شهاب رستمی

هدف: شناسایی و تبیین الزامات و ویژگی های مؤثر در طراحی سامانه های پدافند هوایی ارتفاع پایین نزاجا با تأکید بر آینده پژوهی و تحلیل تهدیدات آینده روش: در این مقاله از روش تحلیل آمیخته استفاده شده است. داده ها از طریق مصاحبه با ۱۱ نفر از خبرگان دفاعی و همچنین توزیع پرسش نامه میان ۸۲نفر متخصص گردآوری شده است. تحلیل داده های کیفی با استفاده از نرم افزار MaxQDA و تحلیل عاملی تأییدی با نرم افزار SmartPLS و تحلیل SWOT انجام شد. نتایج نشان داد که مؤلفه «الزامات و ویژگی ها» دارای شش شاخص کلیدی بوده و بالاترین بار عاملی مربوط به شاخص «اتوماسیون سامانه» می باشد. یافته ها: تحلیل آینده پژوهانه یافته ها حاکی از آن است که طراحی کارآمد این سامانه ها مستلزم تمرکز بر خودکارسازی، قدرت واکنش سریع، تعامل شبکه ای و توان مقابله با تهدیدات ترکیبی آینده همچون پهپادهای کوتاه پرواز و ریزپرنده ها ، جنگ سایبری و حملات پرسرعت خواهد بود. نتیجه گیری: مؤلفه الزامات و ویژگی ها در سامانه های پدافند هوایی نقش محوری در افزایش آمادگی رزمی نزاجا در برابر تهدیدات آینده دارد. این الزامات باید بر اساس ویژگی هایی چون واکنش بلادرنگ، شناسایی ترکیبی، اتوماسیون سطح بالا و هماهنگی سامانه ای طراحی شوند. یافته ها تأکید دارند که مهم ترین راه کار اثربخش مقابله با تهدیدات آینده، تحول در الزامات فنی و عملیاتی و نوسازی مفهومی در طراحی این سامانه هاست.

هدف: فرمانده نیروی مشترک در حوزه پشتیبانی آتش، عنصر آتش های مشترک ایجاد می کند تا طرح ریزی آتش ها را یکپارچه، هماهنگ، هم راستا و کنترل کند.روش شناسی: در مرحله کیفی، ادبیات تحقیق به روش تحلیل محتوا با نرم افزار Maxqda تجزیه و تحلیل شده و بُعد و مؤلفه های پژوهش احصاء شد. مؤلفه های احصاء شده با مصاحبه نیمه ساختاریافته توسط 15 نفر خبره اعتبارسنجی شد. در ادامه شاخص ها از تحلیل محتوا احصاء گردید و با پرسشنامه از 30 نفر جامعه نمونه با نرم افزار Spss تحلیل توصیفی شد. درنهایت روابط بین بُعد، مؤلفه ها و شاخص ها با انجام معادلات ساختاری با نرم افزار Smart Pls مشخص شد.  یافته ها: در الگوی طرح ریزی سامانه پشتیبانی آتش نیروی مشترک در آجا با رویکرد شناسایی نیازهای هماهنگی و کنترل در آینده، بُعد هماهنگی و کنترل با مؤلفه روش پشتیبانی آتش نیرویی با 8 شاخص، مؤلفه اقدامات هماهنگی پشتیبانی آتش مشترک با 28 شاخص و مؤلفه اصول هماهنگی پشتیبانی آتش مشترک با 30 شاخص شناسایی شد.نتیجه: همگام سازی آتش های مشترک مستلزم ادغام فعالیت های همزمان اطلاعات، عملیات هوایی، عملیات زمینی، عملیات دریایی و لجستیک در زمان و مکان برای دستیابی به اهداف و مقاصد فرمانده نیروی مشترک است. هماهنگی و کنترل موجب ایجاد شبکه های مختلف تمرکزی و غیر متمرکزی در طرح ریزی آتش ها در نیروی مشترک خواهد شد تا مدیریت و فرماندهی هماهنگ شده را چه در زمان صلح و چه در زمان جنگ مقدور سازد.

دانشگاه های افسری به عنوان مهد آموزش وپرورش افسران و فرماندهان در سطح نیروهای مسلح به دلیل ارتباط مستقیم با انسان ها یکی از مهم ترین حوزه های توسعه به شمار می روند. تحقق این امر نیازمند فرماندهان و آموزش دهندگانی سالم، شاداب و باانگیزه کاری بالا است. هدف اصلی این پژوهش، تبیین خلاقیت و نوآوری در دانشگاه های افسری آجا است. جمع آوری اطلاعات به دو روش میدانی و کتابخانه ای و با استفاده از اسناد و مدارک انجام شد. برای اندازه گیری سنجش خلاقیت و نوآوری،  از پرسشنامه 12 گویه ای مدل دورجی و همکاران با طیف لیکرت استفاده شد. جامعه آماری پژوهش شامل 140 نفر از کارکنان دانشگاه های افسری آجا است که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقاتی و فرمول نمونه گیری کوکران، حجم جامعه نمونه 55 نفر تعیین شد. تحلیل نتایج حاصل از تحلیل کمی (آزمون کای دو) در سطح خطای پنج درصد (0.05=α) نشان داد که سبک رهبری، ساختار سازمانی و فرهنگ سازمانی باعث ارتقاء خلاقیت و نوآوری در دانشگاه های افسری آجا خواهد شد. همچنین، سبک حمایتی، ساختارهای منعطف و ارگانیک، جو سازمانی و ریسک پذیری سازمان و کارکنان در انجام تغییرات در دانشگاه های افسری آجا مهم ترین عامل بروز خلاقیت و نوآوری هستند.

گردان های پدافند هوایی در شرایط رزم و تمرینات صحرایی (آزمایش نوع سوم) بایستی با مسئولیت عمل کلی، در تیپ های مستقل نزاجا سازمان دهی و مأموریت های محوله را انجام دهند. ازاین رو هدف اصلی پژوهش بررسی چگونگی ارتقاء بهره وری تمرینات صحرایی گردان های پدافند هوایی نزاجا است. با توجه به ماهیت موضوع، این پژوهش از نوع کاربردی و روش اجرای آن توصیفی با رویکرد آمیخته است. جمع آوری اطلاعات به روش میدانی و کتابخانه ای و با استفاده از اسناد و مدارک، مصاحبه و پرسشنامه محقق-ساخته انجام شد. جامعه آماری پژوهش برابر با 200 نفر است، که با استفاده از فرمول کوکران، حجم جامعه نمونه تعداد 130 نفر محاسبه شد. یافته های تحقیق در سطح خطای پنج درصد نشان داد که برگزاری آزمون دانش نظامی، انجام تیراندازی سلاح های انفرادی و اجرای آزمون نیرومندسازی  قبل از اجرای آزمایش گردان در پادگان سرزمینی، باعث ارتقاء بهره وری تمرینات تاکتیکی گردان های پدافند هوایی نزاجا می شود. همچنین، انتخاب توانمند ستاد طرح ریزی، رعایت تقدم در تهیه طرح ها، اختصاص و اجرای اهداف آموزشی به برنامه زمان بندی، اختصاص دادن منابع از طریق تأمین نمودن منابع آمادی قبل از مرحله اجرا و اجرای تیراندازی سلاح های پدافندی در هنگام اجرای تاکتیک عملی،  موجب ارتقاء بهره وری تمرینات تاکتیکی گردان های پدافند هوایی نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران می شود.