مطالب

بررسی تاریخی ساخت وساز در بقیع و توسعه و تحول آن یکی از موضوعات مهم مرتبط با بقیع است. این مقاله تلاش دارد با بررسی توصیف های ارائه شده از بقیع در منابع تاریخی و سفرنامه ها تصویر روشنی از این جنبه تمدنی بقیع ارائه دهد. ساخت وساز در بقیع از دو منظر کمی و کیفی قابل بررسی است که ما فقط به توسعه کمی پرداخته ایم. توسعه کمی بقیع نیز در چندین مرحله صورت پذیرفته است؛ به گونه ای که ساختمان های موجود در بقیع از مسکونی به بقعه و بارگاه تغییر ماهیت داده و گنبدهای بقیع نیز از سه مورد در قرن ششم به چهارده مورد در قرن یازدهم افزایش یافته است. بررسی های تاریخی نشان می دهد مسجد فاطمه3  (بیت الحزن) تنها ساختمان بقیع است که از قرن سوم تا قرن چهاردهم تقریباً به طور مستمر در بقیع وجود داشته است.

در اقتصاد کنونی،شرکتهای دانش بنیان از جایگاه ممتازی برخوردار می باشند و نقش کلیدی به عنوان موتور رشد اقتصادی مبتنی بر فناوری،در جوامع پیشرو ایفا می نمایند. این کسب وکارها به دلیل داشتن پتاسیل مزیت رقابتی ناشی از دانش منحصربفرد،مستعد نگاهی به فراسوی مرزهای ملی هستند،لذا ضروری است زمینه حضور آنها در صحنه کسب وکار بین المللی تقویت گردد.علاوه براین،قانون کشوری حمایت از توسعه تولیدات دانش بنیان، اجرای برنامه توسعه صادارات و حمایت از بین المللی سازی شرکتهای دانش بنیان را تاکید نموده است.از اینرو در این تحقیق آمیخته اکتشافی،در گام اول یافته های مطالعات پیشین درخصوص متغیرهای تاثیرگذار بر تشخیص فرصتهای کارآفرینی بین المللی فهرست گردید.درگام بعدی با مصاحبه عمیق با خبرگان و تحلیل محتوا، با استفاده از نرم افزارMaxQDA،ابعاد، مقوله های کلیدی و مولفه های سازنده ، شناسایی، بروزرسانی و بومی سازی شد. براساس یافته های مرحله کیفی، مقوله های کلیدی تاثیر گذار عبارتند از:ویژگیهای شخصیتی و قابلیتهای فردی کارآفرین،عوامل محیط کشور مبداء و مقصد، و قابلیتهای بنگاه کارآفرینی که بوسلیه روش دلفی-فازی اعتبار آنها تایید گردید.در مرحله نهایی با تکنیک مدل سازی ساختاری تفسیری(ISM)، سطوح مقوله های کلیدی و روابط بین آنها تعیین و معرفی شد.

پژوهش حاضر با موضوع شناسایی روش های درآمدزایی شهرداری ساوه با استفاده از روش دلفی صورت پذیرفت. پژوهش حاضر بر حسب هدف در حیطه پژوهش های کاربردی جای می گیرد، بدین دلیل که به زمینه یابی برای حل یک مساله در دنیای واقعی پرداخت. همچنین از نظر روش تحقیق از نوع توصیفی/ پیمایشی بود. جامعه آماری پژوهش حاضر مدیران و کارشناسان شهرداری های ساوه هستند تعداد افرادی که در پانل دلفی به عنوان پاسخ دهنده قرار می گیرند معمولا بین 10 تا 15 نفر هستند. در این پژوهش با هدف شناسایی درآمدهای شهرداری ها پس از بررسی و جستجو در ادبیات و پژوهش های مشابه از روش دلفی استفاده شد. پس از بدست آمدن روش ها (بخش کیفی و شناسایی )، سپس اقدام به رتبه بندی این عوامل توسط روش AHP می نماییم. نتایج حاصل از دلفی به این صورت بود که خبرگان در این مرحله هشت شاخص، برگزاری دوره های آموزشی برای متقاضیان، ایجاد مراکز چند منظوره ، سرمایه گذاری در ایجاد تاسیسات تفریحی ، توسعه صنعت توریسم، وضع عوارض محلی، استفاده بهینه از اراضی و فضاهای شهری، استفاده از بازارهای مالی و انتشار اوراق قرضه شهری پیشنهاد داده اند و اعتقاد داشته اند این 8 شاخص می توانند بر وصول مطالبات بانکی موثر باشند. نتایج حاصل از رتبه بندی به وسیله AHP نشان داد؛ در میان ابعاد فوق، عامل اهداف منابع درامدی ناپایدار با وزن 0.297 دارای بیشترین وزن، عامل منابع درامدی پایدار با وزن 0.257 در اولویت دوم به عنوان روش های درآمدزایی شهرداری ساوه رتبه بندی شدند.

