رهیافتی بر دلایل کلامی- حدیثی امامت امیرالمؤمنین علی (ع) با تأکید بر دیدگاه علامه حلی (ره)(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
امامت حضرت علی (ع) به عنوان امیرالمؤمنین ازجمله مباحث اساسی در حدیث و کلام اسلامی است که همواره موردتوجه دانشمندان و متفکران مسلمان قرارگرفته است. در این میان، دیدگاه علامه حلی (ره) جایگاه ویژه ای دارد؛ او با استفاده از رویکردهای کلامی و حدیثی، دلایل عقلانی و نقلی را برای اثبات امامت امام علی (ع) مطرح می کند. وی قائل است که نصب حضرت علی علیه السلام به عنوان امیرالمؤمنین از منظر عقل و شرع بر خداوند متعال واجب است. بر این اساس، پیامبر اسلام (ص) به فرمان الهی، حضرت علی (ع) را به عنوان وصی خود تعیین و نصب کرده است؛ بنابراین، شناساندن وصی رسول خاتم به امت پس از رحلت ایشان ضروری به نظر می رسد و این مسئله با توجه به وجوب و ویژگی های خاصی که علامه در بحث امامت عامه از امام بیان نموده، اهمیت دوچندانی پیدا می کند. این مقاله به بررسی دلایل اثبات امامت امام علی (ع) با رهیافتی کلامی و حدیثی می پردازد و به مباحثی چون عصمت و اعلمیت توجه خاصی دارد. در اندیشه علامه، عصمت ویژگی ای پنهان در وجود امام است که برای اثبات خود به نص الهی نیاز دارد. همچنین، با استناد به احادیث و تکیه بر آیات وحی، به اثبات مسئله امامت خاصه پرداخته می شود. درنتیجه، دستاوردهای این نوشتار شامل دلایل عقلانی و نقلی است که حق امامت و ولایت امام علی (ع) را به عنوان جانشین بلافصل رسول خدا (ص) به اثبات می رساند. این پژوهش با استفاده از روش اسنادی-کتابخانه ای اطلاعات لازم را جمع آوری کرده و تحلیل های آن مطابق با دیدگاه علامه حلی (ره) انجام شده است.