تأثیر «میثاق الوطنیِ» جمال عبدالناصر بر فرهنگ مصری (با تأکید بر حوزه ی «تاریخ»)(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
یکی از اهداف مطالعات فرهنگی بین المللی شناخت هر چه بهتر فضای مناسبات جهانی و تحلیل پدیده ها و جریان های فرهنگی مؤثر بر جوامع است. از آنجایی که جریان ها و تحولات کنونی جوامع دارای عقبه ی تاریخی است، شناخت و تحلیل آنها هنگامی کامل تر، واقع بینانه تر و سودمندتر است که درک عمیق تری از حوادث و تحولات تاریخی این جوامع داشته باشیم. یکی از حوزه های فرهنگی بسیار ناشناخته در مجامع علمی کشورمان، مسئله ی «میثاق الوطنی» به عنوان مرامنامه ی ایدئولوژیک و سیاسی سوسیالیسم عرب در مصرِ دهه ی 1960 میلادی است. فهم و عمل متفکران و کارمندان اجرایی، و همچنین قوانین فرهنگی و سیاسی مصر در این دهه، به شدت تحت تأثیر چارچوب بندی این مرامنامه قرار داشته است. این پژوهش بر آن است ضمن معرفی رساله ی میثاق، اثرات این سند را بر بینش و عملکرد روشنفکران با تأکید بر مورخان مصری در ایجاد یک انقلاب فرهنگی و استعمارزدایی فرهنگی مورد واکاوی و تحلیل قرار دهد. نتیجه ی بررسی نشان می دهد در واکنش به سند میثاق یک انقلاب فرهنگی به وجود آمد. این انقلاب حوزه های وسیعی را در بر می گرفت که از جمله می توان به وضع قوانین و تأسیس مؤسسات فرهنگی جدید، تغییرات کتب درسی و برگزاری کنفرانس های ملی و بین المللی اشاره کرد. در این میان، نسلی از مورخان مصری کوشیدند از طریق تسلط بر مراکز تاریخی، تصویب پروژه ی «بازنویسی تاریخ» و روایت تاریخ مصر از منظر سوسیالیسم، دیدگاه سوسیالیستی منشور را در تمام حوزه های دانش تاریخ در مصر مسلط سازند.