موضوع تخری ب شهر مدین ه با شلیک توپخانه و گلوله باران آن، ب ه دس ت وهابی ان در ت اریخ  1890م یلادی واکنش علمای شیعه و تشکیل کمیسیون ویژه مجلس شورای مل ی ای ران در م ورد ای ن فاجعه و اجتماع اعتراض ی علم ا و گروهه ای مختل ف م ردم ته ران در مس جد ج امع و اع لام تعطی ل عم ومی و تعطیل ی دروس و نم از جماع ت حض رات آی ات مرحوم ان:  اص فهانی و ن ائینی در نج ف اش رف و انعک اس خب ر آن ب ه دیگ ر کش ورها ب ه وس یله کمک کنسول ایران در نجف، و بالاخره رسیدن خبر تخریبها به هندوس تان و تع دادی از کش ورها، پایتخ ت ه ا و ش هرهای مه م و  واک نش ج دی مس لمانان و م وج عظ یم اعتراض ها و دستور وزارت امور خارجه به غفارخان جلال السلطنه، وزی ر مخت ار ای ران در مصر، مبنی بر پی گیری این رخداد و... موضوع این نوشته را تشکیل می دهد.

در طواف، به عنوان یکی از ارکان واجب حج، گفتن ذکر تسبیحات اربعه مستحب است. با توجه به اینکه دین اسلام بی دلیل به چیزی توصیه و سفارش نمی کند و احکام، تابع مصالح و مفاسد واقعی است، نوشتار پیش رو به روش نقلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای در صدد است که به چرایی تأکید و سفارش بیشتر بر گفتن ذکر تسبیحات اربعه نسبت به اذکار دیگر در هنگام طواف، پاسخ دهد. یافته های این تحقیق، حاکی از آن است که وجود ویژگی های خاص مثل حاکی بودن این ذکر از اسمای حسنای الهی، دلالتش بر ابعاد توحید و عامل قبولی حج بودنش  باعث این تأکید شده است. آنچه آدمی در زمین می بیند، در عوالم بالاتر دارای حقیقتی است؛ همانند کعبه که در عالی ترین مرتبه اش از عرش سرچشمه گرفته و عرش تکون یافته تسبیحات اربعه ای است که مشتمل بر اسما و صفات الهی است. بنابراین زائر در حالی کعبه را طواف می کند که هم در ظاهر، با ذکر تسبیحات اربعه زبان به توحید گشوده و هم در حقیقت طواف او در عالی ترین مرتبه خود بر چهار رکن تسبیحات اربعه استوار است و از به هم پیوستن این ارکان، توحیدِ کامل شکل می گیرد.

