آذر مسلمی

اکوسیستم پیچیده ای از دارایی های سوداگرانه با بازده بالا و غیرقابل شناسایی همچون رمز ارزها و سایر دارایی ها با ویژگی های مشابه، در بستر شبکه ای از تبادلات تجاری مجازی در یک دهه اخیر شکل گرفته است که نیازمندِ توجه جدی مبنی بر ارتقاء سطح نظارت های نهادی در بُعد کلان و پیاده سازی رویه های حسابداری جهت افشای جزئیات آن، در بُعد خرد در هر نظام اقتصادی می باشد. هدف این مطالعه تدوین معیارهای ارزش گذاری دارایی های دیجیتال و ارزیابیِ محورهای شناسایی شده بر اساس ماتریس های متقابل بر اساس ماتریس های متقابل می باشد. روش شناسی این مطالعه در دسته پژوهش های اکتشافی و توسعه ای قرار می گیرد که با ترکیب فرآیند جمع آوری داده ها در بخش کیفی و کمّی، اول به دنبال ارائه یک چارچوب نظری بر اساس رویکرد گلیزر (1992) در فرآیند نظریه داده بنیاد می باشد و دوم به منظور تعیینِ مؤثرترین مؤلفه محوری پیاده سازی حسابداری دارایی های دیجیتال نیز از فرآیند رتبه بندی تفسیری بهره برده می شود. ابزار مورداستفاده در بخش کیفی مصاحبه با خبرگانی می باشد که از طریق نمونه گیری نظری و گلوله برفی انتخاب می شوند و ابزار بخش کمّی مطالعه نیز، چک لیست های مقایسه زوجی سطری « » و ستونی « » می باشد. نتایج بخش کیفی مطالعه طی 12 مصاحبه انجام شده، حکایت از شناسایی 4 مقوله، 5 مؤلفه و 25 مضمون مفهومی دارد که با تأیید پایایی محورهای اصلی مطالعه از طریق تحلیل دلفی فازی، چارچوب نظری پدیده موردبررسی ارائه شد. نتایج بخش کمّی مطالعه نیز نشان داد، مؤلفه محوریِ رعایت کنترل های داخلی دارایی های دیجیتال « » به دلیل مجموع امتیازهای ماتریسی، مهم ترین سازوکار پیاده سازی حسابداری دارایی های دیجیتال در بستر شرکت های بازار سرمایه می باشد که می تواند ظرفیت های اطلاعاتیِ استفاده کنندگان را تقویت نماید. نتیجه کسب شده بیان می کند پایبندی به رعایت ارزش منصفانه از طریق کنترل داخلی در رویه های حسابداری دارایی های دیجیتال، با جلوگیری از جریان سود یا زیانِ ناشی از نوسانات ارزش منصفانه در صورت سود و زیان، دقت اعداد این دارایی ها را از منظر افشای بهبود می بخشد و درعین حال ارتباط مقادیر حاصل با سایر جنبه های سود عملیاتی را ممکن می سازد و به ایجاد توازن بهتر صورت های مالی کمک می کند.  

