درخت حوزه‌های تخصصی

در این مقاله به این موضوع که کدام یک از کشورهای جهان برای حضور فرهنگی-رسانه ای ایران در سطح بین الملل در اولویت قرار دارند، پرداخته می شود. برای فهم کشورهای دارای اولویت جهت حضور فرهنگی-رسانه ای ایران نیازمند معیارهایی برای رتبه بندی کشورهای هدف دیپلماسی فرهنگی-رسانه ای ایران می باشیم تا آن گاه کشورهای دارای اولویت برای تولید محتوای رسانه ای در عرصه بین الملل شناسایی شوند. این معیارها در این پژوهش از طریق مصاحبه نیمه ساخت یافته گردآوری شده و با روش تحلیل مضمون، به دست آمده است. در پژوهش حاضر، پس از بیان مختصر پیشینه پژوهش به ارائه چارچوب مفهومی پرداخته شد. در ادامه، اسناد بالادستی، بیانات رهبران انقلاب و مصاحبه با شانزده نفر از رایزنان فرهنگی، اساتید دانشگاه، مبلغان دینی و فعالان فرهنگی در عرصه بین الملل مورد بررسی قرار گرفت؛ در نتیجه 23 معیار برای رتبه بندی کشورهای مخاطب دیپلماسی فرهنگی-رسانه ای ایران به دست آمد که می توان به برخی از مهم ترین آن ها همچون «کشورهای همسایه و پیرامونی»، «جهان اسلام و مسلمانان» و «کشورهای صاحب نفوذ در سازمان های بین المللی» اشاره نمود. از آن جا که 23 معیار به دست آمده دارای اهمیت متفاوتی نسبت به یکدیگر می باشند، معیارها وزن دهی شده است. در پایان به معیارهای فعلی مورد استفاده در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی به عنوان متولی دستگاه دیپلماسی فرهنگی-رسانه ای و نیز معیارهای حضور فرهنگی در عرصه بین الملل که توسط مؤسسه الکانو به دست آمده است نیز اشاره شده است.

این مقاله به بررسی تأثیر جنگ رسانه ای داعش بر امنیت ملی ایران می پردازد. هدف پژوهش، تحلیل محتوای رسانه های رسمی داعش، از جمله نشریات «دابق» و «النبأ»، و بررسی چگونگی بازنمایی تهدیدآمیز ایران در این رسانه ها است. تمرکز مطالعه بر شناسایی مضامین تهدیدآمیز و راهبردهای گفتمانی داعش در تحریک خشونت، تضعیف مشروعیت و القای بی ثباتی در ایران است. پژوهش با روش کیفی و رویکرد تحلیل مضمون انجام شده و داده های آن شامل نمونه ای هدفمند از ویدئوها، بیانیه ها، نشریات و پوسترهای داعش در بازه زمانی ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۲ می باشد که به صورت مستقیم ایران را مورد خطاب قرار داده اند. یافته ها نشان می دهد که داعش در گفتمان رسانه ای خود، ایران را به عنوان «دشمن اصلی اهل سنت» و «دولت مرتد» معرفی کرده و از مفاهیمی چون «رافضه»، «طاغوت» و «ارتداد» برای تضعیف جایگاه مذهبی و سیاسی جمهوری اسلامی بهره گرفته است. این گفتمان، از طریق شبکه های اجتماعی و ابزارهای گرافیکی حرفه ای، به ویژه با استفاده از نشریاتی چون دابق و النبأ، به تحریک گروه های سنی، افزایش دوقطبی مذهبی، تهدید مشروعیت حکومت و تشویق به اقدامات خشونت آمیز علیه اهداف ایرانی پرداخته است. در نهایت، این نوع جنگ رسانه ای می تواند امنیت اجتماعی، مشروعیت سیاسی، همبستگی ملی و حتی ثبات اقتصادی کشور را در معرض تهدید قرار دهد.

این مطالعه با بهره گیری از نظریه رفتار اطلاعاتی ویلسون و اخلاق اطلاعاتی فلوریدی، تأثیر متقابل «سانسور و محدودیت ها» و «آزادی دسترسی» را بر رفتار جستجوی اطلاعات دانشجویان در محیط های مجازی بررسی می کند. رویکرد کیفی با استفاده از نظریه زمینه ای اتخاذ شد و داده های حاصل از ۲۳ مصاحبه نیمه ساختاریافته با اعضای هیئت علمی علوم انسانی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته ها نشان می دهد که آزادی دسترسی اغلب منجر به اتکا به منابع غیراخلاقی و اطلاعات نادرست می شود، در حالی که فقدان آگاهی اخلاقی به سوءرفتار ادبی و استنادهای نادرست کمک می کند. یک تحلیل نظری تفسیری، مدلی مفهومی را ارائه می دهد که بر ادغام ارزش های اخلاقی در هر مرحله از جستجوی اطلاعات تأکید دارد. این مطالعه نتیجه می گیرد که تقویت زیرساخت های دسترسی آزاد و پرورش سواد اطلاعاتی اخلاق محور می تواند کیفیت تحقیق را افزایش داده و استانداردهای آموزشی را در دانشگاه ها ارتقا دهد. این تحقیق چارچوبی برای ترویج شیوه های اخلاقی اطلاعات در زمینه های دانشگاهی ارائه می دهد.

