نظام نوع وجه

پژوهش حاضر در چارچوب دستور نقشگرای نظام مند و بر مبنای رده شناسی نقشگرای نظام مند و مشخصاً تعمیم های رده شناختی متیسن  انجام یافته است. این پژوهش کوشیده است با استناد به نمونه هایی برگرفته از اسناد مکتوب متعدد در زبان ترکی آذری از جمله کتاب های دستور و مجموعه داستان ها و نیز نمونه هایی ساختگی، به توصیف رفتارهای رده شناختی نظام  نوع وجه در دستور بند ترکی آذری با توجه به تعمیم های رده شناختی متیسن در خصوص آن نظام  بپردازد. برخی نتایج به دست آمده از پژوهش حاضر نشان می دهد که نظام نوع وجه زبان ترکی آذری (1) هر سه  وجه  خبری، پرسشی قطبی و امری را دارا است؛ (2) از پرسشی قطبیِ منفی برای بیان سوگیری مثبت گوینده استفاده می کند؛ (3) در رده زبانیِ زبان های برخوردار از مقوله پرسشی پرسشواژه ای جای می گیرد؛ (4) در پرسشی های پرسشواژه ای، تنها مشارک ها و افزوده های حاشیه ای را به عنوان  عناصر سؤال پذیر مورد پرسش قرار می دهد؛ (5) به رده زبانی زبان های پرسشواژه در جای اصلی تعلق دارد و (6) وجه امری را از سایر وجوه متمایز می سازد.