رویکردی نو در علوم تربیتی

رویکردی نو در علوم تربیتی

رویکردی نو در علوم تربیتی سال سوم زمستان 1400 شماره 4

مقالات

۱.

نقش اضطراب کرونا، نگرانی و باورهای فراشناختی منفی در پیش بینی اضطراب یادگیری دانش آموزان در همه گیری کووید-19

تعداد بازدید : ۴۷۶ تعداد دانلود : ۳۵۲
مقدمه: ویروس های کرونا گروه بزرگی از ویروس ها هستند که می توانند حیوانات و انسان ها را آلوده کنند و باعث بروز ناراحتی های تنفسی شوند و مشکلات روانشناختی زیادی را در پی داشته باشند. هدف: پژوهش حاضر با هدف نقش اضطراب کرونا، نگرانی و باورهای فراشناختی منفی در پیش بینی اضطراب یادگیری دانش آموزان در همه گیری کووید-19 انجام شد. روش: این پژوهش از نوع توصیفی است و با روش همبستگی انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان دختر دوره متوسطه شهر اصفهان در سال تحصیلی 1400-1399 بود. با استفاده از روش نمونه گیری داوطلبانه تعداد 507 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. شرکت کنندگان به پرسشنامه های اضطراب بیماری کرونا (علی پور و همکاران، 1398)، باورهای فراشناختی (ولز، 1997)، نگرانی پنسیلوانیا (میر، میلر و متزگر، 1990) و اضطراب یادگیری (پکران، گوتز و پری، 2002، 2005) که به صورت برخط منتشر شد، پاسخ دادند. داده ها با روش همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه و با بهره گیری از نرم افزار SPSS24 مورد تحلیل آماری قرار گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد که بین نگرانی، باورهای فراشناختی منفی و اضطراب کرونا با اضطراب یادگیری دانش آموزان رابطه مثبت معنی داری وجود دارد (001/0>P). همچنین نتایج تحلیل رگرسیون نیز نشان داد 28 درصد از واریانس اضطراب یادگیری توسط اضطراب کووید-19، باورهای منفی فراشناختی و نگرانی، پیش بینی می شود (001/0>P، 53/0=R و 28/0=R2). همچنین اضطراب کووید-19 سهم بیشتری در پیش بینی و تبیین اضطراب یادگیری داشت. نتیجه گیری: این نتایج تلویحات کاربردی در طراحی مداخلات مورد نیاز در زمان همه گیری کووید-19 و پیامدهایی چون اضطراب یادگیری در دانش آموزان را نشان می دهد.
۲.

شاخص های روانسنجی مقیاس "تعامل بین شناخت، هیجان و انگیزه در خلاقیت" در بین دانشجویان دانشگاه آزاد واحد تهران مرکزی

تعداد بازدید : ۶۰ تعداد دانلود : ۷۹
این پژوهش با هدف تعیین شاخص های روانسنجی مقیاس "تعامل بین شناخت، هیجان و انگیزه در خلاقیت" در بین دانشجویان دانشگاه آزاد واحد تهران مرکزی در سال تحصیلی 99-98 انجام شد. ابزار مورد استفاده مقیاس تعامل بین شناخت، هیجان و انگیزه در خلاقیت (سوروآ و همکاران، 2015) بوده است. روش تجزیه و تحلیل داده ها تحلیل عاملی اکتشافی و ضریب آلفای کرونباخ بوده است. نتایج نشان داد این مقیاس از 4 عامل تشکیل شده است (عامل اول 63/10، عامل دوم 06/4، عامل سوم 89/1، عامل چهارم 76/1) که روی هم رفته 91/59 درصد واریانس کل را تبیین کردند. ضریب آلفای کرونباخ نیز برای تک تک خرده مقیاس ها و نیز مقیاس کل بالاتر از 7/0 حاصل شد. به طور کلی نتایج نشان داد مقیاس مذکور از شاخص های روانسنجی قابل قبولی در نمونه دانشجویی برخوردار است و ویژگی های روانشناختی به دست آمده از این مقیاس، استفاده آینده آن را برای ارزیابی تفاوت های فردی در خلاقیت هیجانی و انگیزشی توجیه نموده است.
۳.

