مطالب

"مقدمه: سیستم اطلاعات بیمارستانی نقش مهمی در افزایش کیفیت درمان در بیمارستان ها دارد. در این پژوهش نحوه ی تعامل، دیدگاه و رضایت پرستاران و کارکنان بخش های بالینی درباره ی اثرات سیستم اطلاعات بیمارستانی (HIS) بر روی برخی از فعالیت های درمانی بررسی شد. روش بررسی: در این پژوهش تحلیلی، تأثیر سیستم رایانه ای اطلاعات بیمارستانی بر برخی از فعالیت های مراقبتی، وضعیت رفتار، رضایت و نگرش 120 نفر از پرستاران، بهیاران و منشی های بخش های بیمارستان امیرالمومنین (ع) شهرستان سمنان بررسی شد. ابزار جمع آوری اطلاعات، پرسش نامه ای بود که اعتبار و روایی آن از راه بررسی متون علمی و انجام آزمون-بازآزمون تأیید شد. یافته ها: 80 درصد کارکنان چند بار در روز از سیستم رایانه ای بخش خود استفاده می کردند. 55 درصد آنان با در اختیار قرار گرفتن اطلاعات مراقبتی صحیح،50 درصد با راحت تر شدن بررسی داروهای تجویز شده، 8/45 درصد با کمتر شدن خطاهای کاری، 28 درصد با نظارت بهتر بر سیر درمانی بیماران و 15 درصد با بهبود نتیجه ی درمان به دنبال استفاده از HIS موافق بودند. بین رضایت کارکنان از تأثیر HIS بر روی فرایند مراقبت از بیماران و رضایت کاربران از سیستم و نوع بخش درمانی، رابطه ی معنی داری مشاهده شد (05/0 = P). نتیجه گیری: کمتر از نیمی از کارکنان از تأثیر سیستم رایانه ای اطلاعات بیمارستانی بر فعالیت های مراقبت از بیماران رضایت نسبی داشتند. استفاده از سیستم های سخت افزاری پیشرفت تر (مانند نرم افزارهای تشخیص صدا برای ورود اطلاعات) و ارائه ی راه کارهای قانونی برای پیش گیری از دوباره کاری پیشنهاد می گردد. "

"مقدمه: امروزه مراجعه کنندگان به کتابخانه ها خواهان دسترسی سریع و مستقیم به اطلاعات مورد نیاز خود می باشند. بنا بر این کتابداران باید انگیزه ها و هدف های جستجوی اطلاعات دانشجویان، ماهیت و نوع اطلاعات مورد جستجو و روش ها و ابزارهای مورد استفاده در دستیابی به اطلاعات را بشناسند تا راه های صحیح ارائه ی اطلاعات به مراجعین شکل گیرد. هدف از این پژوهش تعیین نیاز اطلاع یابی دانشجویان ترم اول و آخر دانشکده ی مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی اصفهان در سال 1385بوده است. روش بررسی: در این پژوهش توصیفی، 94 نفر از دانشجویان ترم اول (54 نفر) و ترم آخر (40 نفر) در مقطع کارشناسی سه رشته ی آموزشی دانشکده ی مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی اصفهان وارد شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات پرسش نامه ی محقق ساخته بود که روایی آن از طریق نظرسنجی از استادان و صاحب نظران مربوط و پایایی در حجم نمونه ی پایلوت مورد تأیید قرار گرفت. برای سنجش اعتبار پرسش نامه از ضریب Cronbach Alfa استفاده شد و اعتبار پرسش نامه بر اساس حجم Pilot، 88 درصد برآورد گردید تجزیه و تحلیل داده های این پژوهش در سطح آمار توصیفی صورت گرفت. یافته ها: میزان نیاز اطلاعاتی دانشجویان در ترم های مختلف تحصیلی متفاوت بود و دلیل اصلی عدم استفاده ی صحیح دانشجویان از منابع کتابخانه، نداشتن آگاهی و آموزش لازم در این زمینه بود. نتیجه گیری: آموزش دانشجویان در زمینه ی کاربرد منابع الکترونیکی برای دستیابی سریع و بهتر به اطلاعات می تواند نیازهای خاص اطلاعاتی ایشان را برآورده ساخته، بر ارتباط میان استادان و کتابداران و گسترش مجموعه ی الکترونیکی کتابخانه و سواد اطلاعاتی دانشجویان مؤثر باشد."