عملیات طوفان الاقصی و جنگ غزه در 7اکتبر2023 در شرایطی به وقوع پیوست که با محوریت آمریکا نظمِ جدیدی مبتنی بر گسترش قلمرو عادی سازی با رژیم اسرائیل درحال اجرا بود. این جنگ موجب اثرگذاری بر رویکرد های بازیگران کلیدی غرب آسیا و نیز نظم آتی منطقه شده است. از آنجایی که تحلیل سیاست های عربستان به واسطه جایگاه این کشور در میان اعراب و جهان اسلام و نقش افکار عمومی و رسانه ها در این زمینه اهمیت دارد، هدف پژوهش حاضر آن است تا ضمن بررسی ارتباط میان مواضع ریاض در قبال منازعه فلسطینی-اسرائیلی با اجرای این عملیات، پیامدهای جنگ غزه بر مواضع سعودی در قبال مساله فلسطین و عادی سازی مناسبات با تل آویو و چرایی تحول آن را تحلیل کند. سوال اصلی مقاله این است که جنگ غزه چه پیامدی بر سیاست عربستان در قبال مساله فلسطین و عادی سازی روابط با رژیم اسرائیل داشته است؟ فرضیه نگارنده در پاسخ به سوال این است که تحولات این جنگ موجب شد تا ریاض با بازنگری در سیاست جاری خود به یک «رویکرد تلفیقی» از سیاست سنتی و سیاست جدید در قبال این منازعه تاریخی متوسل شود. براین اساس، تحولات جنگ غزه اگرچه مانعی بر سر تحقق عادی سازی روابط عربستان و رژیم اسرائیل نخواهد بود اما در رویکرد تلفیقی، سعودی در کنار تاکید بر منافع خاص خود، بار دیگر حقوق فلسطینیان را مدنظر خواهد داشت. این مقاله با استفاده از روش «توصیفی-تحلیلی» و بهره گیری از نظریه «واقع گرایی نوکلاسیک» ضمن تائید فرضیه به این یافته ها رسیده است که باوجود تغییر سیاست سنتی عربستان در دوره سلمان ها به سیاستی جدید یعنی عدول از شرط تشکیل دولت مستقل فلسطینی برای عادی سازی، اما پیامدهای جنگ غزه موجب اتخاذ رویکرد تلفیقی مورداشاره از سوی ریاض گردید. در واقع، واکنش های افکار عمومی در سطوح داخلی و منطقه ای متاثر از بازنمایی رسانه ها از تحولات جنگ غزه و آلام مردم فلسطین، و افزایش هزینه های عادی سازی متاثر از متغیرهای «هویت و مشروعیت»، در کنار برداشت مجدد تهدید عربستان از اسرائیل سبب شد تا برغم فشارهای آمریکا برای تحقق عادی سازی این رویکرد تلفیقی پیگیری گردد.

دیپلماسی فرهنگی یک ابزار کارآمد و قابل انعطاف در سیاست خارجی و زمینه ساز ایجاد ثبات بین المللی است که از طریق گسترش مبادلات فرهنگی هنری، توسعه همکاری های علمی آموزشی و تعامل میان نخبگان جوامع، آموزش زبان و رفع موانع موجود زبانی، بسترهای مناسب درک متقابل جوامع انسانی از یکدیگر را فراهم می آورد. دولت ها چ ه در قال ب معاه دات و چ ه در اشکال دیگ ر فعالیت های رس می فرهنگ ی، س عی در معرف ی و ارائ ه شاخص های فرهنگی کشور خ ود می کنند. دیپلماسی فرهنگی با انیمیشن، نقشی کلیدی در ارتقای تصویر ایران در سطح جهانی دارد. این تحقیق به بررسی نقش دیپلماسی فرهنگی در انیمیشن پسر دلفینی پرداخته و از روش نشانه شناسی رولان بارت برای تحلیل محتوای این آثار استفاده کرده است. در این پژوهش، هر صحنه به عنوان یک واحد تحلیل مورد بررسی قرار گرفت و مؤلفه های فرهنگی آن شناسایی شد. در میان این مولفه ها به ترتیب، ۲۴ درصد به میراث تاریخی، ۲۲ درصد به میراث فرهنگی، ۱۶ درصد به عناصر جغرافیایی و محیط زیستی، ۱۱ درصد به میراث باستانی، ۱۰ درصد به آداب و رسوم و سنن ایرانی، ۸ درصد به صنایع دستی، ۳ درصد به اساطیر ایرانی و در نهایت، ۲ درصد به موسیقی ایرانی در انیمیشن پسر دلفینی اشاره شده است. توصیف و تحلیل دقیق این مولفه ها، نشان می دهد که انیمیشن چگونه می توانند ابزار مؤثری برای تقویت دیپلماسی فرهنگی ایران در سطح جهانی باشد

