درخت حوزه‌های تخصصی

زبان شناسی

حوزه‌های تخصصی
ادبیات اقتصاد تاریخ تربیت بدنی جغرافیا حقوق روانشناسی زبان شناسی علم اطلاعات و دانش‌شناسی علوم اجتماعی علوم اسلامی علوم انسانی علوم تربیتی علوم سیاسی فلسفه و منطق مدیریت مطالعات زنان هنر و معماری
زبان شناسی چیست؟ زبان شناسی کاربردی زبان شناسی نظری سیر تحول زبان شناسی (تاریخچه) علوم مرتبط میان رشته ای ها نقد و بررسی کتاب
ترتیب بر اساس: جدیدترینپربازدیدترین
فیلترهای جستجو: فیلتری انتخاب نشده است.
نمایش ۴٬۳۰۱ تا ۴٬۳۲۰ مورد از کل ۱۱٬۳۹۱ مورد.
۴۳۰۱.

Littéralité et Littérarité(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: Recherches en langue française, Vol. ۱, N° ۲, Automne-Hiver ۲۰۲۰ 6 - 28
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۳ تعداد دانلود : ۱۸
A l'occasion d'une journée d'étude organisée par le Centre d'études de la traduction et du Département de  traduction française de l'université Allameh Tabatab'i, consacrée aux Nouvelles théories et recherches en traduction littéraire, le professeur Jean-René Ladmiral a fait un discours abordant la question du littéralisme et la dimension littéraire de la traduction. Marjan Farjah a réalisé la transcription de ce discours.
۴۳۰۲.

Les séquences figées dans les slogans publicitaires : description et propositions sociodidactiques(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: Recherches en langue française, Vol. ۱, N° ۱, printemps-été ۲۰۲۰ 15 - 36
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۸ تعداد دانلود : ۲۹
Si les séquences figées sont souvent difficiles à comprendre, les publicitaires leur font subir diverses transformations qui les rendent plus opaques ; d’où la nécessité et intérêt de les enseigner surtout dans les contextes de français langue étrangère ou seconde. Si l’on décide de s’appuyer pour ce sur les publicités, le moins qu’on puisse dire est que la tâche n’est pas des plus aisées et interpelle les didacticiens. Notre étude s’inscrit essentiellement dans le cadre de la sociodidactique. Elle vise à mettre en évidence différentes manières par lesquelles les séquences figées sont utilisées dans les publicités, à s’interroger sur les difficultés de compréhension qui peuvent découler notamment de leur décontextualisation et modification, et enfin à traiter d’aspects relatifs à leur didactisation dans le cadre de la sociodidactique. Elle s''appuie sur un corpus constitué d''une centaine de slogans publicitaires. Elle montre que les modifications que subissent les expressions originale sont susceptibles de rendre plus difficile l’accès à leur sens surtout dans les contextes de français langue étrangère ou seconde. Cela exige que l’enseignant ou le didacticien s’appuie sur les propositions de la sociodidactique.
۴۳۰۳.

Mots symboliques dans l’œuvre de Sohrâb Sépéhri : leurs reflets dans la traduction(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: Recherches en langue française, Vol. ۱, N° ۱, printemps-été ۲۰۲۰ 129 - 150
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۱ تعداد دانلود : ۳۰
Les termes relatifs à l’imaginaire dont « les symboles » provoquent une grande confusion dans le discours oral ou écrit et causent des problèmes en traduction. Si l’on ne détient pas la clé des mots symboliques du texte ou du discours, ils y restent un mystère et bloquent sa compréhension. Or, dans une interaction bilingue qui exige la traduction, il s’avère indispensable de transmettre dûment leur sens, de les adapter au texte cible et au cas échéant de les remplacer par d’autres pour dévoiler le vouloir-dire du locuteur ou de l’auteur. Pour faire réaliser cet objectif, on doit recourir à tous les procédés traductifs, linguistiques et stylistiques que les langues source et cible exigent. Pour donner un cadre pratique à cet article, nous avons choisi les symboles abordés par Sohrâb Sépéhri dans ses deux poèmes « Le bruit de pas de l’eau » et « Le Voyageur ». Vu la variété de domaines dans lesquels se répartissent les symboles sépéhriens, « les plantes » des textes précités ont été cernés pour étudier leurs connotations culturelles en nous référant à leurs traductions en français dans le livre Deux poèmes de Sohrâb Sépéhri (2015). L’examen des procédés traductifs des passages sélectionnés a mis fin à notre étude dans cette recherche.
۴۳۰۴.