"مقدمه: از مهم ترین مسائلی که همواره توجه، دقت و کوشش مدیران بیمارستان ها را به خود معطوف داشته، تسلط و کنترل بر وضعیت مالی بیمارستان و تامین منابع مورد نیاز برای اداره ی بیمارستان می باشد. اما آنچه مسلم است بیمارستان ها امروز از جهات بسیاری در تنگنای مالی قرار دارند. هدف این تحقیق تعیین وضعیت کسورات اعمال شده اداره ی کل بیمه خدمات درمانی و صورتحساب های بیمارستانی در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان درسال 1384 بوده است. روش بررسی: این مطالعه یک بررسی توصیفی مقطعی بوده است. ابزار جمع آوری داده ها چک لیست بوده که دارای 9 قسمت مشتمل بر 39 سؤال بود. پس از سنجش روایی و پایایی، چک لیست در 10 بیمارستان آموزشی شهر اصفهان تکمیل گردید. بر اساس فرمول، حجم نمونه محاسبه و 333 پرونده دارای کسورات، مورد مطالعه قرار گرفت و داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته ها: نتایج نشان داد که بیشترین صورتحساب های دارای کسورات در مدت مطالعه به تفکیک بیمارستان ها؛ در بیمارستان فیض (5/18 درصد) و کم ترین آن در بیمارستان امام موسی کاظم (ع) (4/1 درصد) بوده است. بیشترین علت کسورات پرونده ها مربوط به هزینه دارو (40 درصد) و کم ترین علت مربوط به هزینه ی مشاوره (6/1) بوده است.نتیجه گیری: نتایج یافته ها بر اساس مطالعه ی 333 پرونده ی بیمارستانی که بیماران آن تحت پوشش خدمات درمانی و دارای کسورات بالای 20000 ریال هستند، نشان داد به طور متوسط به هر پرونده ی بیمارستانی که بیمار آن تحت پوشش بیمه ی خدمات درمانی است 330000 هزار ریال کسورات اعمال می شود. علل مهم این کسورات بر اساس بررسی پژوهشگران ثبت ناقص مستندات پرونده ها توسط اعضای تیم درمان در بیمارستان هاست که هر کدام به نحوی در مستند کردن خدمات ارائه شده به بیماران در پرونده ی بیمارستان کوتاهی و بی دقتی می نمایند."

با فراهم شدن امکانات زیرساختى و تکنولوژیکى و نیز شکل گیرى نوع جدید تعامل بین بیمار و پزشک ، روز به روز بر میزان استفاده از اینترنت، براى گرفتن اطلاعات پزشکى و بهداشتى افزوده مى شود و این در حالى است که هیچ نظارتى بر کیفیت اطلاعات ارائه شده از طریق وب صورت نمى گیرد .این مساله در حیطه پزشکى که کیفیت اطلاعات بر حیات انسان ها تاثیرگذار است بسیار مهم مى باشد. یکى از راه هاى اطمینان از کیفیت اطلاعات در وب سایت ها ، رعایت برخى معیارها از جمله معیار سیلبرگ از سوى وب سایت ها است. هدف این مطالعه بررسی وب سایت های پزشکی و بهداشتی فارسی بود. روش بررسی: در این پژوهش که از نوع پیمایشى است 75 وب سایت ارائه دهنده اطلاعات پزشکى و بهداشتى فارسى براساس معیار سیلبرگ مورد بررسی قرار گرفت. این وب سایت ها با کاوش در دو موتور کاوش Yahooو Google و نیز از وب سایت وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکى و برخى راهنماهاى موضوعى فارسى نظیر لینک و لینکستان و هات لینک به دست آمدند. سپس چک لیست معیار سیلبرگ براى این وب سایت ها با روش مشاهده مستقیم تکمیل گردید وداده ها با آمار توصیفى در نرم افزار آمارى SPSS تحلیل شد. یافته ها : نتایج بدست آمده نشان داد که حدود نیمى از وب سایت ها منابع مطالب منتشرشده خود را معرفى کرده اند (اصل اول از اصول سیلبرگ)، همچنین حدود 67% از وب سایت ها نویسندگان خود را معرفى کرده اند (اصل دوم سیلبرگ). در حالى که تنها 16% از وب سایت ها افشاگر رد مسئولیت در قبال اطلاعات وب سایت را دارا بودند و تنها در 20% از وب سایت ها تاریخ ایجاد وب سایت ذکر شده بود. نمره هاى کسب شده از معیار سیلبرگ در محدوده صفر تا 8 از 9 نمره بود و هیچ یک از وب سایت ها تمامى اصول معیار را کسب نکردند. بحث و نتیجه گیرى : بررسى انجام شده توسط پژوهشگر نشانگر نامطلوب کیفیت اطلاعات ارائه شده در وب سایت هاى پزشکى و بهداشتى فارسى است و در نتیجه کاربر فارسى زبان باید در استفاده از اینترنت به عنوان منبع اطلاعاتى با هوشیارى کامل عمل کند و با مشورت متخصصین مربوط از اطلاعات آنها استفاده کند. "