هدف: نقش انرژی در فرآیندهای عملکردی شرکت ها امروزه به دلیل محدودیت منابع طبیعی و افزایش آلایندگی های زیست محیطی، یک کارکرد رقابتی تلقی می شود. در این فرآیند شرکت هایی از ظرفیت بالاتری در این حوزه برخوردار هستند که بتوانند با تأمین منابع نقدی جهت سرمایه گذاری بر روی انرژی های تجدیدپذیر، زیرساخت های خود را به لحاظ مصرف انرژی پایین تر تقویت نمایند. هدف این مطالعه ارائه ی چارچوب حسابداری انرژی و ارزیابی محورهای شناسایی شده در راستای صیانت از حقوق ذینفعان می باشد. روش: این پژوهش به لحاظ روش شناس توسعه ای/اکتشافی تلقی می شود و از طریق مبنای ترکیبی در بعد جمع آوری داده های پژوهش، ضمن ارائه ی چارچوب نظری، نسبت به ارزیابی ماتریسی محورهای اصلی شناسایی شده اقدام می نماید. در این مطالعه جامعه هدف در بخش کیفی، خبرگان دانشگاهی و در بخش کمی، مدیران مالی و روسای حسابداری شرکت های بازار سرمایه بودند. یافته ها: نتایج مطالعه در بخش کیفی از مجموع 329 کدپایه ایجاد شده از 14 مصاحبه ی صورت گرفته، نشان دهنده ی تعیین 29 مضمون پایه مبنای ایجاد شش مضمون سازمان دهنده و سه مضمون فراگیر بود. همچنین در بخش کمی نیز مشخص شد، مضمون سازمان دهنده ی مکانیزم های کنترل داخلی حسابداری انرژی اثرگذارترین محور پیاده سازی حسابداری انرژی در بستر مطالعه می باشد. نتیجه گیری: نتیجه ی کسب شده گویایی این مسئله است که مکانیزم های کنترل داخلی حسابداری انرژی، به واسطه ی تعیین معیارهای عملیاتی، به شرکت ها کمک می کند تا ظرفیت های تغییر انرژی های تجدیدناپذیر نسبت به انرژی های تجدیدپذیر را مورد ارزیابی قرار دهند و پروژه هایی را در زیرساخت های رقابتی شرکت از منظر تغییر انرژی دنبال نمایند که ضمن کاهش هزینه های مالی برای شرکت، قابلیت افزایش رویکردهای فرآیندی شرکت در سرمایه گذاری بر روی انرژی های تجدیدپذیر را داشته باشد.

هدف: کیفیت حسابرسی به توانایی حسابرسان مستقل در ارزیابی دقیق و بی طرفانه عملکرد مالی و کنترلی سازمان ها وابسته است. هشداردهی حسابرسان که شامل شناسایی و افشای ضعف های کنترلی و خطرات بالقوه است، تأثیر چشمگیری بر کیفیت حسابرسی دارد. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر هشداردهی حسابرسان مستقل بر کیفیت حسابرسی و با در نظر گرفتن نقش میانجی هوش هیجانی انجام شده است. روش: این پژوهش کاربردی و کمّی است. داده ها از طریق توزیع پرسشنامه در میان ۱۳۰ حسابرس فعال در مؤسسات حسابرسی تهران (از جامعه ۲۰۰ نفری) جمع آوری شد. حجم نمونه با استفاده از جدول مورگان تعیین گردیده و داده ها با استفاده از مدل سازی معادلات ساختاری در نرم افزار SMART PLS تحلیل شدند. یافته ها: هشداردهی حسابرسان مستقل تأثیر مثبت و معناداری بر کیفیت حسابرسی دارد (ضریب مسیر:0.472). تاثیر هشداردهی حسابرسان بر هوش هیجانی نیز با ضریب مسیر 0.996 مثبت و معنادار است. هوش هیجانی به طور مستقیم کیفیت حسابرسی را بهبود می بخشد (ضریب مسیر برابر است با 0.525). نتایج مدل معادلات ساختاری نشان داد که هوش هیجانی در رابطه بین هشداردهی حسابرسان و کیفیت حسابرسی، نقش میانجی ایفا می کند. در ابعاد هشداردهی عامل «حرفه حسابرسی» با وزن ۰.۹۹۵ بیشترین اهمیت و عوامل مربوط به «ذی نفعان» با وزن ۰.۹۸۸ کمترین اهمیت را نشان دادند. در ابعاد کیفیت حسابرسی عامل «کیفیت حرفه ای» با وزن ۰.۹۹۴ به عنوان مهم ترین عوامل، «مدیریت و رهبری» و «ارزش مشتری» با وزن ۰.۹۹۰ کم اثرترین عوامل بودند. در مولفه های هوش هیجانی «خودتنظیمی» و «خودآگاهی» با وزن ۰.۹۹۵ بالاترین اهمیت، و «مهارت اجتماعی» با وزن ۰.۹۹۱ کمترین سطح اهمیت را نشان دادند. نتیجه گیری: توجه به ظرفیت هشداردهی حسابرسان، همراه با تقویت مهارت های هوش هیجانی آنان، نقش مهمی در ارتقای کیفیت حسابرسی دارد. از این رو، آموزش و توسعه هوش هیجانی در حسابرسان و فراهم سازی بسترهای سازمانی برای بیان مؤثر هشدارها، می تواند راهبردی مؤثر در بهبود عملکرد حسابرسی باشد.