بررسی ساختار عاملی پرسشنامه کیفیت زندگی در بین دانش آموزان مقطع ابتدایی شهر خرم آباد: مطالعه ای مبتنی بر رویکرد اکتشافی

تعداد بازدید : ۸۵ تعداد دانلود : ۴۴
کیفیت زندگی امروزه یکی از پیامدهای مهم سلامتی به شمار می آید که جهت مواردی همچون ارزیابی مداخلات بهداشتی، اندازه گیری آن در بسیاری از پژوهش های سلامتی ضروری است. هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی ساختار عاملی پرسشنامه کیفیت زندگی در بین دانش آموزان مقطع ابتدایی شهر خرم آباد با تکیه بر رویکرد اکتشافی بوده است. جامعه آماری پژوهش حاضر دانش آموزان دوره دوم ابتدایی شهر خرم آباد و نمونه آماری 240 دانش آموز بوده که به صورت نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار مورد استفاده در پژوهش پرسشنامه کیفیت زندگی هوانگ و همکاران (2017) بوده است. جهت بررسی روایی پرسشنامه از تحلیل عاملی اکتشافی استفاده گردید. نتایج نشان داد نسخه فارسی پرسشنامه کیفیت زندگی دانش آموزان ابتدایی از 4 عامل تشکیل شده که روی هم رفته 42/45 درصد از واریانس کل را تبیین نمودند. همه 4 عامل آلفای کرونباخ قابل قبولی را نشان داده و اعتبار ابزار مورد تایید واقع شد. بنابراین می توان گفت نسخه فارسی پرسشنامه کیفیت زندگی در دانش آموزان مقطع ابتدایی روا و پایا بوده و می توان از آن در مراکز مشاوره تحصیلی استفاده نمود.
۴.

ارائه الگوی برنامه درسی روییدنی پیش دبستانی با رویکرد رجیو امیلیا

نویسنده:
تعداد بازدید : ۴۹ تعداد دانلود : ۴۰
هدف پژوهش حاضر ارائه الگوی برنامه درسی روییدنی پیش دبستانی با رویکرد رجیو امیلیا بود.به این منظور از رویکرد کیفی و تفسیری استفاده شد. در پژوهش حاضر جهت گرد آوری اطلاعات از ابزار مصاحبه ی باز و ساختار نیافته با صاحب نظران استفاده می شود. بدیهی است استفاده از اسناد و مدارک موجود در رابطه با موضوع تحقیق نیز مورد استفاده شده است پس از عملیاتی کردن مجموع 15 مصاحبه با اساتیدی که تجربه خوبی در زمینه مورد نظر داشتند و مطالعه چندین باره آنها چهار مضمون اصلی و 15زیرمضمون شامل انعطاف پذیری در اهداف، مشارکت در اهداف،تاکید بر عدم اهداف از پیش تعیین شده،تمرکز بر علایق کودک،ماهیت غیرتجویزی محتوا ،تسهیل گری محتوا،کاربردی بودن محتوا، استفاده از بازی، دیالکتیک،آموزش در لحظه،جوامع یادگیری،بارش مغزی و عمل محوری،فرایند محوری و پروژه محوری در ارزشیابی شناسایی شد.این 15 زیرمضمون در دسته بندی موضوع های اصلی قرار گرفت و به این ترتیب از آنها چهار مضمون اصلی شامل هدف،محتوا،روش و ارزشیابی به دست آمد.
۵.