L’épistémologie destructive chez Mostafa Mastour Relecture du recueil de nouvelles L’histoire d’un amour sans « r », ni « m », ni « a »(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: Recherches en langue française, Vol. ۱, N° ۱, printemps-été ۲۰۲۰ 81 - 104
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۸ تعداد دانلود : ۴۳
Dans le recueil de nouvelles L’histoire d’un amour sans " r ", ni " m ", ni " a ", de l’auteur iranien contemporain Mostafa Mastour, le lecteur rencontre des personnages qui, au seuil de la compréhension d’une vérité, de la prise de conscience de leur sentiment, ou de la réception des réponses à leurs questions au sujet du monde, ne pouvant la/les subir, mettent fin à leur vie, se sentent marqués par une sorte d' "autisme" qui les empêchent de continuer leur relation avec leur entourage, ou tout simplement disparaissent. A partir de leur conscience, les personnages de Mastour construisent une image du monde, basée sur leur perception, sur les acquis qui leur semblent réels, puis réagissent. Ce comportement pourrait trouver son appui théorique dans la phénoménologie merleau-pontienne, qui attribue la primauté à l' "être au monde. L'épistémologie qui résulte des propos de Merleau-Ponty, est donc le produit de la conscience -en tant qu'un élément qui vit-, plutôt que celui des simples réactions physiques. Nous allons étudier dans ce présent article, la perception de l'environnement par les personnages du recueil de nouvelles mentionné dans le titre, et vérifier la réaction qu'entraîne cette épistémologie chez eux, en nous appuyant essentiellement sur les propos de Merleau-Ponty dans ses deux livres Phénoménologie de la perception et La Structure du comportement.
۴۳۰۵.

چندمعنایی واژه های پیچیده مختوم به «نامه» در چارچوب صرف ساختی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: زبان شناسی و گویش های خراسان سال دوازدهم پاییز و زمستان ۱۳۹۹ شماره ۲۳ 59 - 98
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۹۷ تعداد دانلود : ۳۳۱
بررسی واژه های پیچیده مختوم به «نامه»، از جمله موضوعاتی بوده که کمتر مورد توجه زبان شناسان قرار گرفته است. در این جستار، به منظور بررسی نقش واژه سازی «نامه» در این گروه از واژه های پیچیده زبان فارسی، به تحلیل چندمعنایی این جزء واژگانی در چارچوب صرف ساختی (بوی، 2010) پرداخته شده است. برای نیل به این هدف، 102 واژه ساخته شده با «نامه» از فرهنگ فارسی زانسو (کشانی، 1372)، فرهنگ بزرگ سخن (انوری ،1381) و فرهنگ دهخدا (1377) گردآوری شدند که با استفاده از امکانات صرف ساختی مبنی بر وجود طرح واره ساختی ناظر و انشعاب زیرطرح واره ها بر اساس دخالت سازوکارهای سطح مفهومی، در 12 دسته مختلف قرار گرفتند. یافته های این پژوهش نشان داد که طرح واره های تصویری، مجاز و استعاره سه سازوکار اصلی عامل چندمعناشدن سازه مشترک «نامه» در واژه های مورد بررسی بوده است. به علاوه، امکانات صرف ساختی از جمله وجود معنای مقید در قالب اصطلاح ساختی، واژگان سلسله مراتبی و وراثت پیش فرض نشان داد که بر ساخت واژه های پیچیده مختوم به «نامه»، طرح واره ای ساختی موسوم به اصطلاح ساختی ناظر است که «نامه» را در وضعیت بینابین ترکیب و اشتقاق قرار می دهد و آن را به عنوان «شبه وندی» در مسیر دستوری شدگی قرار می دهد.
۴۳۰۶.

