بررسی انتقادی طبیعت گرایی روش شناختی از منظر تربیت اسلامی (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
هدف این پژوهش بررسی انتقادی طبیعت گرایی روش شناختی از منظر تربیت اسلامی است. بدین منظور از روش توصیفی- تحلیلی استفاده شده است. طبیعت گرایی بر دو نوع است: 1- طبیعت گرایی متافیزیکی یا فلسفی: به این معنا که چیزی فراتر از جهان طبیعی مانند خداوند و روح وجود ندارد. 2- طبیعت گرایی روش شناختی: به معنای فراهم آوردن چارچوبی است که بتوان براساس آن به پژوهش علمی قوانین طبیعت پرداخت. چنین ادّعا می شود که دانشمندان دین مدار نیز می توانند طبیعت گرای روش شناختی، ولی خداباور باشند. البته با آشکار شدن پیش فرض های متافیزیکی طبیعت گرایی روش شناختی، آن نیز درنهایت به طبیعت گرایی فلسفی می رسد. در این پژوهش به لحاظ تربیتی استدلال شده که از منظر تربیت توحیدی و نظر به تأثیر تربیتی عادت (به عنوان یک روش مهم تربیتی)، اینکه دانشمندی صرفاً طبیعت گرایی روش شناختی را روش کار خود قرار دهد، درنهایت به دانشمندی سکولار تبدیل خواهد شد، و با استناد به آیات قرآنی معلوم خواهد شد که چنین نگرشی برخلاف دیدگاه الهی و به دور از سبک زندگی توحیدی است. دیدگاه دینی دانشمند موحد باید تحقیقاتش را به نحو سوگیرانه مثبت و نه منفی، تحت تأثیر قرار دهد، چراکه دانش فارغ از ارزش، تقریباً امری ناممکن است. لذا وی باید در تحقیقات علمی خود از طبیعت گرایی به دور باشد.A Critical Examination of Methodological Naturalism from the Perspective of Islamic Education
The aim of this study is to critically examine methodological naturalism from the perspective of Islamic education. For this purpose, a descriptive–analytical method has been employed. Naturalism is of two types: (1) metaphysical or philosophical naturalism, meaning that nothing exists beyond the natural world, such as God and the soul; and (2) methodological naturalism, meaning the provision of a framework within which scientific research on the laws of nature can be conducted. It is claimed that religious scientists may also adopt methodological naturalism while remaining theists. However, with the unveiling of the metaphysical presuppositions of methodological naturalism, it ultimately leads to philosophical naturalism. From an educational perspective, this study argues that from the viewpoint of monotheistic education, and given the educational impact of habit (as an important pedagogical method), a scientist who adopts methodological naturalism as his exclusive research method will ultimately become a secular scholar. With reference to Qur’anic verses, it is demonstrated that such an outlook contradicts the divine perspective and diverges from a monotheistic way of life. The religious outlook of a monotheistic scientist should positively, rather than negatively, influence his research, since value-free knowledge is nearly impossible. Therefore, he must avoid methodological naturalism in his scientific investigations.
تبلیغات