تأثیر شادکامی بر خوش بینی تحصیلی و خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان پایه ششم ابتدایی شهر سقز

تعداد بازدید : ۱۲۲ تعداد دانلود : ۱۰۷
هدف این تحقیق بررسی رابطه شادکامی با خوش بینی تحصیلی دانش آموزان پایه ششم ابتدایی شهر سقز بود. تحقیق حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش پژوهش همبستگی بود. جامعه پژوهش شامل دانش آموزان پایه ششم ابتدایی شهر سقز در سال تحصیلی 1400-1399 بودند که حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران، عدد 250 به دست آمد. روش نمونه گیری این پژوهش از نوع نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای بود. ابزار سنجش شامل پرسشنامه شادکامی آرگیل و لو (1990) با ضریب پایایی 0.922، پرسشنامه خوش بینی تحصیلی اسچنن موران و همکاران (2013) با ضریب پایایی 0.854 و پرسشنامه خودکارآمدی تحصیلی جنکینز و مورگان (1999) با ضریب پایایی 0.926 بود. تجزیه وتحلیل اطلاعات در دو سطح آمار توصیفی و استنباطی از نرم افزار SPSS استفاده شد. در سطح آمار استنباطی از آزمون همبستگی پیرسون استفاده شد. نتایج آزمون کولموگراف_اسمیرنوف نشان داد که برای هر سه متغیر روابط خوش بینی تحصیلی، خودکارآمدی تصحیلی و شادکامی از 0.50 بزرگ تر بود و توزیع داده ها نرمال بود. رابطه معنی داری بین متغیر شادکامی و خوش بینی تحصیلی رابطه معنی داری وجود داشت. می توان نتیجه گرفت که با افزایش میزان شادکامی، میزان خوش بینی تحصیلی افزایش پیدا می کند. در واقع، شادکامی می تواند خوش بینی تحصیلی دانش آموزان کلاس ششم ابتدایی شهر سقز را پیش بینی کنند. بین دو متغیر شادکامی و خودکارآمدی تحصیلی رابطه معنی داری وجود داشت. می توان نتیجه گرفت که با افزایش میزان شادکامی، میزان خودکارآمدی تحصیلی افزایش پیدا می کند. در واقع، شادکامی می تواند خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان کلاس ششم ابتدایی شهر سقز را پیش بینی کنند.
۶.

شناسایی قابلیت حرفهای مورد نیاز آموزگاران مدارس ابتدایی ناحیه 3 شهر اهواز

تعداد بازدید : ۶۶ تعداد دانلود : ۶۷
هدف پژوهش حاضر،شناسایی قابلیت حرفه ای مورد نیاز آموزگاران مدارس ابتدایی ناحیه ۳شهر اهواز در سال ۹۸بود. با توجه به نوع و ماهیت مساله، اهداف و سوال های پژوهش، از روش تحقیق توصیفی، و برای جمع آوری اطلاعات از روش پیمایشی استفاده شد.از آن جهت که نتایج آن می تواند برای بهبود و ارتقاء قابلیتهای حرفه ای آموزگاران مدارس ابتدایی مفید واقع شود، کاربردی محسوب می شود. تعداد۳۶۷ نفراز 800 آموزگار دوره ابتدایی ناحیه ۳ اهواز با نمونه گیری تصادفی ساده طبق جدول مورگان انتخاب شده اند. ابزار اندازه گیری این پژوهش جهت پاسخگویی آموزگاران در شش بعد و جمعا 24 سوالی بر مبنای مدل قابلیت حرفه ای کبک کانادا طراحی و شش مؤلفه قابلیت حرفه ای نقد و تفسیر دانش و فرهنگ، توانایی بیان، ارزشیابی، فناوری اطلاعات و ارتباطات، مشارکت در توسعه حرفه ای و اخلاق حرفه ای به عنوان مولفه های آن در نظر گرفته شد.ضریب آلفای کرونباخ ابزار پژوهش 85/0 بدست آمد و روایی آن نیز تایید شد.از آزمون t مستقل و نرم افزار کامپیوتریSPSSنسخه هجدهم استفاده شد. برای کلیه فرضیه ها سطح معنی داری ۰/۰۵ در نظر گرفته شد و برای تعیین وضعیت متغیرهای پژوهش از دیدگاه معلمان دو وضعیت موجود و مطلوب انتخاب شد.نتایج نشان دادبین قابلیت حرفه ای در زمینه نقد، تفسیر دانش و فرهنگ، در زمینه توانایی بیان، در زمینه ارزشیابی، در زمینه فناوری اطلاعات و ارتباطات، در زمینه مشارکت در توسعه حرفه ای، در زمینه اخلاق حرفه ای مورد نیاز آموزگاران مدارس ابتدایی ناحیه 3شهر اهواز در دو وضعیت ایده آل و موجود تفاوت معناداری دارد.
۷.

