمل زمین طی مرحله استقرار دویدن با استفاده از یک صفحه نیرو با فرکانس 1000 هرتز جمع آوری شد و مقادیر اوج نیروهای عکس العمل زمین، زمان رسیدن به اوج آن ها، اوج گشتاور آزاد، ایمپالس و نرخ بارگذاری لحظه ای و متوسط نیروی عمودی توسط نرم افزار متلب محاسبه شدند. برای مقایسه متغیرهای وابسته بین دو شرایط، از آزمون های تی زوجی و ویلکاکسون استفاده شد (05/0≥P). زمان رسیدن به اوج نیروی غیرفعال عمودی، زمان رسیدن به اوج نیروی ترمزی و مقدار اوج گشتاور آزاد طی مرحله استقرار دویدن با کفش ناپایدار نسبت به کفش معمولی به طور معناداری کمتر بود؛ در حالی که اوج نیروی خارجی و نرخ بارگذاری متوسط و لحظه ای نیروی عمودی با کفش ناپایدار در مقایسه با کفش معمولی به طور معناداری بیشتر بود (05/0≥P). با توجه به یافته های پژوهش، ازآنجاکه کفش های ناپایدار باعث کاهش زمان رسیدن به اوج نیروی غیرفعال عمودی و افزایش نرخ های بارگذاری عمودی و ایجاد شوک بیشتر مرتبط با آسیب های دویدن می شوند، به نظر نمی رسد استفاده از این نوع کفش ها مزیتی برای دوندگان در پیشگیری یا درمان آسیب ها داشته باشد

مطالعه حاضر با هدف بررسی تأثیر یک دوره تمرینات پیلاتس با شدت متوسط تا زیاد بر عملکرد شناختی و اضطراب زنان دارای اختلالات اضطرابی انجام شد. تعداد 30 شرکت کننده زن براساس معیارهای ورود، داوطلبانه و پس از پر کردن فرم رضایت نامه وارد مطالعه شدند و به طور تصادفی به دو گروه تجربی (میانگین سنی 66/7±46/33) و گروه کنترل (میانگین سنی 37/5±06/30) تقسیم شدند. شرکت کنندگان آزمون رایانه ای برو-نرو برای اندازه گیری بازداری رفتار، آزمون برج لندن به منظور اندازه گیری برنامه ریزی و حل مسئله و پرسشنامه اضطراب بک را قبل و بعد از دوره مداخله اجرا کردند. گروه تجربی به مدت هشت هفته و هر هفته سه جلسه با مدت زمان 60 دقیقه تمرینات پیلاتس را با شدت 55 تا 70 درصد ضربان قلب بیشینه انجام دادند، اما گروه کنترل در این مدت تمرین هدفمندی را دنبال نکرد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون آماری تحلیل کوواریانس چندمتغیره در سطح معناداری 05/0 و نرم افزار SPSS نسخه 26 استفاده شد. نتایج نشان داد، یک دوره تمرینات پیلاتس بر اضطراب (000/0=P) و برنامه ریزی و حل مسئله (031/0=P) گروه تجربی تأثیر معنا داری داشت، ولی بر بازداری رفتار تأثیر معناداری نداشت (34/0=P). نتایج مطالعه حاضر نشان داد، ورزش پیلاتس می تواند به عنوان روشی ارزشمند در ارتقای عملکرد شناختی مانند برنامه ریزی و حل مسئله و کاهش اضطراب زنان دارای اختلالات اضطرابی مدنظر قرار گیرد