Critical Thinking in Language Planning for Local Languages Maintenance: Evidence from Banjarese, Indonesia(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: جستارهای زبانی دوره یازدهم آذر و دی ۱۳۹۹ شماره ۵ (پیاپی ۵۹) 179-199
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۱۹ تعداد دانلود : ۳۶۴
The fact that many indigenous languages in Indonesia have been dying out as a result of the ineffective way of language planning. This study aims to construct critical thinking indicators and to describe the strategies used for enhancing critical thinking in language planning (LP) concerning local language maintenance, particularly Banjarese language. The qualitative method was employed in which all data were elaborated in a descriptive manner by employing an interview and documentation to collect the data. The former was performed by interviewing the two older native Banjarese persons: The one is a researcher focusing on native languages as well as on Banjarese maintenance; and the other is the main official person in charge of history and tradition maintenance of the Education and Culture Service of South Kalimantan. The latter was done by taking articles concerning Banjarese maintenance and its teaching, and policy documents issued by the government. The data were analyzed through content analysis. The result shows that there is no curriculum design to maintain Banjarese at schools. The local government’s support in maintaining Banjarese does neither run well nor seems to be serious. The existence of local government regulation No. 7/2009 about the local language maintenance does not continue to practical procedures on how local language should be designed and taught at schools. Therefore, the issues of Banjarese should be the main indicator to map needs analysis in local language maintenance and strategies for language planning dealing with the classroom as the way of teaching Banjarese
۴۳۰۸.

A Mixed-Method Approach on the Role of Self-Constructs in Self-Regulation(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: English Language Teaching and Learning. No. ۲۶, Fall & Winter ۲۰۲۰ 217 - 237
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۵۴ تعداد دانلود : ۴۴۳
The current mixed-method research aimed to investigate the effects of self-constructs on self-regulation. To this end, a number of 127 Iranian EFL learners were chosen randomly as the sample of the study. To collect data, semi-structured interviews were designed. Also, correlation analysis and regression analysis were run on the data. The results of interview data suggested that motivated learners who reported self-regulation tended to display positive visualization of their ideal L2 self and self-efficacy beliefs. Besides, the result of correlation analysis indicated that ideal L2 self had stronger association with self-efficacy beliefs than with self-regulation, suggesting that it is necessary to hold positive beliefs towards language learning in order to visualize oneself as a proficient and successful language user. Of the two self-constructs, self-regulation turned out to be most strongly associated with self-efficacy followed by ideal L2 self indicating that what characterizes self-regulated learners is that their levels of self-efficacy is higher compared to those who are not. Finally, the result of regression analysis revealed that self-efficacy and, to the lesser extent, ideal L2 self were found as direct predictors of self-regulation. It seems unlikely to be a motivated learner without the actual beliefs in ones’ ability and a strong actualization of one’s image as a successful language user.   
۴۳۰۹.

The Effects of Metacognitive Strategy Training on Improving Iranian EFL Learners’ Listening Performance and the Similarities and Differences Across Three Elementary, Intermediate and Advanced Proficiency Levels

نویسنده:
منبع: Research in English Education Volume ۵, Issue ۲(۲۰۲۰) 29-48
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۸۹۱ تعداد دانلود : ۴۸۱
The present study was an investigation of metacognitive strategy training on improving Iranian EFL learners’ listening performance and the differences and similarities at three levels of elementary, intermediate, and advanced levels. Few studies have been conducted to investigate three levels. So, 348 third grade female senior high school students of Zanjan/Iran were selected through multistage cluster random sampling method and based on Cambridge placement test (2010), 116, 132, and 100 students in 3 elementary, advanced, and control groups participated in this experimental study. During two months and over period of nine forty-minute sessions, students in experimental groups received metacognitive and listening instructions. To address the research question, ANOVA test was conducted and the results showed that there were meaningful differences between students’ performance and the students of experimental advanced group showed more improvement than students in experimental intermediate and elementary groups, and students of intermediate experimental group showed more improvement than students in experimental elementary group. The implication of the study is that metacognitive strategy training should be incorporated into the regular listening teaching programs to help students become more effective listeners.
۴۳۱۰.

