لیلا شاهوردی شهرکی

هدف: پژوهش حاضر با هدف تحلیل چالش های آموزش خط بریل در دانش آموزان با آسیب بینایی انجام شد. روش: پژوهش حسب مفهوم و ماهیت، آمیخته بوده و از روش توصیفی بهره گرفته است. حوزه مورد مطالعه تمامی معلمان دوره ابتدایی مدارس استثنایی گروه نابینا استان چهارمحال و بختیاری در سال تحصیلی 1403-1402 بودند. مشارکت کنندگان با روش هدفمند گزینش و مورد مصاحبه نیمه ساختاریافته قرار گرفتند. مصاحبه تا اشباع نظری داده ها با 19 نفر از معلمان انجام گرفت. به منظور تایید صحت و اعتماد پذیری داده های پژوهش، داده ها حین جمع آوری، تحلیل و در صورت نیاز مورد بازنگری و تکمیل مشارکت کنندگان قرار گرفت. تحلیل داده ها به کمک روش تحلیل مضمون انجام شد. یافته ها: حاصل تحلیل داده ها، استخراج چالش های پنج گانه فردی، خانوادگی، آموزشی، تکنولوژیک و فرهنگی- اجتماعی و ارائه راهکارهایی مبتنی بر چالش های شناسایی شده بود. نتیجه گیری: نتایج بیانگر آن بود که به منظور رفع چالشهای فراگیری خط بریل باید اقدامات چندگانه ای در حوزه آموزش فرد، خانواده و اجتماع، تقویت ارتباط مداوم و نزدیک بین مدرسه و خانواده، حمایت مادی و مالی خانواده ها و مدارس، اصلاح روشها و برنامه های آموزشی به کمک تکنولوژی های نوین صورت گیرد تا پیامدهای مطلوب حاصل شود.

زمینه و هدف: بریل به عنوان مهمترین نظام ارتباط نوشتاری کارآمد برای افراد با آسیب بینایی با موانعی در آموزش و یادگیری همراه است که شناسایی و وا کاوی آن ها برنامه ریزان، معلمان و والدین را در رفع این مشکلات کمک می کند. پژوهش حاضر با هدف وا کاوی موانع و تبیین راهکارهایی برای آموزش خط بریل به دانش آموزان با آسیب بینایی انجام شد. روش: روش پژوهش تفسیری با رویکرد کیفی و جامعه آماری مشتمل بر تمامی معلمان مشغول به کار مقطع ابتدایی مدارس استثنایی گروه نابینا استان چهارمحال و بختیاری در سال تحصیلی 1403 - 1402 بود. نمونه پژوهش با روش هدفمند زنجیره ای انتخاب و مصاحبه عمیق نیمه ساختار یافته حضوری با 19 نفر از معلمان تا اشباع نظری داده ها ادامه یافت. به منظور تأیید صحت و اعتماد پذیری داده های پژوهش، داده ها حین جمع آوری، تحلیل و مورد بازنگری و تکمیل قرار گر فت. به م نظور تحل یل داده ها از راه برد داده بن یاد و روش کد گذاری محتوای آشکار و پن هان ا ستفاده شد. یافته ها: حاصل تحلیل داده ها، استخراج 5 مانع علّّی مشتمل بر: ویژگی های جسمی دانش آموزان، ویژگی های روانی و ذهنی دانش آموزان، برنامه ریزی آموزشی و درسی، دسترسی به امکانات و نگرش خانواده؛ 4 عامل زمینه ای شامل نقص در حمایت های اقتصادی سازمان های دولتی و مردم نهاد، نقص در تصمیم گیری ها و برنامه ریزی های درون و برون سازمانی، خلاءهای موجود در تهیه و ارائه ابزارهای فناوری و دشواری آموزش و توانمندسازی فناوری برای افراد باآسیب بینایی، وجود خلاءهای فرهنگی و نگرشی در سطح جامعه؛ و 7 عامل مداخله گر اقتصادی، زیرساختی و سازمانی، تجربه و بینش معلم، امکانات و تجهیزات، وضعیت فرهنگی-اجتما عی خا نواده و مدر سه؛ تعی ین اقدا مات، پیامد ها و مدل پارادایمی بود. نتایج: نتایج بیانگر آن بود که به منظور رفع موانع فرا گیری خط بریل باید اقدامات چندگانه ای در حوزه آموزش فرد، خانواده و اجتماع، تقویت ارتباط مداوم و نزدیک بین مدرسه و خانواده، حمایت مادی و مالی خانواده ها و مدارس، اصلاح روش ها و برنامه های آموزشی به کمک ابزارهای فناوری نوین صورت گیرد تا پیامدهای مطلوب حاصل شود.