موضوع وهدف مقاله :هدف اصلی مقاله حاضر ارایه مدلی برای تعیین عوامل مؤثر بر هشداردهی حسابرسان مستقل با استفاده از تئوری زمینه ای در ایران می باشد، لذا ، ابتدا عوامل مؤثر بر هشداردهی حسابرسان مستقل در ایران شناسایی گردید؛ سپس مدلی جهت تبیین این عوامل مؤثر ارائه شد. روش پژوهش : پژوهش حاضر با توجه به ماهیت، از نوع پژوهش های کاربردی و ازنظر روش نیز در زمره پژوهش های کیفی است . جامعه مشارکت کنندگان شامل مدیران عامل، مدیران ارشد وفنی و اساتید دارای زمینه علمی مرتبط بود، که با استفاده از روش نمونه برداری هدفمند، 13 نفر بعنوان نمونه مشارکت کننده انتخاب شدند یافته های پژوهش : به منظور اجرای مراحل اصلی پژوهش از روش مصاحبه و جهت تجزیه و تحلیل مصاحبه ها از نرم افزار مکس کیودا استفاده شد و در مرحله کدگذاری باز، 106 کد اولیه استخراج گردید که در 8 مقوله اصلی، 10 راهبرد و 4 پیامد زیرکه حاصل بهبود هشداردهی حسابرسان مستقل هستند، دسته بندی شد: 1)افزایش اطمینان حسابرس برای حفظ جایگاه سازمانی 2) تقویت و حفظ منافع عمومی 3) تقویت اخلاق و رفتار حرفه ای 4 ) افزایش کیفیت گزارش نتیجه گیری ، اصالت و ارزش افزوده آن به دانش : در این پژوهش ، عوامل( "فردی و شخصیتی حسابرس"، " شغلی و حرفه ای حسابرس" و " قانونی و مقررات") بصورت مستقیم و عوامل (مدیریتی، محیطی ،ذینفعان ، سازمانی و عوامل مربوط به سهامداران وحرفه حسابرسی) بصورت غیرمستقیم بر هشداردهی حسابرسان اثرگذار هستند.

در حوزه حسابرسی با توجه مواردی مانند ابهام در استانداردها، فاصله انتظارات حسابرس و صاحبکار و قضاوت های ذهنی تعارض امری اجتناب ناپذیر است. یکی از راه های مدیریت تعارض، مذاکره بین طرفین آن خواهد بود. با توجه به اینکه مذاکره ذاتاً شامل برخورد با پیچیدگی های رفتار و احساسات انسانی است؛ نقش توانایی و ویژگی های شخصیتی حسابرس برای حل تعارض دارای اهمیت است. در این پژوهش به شناسایی و تبیین اثرگذارترین و اثرپذیرترین توانایی ها و ویژگی های شخصیتی حسابرسان در مذاکرات حل تعارض با صاحبکار پرداخته شده است. پژوهش از نظر فلسفه از نوع آمیخته است و ازلحاظ هدف در زمره پژوهش های اکتشافی قرار دارد. در بخش کیفی پژوهش، بر اساس رویکرد تحلیل محتوا، مؤلفه های ابعاد توانایی و ویژگی های شخصیتی حسابرس برای حل تعارض شناسایی، کدگذاری و طبقه بندی شد. در بخش کمی نیز با نظرسنجی از 10 نفر از خبرگان این حوزه (مدیر، شریک، سرپرست ارشد، اساتید حوزه حسابرسی) مؤلفه های شناسایی شده به شیوه دلفی فازی غربالگری شده و الگوی نهایی ارائه شد و سپس با استفاده از روش دیمتل فازی به بررسی شدت تأثیرگذاری و تأثیرپذیری ابعاد و مؤلفه های شناخته شده پرداخته شد. نتایج به دست آمده نشان داد الگوی نهایی برای حل تعارض از طریق مذاکرات، شامل 4 بعد اصلی و 19 مؤلفه فرعی مرتبط به آنها است. دیگر یافته ها نشان داد توانایی و ویژگی های شخصیتی رویکرد بین فردی و توانایی شناختی، ابعاد تأثیرگذار و صفات شخصیتی و ویژگیهای شخصیتی مربوط به ترجیحات ابعاد تأثیرپذیر الگو هستند. در میان مؤلفه ها نیز ویژگی خودکارآمدی تعامل بیشتری با سایر عوامل سیستم دارد. این یافته ها نشان می دهد حسابرسانی که دارای ویژگی های های مرتبط تری در توانایی شناختی و ارتباط بین فردی (خلاقیت، هوش هیجانی، ارتباط مشارکتی، انعطاف پذیری اخلاقی و خودکارآمدی) هستند؛ قادر خواهند بود بدون اعطای امتیازات که منجر به کاهش کیفیت حسابرسی و یا ادامه تعارض شود؛ با یک استراتژی مشارکتی نقاط مشترک را برای رسیدن به نتیجه برد-برد پیدا کنند..

