مطالب

از روی کار آمدن شاه صفی در سال 1038 ه . تا فروپاشی حکومت صفوی در سال 113 ه. نزدیک به یکصد سال طول کشید. در این دوره هنرهای ایران در کنار سایر تحولات آن، دگرگونی قابل ملاحظه ای را از سرگذراند. آن عواملی که بخصوص در دوره شاه عباس اوّل، هنرهای ایران را در مسیر نوآوری و تجدد قرار داد، در این دوره یکصد ساله به بار نشست و یکی از ویژگیهای هنر نقاشی دوره صفوی تجدد و رویکرد به عناصر جدید هنری شد. دراین مقاله این رویکرد و گرایش به تجدد و تقابل آن با سنت نگارگری ایران ارزیابی شده و عوامل و علل و وجوه گوناگون تجدد و نوآوری بررسی گردیده است. کلیدواژگان: فرنگی سازی، دیوار نگاره، نگارگری، شیوه نقاشی اروپایی، یکه صورت، نقاشی گل و مرغ، محمد زمان، علیقلی جبادار، شیخ عباسی، معین مصور

توسعه و گسترش علوم مهندسی و فناوریها، کیفیت بهتر خدمات مهندسی در تولیدات صنعتی، بهره گیری بیشتر از شبکه ارتباطی و روابط بین الملل، شرایط ویژه ای را برای تجدید نظر در اهداف و ساختار برنامه آموزش مهندسی در ابتدای هزاره سوم میلادی در کشور فراهم کرده است. در این خصوص، برای بررسی کارایی کیفیت تحصیل در آموزش مهندسی، بسیاری از کشورها برنامه اطمینان از کیفیت را توسط سازمانهای مستقلی در کشور خود یا با مشارکت چند کشور دیگر از چند دهه قبل به اجرا درآورده اند. مجله بین المللی آموزش مهندسی The international journal of engineering educatiuon  اخیراً به انتشار ویژه نامه ای در این زمینه مبادرت ورزیده است و نویسندگان مختلف برنامه اطمینان از کیفیت در کشور خود را تشریح کرده اند. در این مقاله ضمن بررسی تأثیر ابعاد مختلف اجرای اطمینان از کیفیت در آموزش مهندسی و اعتبار دهی به آن از جهت نقش و جایگاه آن در توسعه علمی و صنعتی کشور، ساختار و اهداف برنامه اطمینان از کیفیت از چندین کشور از مجله مذکور برداشت و ارائه شده است. با توجه به رویکرد جهانی به این امر، ضرورت اجرای برنامه اطمینان از کیفیت و رتبه بندی حرفه ای برای ارتقای حرفه مهندسی و ارایه خدمات بهتر به صنایع توصیه شده است. طرح اعتبار دهی مدارک علمی و ارایه مدارک حرفه ای در توسعه دانش مهندسان در کشور هنوز ساماندهی نشده است و امیدواریم مسئولان نظام مهندسی کشور و انجمنهای فنی و مهندسی، چنین برنامه هایی را با مشارکت دانشکده های فنی و مهندسی تدوین و موجبات ارتقای توان علمی و فنی مهندسان را پیش از گذشته در داخل فراهم کنند.

یاگیری مداوم یا مادام العمر برای مهندسان حرفه ای به اندازه کارآموزی اولیه و دریافت مدرک امری ضروری است. توسعه پیوسته حرفه ای برای اطمینان از سلامت عمومی، محیط پایدار، اقتصاد رقابتی ملی، یک حرفه قابل احترام، کارفرمای موفق به لحاظ اقتصادی و ارضای شرایط شغلی، امری ضرور است. این مسئولیت اولیه برای هر مهندسی که به صورت فعال مورد پشتیبانی کارفرمایان(سرمایه داران ) قرار می گیرد، کاملا لازم است. فرایند حفظ شایستگی مداوم بین متخصصان، به وضعیت کارفرما و عوامل مهندسی که باید ارضا شود بستگی دارد. این مقاله راهنمایی برای یادگیر مداوم کارکنان، کارفرمایان، دانشکده های مهندسی، مهندسان حرفه ای و انجمنهای مهندسی فنی است. علاوه براین، بهترین عملکردها برای سازمانهای پیشگام اجرایی و کادر مهندسی توضیح داده شده است تا بازه وسیع روشهای آموزشهای مداوم روشن شود. یادگیری در ضمن کار به عنوان روش بسیار مهم جهت بیشینه کردن شایستگیهای حرفه ای پیشنهاد شده است.

