درس هایی برای سیاست گذاری ملی خواندن: مطالعه تطبیقی ایران و پنج کشور(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف: هدف اصلی این پژوهش، تحلیل تطبیقی اسناد ملی سیاست گذاری خواندن در شش کشور منتخب (ایران، فنلاند، فرانسه، کره جنوبی، برزیل و سنگاپور) است. این مطالعه با تمرکز بر شناسایی مؤلفه های کلیدی، تمایزهای ساختاری و استخراج تجارب جهانی در ترویج فرهنگ خواندن، می کوشد زمینه ای برای بهره برداری سیاست گذاران فرهنگی از تجارب بین المللی فراهم آورد. روش: این پژوهش با رویکرد کیفی و به روش تطبیقی–تحلیلی انجام گرفته است. انتخاب اسناد مورد بررسی به صورت هدفمند و بر اساس ملاک هایی نظیر تنوع جغرافیایی، روزآمدی (بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴) و جامعیت محتوایی صورت پذیرفته است. داده ها از طریق تحلیل مضمون اسناد رسمی گردآوری شده و تحلیل آن ها با استفاده از سیاهه ای نظام مند شامل مؤلفه هایی چون اهداف کلان، گروه های هدف، نهادهای مسئول، راهبردها، فناوری های پشتیبان و شاخص های ارزیابی صورت گرفته است. یافته ها: یافته های پژوهش حاکی از آن است که کشورهایی مانند فنلاند، سنگاپور و کره جنوبی با اتخاذ رویکردی داده محور، بهره گیری نظام مند از فناوری، توجه به چندزبانی و تقویت مشارکت نهادی، توانسته اند سیاست هایی منسجم، هدفمند و اثربخش در حوزه ترویج فرهنگ خواندن تدوین و اجرا کنند. در مقابل، اسناد سیاست گذاری ایران و برزیل بیشتر معطوف به تقویت ارزش های فرهنگی و هویتی اند و از انسجام نهادی و رویکرد فناورانه کمتری برخوردارند. از مهم ترین تفاوت های ساختاری میان کشورها می توان به تنوع در ساختار نهادی، گستره گروه های هدف، و میزان بهره گیری از فناوری های پشتیبان اشاره کرد. نتیجه گیری: نتایج نشان می دهد که موفقیت سیاست های خواندن در سطح جهانی، در گرو انسجام نهادی، توجه به عدالت آموزشی، بهره گیری از فناوری های نوین و مشارکت همه جانبه نهادهای فرهنگی و آموزشی است. بر این اساس، بازنگری در اسناد سیاست گذاری ایران با الهام از تجارب کشورهایی چون فنلاند، سنگاپور و کره جنوبی می تواند زمینه ساز ارتقای فرهنگ مطالعه و افزایش اثربخشی مداخلات فرهنگی در کشور باشد.