در آستانه هزاره سوم ودر اوایل قرن 21، معیارها و قواعد جدید، جهانی متصل به هم را نوید می دهد، جهانی که از منطق شبکه تبعیت می کند. این پدیده را مهمترین چالش پیش روی کتابداران و اطلاع رسانان دانسته اند، چالشی که به توجهی عمیق و مطالعه ای همه جانبه نیاز دارد. به همین جهت هدف از مطالعه حاضر بررسی تاثیر عوامل درونی بر نگرش کتابداران و اطلاع رسانان پزشکی کشور نسبت به جایگاهی است که در آینده حرفه خواهند داشت. روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع پیمایشی و جامعه مورد بررسی شامل کلیه کتابداران و اطلاع رسانان شاغل در حوزه علوم پزشکی کشور می باشد. از پرسشنامه برای گردآوری داده ها استفاده شد. پرسشنامه مورد نظر در دو قسمت اصلی تنظیم گردید. علاوه بر آن یک قسمت دیگر از پرسشنامه به اطلاعات فردی اختصاص داده شد. پس از اطمینان از صحت روایى و پایایى آن، پرسشنامه مذکور در بین 1368 نفر توزیع گردید، از این تعداد 1001 نفر به آن پاسخ دادند. در محاسبات آماری که شامل توزیع فراوانی، میانگین، درصد شاخص های پراکندگی، ضریب همبستگی و آزمون دو جمله ای بود داده ها به کمک نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت و سپس نتایج با استفاده از روش های آمار توصیفی در قالب جداول ارائه گردید. یافته ها: یافته های حاصل از این مطالعه نشان داد که از 1001 نفر که به پرسشنامه پاسخ دهند، 462 نفر دارای تحصیلات کتابداری بودند. همچنین میانگین اهمیت عوامل درونی و نگرش از نگاه افراد مورد مطالعه به ترتیب 13/4 و 18/4 در مقیاس پنج بود. در بررسی اثر عوامل درونی بر نگرش مشاهده شد که غیر از مورد یک، بین سایر عوامل رابطه مثبت و معنی دار وجود داشت (001/0 (P<، به این معنی که افزایش هر کدام از عوامل درونی تاثیر مثبت بر نگرش افراد مورد نظر داشت و منجر به بهبود نگرش آنان نسبت به جایگاهشان در آینده حرفه می شد. فقط عامل یک یعنی « آگاهی قبل از حرفه» در نگاه کتابداران مورد نظر وجود نداشت. نکته قابل توجه این بود که کتابداران و اطلاع رسانان به خوبی از شرایط آینده حرفه مطلع و برای انطباق با آن تلاش می کردند. نتیجه گیری: ایجاد بستری مناسب برای تحقق اراده کتابداران نسبت به انطباقشان با شرایطی که در آینده با آن مواجه می باشند مستلزم بازنگری در ساختار تشکیلات اداری و آموزشی این حرفه می باشد. "