این پژوهش با هدف ارائه چارچوبی مفهومی برای ارزیابی کیفیت درونی تحلیل های سیاسی، مفهوم «تحلیل سیاسی به مثابه سامانه ای ترمودینامیکی» را معرفی می کند. در این چارچوب، اجزا و ارکان تحلیل به عنوان عناصر فعال و ساختاری سیستم در نظر گرفته می شوند که سطح هماهنگی میان آن ها، تعیین کننده میزان «آنتروپی تحلیلی» است. آنتروپی تحلیلی در اینجا شاخصی معرفت شناختی است برای سنجش میزان بی نظمی، گسست یا ناسازگاری میان اجزا (بازیگران، داده ها، انگیزه ها) و ارکان تحلیل (مکتب فکری، رویکرد نظری، روش شناسی و منطق تحلیلی). پژوهش از نظر ماهیت، تحلیلی – مفهومی و از نظر روش، توصیفی – تبیینی است و بر پایه مدل سازی استعاری و نظریه سیستم ها بنا شده است. با الهام از مفاهیم ترمودینامیک همچون انرژی، تعادل و آنتروپی، سازوکاری برای تشخیص انسجام معرفتی در تحلیل های سیاسی طراحی شده است. کاربست مدل در مطالعه موردی مناقشه حقوقی پیرامون فعال سازی مکانیسم «اسنپ بک» پس از پایان دوره قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت نشان می دهد که ریشه آنتروپی تحلیلی در نظام بین المللی نه در داده های سیاسی، بلکه در اختلاف معرفتی میان دو دستگاه تحلیلی رقیب (ایران، روسیه و چین در برابر آمریکا و اروپا) است. یافته ها حاکی از آن است که مدل ترمودینامیکی می تواند ابزاری مؤثر برای سنجش انسجام، پایداری و کیفیت درونی تحلیل های سیاسی باشد و افق تازه ای برای پژوهش های میان رشته ای در علوم سیاسی بگشاید. این چارچوب با عملیاتی شدن مفاهیمی مانند «انرژی تحلیلی» و «آنتروپی معرفتی»، ابزاری برای نقد درونی و ارزیابی ساختاریافته ی تحلیل های سیاسی فراهم می کند. <br clear="all"> 

مهمترین هدف مقاله شناسایی قابلیت های دیپلماسی رسانه ای در توسعه ظرفیت های اقتصادی استان جهت صادرات بهینه و پایدار محصولات، کالا و خدمات به بازارهای مرزی ترکمنستان می باشد. رویکرد پژوهش کیفی و از روش تحلیل مضمون برای انجام آن استفاده شده است همچنین برای گردآوری اطلاعات از دو روش مطالعه اسنادی و مصاحبه نیمه ساختارمند استفاده شد، جامعه آماری؛ تجار، اساتید و مسئولان اجرایی استان که با نمونه گیری هدفمند و تعداد 12 نفر انتخاب شدند. باتوجه به همجواری استان خراسان شمالی با ترکمنستان، اما با این وجود فاقد گذرگاه رسمی است و محصولات خود از سایر گذرگاه ها صادر می گند. باتوجه به نظریه جغرافیای اقتصادی نوین، جهت توازن لازم است گذرگاه رسمی تأسیس شود، بر طبق یافته های تحقیق و باتوجه به سیاست تنوع سازی اقتصاد در کشور ترکمنستان و نفوذ رژیم غاصب اسرائیل در آن سوی مرز، بازارهای مشترک مرزی ترکمنستان از حساسیت بالایی برخوردار است. لذا باعنایت به اشتراکات و قرابت های فرهنگی بین دو کشور، مناطق مرزی استان در چهار حوزه ظرفیت های خوبی برای صادرات دارد: صنایع دستی، محصولات کشاورزی، محصولات صنعتی و صنایع غذایی. که در این بین خلاء دیپلماسی رسانه ای مشهود است. نتایج نشان می دهد؛ فرصت ها و ظرفیت های تجاری و اقتصادی ترکمنستنان، ظرفیت های صادراتی استان، زیر ساخت های لازم برای توسعه بازارهای مرزی، توجه به موانع و مشکلات صادراتی پیش روی، توجه به نیاز های وارداتی ترکمنستان، توجه جدی به دیپلماسی رسانه ای از مهمترین مضامین فراگیر می باشد. .