خوانشی بر اخلاق حرفه ای معلم در تراز نهج البلاغه

تعداد بازدید : ۲۱۰ تعداد دانلود : ۲۲۰
یکی از شاخه های دانش اخلاق که به تازگی در ایران جایگاهی پیدا کرده، حوزه اخلاق حرفه ای است که لازم است ازلحاظ معرفتی بیشتر به آن توجه شود. یکی از منابع غنی در اخلاق حرفه ای، آموزه های دین مبین اسلام است. اما شناخت و ترویج اخلاق حرفه ای برمبنای اسلام، بدون تحلیل آموزه های اخلاقی نهج البلاغه امکان پذیر نیست. باتوجه به این مهم، در پژوهش حاضر برآنیم تا با استفاده از روش تحلیل اسنادی، اصول اخلاق حرفه ای معلم را در کتاب ارزشمند نهج البلاغه بررسی کنیم. نتایج نشان می دهد که امام علی (ع) همواره به بحث اخلاقیات و اصول اخلاقی توجه داشته اند و در موارد فراوانی، کارگزاران و یاران خود، به طور اخص و تمامی انسان ها را در طول زمان به رعایت آنها فرمان داده اند. ماحصل این نوع نگاه به نهج البلاغه ما را به این سمت و سو سوق می دهد که معلمان اولاً در هر زمینه درسی که مشغول به فعالیت هستند، از معارف اخلاقی خودآگاهی کامل داشته باشند؛ در ثانی از الگوهای تربیتی آنها در راستای اثربخشی کار خویش الهام بگیرند و همچنین خود متصف به معارف و بینش توحیدی لازم باشند. نتیجه اتخاذ این رویکرد از جانب مربیان این خواهد بود که متربیان، هم در هر حوزه تخصصی که مشغول به یادگیری هستند، به معارف دینی- اخلاقی به عنوان معرفتی ضروری برای زندگی نگاه می کنند و هم افرادی متخصص و متعهد بار می آیند.
۸.

پیش بینی رضایت شغلی معلمان ابتدایی بر مبنای انگیزش پیشرفت و هوش معنوی

تعداد بازدید : ۷۲ تعداد دانلود : ۷۶
مقدمه: معلمان دوره ی ابتدایی در مقایسه با سایر معلمان، بادانش آموزانی سروکار دارند که ازلحاظ رشد جسمی، اخلاقی، اجتماعی و... در مرحله ی خاص و حساسی از مراحل رشد قرار دارند، با توجه به نقش و جایگاه والای معلم در فرایند تعلیم و تربیت دانش آموزان و با عنایت به این موضوع که معنویت، سلامت روان و رضایت شغلی جنبه هایی اجتناب ناپذیر از زندگی سازمانی در بین کارکنان می باشند. هدف: هدف از پژوهش حاضر پیش بینی رضایت شغلی معلمان ابتدایی بر مبنای انگیزش پیشرفت و هوش معنوی معلمان ابتدایی بود. روش: پژوهش حاضر کمی، توصیفی و از نوع همبستگی بود. حجم نمونه ی پژوهش 322 نفر از معلمان ابتدایی ناحیه 3 بود که به صورت تصادفی انتخاب شدند. ابزار گردآوری استفاده شده در پژوهش شامل پرسشنامه رضایت شغلی مینه سوتا، پرسشنامه هوش معنوی کینگ و پرسشنامه انگیزه پیشرفت هرمنس بود. تجزیه وتحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار آماریspss نسخه23 انجام شد. یافته ها: تایج نشان داد که بین رضایت شغلی با هوش معنوی معلمان رابطه معنی داری وجود دارد و بین انگیزه پیشرفت با رضایت شغلی معلمان رابطه معنی داری وجود دارد. نتیجه گیری: میتوان رضایت شغلی معلمان ابتدایی را بر مبنای انگیزش پیشرفت و هوش معنوی معلمان ابتدایی در شهراصفهان پیش بینی کرد.
۹.

