درخت حوزه‌های تخصصی

هدف:تدوین شاخص های مدیریت پایدار در کتابخانه های ایران برای تحقق کتابخانه سبز. روش شناسی:این پژوهش از نوع کیفی است. با 12 نفر از متخصصان علم اطلاعات و دانش شناسی و متخصصان توسعه پایدار که با روش هدف مند و نمونه گیری گلوله برفی انتخاب شدند مصاحبه های عمیق و نیمه ساختاریافته انجام شد. برای تحلیل داده ها با استفاده از نظریه پردازی زمینه ای در سه مرحله، مباحث طرح شده توسط مصاحبه شوندگان، رمزگذاری و مقوله بندی شد. یافته ها:215 مفهوم از مرحله کدگذاری باز در 62 مقوله فرعی در مرحله کدگذاری انتخابی دسته بندی شدند: شرایط زمینه ای شامل 24 مفهوم و 9 مقوله، شرایط علّی شامل 43 مفهوم و 13 مقوله، عامل مداخله گر با 19 مفهوم و 10 مقوله، راهبردها با 102 مفهوم و 17 مقوله، و پیامدهای مدیریت پایدار با 27 مفهوم و 14 مقوله. نتیجه گیری:مدیریت کتابخانه ها نیازمند تحول و حرکت به سمت الگوی مدیریت پایدار هستند؛ این الگو بر احراز شاخص های پایداری و حرکت به سوی کتابخانه های سبز تأکید دارد.

یکی از مجموعه کتابخانه های اهدایی به دانشگاه داکا ،کتابخانه ی مرحوم حکیم حبیب الرحمان است .حکیم که درطب وتاریخ مسلمانان وامور مذهبی وسیاسی ،کتاب هایی نوشت هبه سبب علاقه وافر،مجموعه ای ازنسخه های خطی وکتاب های چاپ سنگی درهند ،بویژه کتاب های فارسی فراهم آورده وبازماندگان وی،آن را به کتابخانه ی دانشگاه داکا اهدا کرده اند .ازبین کتاب های خطی که درآن کتابخانه نگهداری می شود تعدادی نیزازاهمیت قابل برخورداراست ؛ازجمله کتاب داستان ‹‹داستان عبرت بار››که سرگذشت مولانا عبیدالله عبیدی از شاعران ونویسندگان قرن 19 میلادی است .دراین نوشتار،فهرست کتاب های خطی آن کتابخانه عرضه می شود .

هدف: هدف پژوهش حاضر، بررسی قالب­های فراداده­ای آرشیو صدا در سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدای سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران (مراکز شمال­غرب کشور) است. روش پژوهش: روش پژوهش مورد استفاده در این پژوهش، روش میدانی و به منظور گردآوری داده ها از ابزار پرسشنامه استفاده شده است. جامعه پژوهش حاضر، کاربران (برنامه­سازان و آرشیویست­ها) شبکه های صدای 5 مرکز (اردبیل، ارومیه، تبریز، زنجان و مهاباد) هستند. یافته ها: با توجه­­ به شاخص­ها و میانه به دست آمده برای کارآیی قالب­های فراداده­ای توصیفی بخش آرشیو سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدای مراکز شمال­غرب صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، میزان کارآیی فیلدهای اثر/ عنوان، پدیدآور/ تهیه کننده، خواننده/ نقال، قاری/ مداح، کارشناس/ سخنران، گوینده، گزارشگر،­ اپراتور، صدابردار، آهنگساز، نوازنده، نوع میان­برنامه، نوع موسیقی، مناسبت، زبان / گویش، دستگاه، حالت، طبقه برنامه، آخرین استفاده، تاریخ پخش، قسمت برنامه، مدت، تاریخ ورود، تاریخ تولید، مدیا و آدرس آرشیو، قابلیت­پخش، کد سیستم از نظر کاربران، در اندازه متوسطی است. و همچنین با توجه­­ به شاخص­ها و میانه به دست آمده برای کارآیی قالب­های فراداده­ای تحلیلی بخش آرشیو سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدای مراکز شمال­غرب صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، میزان کارآیی فیلدهای موضوع، کلمات ­کلیدی، توضیح و کلمات­ کلیدی یا نمایه به لحاظ انعطاف لازم برای جستجوی تک­کلمه ای و چند­کلمه ای سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدای مراکز شمال­غرب کشور از دیدگاه کاربران سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدا رضایتی در اندازه متوسط است. نتیجه گیری: درکل این نتیجه بدست می آید که فیلدهای موجود در بخش آرشیو سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدا دارای کارآیی متوسط هستند و تلاش­هایی باید در این زمینه صورت بگیرد که این فیلدها روزآمد شده و ارتقاء یافته و هماهنگ باشند . علاوه بر این نیاز به وجود فیلدهای پیشنهادی به طور میانگین ارزیابی شده است. به معنی دیگر اضافه کردن فیلدهای پیشنهادی به سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدا از نظر کاربران ضروری به نظر میرسد. در انتهای پژوهش الگوی پیشنهادی پژوهشگر، برای فورمتهای فراداده­ای مورد استفاده در بخش آرشیو سیستم اتوماسیون تولید و پخش صدا ارائه شده است.

