عادل زاهدبابلان

پیشینه و اهداف: منتورینگ الکترونیکی به عنوان رویکردی نوین در توسعه حرفه ای و یادگیری سازمانی، با تلفیق فناوری و تعاملات انسانی، نقش مهمی در بهبود فرایندهای آموزشی ایفا می کند. با وجود گسترش پژوهش ها در این حوزه، ادبیات موجود با پراکندگی مفهومی مواجه است و الگوی یکپارچه ای برای تبیین عوامل مؤثر بر منتورینگ الکترونیکی در مؤسسه های آموزش عالی ارائه نشده است. ازاین رو، هدف پژوهش حاضر طراحی و تبیین یک الگوی پارادایمی منتورینگ الکترونیکی با تأکید بر پیوند مهارت های انسانی و فناوری در راستای تحقق یادگیری تحول آفرین است. روش ها: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، کیفی است و با رویکرد فراترکیب انجام شده است. جامعه پژوهش شامل مطالعات مرتبط منتشرشده در بازه زمانی ۲۰۰۴ تا ۲۰۲۴ بود. پس از جست وجوی نظام مند منابع و اعمال معیارهای ورود و خروج، ۱۲ مطالعه به عنوان نمونه نهایی انتخاب شد. تحلیل داده ها بر اساس مراحل کدگذاری باز، محوری و انتخابی و با استفاده از الگوی اشتراوس و کوربین انجام گرفت. به منظور افزایش اعتبار یافته ها، از راهبرد بازبینی همتایان و تحلیل مجدد کدها استفاده شد که ضریب توافق بین کدگذاری ها 7/86 درصد به دست آمد. یافته ها: در مجموع، ۶۰ کد اولیه و ۷ مقوله اصلی، شناسایی شد. نتایج نشان داد منتورینگ الکترونیکی، تحت تأثیر عواملی همچون زیرساخت های فنی، برنامه ریزی و مدیریت، روابط انسانی، توانمندسازی مهارتی، مدل های ارتباطی، ابزارهای فناوری و نظام ارزیابی قرار دارد. این عوامل در قالب یک مدل پارادایمی شامل شرایط علّی، زمینه ای، مداخله گر، راهبردها و پیامدها، سازمان دهی شدند. نتیجه گیری: یافته ها نشان می دهد موفقیت منتورینگ الکترونیکی در آموزش عالی، مستلزم توجه هم زمان به ابعاد فناورانه و انسانی، مدیریت اثربخش و نظام ارزیابی مستمر است. الگوی پیشنهادی می تواند مبنایی برای سیاست گذاری، برنامه ریزی و طراحی نظام های منتورینگ در مؤسسه های آموزش عالی فراهم آورد.

هدف از این پژوهش اعتباریابی الگوی پارادایمی توسعه حرفه ای پایدار معلمان بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از حیث روش آمیخته اکتشافی متوالی بود. مرحله کیفی مبتنی بر رویکرد نظریه داده بنیاد بود. ابزار جمع آوری داده ها، مصاحبه نیمه ساختاریافته بود. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از کدگذاری باز، محوری و گزینشی و مکس کیودا (2020) استفاده شد. در مرحله کمی، جامعه آماری پژوهش کلیه معلمان ابتدایی مدارس استان اردبیل به تعداد 5009 نفر بود که تعداد 360 نفر با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای انتخاب شدند. ابزار جمع آوری داده ها، پرسش نامه محققساخته بود. برای بررسی معناداری روابط متغیر ها از مدل حداقل مربعات جزئی، روایی همگرا، واگرا، آلفای کرونباخ، پایایی ترکیبی، spss و smart pls 4 استفاده شد. نتایج نشان داد که ضرایب مسیر بین متغیر های پنهان و سازه های اصلی بالاتر از 7/0 و بارهای عاملی بین متغیرهای پنهان و آشکار بالاتر از 5/0 است، همچنین مقادیر p-values کمتر از 05/0 و آماره t بالاتر از 96/1 بود، بنابراین روابط متغیرهای پنهان و آشکار با سازه های اصلی معنادار است. همچنین مقادیر واریانس استخراج شده (AVE)، بالاتر از 5/0 و مقادیر شاخص یگانه-دوگانه ((HTMT کمتر از 9/0 بود و گویه های متغیرها دارای همبستگی درونی و روایی افتراقی مناسب بودند. می توان نتیجه گرفت که نتایج حاصل از مرحله کمی، مدل پارادایمی حاصل از مرحله کیفی پژوهش را تایید می کند و این مدل از اعتبار مناسبی برخوردار است.