بررسی کیفی فرصت ها و چالش های استفاده از فناوری های نوین و هوش مصنوعی در آموزش ریاضی از دیدگاه معلمان(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف: آموزش ریاضی همواره با چالش های متعددی برای معلمان و دانش آموزان مواجه است. هدف این پژوهش بررسی فرصت ها و چالش های استفاده از فناوری های نوین و هوش مصنوعی در آموزش ریاضی از دیدگاه معلمان ریاضی دوره دوم متوسطه بود.
روش پژوهش: این پژوهش با رویکرد کیفی و به روش پدیدارشناختی انجام شد. جامعه پژوهشی این مطالعه شامل معلمان ریاضی دوره دوم متوسطه با حداقل ۵ سال سابقه تدریس در درس ریاضی بود. به منظور انتخاب نمونه، تعداد ۲۰ نفر به صورت هدفمند و با استفاده از روش نمونه گیری گلوله برفی انتخاب گردید. برای جمع آوری داده ها از مصاحبه های عمیق نیمه ساختاریافته استفاده و برای تجزیه و تحلیل داده ها از روش براون و کلارک (2006)، که شامل مراحل آشنایی با داده ها، کدگذاری اولیه، بازبینی مضامین، و تعریف نهایی مضامین است، استفاده گردید.
یافته ها: بر اساس تحلیل داده های کیفی، معلمان ریاضی فرصت های کلیدی فناوری های نوین و هوش مصنوعی را در شخصی سازی آموزش، تولید محتوای هوشمند و تعاملی، گسترش دسترسی به منابع درسی و ارزیابی سریع و دقیق عملکرد دانش آموزان می دانند. با این حال، چالش هایی همچون نیاز به آموزش و توانمندسازی معلمان، نابرابری در دسترسی به فناوری، کاهش تعاملات انسانی و نگرانی های مربوط به اعتماد و امنیت داده ها نیز به طور جدی مطرح شد. این یافته ها نشان می دهد که موفقیت ادغام فناوری های نوین در آموزش ریاضی، مستلزم توجه همزمان به توسعه زیرساخت، ارتقای مهارت های معلمان و طراحی نظام های حمایتی است.
نتیجه گیری: نتایج پژوهش حاضر بیانگر آن است که بهره گیری هدفمند از فناوری های نوین و هوش مصنوعی می تواند کیفیت یادگیری و عدالت آموزشی در درس ریاضی را ارتقا بخشد، اما تحقق این هدف نیازمند رفع چالش های زیرساختی، آموزشی و اخلاقی است. توصیه می شود سیاست گذاران و طراحان آموزشی با تدوین برنامه های جامع توانمندسازی معلمان و تأمین زیرساخت های لازم، زمینه بهره برداری اثربخش از این فناوری ها را فراهم سازند.