طبق آمار مرگ و میر سال 1382، بیمارى هاى قلبى و عروقى، سرطان ها، حول تولد و دستگاه تنفس بیشترین مرگ و میر را در ایران داشته اند. براى کاهش میزان مرگ و میر پزشکان ایرانى نیازمند کسب آگاهى از آخرین روش هاى درمانى هستند. دو مورد از مهمترین پایگاه هاى علوم پزشکى و پرکاربردترین آنها Pubmed و Embase مى باشند. شناسایى روش هاى نمایه سازى و مقایسه اصطلاحنامه هاى دو پایگاه اطلاعاتى Pubmed و Embase، به جستجوى موفق تر اطلاعات کمک مى کند و به دنبال آن مى توان الگویى روزآمدتر براى شیوه هاى نمایه سازى و اصطلاحنامه پایگاه ملى اطلاع رسانى پزشکى بدست آورد. لذا این مطالعه با هدف مقایسه شیوه هاى نمایهسازى Pubmed و Embase انجام گردید. روش بررسی: این پژوهش از نوع کاربردى و روش پژوهش پیمایشى تحلیلى است. در 3 ماهه چهارم سال 2006، براى ارزیابى اصطلاحنامه ها تمامى توصیفگرهاى مربوط به 4 زمینه موضوعى از دو اصطلاحنامه استخراج گردید و براى شیوه هاى نمایه سازى با طراحى راهبرد جستجویى مقالات جمع آورى شد و 6381 توصیفگر و 3358 مقاله ارزیابى گردید. براى جمع آورى داده ها از لیست کنترل و پرسشنامه استفاده شد. نه فاکتور از دو اصطلاحنامه ( شامل توصیفگر عبارتى در برابر توصیفگر تک کلمه، تعداد واژه ها در توصیفگر عبارتى، توصیفگر در قالب صفت و موصوف در برابر توصیفگر با ترکیب حرف اضافه و یا حرف ربط، توصیفگر غیر مقلوب در برابر توصیفگر مقلوب، استفاده از انواع علامت هاى نشانه گذارى در ساختار توصیفگر، استفاده از اختصار و آغازه به عنوان توصیفگر، حروف تعریف در توصیفگر، توصیفگر با توضیحگر، ارائه یاداشت دامنه) با استاندارد مقایسه گردید. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون هاى آمارى t و z استفاده شد. یافته ها: اصطلاحنامه Emtree در 6 فاکتور و اصطلاحنامه MeSH در 4 فاکتور انطباق بیشترى با استاندارد داشته اند. بیشتر مقالات در پایگاه اطلاعاتى Pubmed با 30-21 واژه و در پایگاه اطلاعاتى Embase با 40-31 واژه نمایه سازى مى شوند. نتیجه گیری: ساختار Emtree براى الگوبردارى مناسب تر از MeSH است. شیوه نمایه سازى Embase تخصیصى، استخراجى، جامع و اخص نگر است. در Pubmed نمایه سازى به صورت تخصیصى و جامع صورت مى گیرد. "

واژه چابک نشان دهنده سرعت و قدرت در پاسخگویی هنگام مواجه با رویدادهای داخلی و خارجی سازمان است. سازمان های مراقبت بهداشتی و درمانی هم باید مانند سایر سازمان ها برای تغییرات پرشتاب امروزی چابک باشند چون برای ادامه حیات و ماندن در دنیای پر رقابت امروزی چابکی یک مزیت رقابتی به شمار می آید. در این مقاله به توضیح چابکی سازمانی، فرایند داده کاوی و متن کاوی و نقشى که این ابزارها می توانند در تولید دانش و حرکت سازمانهای مراقبت بهداشتی و درمانی به سوی چابکی داشته باشند ارائه می شود. مروری بر مطالعات : متخصصان بیمارستان اختلالات نخاعی کالیفرنیای جنوبی در لوس آنجلس از داده کاوی برای کشف عوامل مختلفی که در موفقیت یا شکست عمل جراحی ستون فقرات مؤثر و باعث بهبودی در مراقبت می شود استفاده نمود ند و همچنین سازمان امور مالی مراقبت های بهداشتی آمریکا و سازمانهای مدیکیر و مدیکید از داده کاوی و متن کاوی برای کشف تقلب ها و سوءاستفاده های مربوط به بیمه و ارائه انواع خدمات مراقبتی استفاده می نماید بحث و نتیجه گیری: اطلاعات یکی ازحیاتی ترین ابزار مدیریتی به شمار می روند. تبدیل این اطلاعات به دانش، نقش محوری و راهبردی در حرکت سازمان به سوی چابکی می تواند داشته باشد. با استفاده از ابزارهای تحلیلگر در سازمان می توان علاوه بر کشف دانش جدید در حوزه پزشکی به اطلاعاتی در زمینه روندها، الگوها و نتایج درمانی برای ارتقاء کیفیت مراقبت دست یافت و با تغذیه اطلاعاتی مدیران در زمینه نقاط ضعف و قوت، تهدیدات و فرصت ها و تغییرات تکنولوژی، آنها را یاری نمود تا برای حرکت سازمان بسوی چابکی برنامه ریزی کنند. "