حملات نظامی به زیرساخت های غیرنظامی، به ویژه نهادهای رسانه ای، از چالش های جدی حقوق بین الملل بشردوستانه و حقوق عرفی است. این مقاله با تمرکز بر حمله رژیم صهیونیستی به سازمان صداوسیما، ابعاد حقوقی چنین اقداماتی را بررسی می کند. هدف اصلی پژوهش، تحلیل مشروعیت این حملات از منظر حقوق بین الملل، با در نظر گرفتن اصول تمایز، تناسب و ضرورت نظامی است. این مسئله از آن رو حائز اهمیت است که هدف قرار دادن رسانه ها جریان آزاد اطلاعات را مختل کرده و ثبات جامعه را تحت تأثیر قرار می دهد.پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و استناد به معاهدات بین المللی (نظیر کنوانسیون های ژنو و پروتکل های الحاقی)، قطعنامه های شورای امنیت و رویه قضایی، به ارزیابی حقوقی این اقدامات می پردازد. یافته ها نشان می دهد حملات هدفمند به زیرساخت های رسانه ای غیرنظامی، مگر در موارد استثنایی و با رعایت دقیق اصول تناسب و صرفاً در صورت تبدیل مستقیم و اثبات پذیر به هدف نظامی، نقض آشکار حقوق بین الملل بشردوستانه تلقی می گردد. شواهد موجود از حمله به ساختمان شیشه ای صداوسیما در تاریخ ۲۶ خرداد ۱۴۰۴، که منجر به شهادت دو تن از کارکنان سازمان، یک راننده و مجروح شدن تعدادی از کارکنان غیرنظامی و تخریب گسترده استودیوی پخش زنده شد شد، حاکی از عدم وجود چنین شرایطی است. این پژوهش بر مسئولیت بین المللی دولت مهاجم تأکید می کند. در نهایت، بر اساس تحلیل موردی حمله به صداوسیما، پیشنهادهای کاربردی و رسانه ای برای تقویت چارچوب های حمایتی ارائه می شود.؛ از جمله تقویت دیده بانی رسانه ای و حقوق بشری، فعال سازی دیپلماسی رسانه ای برای آگاهی بخشی جهانی، ایجاد صندوق های بین المللی برای بازسازی زیرساخت های رسانه ای و توسعه پروتکل های امنیتی برای خبرنگاران در مناطق درگیری. این تدابیر برای تضمین مصونیت خبرنگاران و نهادهای رسانه ای، به عنوان ستون های اطلاع رسانی و شفافیت، حیاتی هستند.  

در مقطع زمانی پایان جنگ جهانی دوم با اشغال ایران توسط متفقین و ضعف حکومت مرکزی، حزب دمکرات کردستان به رهبری فردی به نام "قاضی محمد" و با حمایت اتحاد جماهیر شوروی درصدد برآمد واگرایی سرزمینی را مبتنی بر عاملیت قومیت در ایران رقم بزند. در این پژوهش کوشش شده با استفاده از روش تحلیل گفتمان و در چهارچوب دیدگاه لاکلائو و موفه چگونگی مفصل بندی مؤلفه های گفتمانی این حزب در مطالبه خودمختاری برای کردستان در چهارچوب جغرافیای سیاسی ایران و به ویژه چگونگی غیریت سازی آن با گفتمان ناسیونالیستی حکومت پهلوی واکاوی شود. این دو اندیشمند روش تحلیل گفتمان را بیش ازپیش از حوزه زبان شناسی به عالم سیاست و از جمله مطالعات هویت قومی سرایت داده اند. یافته های پژوهش بیان گر آن است که این حزب کوشید با مرکزیت بخشی به تمایز زبانی قوم کرد با زبان فارسی به مثابه زبان رسمی حکومت مرکزی درصدد خودمختاری این منطقه جهت قلمروزدایی از "زبان معیار" برآید. همچنین ضمن تمایزانگاری با حکمرانی بسیط حکومت پهلوی اقدام به برساخت دال استعاری کارایی حکمرانی فدرالیسم جهت کسب اختیارات برای اداره امور این منطقه در چهارچوب قلمرو سرزمینی ایران برآید. از سوی دیگر علی رغم حمایت شوروی از این حزب لیکن به جهت عدم مجاورت مرزی شوروی با کردستان و نظر به مخالفت بریتانیا و ایالات متحده با واگرایی این منطقه و همچنین عدم تمایل این حزب به اجرای سیاست های کمونیستی در کردستان، دال مرکزی گفتمان این حزب به سوی مطالبه خودمختاری در چهارچوب جغرافیای سیاسی ایران و نفی جدایی طلبی سوق یافت.