کووید 19 و بازگشایی مدارس: اکنون زمان پذیرش آموزش در فضای باز است

تعداد بازدید : ۶۸ تعداد دانلود : ۱۵۳
مدرسه، جایی است که کودکان ما در آن یاد می گیرند، بازی می کنند، می دوند، می خندند و با یکدیگر گفتگو می کنند. پاندمی کووید 19، سیستم های آموزش و پرورش در سراسر جهان را با چالش مواجه نمود. این پاندمی فرصت فراهم آورد تا به محیط های جدیدی برای یادگیری بیاندیشیم. بسته بودن مداوم مدارس با خطر آسیب دیدن بیشتر نسل جوان همراه است. البته قابل ذکر است که هیچ راهی مناسب و مطمئنی برای بازگشایی مدارس در طی یک بیماری همه گیر وجود ندارد. حتی وقتی کشوری تحت کنترل COVID-19 باشد، هیچ تضمینی برای بازگشایی ایمن مدارس وجود ندارد. حدود یک قرن پیش، در طی شیوع بیماری سل، طبق توصیه های پزشکان، کلاس های درس در محیط خارج از کلاس درس برگزار شدند. بدین ترتیب در پژوهش در صدد بررسی نحوه برخورد سایر سیستم های آموزشی با پدیده کووید 19 پرداختیم. شواهد نشان داد که آموزش در فضای باز گزینه ای است که ضمن رعایت فاصله اجتماعی در آن، خطرات انتقال COVID-19 را در داخل کلاس برطرف می کند. جابجایی کلاس ها به فضای باز، نه تنها به لحاظ هوای بهتر، بلکه همچنین به منظور معرفی آموزش عمومی در زمین، جای تأمل جدی دارد.
۱۰.

بررسی اعتیاد به موبایل و رابطه آن با ویژگی های شخصیتی و سبک های هویتی (مورد مطالعه: جوانان شهر یاسوج)

تعداد بازدید : ۱۱۱ تعداد دانلود : ۸۸
پژوهش حاضر با هدف بررسی اعتیاد به موبایل بر اساس ویژگی های شخصیتی و سبک های هویتی در جوانان شهر یاسوج انجام گرفته است. روش تحقیق در این مطالعه، کمی از نوع پیمایش است و جامعه آماری آن را کلیه جوانان ساکن در شهر یاسوج تشکیل داده اند. افزون بر این حجم نمونه در این مطالعه 384 نفر بوده که به روش نمونه گیری خوشه ای انتخاب شده است. به منظور تحلیل داده ها از آزمون های آماری مقایسه میانگین (آزمون های T ,F)، ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون آماری به شیوه گام به گام استفاده شده است. یافته ها نشان داده اند که بین ویژگی های شخصیتی و سبک های هویت با اعتیاد به موبایل در جوانان رابطه معنادار وجود دارد و ویژگی های شخصیتی برون گرایی، سازگاری و سبک هویت اجتنابی توانایی پیش بینی اعتیاد به موبایل در بین جوانان را دارند. به عبارت دیگر این سه شاخص در مجموع 7/16درصد از واریانس متغیر وابسته را تبیین کرده اند. جوانان دارای اعتیاد به موبایل در حد بسیار بالایی است. همچنین نتایج حاصل از پژوهش نشان می دهد که بین ویژگی های شخصیتی با اعتیاد به موبایل و همچنین سبک های هویتی به اعتیاد به موبایل رابطه وجود دارد. در نهایت به منظور پیشگیری از اعتیاد به موبایل، جوانان باید مسئولیت و تعهداتی برای استفاده از تلفن همراه داشته باشند. هنگامی که جوانان اعتیاد به تلفن پیدا کرده اند. در این رابطه باید محدودیت های عقلانی برای خود به وجود آورند تا از بروز رفتارهای آسیب زا و اعتیادی جلوگیری شود.