بی بی مائده سیدان

سازمان ها برای ارزیابی دقیق عملکرد خود در ابعاد مختلف، نیازمند بهره گیری از ابزارهایی کارآمد و ساخت یافته هستند. در این میان، شاخص های کلیدی عملکرد به عنوان ابزاری حیاتی در پایش اثربخشی عملیات، پشتیبانی از تصمیم گیری مدیریتی و هم راستاسازی اهداف با عملکرد واقعی سازمان، جایگاه برجسته ای در ادبیات علمی یافته اند. با وجود این، شواهد نشان می دهد که بسیاری از سازمان ها، به ویژه در صنایع حیاتی نظیر پالایش نفت، هنوز در شناسایی و به کارگیری مؤثر این شاخص ها با چالش هایی مواجه اند. پژوهش کنونی با هدف شناسایی و رتبه بندی شاخص های کلیدی عملکرد در صنعت پالایش نفت ایران، به صورت مطالعه موردی در پالایشگاه اصفهان اجرا شده است. در این راستا، رویکردی ترکیبی شامل روش های دلفی، دیمتل و اولویت بندی ترتیبی در قالب پنج مرحله به کار گرفته شد. ابتدا با مرور نظام مند ادبیات، شاخص های اولیه استخراج شد و سپس با مشارکت خبرگان و بهره گیری از تکنیک دلفی، غربالگری اولیه انجام شد. در مرحله سوم، با استفاده از روش دیمتل، روابط علّی و معلولی میان شاخص ها تحلیل و ترسیم شد. در گام چهارم، با بهره گیری از رویکرد اولویت بندی ترتیبی، وزن و رتبه شاخص ها تعیین شد. درنهایت، بر اساس یافته های پژوهش، پیشنهادهای مدیریتی و فنی ارائه می شود. یافته ها نشان می دهد که شاخص شدت مصرف انرژی با وزن 0.2135 در رتبه نخست، شاخص حاشیه سود عملیاتی با وزن 0.2081 در رتبه دوم و شاخص ضریب پیچیدگی پالایشگاه با وزن 0.2025 در رتبه سوم از نظر اهمیت قرار دارند. این شاخص ها به ترتیب بازتاب دهنده بهره وری انرژی، سودآوری عملیاتی و ظرفیت فنی- فرایندی پالایشگاه بوده و نقش تعیین کننده ای در تحقق اهداف راهبردی ایفا می کنند.