در دنیای امروزی، فضای مجازی به عنوان فضای لامکان، نقش برجسته ای در تعاملات بین المللی دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر فضای مجازی بر توسعه پایدار روابط بین المللی با رویکرد تحلیلی-انتقادی و روش تحقیق آمیخته انجام شده است. در بخش کیفی، از روش دلفی و تحلیل محتوای موضوعی برای شناسایی کارکردهای فضای مجازی، استفاده شد. جامعه آماری این بخش شامل مدیران و کارشناسان فضای مجازی و روابط بین المللی بود. حجم نمونه بر اساس معیار اشباع نظری 30 نفر تعیین شد که به روش هدفمند انتخاب شدند. در مرحله کمی، جامعه آماری شامل کلیه متخصصین و صاحب نظران حوزه فضای مجازی و روابط بین المللی دارای حداقل مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد بود. حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 384 تعیین و به روش تصادفی ساده توزیع شد. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی محتوایی توسط 10 نفر از متخصصین و پایایی آن با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ (α=0.87) تأیید شد. داده های گردآوری شده به کمک نرم افزار SPSS تحلیل شد و آزمون های آماری مانند تحلیل عاملی، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه برای بررسی روابط بین متغیرها و آزمون فرضیه ها به کار گرفته شد. نتایج نشان داد: فضای مجازی نقش معناداری در توسعه پایدار روابط بین المللی دارد. کارکردهای اقتصادی فضای مجازی بیشترین تأثیر را داشتند، در حالی که کارکردهای اجتماعی و زیست محیطی تأثیرات معناداری اما کمتری نسبت به اقتصادی داشتند.

این تحقیق به بررسی نحوه بازنمایی سیاستهای اقتصادی مقاومتی در رسانه های ایرانی و تأثیر آن ها بر نگرش های عمومی نسبت به اقتصاد ملی می پردازد. سؤال اصلی تحقیق این است که چگونه رسانه ها از ابزارهای زبانی و تصویری برای شکل دهی به درک مخاطبان از این سیاست ها استفاده می کنند. فرضیه تحقیق این است که رسانه های ایرانی با بازنمایی مثبت از سیاستهای اقتصادی مقاومتی، درصدد ایجاد یا تغییر نگرش عمومی به نفع اقتصاد ملی بوده اند. برای پاسخ به این سؤال، تحقیق از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده کرده است و داده ها از مطالب منتشرشده در ۱۵ رسانه معتبر ایرانی طی سال های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰ جمع آوری شده اند. جامعه آماری شامل تمامی رسانه هایی است که به تحلیل سیاستهای اقتصادی مقاومتی پرداخته اند و نمونه آماری از بین رسانه هایی همچون مهر نیوز، دنیای اقتصاد و مشرق نیوز انتخاب شده است. نتایج تحقیق نشان می دهد که رسانه ها با استفاده از مفاهیم ملی گرایانه و تأکید بر مقاومت در برابر تحریم ها، در تلاش بوده اند تا با تکیه بر این تیترها، مقالات و تحلیل ها، حمایت عمومی از سیاستهای اقتصادی مقاومتی را جلب کنند. این بازنمایی ها به طور آشکار به دنبال تقویت اهمیت تولید داخلی و خودکفایی در ذهن مخاطبان بوده اند.