کیفیت حیات سیاسی اجتماعی قبایل عرب در شبه جزیره عربستان از بنیان های تاریخ نگاری عرب پیش و پس از اسلام است؛ ازاین رو نقش قبایل عرب در تاریخ تحولات، گسترش و تثبیت اسلام در شبه جزیره و آگاهی و شناخت پیشینه آنان می تواند روشن کننده بسیاری از زوایای تاریک تاریخ اسلام و جریان شناسی فکری و فرهنگی مسلمانان باشد. ظهور اسلام و شعارهای آرمانی اش رویکرد جدیدی را در میان قبایل عرب بنیان نهاد و قبایل با رغبت یا با شدت و حدت سر تسلیم در برابر آن فرود آوردند. هدف این تحقیق بررسی یکی از قبایل عرب به نام خزاعه است.قبیله خزاعه یکی از قبایل بزرگ عرب، و از شاخه های قحطانی است که در بخشی از یمن سکونت داشتند و به مکه مهاجرت کردند و از ضعف و فساد جرهم، قدرت شهر مکه را به دست گرفتند. یکی از کارکردهای مهم قبیله خزاعه، وجود رجال سیاسی  نظامی است که از این قبیله برخاسته اند. از سویی دیگر خزاعی ها در حوادث دوران رسول الله(ص)  نقش کلیدی و مؤثر داشتند. محور اصلی این تحقیق تبیین و ارزیابی سیر تاریخی قبیله خزاعه در عصر جاهلیت و رابطه خزاعی ها با رسول الله(ص) و چگونگی اسلام آوردن این قبیله است. در این پژوهش سعی بر آن است تا به روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع اصلی تاریخ اسلام به بررسی نقش قبیله خزاعه در تحولات پیش از اسلام و دوران رسول الله(ص) و ارتباطات و تعامل سیاسی این قبیله با رسول الله(ص)  بپردازد. فرضیه مقاله آن است که کنشگران خزاعی در حوادث دوران رسول الله(ص)  و ثبات آن، نقش مهمی داشتند. لذا برای شناخت بهتر اسلام، بررسی جایگاه و نقش هر یک از قبایل به عنوان ساخت های درونی جامعه ضروری است.

هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی نگرش به ازدواج بر اساس نگرش های مذهبی را در دانشجویان دختر و پسر است. روش پژوهش حاضر از نوع توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری در این پژوهش کلیه دانشجویان دختر و پسر ۲۰ تا ۲۵ سال دانشگاه شهید چمران اهواز که در سال تحصیلی ۹۹-۹۸ به تحصیل اشتغال داشتند و از روش نمونه گیری در دسترس استفاده شد و با توجه به حجم جامعه موردنظر، ۲۵۰ نفر به عنوان نمونه تحقیق انتخاب شدند. ابزار پژوهش پرسشنامه نگرش به ازدواج روزن و بارتن (۱۹۹۸) و مقیاس جهت گیری مذهبی آلپورت (۱۹۷۸) بودند. داده ها با استفاده از نرم افزار 22 SPSS- و ضریب همبستگی و تحلیل واریانس یک راهه تحلیل شدند، یافته ها نشان دادند بین سطوح مختلف تحصیلی ازنظر نگرش به ازدواج و جهت گیری مذهبی تفاوت وجود دارد همچنین بین جنسیت و نگرش به ازدواج و جهت گیری مذهبی تفاوت معنادار وجود دارد. نتیجه گیری نتایج تحقیق حاضر بیان می کند بین نگرش به ازدواج و جهت گیری مذهبی همبستگی وجود دارد.

کاهش هزینه سرمایه و تشکیل ساختار مناسب سرمایه یکی از مهمترین اقدامات شرکتها در راستای افزایش ارزش شرکت و سهامداران است. هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر هزینه سرمایه ضمنی حقوق صاحبان سهام بر بازده سرمایهگذاری شرکت با توجه به عدم تقارن اطلاعات در شرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار میباشد. پژوهش انجامشده ازنظر نوع هدف، جزء پژوهشهای کاربردی است و روش پژوهش از نظر ماهیت و محتوایی همبستگی میباشد. انجام پژوهش در چارچوب استدلالات قیاسی- استقرایی صورت گرفته و برای تجزیهوتحلیل فرضیهها از تحلیل پانلی کمک گرفته شده است. برای جمعآوری اطلاعات، از دادههای 136 شرکت پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی 1390-1397 استفاده شده است. نتایج این پژوهش نشان میدهد هزینه سرمایه ضمنی حقوق صاحبان سهام بر بازده سرمایهگذاری شرکت تأثیر معکوس و معناداری دارد. همچنین عدم تقارن اطلاعات تأثیر منفی هزینه سرمایه ضمنی حقوق صاحبان سهام بر بازده سرمایهگذاری شرکت را تقویت می کند.