خوردگی میکروبی نوعی از خوردگی الکتروشیمیای است که برآورد می شود فقط در سال 1375 حداقل صد و هشتاد میلیارد تومان به صنایع ایران ضرر زده باشد. این نوع از خوردگی بیشتر در صنایع ساحلی یا دریایی از جمله دریای خزر و خلیج فارس مشاهده می شود. نظر به اهمیت فوق العاده این مسئله و نامطلوب بودن شرایط فعلی صنعتی و دانشگاهی در این خصو ص، در این مقاله به بررسی دلایل لزوم تدریس خورگی میکروبی به عنوان یک واحد درسی مستقل دانشگاهی پرداخته و در پایان جمع بندی و پیشنهاد ارائه می شود.

در این مجموعه معایب سیستم آموزشی مهندسی شیمی در ایران از جهات مختلف مورد تجزیه و تحلیل قرا گرفته و راهکارهای لازم برای کاهش اثرهای منفی این معایب یا حذف آنها ارائه شده است. همچنین، با توجه به شرایط فعلی آموزش این رشته در ایران اولویت های اساسی در زمینه آموزش مهندسی شیمی ارائه شده است به منظور کاهش محدودیت های شغلی فارغ التحصیلان این رشته و نظر به قابلیت های فارغ التحصیلان آن در کلیه صنایع پیشنهاد شد تا تمام گرایش های موجود در دوره کارشناسی حذف گردد. همچنین، با تحلیل و ارزیابی قابلیت های مهندسان شیمی در چهار زمینه شبیه سازی، طراحی، برآورد پارامترهای فرایندی و بهینه سازی نیازها و اولویت های آموزشی مهندسی ارائه شده است. همچنین، در زمینه گزینش دانشجویان دوره های کارشناسی پیشنهاد شد که به منظور انتخاب دانشجویان مستعدتر ضریب مؤثر بودن درس شیمی از 4 به 2 کاهش یابد و در آزمون های ورودی دوره های کارشناسی ارشد حداقل در دروس اصلی شامل پدیده های انتقال آزمون بهصورت تشریحی برگزار شود.

هدف از این مقاله مروری بر وضعیت فعلی آموزش و پژوهش مهندسی شیمی در سطح جهان، جهت گیری و نقش آن در توسعه فناوری هایی است که برای امنیت ملی، بهزیستی و شکوفاییی اقتصادی هر ملتی حیاتی است. در این زمینه ضمن بررسی اجمالی توسعه برنامه های آموزشی مهندسی شیمی، تغییرات مورد انتظار برای پاسخگویی به تحولاتی مانند جهانی شدن، گسترش علوم بدون مرز و پژوهش های بین رشته ای و چند نظمی، دامنه وسیعی از فناوری های حیاتی، که تا اندازه زیادی و از جهتی به شدت وابسته به پژوهش در مهندس شیمی است ، فهرست وار معرفی خواهد شد. مثال هایی در زمینه مواد، ساخت و تولید، انرژی حمل و نقل، بهداشت عمومی، اطلاعات و ارتباط و محیط زیست که مرتبط با پژوهش های مهندس شیمی مدرن است، ارائه می شود. با توجه به گستردگی این فناوری ها و درگیر بودن علوم مختلف در توسعه آنها بر لزوم تدوین برنامه های آموزشی نوین برای تربیت نیروهای خلاق و ماهر و توجه به پژوهش های بین رشته ای چند نظمی علاوه بر زمینه های سنتی تأکید می شود.