علیرغم وجود مخالفان و موافقان زیاد طرح اسکان جامعه عشایری، این جامعه، همانند جوامع شهری و روستایی، برای ارتقاء و بهبود سطح زندگی و برخورداری و بهره مندی از منابع و ظرفیت های موجود، می بایست، از برنامه های توسعه بهره مند شوند. مناطق عشایری دارای ظرفیت هایی برای توسعه، افزایش تولید و اشتغال هستند، امّا، خود عشایر، به دلیل کمبود توان فنی و مالی، امکان بهره برداری از آنها را ندارند. از طرف دیگر، به دلیل افزایش جمعیت عشایر و محدودیت ظرفیت مراتع مورد بهره برداری، امکان اشتغال افراد اضافه شده به دامداری در مرتع به روش کوچندگی وجود ندارد. در این شرایط، عشایرِ اضافه شده یا باید راهی شهرها شده و از جامعه تولیدکننده حذف شوند یا باید تغییر شیوه معیشت داده و اشتغال و منابع درآمدی غیر از دامداری مبتنی و متّکی به مرتع را در قلمرو زیست خود برگزیند و با یکجانشینی همراه با برخورداری از شاخص های توسعه مولّد باقی بماند. روش پژوهش حاضر توصیفی-تحلیلی بوده که از طریق بررسی منابع موجود، به صورت کتابخانه ای و مصاحبه با دست اندرکاران و بهره گیری از تجربه زیسته اجرایی-مدیریتی نگارنده انجام شده است. یافته ها مشخص ساخت، اسکان مدیریت شده در جامعه عشایری به دو مقطعِ قبل از پیروزی انقلاب اسلامی (مقطع اول: از سال ۱۳۱۲ با هدف مهار قدرت عشایر و به اجبار) و به بعد از پیروزی انقلاب اسلامی (مقطع دوم: از سال 1357 با هدف تکریم و ارایه خدمات به عشایر و بسط عدالت براساس خواست و با مشارکت عشایر) قابل تفکیک و تقسیم است. در نهایت، بر اساس یافته ها، پیشنهادات جهت بهره برداری مخاطبان علمی-اجرایی این حوزه ارائه گردید.

در مقاله حاضر، پیشه سنتی فروش دام در ایلات و عشایر کوچنده استان سمنان، موسوم به چوبداری یا چوداری یا گوشتی خرین (خرید و فروش دام) مورد مطالعه قرار گرفته است. هدف پژوهش آن است که بخشی از فنون و دانش بومی این پیشه سنتی که نقش مهمی در مبادلات اقتصادی عشایر منطقه داشته را بررسی نماید. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و استفاده از مشاهدات میدانی، مصاحبه های عمیق با 14 نفر از چوبداران کهنسال، دامداران و شبانان و مطالعات کتابخانه ای انجام شده است. یافته ها نشان داد که نظام سنتی فروش دام در ایلات و عشایر کوچنده استان سمنان که توسط افراد خبره و کارآزموده هدایت و راهبری می شده، فنون پیچیده ای داشت که کمتر مورد توجه پژوهشگران مسائل عشایری و دامداری-دامپروری قرار گرفته است. اطلاعات اندکی درباره این پیشه مهم در مطالعات پژوهشگران ایلات و عشایر کشور وجود دارد و در طول یکصد سال گذشته، با ورود وسایل نقلیه، گسترش راه های ارتباطی در مناطق عشایرنشین و توسعه ارتباطات، به ویژه تلفن همراه در سه دهه اخیر و ظهور فضای مجازی، شیوه معاملات سنتی، به شدت تحت تأثیر قرار گرفته و بسیاری از مناسبات اقتصادی و اجتماعی بین چوبداران و دامداران از بین رفته است.

این پژوهش به بررسی شفافیت و نظارت در معاملات شهرداری درایران و تعیین الزامات رسانه ای مرتبط می پردازد. سؤال اصلی تحقیق این است که وضعیت شفافیت و نظارت در معاملات شهرداری در ایران چگونه است و رسانه ها چگونه می توانند در بهبود آن نقش آفرینی کنند؟ فرضیه تحقیق بیان می دارد که با وجود چارچوب های قانونی موجود، کاستی های اجرایی و نظارتی منجر به کاهش شفافیت در معاملات شهرداری ها شده و رسانه ها می توانند با ایفای نقش نظارتی خود، به بهبود این وضعیت کمک کنند. روش پژوهش کیفی بوده و از مطالعات اسنادی، تحلیل محتوای قوانین و مقررات، بررسی گزارش های رسانه ای و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با خبرگان حوزه شهری استفاده شده است. نتایج نشان می دهد که علی رغم وجود قوانین مرتبط با شفافیت مالی و معاملات شهرداری، چالشهایی مانند ضعف در اجرای مقررات، ناکارآمدی سازوکارهای نظارتی و محدودیت های فناوری اطلاعات، مانع از تحقق شفافیت مطلوب شده است. همچنین، رسانه ها با افشاگری تخلفات و اطلاع رسانی به موقع می توانند نقش مؤثری در افزایش شفافیت و پاسخگویی مدیران شهری ایفا کنند.