هدف پژوهش حاضر شناسایی مولفه های بهداشت روان جهت آموزش در دوره متوسطه اول می باشد. لذا در این تحقیق تلاش شده است پاسخی برای این سوال بیابد که مولفه های بهداشت روان مطلوب آموزش در دوره اول متوسطه کدامند؟ روش پژوهش از نظر هدف کاربردی؛ از نظر روش جمع آوری داده ها توصیفی- اکتشافی و از نظر نوع داده، کیفی و بود. جامعه پژوهش، شامل مدیران مدارس، متخصصان برنامه ریزی درسی و متخصصان بهداشت روان استان همدان بود. حجم نمونه با استفاده از اصل اشباع و روش نمونه گیری غیرتصادفی هدفمند 30 نفر تعیین شد. ابزار گردآوری داده ها مصاحبه های نیمه ساختار یافته بود. با توجه به سوالات پژوهش از روش تجزیه و تحلیل کیفی مبتنی بر شناسایی مولفه ها استفاده شد. بدین صورت که برای شناسایی مولفه های بهداشت روان در آموزش بهداشت روانی در دوره متوسطه اول از فرآیند دلفی فازی و اجماع نظر خبرگان حول مولفه ها استفاده شد. از میان 40 مولفه شناسایی شده، تعداد 31 مولفه در چهار بعد سلامت جسم یو رفتاری، اضطراب و روحیات فردی، کنش ورزی اجتماعی و افسردگی و ناامیدی بر بهداشت روان دانش آموزان متوسطه اول موثر تشخیص داده شدند.تدوین برنامه درسی بر مبنای 31 عامل موثر شناسایی شده می تواند بهداشت روان دانش آموزان متوسطه دوم را تا حد بالایی بهبود بخشد.

سلامت مالی به مفهوم توان سودآوری و تداوم فعالیت واحد اقتصادی برای کلیه سهامداران و ذینفعان از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. هدف این پژوهش بررسی تأثیر تجدید ارزیابی دارایی های ثابت بر رابطه میان بیش اعتمادی مدیران و درماندگی مالی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار می باشد. پژوهش انجام شده ازنظر نوع هدف، جزء پژوهش های کاربردی است و روش پژوهش از نظر ماهیت و محتوایی همبستگی می باشد. انجام پژوهش در چارچوب استدلالات قیاسی- استقرایی صورت گرفته و برای تجزیه وتحلیل فرضیه ها از تحلیل پانلی کمک گرفته شده است. برای جمع آوری اطلاعات، از داده های 142 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی 1391-1397 استفاده شده است. نتایج این پژوهش نشان می دهد که بیش اعتمادی مدیران تأثیر مثبت و معنی داری بر درماندگی مالی شرکت دارد. همچنین تجدید ارزیابی دارایی های ثابت بر رابطه بین بیش اعتمادی و مدیران و درماندگی مالی شرکت، تأثیر منفی و معنادار دارد.

اجتناب از پرداخت مالیات فعالیتی ارزش زاست که ثروت را از دولت به سهامداران منتقل می کند و پرداخت هزینه مالیات شرکت را محدود می کند، از طرف دیگر اجتناب از پرداخت مالیات می تواند سپری برای انحراف منافع مدیران ایجاد کند.هدف اصلی این تحقیق شناسایی وجود ارتباط بین اجتناب از پرداخت مالیات و هزینه ی بدهی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد. و اینکه آیا سطح مالکیت نهادی به عنوان نوعی از مالکیت، این رابطه را تعدیل می کند یا نه. لذا در پژوهش حاضر به بررسی تاثیر ساختار مالکیت بر ارتباط بین اجتناب مالیاتی و هزینه بدهی در شرکت های عضو بورس اوراق بهادار تهران پرداخته شده است. برای این منظور نمونه ای شامل 111 شرکت فعال در بورس اوراق بهادار تهران شامل یک دوره هفت ساله بر اساس صورت های مالی شرکت های مورد مطالعه طی سال های 1390 الی 1396 انتخاب و برای آزمون فرضیات از روش رگرسیون خطی چند متغیره با استفاده از نرم افزار EVIEWS نسخه9، استفاده گردید. نتایج حاکی از آن است بین اجتناب مالیاتی و هزینه بدهی رابطه معنادار و مستقیمی برقرار بوده و تاثیر تمرکز مالکیت و مالکیت نهادی بر رابطه بین اجتناب مالیاتی و هزینه بدهی به لحاظ آماری تایید نگردید.

