علی هجیری آذر

هدف از پژوهش حاضر، تدوین مدل مشارکت ورزشی دانش آموزان دوره دوم متوسطه شهر تبریز مبتنی بر عوامل روانشناختی و جامعه شناختی بود. روش پژوهش حاضر، کاربردی از نوع پژوهش های کمی با روش نظریه داده بنیاد رویکرد گلیزر است. جامعه آماری پژوهش شامل، اساتید و متخصصان مدیریت ورزشی، اساتید و متخصصان جامعه شناسی، مدیران و کارشناسان خبره وزارت ورزش و جوانان و مدیران و کارشناسان فدارسیون ورزش همگانی بودند و نمونه آماری از بین اعضای جامعه با بهره گیری از روش نمونه گیری گلوله برفی انتخاب شدند. ابزار پژوهش مصاحبه نیمه ساختاریافته با 15 نفر از متخصصان پژوهش که تا مرحله اشباع نظری ادامه یافت، به منظور تأیید روایی از دو روش اعتبار شرکت کنندگان و مثلث سازی استفاده شد. پایایی پژوهش از طریق روش توافق درون موضوعی 87 درصد به دست آمد. نتایج پژوهش نشان داد؛ تبیین مدل مشارکت ورزشی در مدارس مبتنی بر عوامل روان شناختی و جامعه شناختی دارای 111 تا مضامین اولیه، 17 تا مضامین فرعی و که این مضامین شامل 6 مضامین سازمان دهنده بهبود برنامه تربیت بدنی، اطلاعات و منابع، مسئولیت پذیری، نگرش مثبت، مشارکت خانواده و جامعه، ابزار ارزیابی است. آینده ورزش هر کشور به میزان توجه و اهمیتی که آن کشور بر مشارکت ورزش در مدارس وابسته است؛ توسعه مشارکت ورزشی در مدارس فرآیندی پویا است و برای تحقق آن و حصول پیامدهای توسعه سیاست گذاران و برنامه ریزان باید به هنگام تدوین سیاست ها و برنامه های توسعه ورزش دانش آموزی ذینفعان، استراتژی ها، فرایندها و مسیرهای توسعه ورزش را مورد توجه قرار دهند.

هدف: هدف از تحقیق حاضر، طراحی مدل مشارکت ورزشی دانش آموزان دوره دوم متوسطه شهر تبریز مبتنی بر عوامل روانشناختی و جامعه شناختی بود. روش پژوهش: روش تحقیق حاضر، به لحاظ ماهیت توصیفی از نوع همبستگی و جمع آوری اطلاعات به صورت میدانی انجام گرفت. جامعه آماری تحقیق، شامل کلیه دانش آموزان، معلمان و مدیران مدارس دوره دوم متوسطه شهرستان تبریز بود. به منظور انتخاب نمونه پژوهش، از روش نمونه گیری تصادفی ساده تعداد 384 نفر به عنوان نمونه آماری انتخاب گردید. ابزار تحقیق پرسشنامه محقق ساخته بود. روایی صوری و محتوایی پرسشنامه توسط 12 نفر از اساتید مدیریت ورزشی، کارآفرینی و کسب و کار مورد بررسی قرار گرفت و روايی سازه پرسشنامه نیز از طريق مدلسازی معادلات ساختاری مورد بررسی قرار گرفت. پایایی پرسشنامه بالاتر از 7/0 بود که نشان دهنده معتبر و مورد اعتماد بودن ابزار تحقیق بود. به منظور بررسی داده های تحقیق حاضر از روش های آماری میانگین، انحراف استاندارد، درصد فراوانی،روایی همگرا، پایایی مرکب، بار عاملی و مقادیر تی هر یک از گویه ها و مدلسازی معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزار PLS نسخه 4 انجام گرفت. یافته ها : نتایج تحقیق بیانگر آن است که ترکیب عوامل روانشناختی و جامعه شناختی از جمله نگرش مثبت، حمایت خانواده و جامعه، ارتقای برنامه ها، ابزارهای یادگیری و منابع آموزشی، نقشی اساسی در تقویت مشارکت ورزشی دانش آموزان ایفا می کند؛ نتیجه گیری: بر این اساس می توان نتیجه گرفت که توجه به این عوامل در سیاست گذاری ها و برنامه ریزی های آموزشی و ورزشی مدارس، زمینه ساز افزایش انگیزش، ارتقای کیفیت فعالیت های ورزشی و توسعه مشارکت پایدار دانش آموزان خواهد بود.

مقدمه: شناخت عوامل مؤثر بر فرایندهای انگیزشی مشارکت کودکان در فعالیت جسمانی از اهمیت زیادی برخوردار است. هدف: هدف از پژوهش حاضر بررسی روابط ساختاری خودکارآمدی، تصویر بدن و ذهن آگاهی با تنظیم رفتاری دانش آموزان در زمینه فعالیت جسمانی بود. روش: روش انجام پژوهش حاضر از نوع توصیفی- همبستگی به روش معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر مقطع ابتدایی شهر تبریز در سال تحصیلی ۱۴۰۱-۱۴۰۰ بود. نمونه آماری شامل ۳۸۴ دانش آموز بود که به صورت نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه های خودکارآمدی (پندر و همکاران، ۲۰۰۲)، تصویر بدن (کش و همکاران، ۲۰۰۴)، ذهن آگاهی (آهرن و همکاران، ۲۰۱۱) و تنظیم رفتاری (رایان و همکاران، ۲۰۱۹) استفاده شد. از آزمون همبستگی پیرسون و معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزارهای SPSS نسخه ۲۶ و لیزرل نسخه ۸ برای تحلیل داده ها استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان داد بین خودکارآمدی با تصویر بدن، ذهن آگاهی و تنظیم رفتاری ارتباط مستقیم و معنادار (۰/۰۰۱>P)، تصویر بدن با ذهن آگاهی و تنظیم رفتاری ارتباط مستقیم و معنادار (۰/۰۰۱>P) و ذهن آگاهی با تنظیم رفتاری ارتباط مستقیم و معناداری داشت (۰/۰۰۱>P). درنهایت، مدل نظری پژوهش از برازش مناسبی برخوردار بود. نتیجه گیری: نتایج نشان داد خودکارآمدی، تصویر بدن و ذهن آگاهی باعث بهبود تنظیم رفتاری دانش آموزان برای مشارکت آن ها در فعالیت جسمانی شد؛ بنابراین، ضروری است که استراتژی ها و مداخلات مناسبی به خصوص از طرف معلمین تربیت بدنی برای ارائه تکنیک های افزایش خودکارآمدی، تصویر بدن و ذهن آگاهی در کودکان اتخاذ شود.