افزایش آگاهی زیست محیطی به کودکان از طریق بازی های رایانه ای آموزشی، یک هدف حیاتی تلقی می شود. در واقع این رسانه های نوین، به آنها می آموزد تا از طریق احترام به منابع طبیعی، خود را در قبال حفظ و حراست از محیط اطراف مسئول بدانند. پژوهش پیش رو، ضمن شناساندن این گونه بازی ها به متولیان هنری، با تمرکز بر آموزش تجربه زیست محیطی در جهت فرهنگ سازی به قشر کودک، بازی رایانه ای آموزشی ماموریت یازده را از منظر نشانه شناسی "جان فیسک"، مورد واکاوی قرار داده است و نگارندگان درصدد پاسخگویی به این پرسش هستند که کودک چه نوع مهارت هایی در جهت حفظ محیط زیست می تواند از طریق این بازی به دست آورد؟ روش پژوهش توصیفی-تحلیلی است و شیوه گردآوری اطلاعات، به صورت کتابخانه ای و اسنادی می باشد. نتایج پژوهش بیانگر آن است که نقش طراحان بازی به عنوان فرستندگان پیام، از نگاه فیسک بی اهمیت تلقی می شود و از طرفی، تولید معنایی که کودک از بازی مذکور، دریافت می کند با درک و تفسیر کودکی در فرهنگ و جامعه دیگر، متفاوت است. از طرفی نحوه تولید معنا به فرهنگ آن جامعه بستگی دارد که اهمیت محیط زیست و آموزش های لازم را در جهت حفظ منابع طبیعی، مهم و کاربردی به نظر برساند.

این پژوهش با هدف بررسی نقش رسانه های سنتی و مدرن در افزایش نرخ جرائم، با تأکید بر رویکرد جرم شناسی فرهنگی انجام شده است. سؤال اصلی تحقیق این است که رسانه ها چگونه می توانند بر وقوع جرائم تأثیر بگذارند و آیا این تأثیر بیشتر به جنبه های منفی محدود می شود یا امکان استفاده از رسانه ها برای پیشگیری از جرم نیز وجود دارد؟ فرضیه اصلی تحقیق بیان می دارد که رسانه ها، به ویژه با انعکاس اخبار جرائم، عادی سازی رفتارهای ناهنجار، و ایجاد الگوهای نادرست، می توانند موجب افزایش جرائم شوند. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی است که با بهره گیری از منابع کتابخانه ای و داده های موجود در فضای مجازی انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که رسانه ها از طریق فرآیندهایی مانند عادی سازی جرائم، گسترش خشونت، تقلید و یادگیری، و حتی قهرمان سازی از مجرمان، بر رفتارهای اجتماعی تأثیر می گذارند. همچنین، نظریه هایی مانند ترس اخلاقی، پنجره های شکسته، و کنترل اجتماعی، نقش رسانه ها را در افزایش جرم به طور مستقیم و غیرمستقیم تأیید می کنند. با این حال، پژوهش نشان می دهد که رسانه ها می توانند از طریق آموزش، فرهنگ سازی، و آگاهی بخشی، نقشی پیشگیرانه نیز ایفا کنند. این نتایج ضرورت بازنگری در سیاست های رسانه ای و تدوین برنامه های هدفمند برای کاهش تأثیرات منفی و بهره گیری از ظرفیت های پیشگیرانه رسانه ها را برجسته می سازد.

این پژوهش با هدف بررسی تأثیر فرهنگ شهرت بر نظام ارزش ها و هنجارهای عشق در متن آهنگ های رپ فارسی انجام شده است. با اتخاذ رویکردی برساختگرایانه، پژوهش عشق را پدیده ای فرهنگی و سیال می داند که در تعامل با مؤلفه هایی چون شهرت، مصرف گرایی و رسانه، دچار دگرگونی معنایی می شود. در این راستا، سه پرسش اصلی طرح شده و متن آهنگ های «ساسی مانکن»، «بهزاد لیتو» و «تاک داون» طی سه سال اخیر با روش تحلیل تماتیک در نرم افزار MAXQDA بررسی شده اند. یافته ها از شکل گیری نوعی «عشق سلبریتیزه» حکایت دارند که ویژگی هایی چون ناپایداری، هوس مندی جنسی، احساسات اقتصادی و خودبرندسازی را شامل می شود. این نوع عشق در قالب و شیوه های «گفتارسرخوشانه»، «رفتارسرخوشانه» و «فضای سرخوشانه» به شریک عاطفی ابراز می شود و بر اساس مضامین استخراج شده، زمینه های فرهنگی چون «فرهنگ مصرفی»، «ارزش دیدپذیری»، «زیبایی شناسی شهرت» و «فراواقعیت رسانه ای» در ایجاد و تقویت آن موثر است. در نتیجه، فرهنگ شهرت یکی از فرایندهایی است که در سیالیت و ناپایداری روابط عاطفی موثر است. زیرا عشق سلبریتیزه نه تنها معنای خود را از فرهنگ شهرت وام می گیرد بلکه متاثر از ارزش های حاکم بر آن به کالایی پرزرق و برق برای نمایش خود در بازار نمایش ها تبدیل می شود.