عملکرد شرکت به یکی از اجزای مهم فعالیت سازمانی تبدیل شده است که توجه فزاینده ای را از سوی محققان و متخصصان به خود جلب کرده است. فقط عوامل مالی، عملکرد کامل شرکت را نشان نمی دهد زیرا بر ابعاد موفقیت شرکت در بلندمدت تمرکز نمی کند. این پژوهش با هدف شناسایی و اولویت بندی عوامل غیرمالی تاثیرپذیر از بحران کرونا انجام گرفت که با استفاده از روش دلفی فازی و نظرخواهی از خبرگان ضمن شناسایی عوامل غیرمالی عملکرد جهت تعیین اهمیت هر یک از آنها از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی فازی استفاده شد. نتایج بدست آمده براساس نظرخبرگان بعد از به کارگیری رویکرد غربالگری 18 عامل غیرمالی را که تحت تاثیر کرونا قرار می گیرند را شناسایی و تایید کردد.نتایج اوزان محاسبه شده نشان داد که کرونا بیشترین تاثیر را به ترتیب بر عوامل زنجیره تامین، نیروی انسانی، مسئولیت پذیری اجتماعی، کیفیت گزارشگری، محیط رقابتی، استراتژی، وضعیت اعتباری، رفتار و اخلاق، سبک رهبری، سیستم اطلاعاتی مدیریت، امور حقوقی، مدیریت دانش، تکنولوژی، ساختار سازمانی، کنترل داخلی، راهبری شرکتی، فرهنگ سازمانی، قوانین و مقررات دارد.

پیش بینی ورشکستگی شرکت ها با دقت بالا از موضوعات مهمی است که به تداوم شرکتها کمک شایانی می کند.هدف این پژوهش بررسی پیش بینی ورشکستگی شرکت ها با استفاده از شبکه عصبی پرسپترون چند لایه بهینه شده با الگوریتم های فراابتکاری جستجوی خزندگان ، نهنگ و ازدحام ذرات می باشد. این پژوهش از نوع پژوهش های کمی ، کاربردی واز نوع توصیفی همبستگی می باشد.مدل یاد شده روی داده های 328 نمونه از شرکتهای بورسی شامل 246 شرکت سالم و 82 شرکت ورشکسته در بازه زمانی 6 ساله بین سالهای 1395تا1400پیاده سازی شده است . ملاک تعیین ورشکستگی شرکتها ماده 141 قانون تجارت می باشد. نسبت های مالی، متغیر های مستقل این پژوهش می باشند که با استفاده از الگوریتم های مذکور ترکیب بهینه نسبت ها استخراج شده است . عملکرد الگوریتم ها با استفاده از 5 معیار ارزیابی عملکرد الگوریتم های فراابتکاری مورد ارزیابی قرار گرفت .نتایج به دست آمده از شبیه سازی و مقایسه الگوریتم های پیشنهادی نشان می دهد که الگوریتم جستجوی خزندگان در مقایسه با الگوریتم های نهنگ و ازدحام ذرات در پیش بینی ورشکستگی شرکت ها عملکرد بهتری داشته وکارایی و اثربخشی این الگوریتم در مقایسه با دو الگوریتم دیگر بالاتر می باشد.