علم اطلاعات و دانش‌شناسی

پژوهش حاضر به مطالعة ساختار توصیفگرهای فارسی پایگاه های پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران پرداخته است. به این منظور، سه پایگاه چکیده پایان نامه های ایران، راهنمای همایش های ایران، و چکیده تازه های تحقیق در دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی ایران به عنوان پایگاه های نمونه انتخاب گردید. برای تجزیه و تحلیل توصیفگرها، سیاه هه ای با عنوان جدول شاخص های ارزیابی توصیفگرها با پنج ویژگی شکل، تشابه، برابرگزینی، اسامی خاص، و ارجاع مورد استفاده قرار گرفت که هر ویژگی، به نوبة خود، مؤلفه هایی را در برمیگرفت. براساس یافته های پژوهش، و با در نظر نگرفتن شاخص های شماره 7 و 12 که به ترتیب با 1 و 4 مورد 100 درصد استاندارد هستند، شاخص شماره 9 با 84/97 درصد، بالاترین درصد استاندارد و شاخص شماره 13 با 44/44، پایین ترن درصد استاندارد را داراست. در ارتباط با ویژگیهای توصیفگرها، مؤلفه های مربوط به شکل، تشابه، و برابرگزینی با درصد بالایی (بیش از 92 درصد) استاندارد هستتند. ولی شاخص شماره 3 تنها با 42/59 درصد، و شاخص شماره 6 با 11/79 درصد، استاندارد است

۵۶۹۴.

نگاهی به حیات علمی و فرهنگی استاد محمدتقی دانش پژوه به مناسبت دهمین سال درگذشت استاد

نویسنده: محمود حقیقی

منبع: تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی بهار و تابستان ۱۳۸۵ شماره ۴۵

حوزه‌های تخصصی:

حوزه‌های تخصصی علم اطلاعات و دانش‌شناسی کتابخانه ها مجموعه های کتابخانه ای و منابع کتابخانه ای و اطلاعاتی انواع منابع اطلاعاتی زندگی نامه ها

تعداد بازدید : ۱۵۷۲ تعداد دانلود : ۱۰۰۴

استاد محمدتقی دانش پژوه در 1290ش متولد شد. پس از طیّ تحصیلات مقدماتی در زادگاهش آمل، دروس طلبگی را در قم گذراند. وی دورة دانشکده معقول و منقول دانشگاه تهران را در 1320 به پایان رساند. خدمات دولتیاش در 1319 با استخدام در کتابخانه دانشکده حقوق دانشگاه تهران آغاز شد. در 1331 به سمت معاونت این کتابخانه تعیین شد و 29 سال در این مقام باقی ماند. در 1348 به گروه تاریخ دانشکدة الهیات این دانشگاه پیوست. به همت او کتابخانه دانشکده حقوق به یک کتابخانه نمونة علوم انسانی و بزرگترین کتابخانه ایران بدل شد. دانش پژوه در فعالیتهای فرهنگی بسیاری سهیم بود و در محامع علمی متعددی مشارکت داشت. وی در 27 آذر 1375 درگذشت. از او آثار متعددی به صورت تألیف، تصحیح، و تهیه فهرست برجای مانده است. عمده ترین کار او فهرست مفصل نسخه های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران است.

۵۶۹۵.

آنتروپی، آنتروپی منفی، و اطلاعات

نویسنده: نرگس نشاط

منبع: تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی بهار و تابستان ۱۳۸۵ شماره ۴۵

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۱۳۲۲۸ تعداد دانلود : ۴۴۶۱

مفهوم اطلاعات در سیر توسعة خود با مفهوم آنتروپی که محققان ترمودینامیک در قرن نوزدهم ابداع کرده اند پیوند یافته است و از این منظر، اطلاعات عبارت از نظم یا نگانتروپی است. از سوی دیگر، آنتروپی با مفاهیمی همچون هیاهو و اختلال که مولد بینظمی است نیز همبسته است. در این مقاله، به هر یک از مفاهیم مورد اشاره شده است و رابطة آنها در بستری متفاوت مورد بررسی قرار گرفته است.

۵۶۹۶.

بررسی تأثیرپذیری اصطلاحنامه از ورود اصطلاحات جدید با رویکردی بر اصطلاحنامه اریک

نویسنده: مهدیه میرزابیگی عباس حری

منبع: تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی بهار و تابستان ۱۳۸۵ شماره ۴۵

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۱۷۸۰ تعداد دانلود : ۹۰۹

هدف اصلی پژوهش حاضر کشف میزان تأثیر ورود اصطلاحات بر ساختار اصطلاحنامه اریک است. روش این پژوهش تحلیل محتوا و جامعه آماری تحقیق 205 اصطلاح جدید وارد شده در ویرایش چهاردهم اصطلاحنامه اریک ورود اصطلاحات منجر به حذف روابط، تغییر روابط و افزودن پیوند میان اصطلاحات قدیم میشود، اما نسبت این گونه تغییرات بسیار اندک بوده و عمده ترین تأثیر ورود اصطلاحات در اضافه شدن حجم وسیعی از روابط در هر سه ساختار اصطلاحنامه، بویژه در ساختار هم ارز است. در این میان، علیرغم حجم زیاد روابط همبسته، کمترین تأثیر در این نوع از روابط دیده میشود؛ در مقابل، در عین کمتر بودن تعداد روابط سلسله مراتبی، این ساختار بیش از ساختار همبسته تحت تأثیر قرار گرفته است. بنابراین، میتوان چنین دریافت که براساس نتابج این تحقیق، صرف بیشتر یا کمتر بودن فراوانی روابط دلیلی بر تأثیرپذیری بیشتر یا کمتر آنها از ورود اصطلاحات جدید نیست

۵۶۹۷.