این پژوهش با هدف بررسی تأثیر استفاده از بازی های رایانه ای خشونت آمیز بر بزهکاری کودکان و نوجوانان انجام شده است. در این مطالعه، رابطه بین متغیرهای مستقل (استفاده از بازی های رایانه ای، دسترسی به بازی های خشونت آمیز، و آموزش استفاده صحیح از بازی ها) و متغیر وابسته (بزهکاری) مورد بررسی قرار گرفته است. روش تحقیق از نوع توصیفی-همبستگی و هدف پژوهش، کاربردی است. گردآوری داده ها از طریق مطالعات کتابخانه ای و پرسشنامه محقق ساخته انجام شده است. روایی محتوایی پرسشنامه توسط متخصصان و اساتید و روایی صوری با استفاده از پیش آزمون و اصلاح سؤالات مبهم تأیید شد. پایایی پرسشنامه نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ برای هر بخش و کل پرسشنامه محاسبه شد. جامعه آماری شامل کودکان و نوجوانان حاضر در مراکز اصلاح و تربیت اهواز در سال 1402-1403 است که به دلیل ارتکاب جرم در این مراکز نگهداری می شوند. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 132 نفر تعیین شد که در نهایت 109 پرسشنامه معتبر گردآوری گردید. یافته های پژوهش نشان داد که آموزش صحیح استفاده از بازی ها تأثیر منفی معناداری بر بزهکاری دارد، در حالی که دسترسی آسان به بازی های خشونت آمیز و استفاده بیش از حد از این بازی ها رابطه مثبتی با افزایش بزهکاری و رفتارهای ضداجتماعی دارند.

جامعه کنونی ایران در سال های اخیر به واسطه نفوذ اینترنت و توسعه رسانه های اجتماعی تغییرات فرهنگی متفاوتی را تجربه کرده است. در این بین جامعه پذیری نسل نوجوان و جوان را تحت تأثیر قرار گرفته و تغییرات قابل مطالعه ای به وجود آمده است. هدف اصلی این پژوهش، شناسایی شاخص های تفاوت نسلی با تأکید بر تغییرات متأثر از رسانه های اجتماعی مجازی به منظور شناخت نظام مند و ارائه مدل مفهومی مناسب بوده است. برای دستیابی به این هدف با استفاده از رویکرد کیفی و روش نظریه پردازی داده بنیاد، شاخص های تفاوت نسلی طی مصاحبه های عمیق با کارشناسان و متخصصان مطلع نسبت به موضوع، با بهره از مراحل تحلیلی شناسایی و مفهوم سازی شدند. در این چارچوب و براساس یافته های پژوهش، شاخص های تفاوت نسلی در مدل ارائه شده با سه مفهوم اصلی «دایره ذهنی»، «کنشگری اجتماعی» و «بروندادهای فردی» تفکیک گردید. شاخص اصلی دایره ذهنی از چهار زیر مؤلفه «جهان بینی و ایدئولوژی»، «ساختاربندی باورها و نگرش ذهنی»، «اولویت گذاری اهداف» و «انگیزش-انتظارات» تشکیل شده است؛ شاخص کنشگری اجتماعی شامل دو مؤلفه «رفتار اجتماعی» و «انطباق اجتماعی» می باشد و بروندادهای فردی در قالب دو مؤلفه «احساسات و هیجانات» و «الگوی انتخاب مصرف و عرضه» مفهوم سازی گردید.

هدف اصلی این پژوهش فهم مفاهیم حساس در کردستان و در فضای رسانه ای مناطق کردنشین با تاکید بر استان کردستان بوده است و به همین دلیل برای فهم بهتر موضوع از روش دلفی کیفی و کمی استفاده شده است. جامعه آماری تحقیق متخصصین فعال در حوزه های علوم انسانی در استان کردستان و آشنا با شرایط این استان بوده اند. در بخش کیفی 23 نفر پاسخگوی سوالات بوده اند و در بخش کمی 38 نفر به سوالات بسته پاسخ داده اند. کلیت فرآیند نشان دهنده تاثیر تفاوت فرهنگی، قومی، مذهبی، فرودستی و عدم وجود رسانه آزاد بر واکنش به فعالیت رسانه ها است و در این راستا رسانه ها باید تفاوت های فرهنگی و حساسیت های فرهنگی گروه های مختلف را بشناسند و سعی نمایند در تقابل و تفاوت بین فرودست و فرادست بی طرفی خود را حفظ کنند. همچنین داشتن رویکرد حداکثری در جذب مخاطب می تواند کمک کننده در تفاهم اجتماعی و ملی باشد.