The Relationship between Dimensions of Student Engagement and Language Learning Motivation Among Iranian EFL Learners(مقاله پژوهشی دانشگاه آزاد)

نویسنده:
منبع: international Journal of Foreign Language Teaching & Research, Volume ۸, Issue ۳۱, Summer ۲۰۲۰ 43-57
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۹۴ تعداد دانلود : ۵۵۵
Since second or foreign language learning is a?.m long term endeavor and learners may lose their initial interest and enthusiasm, they need to be kept motivated. Student engagement has been recommended as one approach to sustaining such at risk learners at high levels of motivation. Accordingly, the purpose of this study was to investigate the relationship between the dimensions of student engagement and language learning motivation among Iranian EFL learners. To this end, 117 intermediate EFL learners at the Iran Language Institute (ILI), Gorgan adult male branch, Iran, having been selected as the participants of the study through convenience sampling, were given two questionnaires: Student Engagement Questionnaire (Hart, Stewart, & Jimerson, 2011; Reeve, 2013) and Language Learning Motivation Scale (Noels, Pelletier, Clément, & Vallerand, 2000). The quantitative data gathered through these questionnaires were analyzed by the software package of SPSS, version 24. The results of the correlation tests showed that there were significant relationships between language learning motivation and each dimension of student engagement, with the cognitive engagement having the highest correlation. Further, the results of multiple regression analyses indicated that cognitive engagement was the sole predictor of language learning motivation.
۴۳۱۱.

On the Efficacy of a Communicative Framework in Teaching English Phonological Features Absent in Persian to Iranian EFL Learners(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: Issues in Language Teaching (ILT), Vol. ۹, No. ۱, June ۲۰۲۰ 57 - 91
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۷۲۴ تعداد دانلود : ۶۲۱
Although Persian and English share many common phonemes, there are some phonological features that are present in English but absent in Persian which tend to lead to mispronunciation on the part of Persian learners of English, mostly through negative transfer. The present research assesses the efficacy of a communicative framework in improving Iranian adult EFL learners’ pronunciation of five English phonemes absent in the phonological system of Persian. Thirty EFL learners, divided into experimental and control groups, participated in the training course which lasted 22 sessions (330 minutes). The experimental group was instructed using the communicative framework for teaching pronunciation while the control group received traditional methods of pronunciation teaching. The pronunciation quality of these sounds were then assessed by four native and four non-native English teachers as well as by the PRAAT speech analysis software in the case of the vowels. Although no significant difference was detected between the experimental and control groups with regard to posttest results, a positive trend was observed in favor of the experimental group regarding specific features (e.g., formant frequencies, duration, center of gravity) of the problematic sounds.
۴۳۱۲.

توصیف اصطلاحات در فرهنگ های لغت فارسی و کاربرد آن در فرهنگ نگاری براساس رویکرد معناشناسی شناختی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: زبان شناسی و گویش های خراسان سال دوازدهم بهار و تابستان ۱۳۹۹ شماره ۲۲ 31-60
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۹۴۸ تعداد دانلود : ۸۱۹
چکیده با روی کار آمدن فرهنگ های الکترونیکی و با توجه به نارسایی های فرهنگ های موجود فارسی، ارائه شیوه ای علمی و مبتنی بر نظریه در فرایند تدوین فرهنگ ها ضروری است. یکی از دغدغه های حوزه فرهنگ نگاری، همواره شیوه مرتب کردن اصطلاحات و عبارات اصطلاحی بوده است. هدف از پژوهش حاضر ارائه اصطلاحات و عبارات اصطلاحی به شیوه ای غیر خطی در فرهنگ ها است. برای رسیدن به هدف پژوهش این پرسش مورد توجه قرار گرفت که چگونه می توان شیوه ای جدا از شیوه متداولِ ترتیب الفبایی و خطی برای فهرست کردن اصطلاحات و ارائه معادل های آنها در نظر گرفت؟ در این راستا، نگارندگان با تکیه بر روش توصیفی-تحلیلی و رویکرد معناشناسی شناختی و مفاهیم مطرح در آن، همچون استعاره مفهومی، مجاز مفهومی و نیز دانش متعارف، به بررسی داده های برگرفته از فرهنگ دوجلدی فارسی سخن (انوری، 1382) پرداختند. در انتها، نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که با ارائه بسته های استعاری و مجازی و براساس دانش متعارف اهل زبان در فرهنگ های لغت، می توان شیوه ای غیرخطی برای چینش اصطلاحات و معادل های آنها پیشنهاد کرد. اما تمام اصطلاحات قابل تحلیل براساس استعاره، مجاز و دانش متعارف نبودند، زیرا بعضی از اصطلاحات با بخش غیرمجازی زبان ساخته شده اند و بر همان اساس هم قابل تحلیل می باشند.
۴۳۱۳.

