آموزشی مبتنی بر مدل

هدف این پژوهش مرور مطالعات انجام شده در ایران روی پیامدهای یادگیری مهارت های حرکتی و ورزشی براساس روش های آموزش خطی و غیرخطی بود. برای ترکیب کیفی ادبیات پژوهشی از روش مرور نظام مند براساس خط مشیء های نسخه 2020 بیانیه پریزما استفاده شد. جستجو با استفاده از 26 عبارت از سه منبع اطلاعاتی (سامانه نشریات علمی ایران، پایگاه مجلات تخصصی نور و گوگل اسکولار) در بازه زمانی سال 2000 تا 2022 میلادی انجام شد و در مجموع، 2086 رکورد در جستجوی اولیه حاصل شد. پس از بررسی عناوین، چکیده ها، حذف رکوردهای تکراری، بررسی متن کامل مقالات و بررسی معیارهای ورود و خروج، در نهایت 26 مقاله واجد شرایط انتخاب گردید. در مجموع، 88 درصد مطالعات مربوط به پنج سال اخیر بودند و 1008 نفر در آنها شرکت داشتند (41 درصد پسر). بیشتر مطالعات در زمینه تربیت بدنی مدارس (58 درصد) روی آموزش نُه گونه مهارت حرکتی- ورزشی متمرکز داشته و پیامدهای جسمی- حرکتی و ورزشی (80 درصد)، شناختی (19 درصد) و عاطفی (42 درصد) در آنها بررسی شده است. بجز چند مطالعه ناهمخوان، در بیشتر مطالعات، روش های آموزش غیرخطی از جمله رویکرد دانش آموز محور، مدل آموزش ورزش، یادگیری مشارکتی، رویکرد هدایت شده با محدودگرها و رویکردهای مبتنی بر بازی (مدل آموزش بازی برای فهمیدن، رویکرد بازی های تاکتیکی، حس بازی، تمرین بازی، آموزش بازی های موقعیتی) در ایجاد پیامدهای مثبت یادگیری اثربخشی تر از روش های آموزش خطی بودند. براساس یافته های مرور نظام مند حاضر، ملاحظات روش شناسی و مسیرهای آتی برای پژوهش روی روش های آموزش مهارت های حرکتی و ورزشی مورد بحث قرار می گیرند.

هدف اصلی مرور نظام مند حاضر، ترکیب کیفی یافته های مطالعاتی درخصوص تأثیر روش های آموزش هیبرید بر پیامدهای جسمی-حرکتی، عاطفی، شناختی و اجتماعی یادگیری در بافت تربیت بدنی آموزشگاهی بود. مطالعه حاضر براساس خط مشی های نسخه 2020 بیانیه پریزما طراحی شد. جستجو با استفاده از 26 عبارت از پایگاه های اطلاعات علمی فارسی (سه مورد) و انگلیسی (10 مورد) بین سال های 2000 تا 2022 میلادی انجام شد. پس از بررسی عناوین، چکیده ها، رکوردهای تکراری، متن کامل مقالات و معیارهای ورود و خروج، 35 مطالعه واجد شرایط انتخاب شد. درمجموع، 4/71 درصد مطالعات مربوط به هفت سال اخیر بودند و 2600 نفر در آن ها شرکت داشتند (48 درصد پسر). بیشتر مطالعات در اسپانیا (7/45 درصد) و پرتغال (9/22 درصد) اجرا شد و تنها سه مطالعه (6/8 درصد) مربوط به ایران بود. اکثر مطالعات روی آموزش 17 محتوای آموزشی ورزشی در زمینه تربیت بدنی مقطع متوسطه متمرکز بودند (3/74 درصد). درمجموع، 14 روش آموزش هیبرید شناسایی شد که در آن ها مدل های آموزش ورزش (8/85 درصد)، آموزش بازی برای فهمیدن (20 درصد)، آموزش مسئولیت پذیری فردی و اجتماعی (9/2 درصد) و تربیت بدنی رسمی (9/2 درصد) به عنوان مدل پایه بودند. پیامدهای عاطفی (3/54 درصد)، اجتماعی (9/42 درصد)، جسمی-حرکتی (40 درصد) و شناختی (7/25 درصد)، به ترتیب بیشترین حیطه های بررسی شده بودند. به جز تعداد اندکی شواهد ناهمخوان، روش های آموزش هیبرید در ایجاد پیامدهای مثبت یادگیری بر روش های غیرهیبرید برتری داشتند. در انتها، درباره ملاحظات روش شناسی و مسیرهای مطالعاتی آتی درخصوص روش های آموزش تربیت بدنی در مدارس بحث شد.