امروزه در کنار فروش و عرضة کالاهای سنتی و مصرفی، کالاها و خدمات فرهنگی نیز جایگاه اقتصادی ویژه ای دارند. بنابراین، شرکت ها و ناشران فعال در صنعت نشر، به عنوان تولیدکنندگان یکی از شاخص ترین اقلام فرهنگی (کتاب، نشریه، مجله، و روزنامه)، به منظور تحقق اهداف کلان و نیز اهداف بازاریابی خود به برنامه ریزی راهبردی نیاز دارند. از این رو، با توجه به ضرورت برنامه ریزی راهبردی برای پاسخ گویی به محیط، هدف این پژوهش بهره گیری از ماتریس سوات برای تدوین راهبردهای مناسب برای صنعت منظور است. برای دستیابی به این هدف، ابتدا اطلاعات مربوط به فرصت ها و تهدیدهای پیشروی صنعت نشر و سپس نقاط قوت و ضعف آن با استفاده از پرسش نامه و مصاحبه با مدیران داخلی شرکت های انتشاراتی و نیروهای انسانی دخیل در آن ها، جمع آوری و تحلیل شد. در انتها بر اساس نتایج به دست آمده، برای ادامة فعالیت هر چه بهتر این صنعت در کشور عزیزمان، راهبردهای مناسبی مطرح شد.

هدف: هدف پژوهش حاضر، تدوین اهداف آموزش سواد اطلاعاتی به کودکان ایرانی 7-11 ساله بر اساس استانداردهای سواد اطلاعاتی ارائه شده از سوی انجمن کتابخانه های مدارس آمریکا ( AASL ) است. روش : برای تهیه اهداف آموزشی اولیه سواد اطلاعاتی بر اساس استاندارد AASL از روش مرور متون استفاده شد. همچنین، برای تدوین اهداف مناسب برای آموزش سواد اطلاعاتی به کودکان از روش پیمایشی با ابزار پرسشنامه محقق ساخته استفاده گردید که روایی آن توسط سه تن از متخصصان تأیید، و به وسیله این ابزار، از 22 تن از کارکنان یک دبستان نظرخواهی شد. از مصاحبه با گروه متمرکز برای مشخص نمودن سن مناسب آموزش در هر هدف و ترتیب اهداف و سنین متناسب با آن استفاده شد. یافته ها: یافته ها نشان داد که اهداف آموزش سواد اطلاعاتی به کودکان ایرانی 7-11 ساله در سه دسته کلی قرار می گیرد: دسترسی مؤثر و کارآمد به اطلاعات (شناخت منابع اطلاعاتی، توانایی طرح سؤال، ترسیم شبکه مفهومی و غیره)، ارزیابی اطلاعات (فهم متن، تشخیص ربط با نیاز اطلاعاتی، تشخیص منابع اطلاعاتی مناسب)، استفاده از اطلاعات (توانایی سخنرانی در مقابل گروه، یادداشت برداری، تهیه اسلاید، تهیه متن علمی با درج منابع). اهداف آموزشی استخراج شده نشان می دهد که اولویت اصلی در مقطع 7-11 سال، روی آموزش دسترسی به منابع اطلاعاتی است. ارزیابی و استفاده از اطلاعات در این سن کمتر امکان آموزش دارد و تأکید در این سنین بر درک و ربط متن با نیاز اطلاعاتی و گزینش اطلاعات متناسب با آن است. با این حال روش های به خاطرسپاری، تصمیم گیری و تعاملات بین فردی نیز قابل آموزش است. علاوه بر آن، مهارت های نوشتاری و گفتاری (ایجاد نوشته های علمی و ایراد سخنرانی مبتنی بر آن)، ساخت روزنامه دیواری و کاردستی را نیز می توان آموزش داد. اصالت/ارزش: ارزش این پژوهش در ارائه اهداف آموزشی جزء نگر و عملیاتی برای آموزش سواد اطلاعاتی به کودکان 7-11 ساله، به همراه نمونه طرح درس و تمرین است.

هدف: بررسی نگرش دانشجویان مقطع کارشناسی کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه آزاد اسلامی اراک در باره تاثیر اینترنت بر تسهیل یادگیری در دروس عملی. روش گردآوری و تحلیل داده ها: ابزار گردآوری داده ها پرسش نامه (27 سوال) است که بین 56 دانشجو توزیع شده است. تجزیه و تحلیل داده­ها با روش­های آماری توصیفی و استنباطی (آزمون کای اسکوئر) انجام شده است. برای مشخص کردن معنی داری تاثیر اینترنت در تسهیل یادگیری و فهم بهتر هر یک از دروس عملی مورد توجه در پژوهش (مرجع­شناسی، سازماندهی منابع، کارآموزی و مجموعه سازی) از آزمون مجذور خی استفاده شده است . یافته ها: پرکاربردترین ابزارهای اینترنتی در رفع نیازهای اطلاعاتی دانشجویان مورد بررسی، موتورهای جست­وجو با 4/21 درصد و کتابخانه های دیجیتال و پایگاه­های اطلاعاتی هر کدام با 9/17 بوده اند. نتیجه گیری: از دیدگاه دانشجویان مورد آزمون، تاثیرگذارترین ویژگی های اینترنت در فرایند یادگیری به­ترتیب رتبه بندی، رفع نیازهای اطلاعاتی، افزایش روزآمدی، افزایش سرعت، افزایش دانش حرفه ای و صرفه جویی در زمان بوده است. یافته ها نشان داد استفاده از اینترنت در تسهیل یادگیری و فهم بهتر هر یک از دروس عملی فوق تاثیر به سزا داشته است.