بررسی چگونگی مواجهه گفتمانی وزارت بهداشت ایران با شیوع ویروس کرونا به مدد مدل تحلیل گفتمان فرکلاف (1989)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهش های زبان شناسی سال دوازدهم بهار و تابستان ۱۳۹۹ شماره ۱ (پیاپی ۲۲) 153 - 176
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۴۹۸ تعداد دانلود : ۴۱۶
مقاله حاضر به بررسی چگونگی مواجهه گفتمانی وزارت بهداشت ایران با شیوع ویروس کرونا در این کشور و مقایسه آن با نحوه برخورد گفتمانی شماری از کشورها با این ویروس پرداخته است. برای نیل به این مقصود، تمامی اخبار منتشرشده در بخش «اخبار کرونا ویروسِ» پایگاه خبری وزارت بهداشت ایران از ابتدای شیوع این ویروس در کشور از اول اسفند سال 1398 تا پایان آبان سال 1399 که بالغ بر 1700 خبر می شود برای یافتن خبرهای حاوی مفاهیم و مضامین ایدئولوژیک بررسی شد. اخبار ایدئولوژیک یافت شده که در کل 75 خبر را تشکیل می دهد به منظور پی بردن به الگوی عملکرد گفتمانی وزارت بهداشت در مبارزه با این ویروس با استفاده از نظریه داده-بنیاد استراوس و کوربین (1994) بررسی و کد گذاری شد. تحلیل این اخبار نشان داد که همزمان با اوج گیری ویروس کرونا در کشور در چهار ماهه منتهی به آبان، استفاده این وزارت از ذخایر ایدئولوژیک ملی و مفاهیم وحدت آفرین دینی-انقلابی، به طور چشمگیری افزایش یافته است. استفاده از مدل تحلیل انتقادی گفتمان فرکلاف (1989) برای تبیین این الگوی گفتمانی نشان داد که وزارت بهداشت ایران با بهره گیری از دو مؤلفه هویت بخش و گفتمان ساز ایدئولوژی دینی-انقلابی و حادثه تاریخی جنگ ایران و عراق در تلاش است تا با به کارگیری شعارهایی با «ارزش تجربی» ایدئولوژیک در سطح «متن» ضمن یادآوری روایت های موفق دوران جنگ، مردم را به تفسیرِ دینی-انقلابی از این شعارها در سطح «گفتمانی» ترغیب کند و با ایجاد روح همبستگی ملی در میان آحاد ملت، همراهی آنان را در شکست دادن بیماری به حداکثر برساند.
۴۳۱۵.

رویکردی کمینه گرا به تعیین جایگاه ساختاری عنصر پرسشی آیا در فارسی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: مطالعات زبان و گویش های غرب ایران سال هشتم زمستان ۱۳۹۹ شماره ۳۱ 77 - 95
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۶۳ تعداد دانلود : ۳۱۸
 نوشتار پیش رو کوشیده است تا در چارچوب برنامه کمینه گرا (چامسکی، 1995 و 2001)، جایگاه ساختاری عنصر پرسشی آیا را در زبان فارسی تبیین نماید. بدین منظور، نخست به ردّ این فرضیه پرداخته شده است که عنصر پرسشی آیا در این زبان در جایگاه هسته گروه متمّم نما در ساخت سلسه مراتبی جمله قرار دارد (لطفی، 2000 و 2003)؛ سپس، از شواهدی همچون رفتار توزیعی متفاوت عنصر آیا در مقایسه با سایر عناصر نمودنما، کاربرد هم زمان آیا با این عناصر، جایگاه ساختاری گروه نفی و نیز تعامل وجه با نمود درراستای ردّ فرضیه ای بهره گرفته می شود که گروه نمود را به مثابه فرافکن بیشینه دربرگیرنده عنصر پرسشی آیا قلمداد کرده است (رقیب دوست، 1993). در ادامه، پیشنهاد می شود که عنصر پرسشی آیا با فرایند ادغام بیرونی، در جایگاه هسته گروه پرسشی قرار گیرد تا ضمن بازبینی مشخّصه ارزش گذاری نشده [پرسشی] موجود بر روی این هسته و همچنین برآورده ساختن ملزومات ترتیب خطّی زبان فارسی، خوانش پرسشی جمله را نیز فراهم نماید.  
۴۳۱۶.