هدف پژوهش حاضر مروری بر ادبیات نظری و تجربی در خصوص تأثیر شرایط اقتصاد کلان بر ریسک حسابرسی است. از آنجایی که در سال های اخیر اقتصاد ایران با ناپایداری های بسیاری مواجه بوده است پرداختن به موضوع پژوهش حاضر در شناسایی و درک لزوم طراحی فرایند حسابرسی متناسب با شرایط اقتصاد کلان حاکم بر محیط عملیاتی شرکت می تواند مورد اهمیت واقع شود. استدلال می شود که شرایط نامطلوب اقتصاد با تأثیر مستقیم بر محیط عملیاتی شرکت می تواند انگیزه های تحریف و تقلب در صورت های مالی را افزایش دهد. در نتیجه حسابرسان می بایست با در نظر گرفتن شرایط اقتصاد کلان فرآیندهای حسابرسی را از نظر روش و ماهیت آزمون های محتوا متناسب با شرایط خاص اقتصادی تدوین یا باز طراحی نماید.

تسلط بر یک زبان خارجی مستلزم آشنایی با فرهنگ گویشوران آن زبان است.هدف از این مطالعه، بررسی رابطه هویت فرهنگی زبان دوم و پیشرفت زبانی، ارتباط هویت فرهنگی و هوش چندگانه، و رابطه هوش چندگانه و پیشرفت زبانی زبان آموزان ایرانی است.این مطالعه همچنین به دنبال این است که کدام نوع هوش می تواند هویت فرهنگی و پیشرفت زبانی را پیش بینی کند.در ابتدا برای انتخاب یک نمونه همگن از زبان آموزان آزمون تافل گرفته شد و 180 نفر انتخاب شدند.سپس آنها به پرسشنامه های هویت فرهنگی و هوش چندگانه پاسخ دادند.تحلیلهای آماری نشان داد که بین هویت فرهنگی و پیشرفت زبانی رابطه متوسط و معنادار، بین هویت فرهنگی و هوش چندگانه رابطه ای مثبت و معنادار، و بین پیشرفت تحصیلی و هوش چندگانه زبان آموزان رابطه ای مثبت و معنادار وجود دارد.همچنین هویت فرهنگی زبان آموزان از طریق هوش بین فردی آنها و پیشرفت زبانی توسط هوش زبانی قابل پیش بینی هستند.با آگاهی از این نتایج، معلمان زبان میتوانند خود را برای مقابله با چالش های احتمالی آماده کنند.

هدف از این پژوهش، ارزیابی کیفیت و شایستگی های مورد انتظار در برنامه درسی دوره کارشناسی رشته زبان روسی از دیدگاه ذی نفعان می باشد. روش پژوهش توصیفی از نوع پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش، شامل اعضای هیأت علمی، دانشجویان کارشناسی ارشد و مدیران (فارغ التحصیلان) رشته زبان روسی می باشد که با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس 12 نفر از اعضای هیأت علمی، 11 نفر از مدیران و 106 نفر از دانشجویان به عنوان نمونه آماری انتخاب شده اند. برای جمع آوری اطلاعات، از سه پرسشنامه محقق ساخته استادان، دانشجویان و مدیران استفاده شد. برای سنجش روایی پرسش نامه از روایی محتوایی استفاد شد. و با استفاده از ضریب آلفای کرانباخ، پایایی پرسش نامه اساتید 76/0، دانشجویان 89/0 و مدیران 87/0 به دست آمده است. برای تجزیه و تحلیل اطلاعات از آمار توصیفی(میانگین و انحراف معیار) و آماراستنباطی(آزمون تی تک نمونه، تی مستقل، تحلیل واریانس و آزمون فریدمن)استفاده شده است. نتایج نشان دادکه از نظر دانشجویان به غیر از عناصر محتوا و فعالیت، سایر عناصر برنامه درسی نسبتاً مطلوب ارزیابی شدند و از نظر استادان، میزان مطلوبیت تمامی