اتیسم، اختلال نافذ رشدی است و یکی از نشانگان اختلال طیف اتیسم ضعف در ارتباطات اجتماعی است که منجر به ایجاد محدودیت هایی در زندگی این افراد می شود. هدف پژوهش حاضر، تعیین اثر یک دوره تمرینات سنتی و بازی های ویدیویی فعال بر ارتباطات اجتماعی کودکان مبتلا به اختلال طیف اتیسم بود. روش پژوهش از نوع نیمه تجربی بود و از طرح تحقیق پیش آزمون-پس آزمون همراه با گروه کنترل استفاده شد. تعداد 45 کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم در رده سنی 8 تا 12 سال به صورت هدفمند انتخاب شدند و در سه گروه بازی های ویدیویی فعال، کنترل و بازی های سنتی قرار گرفتند. شرکت کنندگان در گروه تجربی به مدت هشت هفته مداخله دریافت کردند. گروه کنترل تنها مداخلات رفتاردرمانی را دریافت کرد. اختلال در برقراری ارتباطات اجتماعی قبل و بعد از مداخله به وسیله پرسشنامه گارز-2 اندازه گیری شد. داده ها با استفاده از روش تحلیل کوواریانس و تی همبسته تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد، تفاوت معناداری در نمره ارتباطات اجتماعی در سه گروه مشاهده شد (001/0=P، 22/12=F). نتایج آزمون LSD نشان داد، گروه بازی های ویدیویی فعال بهتر از بازی های سنتی و گروه بازی های سنتی بهتر از گروه کنترل در ارتباطات اجتماعی عمل کردند. از طرفی تفاوت معناداری بین نمرات پس آزمون و پیگیری در سه گروه مشاهده نشد؛ بنابراین به نظر می رسد بازی های ویدیویی فعال می توانند به عنوان روش مداخله ای مناسب برای بهبود ارتباطات اجتماعی کودکان مبتلا به اختلال طیف اتیسم استفاده شوند

هدف: دیابت نوع 2 (T2DM) اختلال متابولیک شایعی است که با مقاومت به انسولین و نقص ترشح انسولین همراه است و موجب آسیب و تحلیل عضلانی می شود. ازآنجاکه استرس اکسیداتیو و آپوپتوز نقش مهمی در آسیب عضلات اسکلتی در دیابت دارند، هدف مطالعه حاضر بررسی اثر تمرینات تناوبی با شدت بالا (HIIT) و عصاره بوقناق، به صورت جداگانه و ترکیبی، بر بیومارکرهای آپوپتوز در عضله سولئوس موش های دیابتی بود. مواد و روش ها: در این پژوهش تجربی، 50 موش صحرایی نر به پنج گروه تقسیم شدند: کنترل سالم، کنترل دیابتی، دیابتی+بوقناق، دیابتیHIIT+ و دیابتی+HIIT+بوقناق. دیابت با تزریق استرپتوزوتوسین (STZ) القا شد. مداخلات شامل شش هفته تمرین HIIT و تجویز خوراکی عصاره بوقناق (100 میلی گرم/کیلوگرم) بود. در پایان دوره، سطوح پروتئین های Bax و Bcl-2 و نسبت Bax/Bcl-2 در عضله سولئوس اندازه گیری شد. یافته ها: نتایج نشان داد که تمرین HIIT باعث کاهش معنادار BAX (p=0.001) و افزایش معنادار Bcl-2 (p=0.001) در مقایسه با گروه کنترل دیابتی شد. تجویز بوقناق به تنهایی تأثیر معناداری بر سطوح Bax و Bcl-2 نداشت(p>0.05) . درمقابل، گروه ترکیبی کاهش چشمگیر BAX (p=0.001)، افزایش چشمگیر Bcl-2 (p=0.001) و کاهش قابل توجه نسبت Bax/Bcl-2 را نشان داد که از سایر گروه های مداخله ای بیشتر بود. نتیجه گیری: نتایج مطالعه بیانگر آن است که تمرین HIIT اثرات حفاظتی قابل توجهی بر عضلات دیابتی دارد و ترکیب آن با عصاره بوقناق می تواند این اثرات را تقویت کند و میزان آپوپتوز را کاهش دهد. به طور کلی، مداخله ترکیبی HIIT و بوقناق ممکن است رویکردی مؤثر برای مدیریت و کاهش عوارض عضلانی مرتبط با دیابت نوع 2 باشد.