بررسی تاریخی بن ماضی افعال در زبان بلوچیِ امروز (گویش های بلوچیِ غربی)(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: زبان فارسی و گویش های ایرانی سال پنجم بهار و تابستان ۱۳۹۹ شماره ۱ (شماره ۹) 261 - 273
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۲۸ تعداد دانلود : ۴۰۹
بن ماضی افعال با نشانه های متنوع در گویش های مختلف زبان بلوچی، اهمیت خاصی دارد. این مقاله در پی آن است تا با روشی توصیفی و دیدگاهی درزمانی و هم زمانی به بحث ساخت واژیِ بن ماضی در زبان بلوچی بپردازد. منابع پایه، 201 فعل ساده بلوچی- گویش بمپوری- است. پس از ارائه فهرست افعال، موارد آوایی و بسامد آنها تبیین می شود. این افعال، براساس تکواژ ماضی سازی که می گیرند مرتب شدند. یافته ها نشان می دهد که بن ماضی در بلوچی به 10 صورت مشخص می شود. از اینها، 5 صورت باقاعده و 5 صورت بی قاعده هستند (1) . این اختلاف صورت ها 4 دلیل عمده دارد: 1- صورت بن ماضی بازمانده صورت های تاریخی باشد؛ 2- بافت واجگانی بن ماضی باعث اختلاف صورت ها شود؛ 3- اختلاف در گویش ها باعث تنوع صورت های بن ماضی شده باشد؛ 4- بن ماضی از طریق قیاس با افعال دیگر ساخته شده باشد.
۴۳۱۷.

روند دستوری شدگی پسوندِ جمع ساز /–gal/ در زبان های ایرانی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: زبان پژوهی سال دوازدهم زمستان ۱۳۹۹ شماره ۳۷ 197 - 217
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۶۳۶ تعداد دانلود : ۵۴۵
چند گروه از زبان های ایرانی، پسوندِ /–gal/ یا تکواژگونه های آن را به تنهایی یا در کنار پسوندهای دیگر، برای جمع بستنِ اسم به کار می برند. این پسوند، در اصل، اسم جمع و به معنای «گروه، دسته» بوده که سپس به چنین پسوندی با این نقشِ صرفی تبدیل شده است. این مقاله، نشان می دهد که پسوند //–gal و تکواژگونه های آن در نتیجه دستوری شدگی اسم «gal» به معنای «دسته، گروه» پدیدار شده اند. نخست، مقدمه ای درباره دستوری شدگیِ پسوندهایِ جمع ساز در زبان های دنیا، ارائه شد. سپس، به بررسی ساخت و چگونگی کاربرد این پسوند در چند گروه از زبان های ایرانی- که این پسوند را به کار می بردند- پرداخته شد. پس از آن، مراحل شکل گیریِ این پسوند، در چارچوبِ فرایندِ دستوری شدگی بررسی شد. همچنین، نشان داده شد که هر یک از این گروه های زبانی در چه مرحله ای از فرایندِ دستوری شدگیِ این پسوند قرار دارند. علاوه بر این، سازوکارهای معنایی، آوایی، صرفی-نحوی و کاربردشناختی درگیر در فرایند دستوری شدگیِ این پسوند بررسی شده اند.
۴۳۱۸.

نگاهی به فصل «ساختارنگری و نشانه شناسیِ» کتاب راهنمای راتلج به نظریه نقد ادبیات و فرهنگ

