نقش جهت گیری مقایسه اجتماعی، خودکارآمدی و اضطراب رقابتی در بهبود عملکرد ورزشی: یک مدل روانشناختی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
مطالعات روان شناسی ورزشی پاییز ۱۴۰۴ شماره ۵۳
82 - 99
حوزههای تخصصی:
هدف: این پژوهش با هدف بررسی تأثیر جهت گیری مقایسه اجتماعی بر عملکرد ورزشی با توجه به نقش میانجی خودکارآمدی و اضطراب رقابتی در ورزشکاران انجام شد. رویکرد اصلی این پژوهش مبتنی بر بررسی مدلی مفهومی بود که در آن نقش مستقیم و غیرمستقیم متغیرهای روان شناختی بر عملکرد ورزشی بررسی شد. مواد و روش ها: روش پژوهش توصیفی-همبستگی بوده و جامعه آماری شامل 214 دانشجوی ورزشکار (123 مرد و 91 زن) شرکت کننده در شانزدهمین المپیاد فرهنگی-ورزشی دانشجویان کشور بود. ابزارهای گردآوری اطلاعات شامل پرسشنامه های استاندارد جهت گیری مقایسه اجتماعی، خودکارآمدی عمومی، اضطراب رقابتی و عملکرد ورزشی بودند. داده ها با استفاده از مدل سازی معادلات ساختاری و آزمون سوبل تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که جهت گیری مقایسه اجتماعی تأثیر مستقیم و غیرمستقیم معناداری بر عملکرد ورزشی دارد. نقش میانجی خودکارآمدی قوی تر از نقش اضطراب رقابتی بود؛ به این صورت که خودکارآمدی تأثیر مثبت و اضطراب رقابتی تأثیر منفی بر عملکرد ورزشی داشتند. همچنین، جهت گیری مقایسه اجتماعی به شکل مثبتی بر خودکارآمدی و به شکل منفی بر اضطراب رقابتی تأثیرگذار بود. نتیجه گیری: این یافته ها نشان می دهد که جهت گیری مقایسه اجتماعی می تواند ابزار مفیدی برای بهبود عملکرد ورزشی از طریق تقویت خودکارآمدی و کاهش اثرات منفی اضطراب رقابتی باشد. این پژوهش بر اهمیت مداخلات روان شناختی در مدیریت عوامل مرتبط با عملکرد ورزشی تأکید دارد. پیشنهاد می شود که مربیان و روانشناسان ورزشی از راهبردهایی برای تقویت خودکارآمدی و کاهش اضطراب رقابتی استفاده کنند. همچنین انجام پژوهش های طولی برای بررسی پایداری روابط میان متغیرها در سایر گروه های سنی و سطوح ورزشی توصیه می شود.