می دانیم که زبان ها در ذات خود تحول و تحرک دارند. به همین سبب، تحرک و تحول واژه ها به اقتضای نیاز اجتماعی، فرهنگی، تاریخی و غیره نیز امری بدیهی است. تماس زبان ها و فرهنگ های مختلف در طول تاریخ منجر به سفر این کلمات از زبانی به زبان دیگر می شود که همین امر گاه باعث تحولات زبانی و آوایی می شود. حضور واژه های فرانسوی در فارسی به عنوان بیشترین واژه مسافر در میان زبان های اروپایی در زبان فارسی همین رویکرد را دنبال می کند. این واژه ها به دلیل تماس های زبانی و فرهنگی با توجه به علت های مختلف در زبان فارسی زیست کرده و یا زیست می کنند. نابرابری تعداد واژه های مسافر و ورود این میزان واژه از زبان فرانسه به فارسی دلایل تاریخی دارد که خود معلولی از تماس زبانی هستند. علی رغم وجود معادل های مناسب، واژه های مسافری نیز یافت می شوند که هنوز در زبان فارسی به زیست خود ادامه می دهند و آن نیز دلایل خاص خود را دارد. اما از میزان حضور این کلمات، دلیل حضور کم و زیاد بعضی از آن ها در برخی از حوزه های تخصصی اطلاعات درستی در دست نیست. در این مقاله با تکیه بر نظریه گلیسون و استفاده از ۱۵۷۷ واژه تخصصی در فرهنگ واژه های فرانسه در فارسی ندا، حوزه های این واژه ها را با روش تحلیلی آماری بررسی می کنیم. این جستار، با به دست آوردن درصد واژه هایی که در هر حوزه وجود دارد به تحلیل علل ورود آن ها در زبان فارسی خواهد پرداخت.

در مطالعات ارتباط زبان اول و دوم نقش جنسیت کمتر مورد تحقیق و پژوهش قرار گرفته است. هدف این مطالعه توصیفی-پیماشی این بود تا همبستگی بین خواندن در زبان اول و دوم را در میان دانشجویان دختر و پسر مورد آزمایش قراد دهد. به این منظور به 225 (103 دانشجوی پسر و 122 دانشجوی دختر) دانشجو از رشته های غیر زبان انگلیسی که درس زبان عمومی داشتند پرسشنامه راهبردهای خواندن در زبان اول٬ تست توانش عمومی زبان انگلیسی نلسون و تست خواندن و درک مطلب در انگلیسی داده شد. تجزیه و تحلیل داده ها ارتباط متوسط بین این سه متغیر در میان پسرها و نیز دخترها را نشان داد. ولی یافته ها نشان داد که دانشجویان دختر در این سه متغیر میانگین بالاتری داشته اند٬ آگاهی از راهبردهای خواندن نقش بیشتری در خواندن به زبان دوم در میان دانشجویان دختر داشت ٬ و مجموع دو متغیر آگاهی از راهبردهای خواندن و توانش عمومی زبان انگلیسی نقش بیشتری در خواندن به زبان دوم در میان دانشجویان دختر داشت. در مجموع این تحقیق نتایج متفاوتی را برای همبستگی بین زبان ها در میان دانشجویان پسر و دختر نشان داده است به گونه ای که یافته ها مبین همبستگی قویتر بین دو زبان را در میان دانشجویان دختر نسبت به دانشجویان پسر نشان داده است. از آنجا که در مطالعات بین زبانی تاثیر زبان اول بر زبان دوم نشان داده شده است توصیه می شود که مدرسان زبان دوم نقش جنسیت را در ارتباط خواندن در زبان اول و دوم در نظر بگیرند.

برخی از حکمای اسلامی، گرچه در نظام اخلاقی خویش متأثر از فیلسوفان یونان باستان بوده اند، ولی اغلب تلاش داشته اند اخلاق فلسفی آنها را با آموزه های ناب دینی مخلوط کنند و یک نظام اخلاقی تلفیقی (فلسفی-دینی) ارائه نمایند. راغب اصفهانی، صاحب کتاب شریف الذریعه الی مکارم الشریعه، یکی از این حکمای مسلمان است. نظریه اخلاقی راغب در این کتاب را می توان در زمره نظریه های اخلاق فضیلت قرار داد. راغب گرچه در ساختار کلی نظریه اخلاقی اش، متأثر از اخلاق فضیلت افلاطون و ارسطو است، اما در محتوای علمی آن کتابی نظریه ای کاملاً دینی و قرآنی است و چندان رنگ و بوی فلسفی ندارد. وی به خوبی، اخلاق فلسفی و قرآنی را به هم آمیخته است. یکی از ابتکارات مهم راغب در این کتاب که ناشی از بهره گیری وی از قرآن کریم است، افزوردن فضایل دینی به فضایل چهارگانه اصلی فلسفی یعنی حکمت، عفت، شجاعت و عدالت است. وی چهار فضیلت هدایت، رشد، تسدید و تأیید را به عنوان فضایل توفیقی بر آنها می افزاید. به عقیده راغب، هیچ کس، راهی به هیچ یک از فضایل ندارد مگر به هدایت الهی و رحمت او. تقسیم عدالت به مطلق و مقید که بر گرفته از آیات قرآن و به نوعی راه گشای حل اختلاف حسن و قبح عقلی و شرعی معتزله و اشاعره است، نیز از ابتکارات راغب است که در کلام دیگر حکمای اسلامی دیده نمی شود.