بررسی وضعیت و میزان استفادة اعضای هیأت علمی دانشگاه یزد از فن آوری اطلاعات و ارتباطات (ICT)

نویسنده: ابراهیم زال زاده

منبع: تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی بهار و تابستان ۱۳۸۵ شماره ۴۵

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۱۲۴۱

هدف از این پژوهش بررسی وضعیت و میزان استفادة اعضای هیأت علمی دانشگاه یزداز فن-آوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) است. روش تحقیق پیمایشی میباشد. پرسشنامه ای شامل 57 سؤال باز و بسته میان 260 نفر از اعضای هیأت علمی دانشگاه یزد توزیع گردید. در مجموع 144 1رسشنامه تکمیل و برگشت داده شده. نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که 79 درصد از اعضای هیأت علمی مورد مطالعه از فن آوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) استفاده میکنند. عدم آشنایی با این فن آوری مهم ترین دلیل عدم استفاده از آن است. کامپیوتر، شبکه اینترنت، بانکهای اطلاعات پیوسته و ناپیوسته، دیتا پروژکتور، و موبایل بیشتر از دیگر فن آوریهای اطلاعاتی مورد استفاده اعضای هیأت علمی است و پست الکترونیکی و وب جهانی از پراستفاده ترن خدمات شبکه اینترنت است. آزمون آماری مجذور کای نشان داد که میان متغیر استفاده از ""فن آوری اطلاعات و ارتباطات"" و جنسیت، سن، مدرک تحصیلی، رتبه علمی، سابقه تدریس و میزان تسلط به زبان انگلیسی رابطه معنیدار وجود دارد.

۵۶۹۸.

فهرست مجموعه های خطی کتابخانه علامه طباطبایی دانشگاه شیراز

نویسنده: محمد برکت

منبع: نسخه پژوهی پاییز ۱۳۸۵ شماره ۳

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۴۲۵۷ تعداد دانلود : ۱۴۹۵

۵۶۹۹.

مروری بر متون سازماندهی مواد در ایران : بررسی کتاب ها، پایان نامه ها و پژوهش های حوزه سازماندهی (فهرستنویسی و رده بندی)

نویسنده: محسن نوکاریزی

منبع: کتاب سال هفدهم زمستان ۱۳۸۵ شماره ۴ (پیاپی ۶۸)

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۱۲۵۰ تعداد دانلود : ۷۷۲

۵۷۰۰.

امکان سنجی ارائه خدمات مرجع الکترونیکی در مراکز اطلاع رسانی تخصصی شهر تهران

نویسنده: اشرف نقی مهرطبایی

منبع: تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی بهار و تابستان ۱۳۸۵ شماره ۴۵

حوزه‌های تخصصی:

تعداد بازدید : ۲۴۲۷ تعداد دانلود : ۱۰۹۴

در این مقاله با استفاده از روش پیمایشی، به امکان سنجی ارائه خدمات مرجع الکترونیکی در مراکز اطلاع رسانی (با کتابخانه های تخصصی شهر تهران ) پرداخته شده است. یافته های پژوهش نشان میدهد که مراکز مورد بررسی از فن آوری اطلاعات برای گردآوری، پردازش، ذخیره، بازیابی و اشاعه اطلاعات شفاهی و تصویری و نوشتاری در حد متوسط استفاده میکنند. همچنین مشخص شد که مراکز اطلاع رسانی موردنظر از اینترنت و امکانات آن در حد بسیار کم معادل 44 درصد برای ارائه خدمات مرجع استفاده میکنند و تنها 24 درصد مراکز از اینترنت در حد زیاد استفاده میکنند. یافته های دیگر تحقیق حاکی از آن است که بیش از 65 مرکز معادل 88 درصد مراکز از تلفیق خدمات مرجع سنتی و الکترونیکی برای ارائه خدمات مرجع استفاده میکنند. همچنین مراکز فوق از پست الکترونیک برای فراهم آوری منابع، مبادلات مالی، دریافت نیازها و درخواست ها ازکاربر، خدمات اشاعه گزینشی اطلاعات، تحویل مدرک و آگاهی رسانی جاری استفاده چندانی نمیکنند و استفاده از ویدئو کنفرانس واتاق گفتگوی دیجیتال نیز به عنوان ابزارهای ارتباطی مرجع در مراکز موردنظر کاربردی ندارد و از نظر نیروی انسانی ماهر در ارائه خدمات مرجع نیز در حد متوسطی قرار دارند.

درخت حوزه‌های تخصصی