نویسنده:
منبع: نقدنامه زبان های خارجی دوره ۳ بهار و تابستان ۱۳۹۹ شماره ۱ (پیاپی ۵) 23-32
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۲۸۶ تعداد دانلود : ۲۴۲
ساختارنگری یکی از مهم ترین جنبش های فکری سده بیستم است که خاستگاه آن به نظریه زبان شناسی و نشانه شناسی فردینان دو سوسور برمی گردد. توجه به ساختار موجود در پس پدیده های فرهنگی و کشف و دسته بندی قواعد کلی حاکم بر آن ساختارها هدف اصلی ساختارنگران است. با گذشته چند دهه از ظهور ساختارنگری در علوم انسانی و وارد آمدن نقدهای اساسی بر مفروضات و روش آن، این روی کرد همچنان اهمیت خود را، به خصوص در نقد ادبیات و فرهنگ، حفظ کرده است و در تمام کتاب های راهنما و درس نامه هایی که در حوزه نظریه ادبیات منتشر می شوند همواره فصلی به این جنبش دوران ساز اختصاص می یابد. یکی از مشهورترین این کتاب ها راهنمای راتلج به نظریه نقد ادبیات و فرهنگ است، که ویراست دوم آن در سال 2013 منتشر شد. جستار حاضر به نقد و بررسی فصل «ساختارنگری و نشانه شناسی» این کتاب می پردازد و پس از اشاره ای کوتاه به قوت آن (خوش خوان بودن و جنبه آموزشی قوی) ضعف ها و کاستی های نظری و ساختاری آن بحث می شوند، که جا داشت در ویراست دوم (که تفاوتی با متن این فصل در چاپ نخست کتاب ندارد) برطرف شوند.
۴۳۱۹.

بررسی دو عبارت کنایه آمیز در ایلامیِ هخامنشی(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: پژوهشنامه فرهنگ و زبان های باستانی سال اول پاییز و زمستان ۱۳۹۹ شماره ۱ 177 - 186
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۳۲۳ تعداد دانلود : ۳۰۸
تماس بین دو قوم پارسیان و ایلامیان که از سده های نهم و هشتم پیش از میلاد با یکدیگر هم منزل شده بودند فقط به حوزه های اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی محدود نشده بلکه به دایره واژگان و زبان نیز مربوط می شود و در اثر برخورد و تماس زبان های این دو قوم با یکدیگر یعنی پارسی باستان و ایلامی (ایلامی هخامنشی)، قرض گیری واژگانی، که امری اجتناب ناپذیر در هر نوع از تماس زبانی است، صورت گرفت و واژگان زیادی از هر دو زبان به زبان دیگری راه یافتند. در این بین عبارات کنایه آمیزی در نسخه ایلامی کتیبه های هخامنشی یافت می شود که اگرچه منشأ آنها روشن نیست، اما با برخی عبارات کنایه آمیز در فارسی میانه، فارسی دری و فارسی نو قابل مقایسه هستند. در این جستار دو نمونه از عبارات کنایه آمیز ایلامی هخامنشی مورد بررسی قرار گرفته و نمود آنها در زبان های ایرانی مشخص گردیده است.
۴۳۲۰.

بررسی تاریخی نقش های تکواژ «مگر»(مقاله علمی وزارت علوم)

نویسنده:
منبع: زبان و زبان شناسی دوره شانزدهم پاییز و زمستان ۱۳۹۹ شماره ۳۲ 121-141
حوزه‌های تخصصی:
تعداد بازدید : ۵۰۴ تعداد دانلود : ۳۹۳
این مقاله به بررسی نقش های مختلفی پرداخته که «مگر» از قرن چهارم هجری تاکنون در متون زبان فارسی برعهده داشته است. به این منظور پیکره ای مشتمل بر 24 عنوان کتاب از سه دوره تاریخی قرن های چهارم تا هفتم، هشتم تا یازدهم و دوازدهم تا زمان حاضر تهیه شد. از این سه دوره، تعداد 360 جمله که شامل «مگر» هستند استخراج شد. پس از بررسی و دسته بندی آنها دو کارکرد عمده برای «مگر» به دست آمد: کارکرد پرسشی و غیرپرسشی. ویژگی های هرکدام به تفصیل بررسی شد. هر دسته شامل زیرمجموعه هایی است که ویژگی های نحوی خاص خود را دارند. اما به طور کلی، نقش پرسشی «مگر» در حدود این 12 قرن روندی افزایشی را نشان می دهد و نقش غیرپرسشی آن روبه کاهش بوده است. همچنین به نظر می رسد در متون مکتوب «مگر» در حال عبور از مرحله غیرذهنی به ذهنی شدگی است.

پالایش نتایج جستجو

تعداد نتایج در یک صفحه:

درجه علمی

مجله

سال

زبان