عفو و بخشودن، در متون دینی و اخلاقی یکی از مفاهیم بنیادی و کاربردی در راستای اصلاح و تعالیِ فردی و اجتماعی محسوب می شود. امروزه یکی از مباحث مطرح در این حوزه، آن است که آیا بخشودن، همواره یک فضیلت است یا نه؟ در سنت مسیحیت، گذشت، یکی از ارکان دین محسوب شده و امید به بخشوده شدن از سوی خداوند منوط به بخشودنِ فرد دانسته شده است. یونانیان باستان و نیز عده ای در فرهنگ غربی، امروزه نه تنها گذشت را فضیلت تلقی نکرده، که آن را حاکی از ضعف نفس و زبونیِ شخص می دانند. در این مقاله دلایل موافقان و مخالفانِ بخشودن طرح شده و مورد ارزیابی قرار می گیرد. با توجه به آموزه های اسلامی به نظر می رسد بخشودنِ هر خطاکاری با هر درجه از لغزش و خطا، امری فضیلت مندانه محسوب نمی شود؛ در این راستا باید قابلیتِ قابل، میزان و نوع خطا، حالات شخصِ خطاکار مانند پشیمانی او، قصد جبران و یا اصرار او بر خطا و ... در نظر گرفته شود. تعالیم اسلامی عفو را فضیلتی بزرگ دانسته و با وجود آنکه قصاص و نیز اجرای عدالت را مایه حیات، ضامن امنیت نظام و کنترل خطاکاران تلقی کرده، با ارائه ی راهکارهایی همچون تغافل، انجام آن بدون منت گذاری و صرفاً به جهت درستیِ عمل، گسترده کردن محدوده ی آن به همه انسا ن ها و ... راه را برای بخشودن هموارتر کرده و با بیان پیامدهای دنیوی و اخروی و نیز فردی و اجتماعیِ آن، خواستار صلح و آرامشِ همگان شده است.

توسعه چشمگیر  و رشد فزاینده فناوری های نو پدید - در دهه های اخیر و  به ویژه در زمینه ژنتیک - بارقه های امیدی بر دلها تاباند و افقهایی کران ناپیدا پیش چشم بشر گشود- اما  ظرفیتهای بی بدیل و بالقوه این فناوریها  و  ترس از  تبعات ناشناخته و ناخوشایند بکارگیری غیر مسولانه آنها بر دلنگرانی ها  و دهشت بشر افزود  و ضرورت  توجه به ملاحظات اخلاقی این حوزه و به ویژه «اخلاق ژنتیک» را  دوچندان ساخت.  اخلاق ژنتیک - به عنوان شاخه و شعبه ای از اخلاق زیستی  - مجموعه ای از معضلات اخلاقی بغرنج و بحران آفرین را در برگرفته است  و به بحث از ملاحظات اخلاقی  و مرزو محدوده بکارگیری و  مهار و محدودسازی  مهندسی ژنتیک و پژوهش های ناظر به ژن می پردازد. در این مقاله ضمن اشاره به جایگاه و  قلمرو  اخلاق ژنتیک و طرح مهمترین موضوعات مطرح در این حوزه ، با رویکردی جستارگشایانه و تحلیلی، گزیده ای از چالش بر انگیزترین مسایل حوزه اخلاق ژنتیک مربوط به این حوزه - به اجمال و ایجاز-  واکاوی، برجسته /تبیین می شوند.